Tibetan
པའི་རྒྱན་ལས་སེང་གེ་བཟང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱི་གཞུང་ཆོས་ཀྱི་ གྲགས་པས་དཀའ་འགྲེལ་ཏུ་བྱས་པ་ལས་སྐབས་གཉིས་པའི་འགྲེལ་པའི་བཤད་པའོ།། །། སྐབས་གསུམ་པའི་འགྲེལ་པ། གཞི་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་འགྲེལ་པ་བརྗོད་ནས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཚུ་རོལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ནི་དུས་གསུམ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དུས་གསུམ་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་དུས་གསུམ་དུ་གནས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཏེ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ཞེས་བྱ་བར་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པའོ། །སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་གྱུར་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་འདོད་པ་རང་གི་སེམས་ལ་གནས་པའི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་གི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་ལ་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ཡོད་པས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་གང་ལ་ཡང་མི་གནས་པ་ནི་ཚུ་རོལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱལ་བའི་སྲས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་ཚུ་རོལ་གྱི་མཐའ་ནི་འཁོར་བ་སྟེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལ་སོགས་པས་བགྲོད་ཅིང་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་གྱུར་བའི་ཕྱིར་སྲིད་པའི་མཐར་མི་གནས་ཤིང་མངོན་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕ་རོལ་གྱི་མཐའ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་བགྲོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་མ་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་མཐའ་རིང་བའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མི་གནས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་སྙིང་རྗེས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་ལ་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེས་སོ། །སྲིད་པ་དང་ཞི་བ་འདི་དག་རྣམ་གྲངས་གཞན་གྱིས་བསལ་བར་བྱ་བ་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་བདག་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་དང་མི་ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྲིད་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་རྟག་པ་དང་ཆད་པའི་ མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་བར་ན་མི་གནས་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ན་སྲིད་པ་དང་ཞི་བདག་མེད་པས་དེའི་བར་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་
Chinese
《庄严》中，由狮子贤论师所著的论典，因其法义之盛名而被著成难解疏，这是第二品疏的阐释。 第三品疏 以“一切所依”等开始，在阐述了能胜的解释之后，便阐述了一切智。对“此岸”等偈颂的解释是，以“三时”等开始。所谓三时的法，即是存在于三时的色等。“无生之相”是指，通过证悟缘起之自性即是无生之平等性，而知晓其为一体。“佛陀和菩萨们所亲近的般若波罗蜜多，被认为是安住于自心的无二智慧之体性，这并非是声闻等其他人的，因为他们具有对所取等的习气，因此不具备周遍的无生智慧”。“诸时”等已阐述完毕。不居于任何处，即是“此岸”等所指。诸佛之子们的般若波罗蜜多，此岸之边即是轮回，由于凡夫等行走和见证，因此不住于有之边，并且是现前进入。为何如此？因为以智慧之故。因为通过听闻等方式，如实了知般若波罗蜜多等之理。彼岸之边即是涅槃，由于凡夫等不可行进且不可见证，因此不住于边远的涅槃。为何如此？因为以慈悲之故。以对无余众生为对境之慈悲。生与寂灭，这些需要以其他方式来遣除，即依次以执著和我等以及不执著，生与涅槃是常与断的体性。不居于这些之间，是因为实际上生与寂灭皆不存在，因此其间隙也不存在。如此一来，般若波罗蜜多
English
In the Ornament, the treatise by the Venerable Lion Good, which was made into a difficult commentary due to the fame of its Dharma, this is the explanation of the commentary on the second chapter. Commentary on the Third Chapter Starting with "all bases," after explaining the victorious explanation, it explains omniscience itself. The explanation of the verses beginning with "this shore" is that it begins with "the three times." The dharmas of the three times are forms, etc., that exist in the three times. "The aspect of no birth" means that by realizing that the very nature of dependent origination is the equality of no birth, it is known as oneness. "The Prajñāpāramitā that is close to the Buddhas and Bodhisattvas is considered to be the essence of the non-dual wisdom that abides in one's own mind, which is not that of other Śrāvakas, etc., because they have the habitual tendencies of grasping, etc., and therefore do not have the omnipresent wisdom of no birth." "The times" etc. have already been explained. Not abiding in anything is what is meant by "this shore" etc. The Prajñāpāramitā of the sons of the Victorious Ones, the edge of this shore is saṃsāra, because it is traversed and seen by ordinary beings, etc., therefore it does not abide at the edge of existence and is manifestly entered. Why is that? Because of wisdom. Because the principles of Prajñāpāramitā, etc., are known without error through hearing, etc. The edge of the far shore is nirvāṇa, because it is not to be traversed or seen by ordinary beings, etc., therefore it does not abide in the distant nirvāṇa. Why is that? Because of compassion. With compassion focused on all sentient beings without exception. These existence and peace need to be eliminated by other means, that is, in order, by clinging to self, etc., and not clinging, existence and nirvāṇa are the nature of permanence and annihilation. Not abiding between these is because in reality there is no existence or peace, therefore there is no gap between them. In this way, the Prajñāpāramitā
