Tibetan
མཛད་པ་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི། རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་ པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སྐྱེད་པར་མཛད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་བ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་འདི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མི་འཇིག་རབ་ཏུ་མི་འཇིག་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་དང་རྒྱུན་མི་རྟག་པ་དག་གིས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མི་འཇིག་ཅིང་རབ་ཏུ་མི་འཇིག་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དངོས་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ན། དེ་དག་ཏུ་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་སྙམ་བའི་དོགས་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འཇིག་རབ་ཏུ་མི་འཇིག་ཅེས་བྱ་བས་བསུ་ནས། རབ་འབྱོར་སྟོང་བ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ན་ཕུང་བོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དངོས་པོའི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་སྐད་ཅིག་མ་དང༌། རྒྱུན་གྱིས་མི་རྟག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་དེ་དག་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཤེས་པ་བསྟན་པ་ནི། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དམ་བཅས་པའི་དོན་ངེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་དྲི་བར་མཛད་པ་ནི། རབ་འབྱོར་ཇི་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ལན་བཏབ་པ་ནི་སེམས་ཅན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པའོ། །ཉེ་བར་བསྡུ་བ་ནི་རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དེ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་མཁྱེན་པ་ནི། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཅན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་དམིགས་སུ་མེད་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ཚད་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏོ། །སེམས་བསྡུས་པ་མཁྱེན་པ་ནི། རབ་ འབྱོར་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་བསྡུས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། བསྡུས་པ་དང་བཅས་པ་ཟད་པ་ཉིད་དུ་དང་ཟད་པ་ཡང་
Chinese
阐明事业本身是：世尊宣说了“善现，如来，阿罗汉”等等。这样，以生起一切智本身，来显示一切智，也是为了证悟一切智。为了显示世间智，世尊说了“凡是这般说”等等。“不坏，极不坏”，是指刹那和相续无常等，次第不坏和极不坏，是这个意思。如果以事物自性的角度来说，会疑惑“在那之中怎么不会变呢？”，因此以“为何不坏，极不坏”来迎接。世尊宣说了“善现，空性是”等等，因为在胜义谛中，蕴等等是没有自性的，因为是空性等等，所以对于没有事物自性的法来说，没有刹那和相续的无常，但在世俗谛中，这些是存在的，这样理解。显示了知一切有情的心行是：世尊宣说了“善现，再者”等等。为了确定所立誓的意义，而作提问是：世尊宣说了“善现，如来如何”等等。回答是“因为有情没有自性”等等，因为有情们是如幻的自性。以有情无数等等的方式而了知。归纳是：世尊宣说了“善现，如此”等等。以这种方式完全了知他们的心行是：世尊宣说了“善现，再者”等等，所谓“以没有有情本身”，是指没有有情存在，并且在胜义谛中没有对境，因此以法界的方式，以无量等等的方式，完全了知有情们的心行。了知摄持心是：善现，再者，如来说了摄持心等等，是指连同摄持而灭尽，以及灭尽也
English
Clarifying the activity itself is: The Blessed One spoke of "Subhuti, the Tathagata, the Arhat," and so on. Thus, by generating omniscience itself, it reveals omniscience, and it also realizes omniscience. In order to show the knowledge of the world, the Blessed One said, "Whatever is said in this way," and so on. "Imperishable, utterly imperishable," refers to the momentary and the continuous impermanence, which are sequentially imperishable and utterly imperishable, that is the meaning. If from the perspective of the nature of things, one might doubt, "How can it not change in that?" Therefore, it is greeted with "Why is it imperishable, utterly imperishable?" The Blessed One spoke of "Subhuti, emptiness is," and so on, because in the ultimate truth, the aggregates and so on are without self-nature, because they are emptiness and so on, so for phenomena without self-nature, there is no momentary and continuous impermanence, but in the conventional truth, these exist, this is how it should be understood. Showing the knowledge of the conduct of the minds of all sentient beings is: The Blessed One spoke of "Subhuti, furthermore," and so on. To ascertain the meaning of the vow, the question is asked: The Blessed One spoke of "Subhuti, how does the Tathagata," and so on. The answer is "Because sentient beings have no self-nature," and so on, because sentient beings are of an illusory nature. He knows perfectly by way of countless sentient beings and so on. The summary is: The Blessed One spoke of "Subhuti, thus," and so on. Knowing their mental conduct completely in this way is: The Blessed One spoke of "Subhuti, furthermore," and so on, the so-called "by the very absence of sentient beings," means that there are no sentient beings, and there is no object in the ultimate truth, therefore, in the manner of the realm of phenomena, in the manner of immeasurable and so on, he perfectly knows the conduct of sentient beings. Knowing the gathered mind is: Subhuti, furthermore, the Tathagata spoke of the gathered minds and so on, referring to the exhaustion together with the gathering, and also the exhaustion
Tibetan
