Tibetan
་ནུས་པའི་ཚིག་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་གོམས་པའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་ན། རྒྱུ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེའི་འབྲས་བུ་དེ་ལས་བཟློག་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་འགལ་བས་ན། ཡེ་ཤེས་དེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ལས་བྱུང་བས་གང་ལས་ཀྱང་དེ་འབྱུང་བའམ། རྒྱུ་དེད་པར་ལྟར་མི་འབྱུང་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་ན་འདི་རྒྱུ་མ་ཡིན། སོ་སོར་རྟོག་པ་ན་ཡང་སྤྲོས་པ་མེད་པར་མོས་པས་ཞུགས་ལ་འབྲས་བུའི་སྐབས་ན་ཡང་སྤྲོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཐོབ་བོ། །ཕྱོགས་མ་ལུས་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་མེད་ན་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར། རྒྱུས་ཀྱང་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ། ཕྱོགས་འགའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ཀྱང་རྒྱུར་འདོགས་སོ། །གཞན་ཡང་འཕགས་པ་སྟུག་པོ་བཀོད་པ་ལས་ཀྱང༌། རྭ་ལས་ལན་ཚྭར་གྱུར་པ་དང༌། །འདམ་བུ་ལས་ཀྱང་སྒོག་པར་འགྱུར། །མི་གཙང་སྲིན་བུ་ལ་སོགས་ལས། །སྦྲང་མར་འགྱུར་གཞན་མི་འདྲ་མང༌། །རྒྱུ་དང་འདྲ་བའི་འབྲས་བུས་ནི། །ས་རྣམས་གང་ནའང་མི་སྣང་སྟེ། །འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང༌། །ཞེས་གསུངས་ལ། ཙན་དན་གྱི་ཤིང་ལས་མེ་བྱུང་བའི་དཔེས་མི་འདྲ་བའི་རྒྱུ་ ལས་མི་འདྲ་བའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ཡང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་ཀྱང་འདི་ལ་གནོད་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་རང་རིག་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་འཐད་པ་ཉིད་ན། དེ་མི་རྟོག་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རབ་ཏུ་དང་བ་ཞེས་གཞག །དང་བ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིའི་དོན་ནི་སྔར་སྨྲས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུམ་འདི་ངེས་པར་བྱས་ནས། དེའི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པས་ཇི་ལྟར་བཟུང་བ་ལ་རབ་ཏུ་དང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། མིག་གིས་མཐོང་བའི་གཟུགས་དག་ལ་ཡིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡང་བ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་རབ་ཏུ་དང་བ་ཞེས་གཞན་དུ་སྦྱར་བ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་གོ་སླ་སྟེ། ཅུང་ཟད་དུ་ན་འདིར་ཕྱག་འཚལ་བའི་དགོས་པ་ནི་བདག་ཉིད་དམ་པའི་གྲངས་སུ་གཏོགས་པར་གཞན་གྱིས་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་དགོས་པ་ནི་བདག་གིས་བརྩམས་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལ་གདུལ་བྱ་རྣམས་འཇུག་པའོ་ཞེས་དགོངས་ནས་ཕྱག་འཚལ་བའོ། །གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མས་ཞེས་པ་ནི། བདག་དང་གཞན་སྨྲས་དངོས་འདི་དག །ཡང་དག་
Chinese
是具有能力的词语。如果从习惯于个别分别智慧的因中，产生无分别的智慧果，因就是分别，它的果与此相反，因和果相违背，智慧是从非因中产生的，那么它从何处产生呢？或者像追逐因一样不会产生呢？如果这样，这怎么不是因呢？在个别分别时，也因无戏论的意乐而进入，在果的阶段也获得无戏论的自性。如果各方面因和果没有差别，那么又怎么会成为因和果呢？因又有什么作用呢？因为随顺某些方面，也安立为因。另外，在《圣妙吉祥化身经》中也说：从角变成盐，从芦苇变成蒜，从不净虫等变成蜂蜜，其他不同的很多。与因相似的果，在任何地方都不显现，从变化的因中产生果。这样说了。又如从旃檀树中生火的例子，从不同的因中产生不同的果，这也是诸法自性不可思议，所以对此没有妨害。这样，自证无分别的智慧是合理的。那么，它在不分别的情况下，怎么能安立为以般若波罗蜜多为对境的胜解呢？胜解是从心中产生的信心啊。这其中的意义先前已经说过了，确定了无分别智慧的母亲之后，随之而获得，对于如何受持而生起胜解，就像眼睛见到美好的事物，心随之而贪恋一样。或者将胜解安立为各自以自证智慧为对境的般若波罗蜜多，也没有过失。其余的都容易理解。稍微说一点，这里顶礼的必要，是为了让别人知道自己属于圣者之列，而这个必要，是为了让所化众生进入自己所造的诗句中，这样想而顶礼的。所谓远离一和多的自性等等的量，是指我和他所说的这些事物，真实。
English
It is indeed a word of ability. If from the cause of being accustomed to the wisdom of individual discrimination, the fruit of non-discriminating wisdom arises, the cause is indeed discrimination, and its fruit is the opposite of this, so the cause and fruit contradict each other. Since wisdom arises from a non-cause, from where does it arise? Or, like chasing after a cause, it does not arise? If so, how is this not a cause? Even in individual discrimination, one enters with the intention of non-elaboration, and in the stage of the fruit, one also attains the very