Tibetan
ཕྱིན་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཚུལ་དེ་ལྟར་ན་སྲིད་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཐའ་དང་བར་ན་གནས་པ་མེད་པས་སྲིད་པ་དང་ཞི་བ་ལ་མི་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །འདིས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡུམ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་བཤད་ནས་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་དེ་མེད་པ་ནི་ཀུན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པར་བཟློག་སྟེ་བསྟན་པས་ཞེས་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལས་གོ་བཟློག་པའི་སྒོ་ནས་བཤད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལ་དུས་གསུམ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དུས་གསུམ་དུ་གནས་པའི་དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཤེས་པ་མེད་པས་སོ། །ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་རིང་བར་གྱུར་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་རིང་དུ་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དུས་གསུམ་གྱི་དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་རང་གིས་རྟོགས་པ་ཙམ་སྟེ། རང་གི་རིག་པའི་ངོ་བོའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་ཤེས་རབ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་དངོས་པོ་མཐོང་བས་སྐྲག་པའི་ཕྱིར། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང༌། འཁོར་བའང་འཁྲུལ་པ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་ཆ་འདྲ་བས་རྟག་པར་ལྟ་བ་སྐྱེད་པ་ཡིན་པར་གནས་ཤིང་མངོན་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པར་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེའི་གཞུང་གིས་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ན་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྲིད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའོ། །དེ་དག་དམིགས་པ་ཉིད་ ཀྱིས་ཤེས་པའོ། །ཡང་ན་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཉིད་ཡིན་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དང༌། །ཡང་དག་པར་ན་དེ་མེད་པས་དེའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཉི་ག་ལྟར་ན་ཡང་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ཅན་རྣམས་ནི་ངེས་པར་དངོས་པོ་འགའ
Chinese
什么是到达彼岸呢？如果那样，轮回和涅槃无始无终，不住于轮回和寂静，因为不执着于轮回和涅槃，这被称为般若波罗蜜多。这是对“智慧”等的解释。菩萨们的母亲通过随顺的方式进行解释，然后通过相反的方式，声闻等没有这种智慧，这就是所谓的“一切智”等。所谓“一切智的境界”，是指将一切智作为主导进行反驳和展示，因此是从菩萨的角度出发，通过相反的方式进行解释。因为声闻等没有在三时中平等地了解事物的能力，所以无法了解存在于三时中的事物是不生不灭的。所谓远离正见般若波罗蜜多，是指远离了一切不执着的智慧，因为它是了解三时事物不生不灭的自性。像这样，仅仅是自己证悟，因为自己的觉性本质的般若波罗蜜多缺乏慈悲和智慧。因为看到涅槃中的事物而感到恐惧。涅槃是断灭的自性，轮回也是从一个错误传递到另一个错误的相似之处，因此安住并显现出产生常常见的观点。为什么呢？因为执着于事物和非事物。因为它的宗义是常，所以究竟存在的实有是涅槃。以无常等方式，因为那些是应该抛弃的，所以轮回是非事物。这些是通过执着来了解的。或者，因为真实本身就是颠倒，所以色等事物在究竟上是实有的。如果真实不存在，那么就会执着于它的无常等为非事物，应该这样理解。无论哪种情况，声闻等有相者都必定会执着于某些事物。
English
What is it to have gone beyond? If that is the case, since samsara and nirvana have no beginning or end and do not abide in the extremes, they do not abide in samsara and peace. It is said that not being attached to samsara and nirvana is the perfection of wisdom. This is an explanation of "wisdom" and so forth. The mother of the Bodhisattvas is explained by way of following, and then by way of reversing, the Hearers and so forth do not have that, which is called "all-knowingness" and so forth. The so-called "state of all-knowingness" is shown by reversing and showing that all-knowingness is taken as dominant, therefore it is explained from the perspective of the Bodhisattva by way of reversing. Because the Hearers and so forth do not have the ability to know the three times as equal, they do not know that the things that exist in the three times are unborn. The so-called being far from the true perfection of wisdom is the abandonment of the knowledge that is not attached to anything, because it is the nature of knowing that the things of the three times are unborn. In that way, it is only realized by oneself, because the perfection of wisdom, which is the essence of one's own awareness, lacks compassion and wisdom. Because they are afraid of seeing things in nirvana. Nirvana is of the nature of cessation, and samsara is also a similar transmission from one mistake to another, therefore they abide and manifest the view of generating permanence. Why is that? Because of focusing on things and non-things. Because its tenet is permanent, the ultimately existent real thing is nirvana. In terms of impermanence and so forth, because those are to be abandoned, samsara is a non-thing. These are known by focusing on them. Or, because reality itself is inverted, the things such as form are truly existent in the ultimate sense. If reality does not exist, then one is attached to its impermanence and so forth as non-things, it should be understood in this way. In either case, the Hearers and so forth who have characteristics will definitely be attached to some things.