མ་ཟད་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ལ་དམིགས་བས་ཆོས་ཉིད་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསྡུས་པའི་སེམས་དེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཟད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཉིད་དུ་མཁྱེན་ལ། དོན་དམ་པར་ནི་ཟད་ཅིང་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཡང་མེད་པས་ན་མ་ཟད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་འཇིག་པ་དག་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏོ། །སེམས་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་མཁྱེན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རབ་འཕྱོར་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་རྣམས་པར་གཡེངས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཉིད་ལས་ཏེ། དེ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱི་རོལ་དུ་འཇུག་པའི་སེམས་ནི་རྣམ་པར་གཡེངས་པ་ཡིན་ལ་དོན་དམ་པར་ནི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་དང་བྲལ་བ་དང་སྐད་ཅིག་མའི་མི་རྟག་བ་ཉིད་ཀྱིས་མི་ཟད་པ་དང་རྒྱུན་གྱིས་མི་རྟག་པ་དང་བྲལ་བས་ན། རྣམ་པར་མི་ཟད་པ་དང༌། ཕྱི་རོལ་དུ་འགྲོ་བར་མི་སྲིད་པས་མ་གཡེངས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏོ། །སེམས་མི་ཟད་པའི་རྣམ་པ་མཁྱེན་པ་བསྟན་པ་ནི། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་གཞལ་དུ་མེད་གྲངས་མེད་པ་དག་གི་སེམས་གཞལ་དུ་མེད་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་གང་གི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་གཞལ་དུ་མེད་ཅིང་མི་ཟད་པ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་གཞལ་དུ་མེད་ཅིང་མི་ཟད་པར་རང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མེ་ལོང་གི་ངོས་ལ་སྣང་བས་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་སེམས་དེ་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་ཀྱི་བར་དུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའོ། །འགག་པ་མེད་པ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་གནས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་རིགས་པར་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རྟེན་མེད་པའོ། །གཞལ་བར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་གཞལ་དུ་མེད་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་འདྲ་བར་རྣམ་པར་འཇིག་ པ་མི་འཐད་པས་ན་མི་ཟད་པའོ། །སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པ་མཁྱེན་པ་བསྟན་པ་ནི། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པའི་སེམས་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་དང་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི
Chinese
所謂的「不盡」是指：以它為對象而進入法性，因此被收攝的心在世俗諦中是窮盡的，要知道這是壞滅的本性。但在勝義諦中，既沒有窮盡也沒有壞滅，所以是不盡的，要如實了知不壞滅的清淨。為了顯示了知心散亂，善現！此外，如來宣說了「心散亂」等等。所謂的「從法性」是指從法的界限，即無生性而來。由於不作意它，所以在世俗諦中向外馳騁的心是散亂的，但在勝義諦中是無相的。由於遠離了自性、剎那的無常，以及遠離了持續的無常，所以是不盡的。由於不可能向外遊走，所以是不散亂的，要如實了知。為了顯示了知心不盡的狀態，善現！此外，如來宣說了「無量無數眾生的心是無量無盡的」等等。哪種心像虛空一樣不可測量且不盡呢？由於一切眾生的心都顯現在自己禪定的鏡面上，是不可測量且不盡的，所以才能如實了知。所謂的「如來加持」是指以大悲心加持此心，直到輪迴結束。所謂的「無滅、無生、無住」是指因為沒有隨其應有的三種特徵。因此，由於不具備有法之自性，所以是無所依。由於無法衡量，所以是不可測量。由於如同法界一般，壞滅是不合理的，所以是不盡的。為了顯示了知心具有貪慾等等，宣說了「完全被煩惱染污的心」等等。所謂的「不是被煩惱完全染污的」等等，是因為僅僅存在於錯覺中。實際上，煩惱、業和生的本性，是完全被煩惱染污的
English
That which is called 'inexhaustible' means: because it takes that as its object and enters into the nature of reality, the mind that is gathered is exhausted in conventional truth, and one knows that it is the nature of destruction. But in ultimate truth, there is neither exhaustion nor destruction, so it is inexhaustible; one should thoroughly know the non-destructive purity as it is. In order to show the knowledge of the distracted mind, Subhuti! Furthermore, the Tathagata has spoken of 'the distracted minds' and so on. 'From the nature of reality' means from the realm of phenomena, from the very nature of no arising. Because one does not attend to it, the mind that engages outwardly in conventional truth is distracted, but in ultimate truth it is without characteristics. Because it is free from self-nature and momentary impermanence, it is inexhaustible, and because it is free from continuous impermanence, it is non-exhaustible. Because it is impossible to go outward, it is not distracted, and one should thoroughly know it as it truly is. In order to show the knowledge of the aspect of the inexhaustible mind, Subhuti! Furthermore, the Tathagata has spoken of 'the immeasurable and countless minds of beings are immeasurable and inexhaustible' and so on. Whose mind is immeasurable and inexhaustible like the sky? Because the minds of all beings appear on the surface of one's own mirror of samadhi as immeasurable and inexhaustible, one will know it as it truly is. 'Blessed by the Tathagata' means that the mind is blessed by great compassion until the end of samsara. 'Without cessation, without arising, without abiding' means that it is without the three characteristics of what has been done appropriately. Therefore, because it does not possess the self-nature of a phenomenon, it is without support. Because it cannot be measured, it is immeasurable. Because destruction is unreasonable as it is like the realm of phenomena, it is inexhaustible. In order to show the knowledge of the mind with desire and so on, it is said 'the minds that are completely afflicted' and so on. 'Not completely afflicted by afflictions' and so on, is because it exists only in illusion. In reality, the nature of afflictions, actions, and births are completely afflicted