nature of non-elaboration. If the cause and fruit are not different in all aspects, then how can they become cause and fruit? What is the use of the cause? Because it follows some aspects, it is also established as a cause. Furthermore, in the "Holy Dense Array Sutra," it is also said: From horns it becomes salt, from reeds it becomes garlic, from unclean insects and so on it becomes honey, many other different things. A fruit similar to the cause is not visible anywhere, from the changing cause the fruit arises. Thus it is said. Also, like the example of fire arising from a sandalwood tree, from different causes different fruits arise, and this is also because the nature of all phenomena is inconceivable, so there is no harm to this. Thus, the self-aware non-discriminating wisdom is indeed reasonable. Then, how can it be established as the supreme faith with the object of the Prajnaparamita while it is non-discriminating? Faith is the confidence arising from the mind. The meaning of this has been said before, after determining the mother of non-discriminating wisdom, and obtaining it afterwards, one generates supreme faith in how to uphold it, just like when the eyes see beautiful things, the mind follows and becomes attached. Or, there is no fault in establishing supreme faith as the Prajnaparamita with the object of self-aware wisdom for each individual. The rest are easy to understand. To say a little, the necessity of prostration here is to let others know that one belongs to the ranks of the holy ones, and this necessity is to let the disciples enter the verses composed by oneself, thinking thus and prostrating. The measure of being free from the nature of one and many, etc., refers to these things spoken by me and others, truly.
Tibetan
དུ་ན་གཅིག་པ་དང༌། །དུ་མའི་རང་བཞིན་བྲལ་བའི་ཕྱིར། །རང་བཞིན་མེད་དེ་གཟུགས་བརྙན་བཞིན། །ཞེས་པ་དང༌། དངོས་པོ་གང་གང་རྣམ་དཔྱད་ན། །དེ་དང་དེ་ལ་གཅིག་ཉིད་མེད། །གང་ལ་གཅིག་ཉིད་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ལ་དུ་མ་ཉིད་ཀྱང་མེད། །གཅིག་དང་དུ་མ་མ་རྟོགས་པར། །རྣམ་པར་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡིན། །དངོས་པོ་མི་རུང་འདི་གཉིས་ནི། །ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བསྟན་པ་ནི་གཅིག་དང་དུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མར་རང་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །གཉི་ག་ལས་མིན་རྒྱུ་མེད་མིན། །དངོས་པོ་གང་དང་གང་ལ་ཡང༌། །སྐྱེ་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་རིགས་པར། རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་དེ་མ་སྐྱེས། དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མེད། །ཅེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང༌། གཞན་ཡང༌། སྐྱེ་མེད་རབ་ཏུ་སྟོན་ནུས་པ། །དུ་མས་དངོས་པོ་གཅིག་མི་བྱེད། །ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །ཚད་མེད་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གདོད་མ་ནས་མ་སྐྱེས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་གཏན་ཚིགས་དེ་དག་ཉིད་འཇལ་བར་བྱེད་པས་ཚད་མ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་དབང་ལས་རིགས་པ་ཞེས་བསྟན་ཅིང་བློ་དངོས་པོ་དང་མཐུན་པར་སྒྲུབ་ཅིང་དེར་འདྲེན་པའི་ན་སྒྲུབ་པ་དང་འདྲེན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་དང་པོ་ཉིད་དུ་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་ལ་མོས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལ་ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་པ་སྲིད་ན་རིགས་པ་གཞན་གྱིས་དེ་ལ་ངེས་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པར་རིགས་ཏེ། འདི་ནི་ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་པ་ལ་གཙོ་བོ་སྟེ་དངོས་པོའི་སྟོབས་ལས་འོངས་པ་ནི་སུས་ཀྱང་འགལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྟོད་པར་བྱེད་པ་ལས། རྣམ་གྲོལ་ནང་ན་མི་གཡོ་ལྟར། །རིགས་པའི་ནང་ན་ཆོས་ཉིད་ལྟར། །ཤེས་རབ་ནང་ན་ཀུན་མཁྱེན་ལྟར། །ཁྱོད་ནི་ལུས་ཅན་ཀུན་གྱི་མཆོག །ཅེས་བསྟོད་པ་བརྗོད་དོ། །གཞི་དང༌། ལམ་དང༌། རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལས་གསལ་ལོ། །སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་དོན་ཅན་གྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུམ་ལ་གནོད་པ་མ་མཐོང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་དོན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་དོན་ལྡན་པ་ནི་ཡུམ་སྟེ། ཡུམ་དེ་ཡང་འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གིས་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་སྟེ། མཚན་ཉིད་ནི་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་གཙོ་བོར་བྱས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡུལ
Chinese
因为没有单一性，并且远离了多重性的自性，所以没有自性，就像影像一样。还有，如果分析任何事物，那么它和它之间没有单一性。对于没有单一性的事物，也没有多重性。如果不理解单一和多重，那就是与其它事物相关联。这两种不相容的事物，因为互相排斥而存在。这样阐述的就是远离单一和多重的自性。等等，指的是在金刚屑中说：不是从自身产生，也不是从他者产生，不是从两者产生，也不是无因产生。对于任何事物，从来没有产生。以及在缘起理中说：由缘所生即为不生，对于它来说，没有自性生。等等。此外，还能很好地显示无生，多重不能产生一个事物。等等。无量，指的是对于从一开始就没有产生的事物，产生信任的原因，那些理由本身就是衡量，所以也称为量。同样，从如理作意的角度来说，被称为理，并且智慧与事物相符地成立，并引导到那里，所以被阐述为成立和引导。也就是首先要信奉法性的道理，如果对它存在怀疑等等，那么应该用其它的道理来确定它，应该依赖于它。这是信任的主要原因，因为从事物力量而来的，是谁也不能违背的。因此，在赞颂中说：如解脱中无动摇，如道理中之法性，如智慧中之全知，您是所有有情之至尊。这样表达了赞颂。基、道、相，这些将在后面阐述中清楚。在没有看到对完全了解无生之义的偈颂的体性之母的损害之后，所谓完全了解无生之义，指的是具有完全了解无生之义的是母，这个母在这里用一个偈颂来显示体性，体性是以能力的体性为主。像那样，境。
English
Because there is no singularity, and because it is free from the nature of multiplicity, there is no self-nature, just like an image. Furthermore, if any object is analyzed, there is no singularity between it and itself. For that which has no singularity, there is also no multiplicity. If one does not understand singularity and multiplicity, then it is related to other things. These two incompatible things exist because they mutually exclude each other. This is what is explained as being free from the nature of singularity and multiplicity. And so on, referring to what is said in the Diamond Splinter: It is not produced from itself, nor is it produced from another, not produced from both, nor produced without a cause. For any object, there is never any production. And in the reasoning of dependent origination, it is said: Whatever is born from conditions is unborn, for it there is no self-nature birth. And so on. Furthermore, it can well show the unborn, multiplicity cannot produce one thing. And so on. Immeasurable, refers to the fact that the cause of trust in things that have not been produced from the beginning, those reasons themselves are measured, so they are also called measure. Similarly, from the point of view of proper attention, it is called reason, and wisdom is established in accordance with things, and leads there, so it is explained as establishment and guidance. That is, first of all, one should have faith in the reason of Dharma-nature, if there are doubts about it, then it should be determined by other reasons, and one should rely on it. This is the main reason for trust, because what comes from the power of things cannot be violated by anyone. Therefore, in praise it is said: Like immovability in liberation, like Dharma-nature in reason, like omniscience in wisdom, you are the supreme of all sentient beings. This expresses praise. Basis, path, and aspect, these will be clear in the following explanations. After not seeing the harm to the mother of the nature of the verses with the meaning of fully understanding the unborn, the so-called meaning of fully understanding the unborn, refers to the mother who has the meaning of fully understanding the unborn, this mother here uses a verse to show the nature, the nature is mainly the nature of ability. Like that, object.