Tibetan
་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་པས་གཟུགས་མི་དམིགས་སོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་དམིགས་སོ། །མིག་མི་དམིགས་སོ། །རྣ་བ་དང༌། སྣ་དང༌། ལྕེ་དང༌། ལུས་དང༌། ཡིད་མི་དམིགས་སོ། །གཟུགས་མི་དམིགས་སོ། །སྒྲ་དང༌། དྲི་དང༌། རོ་དང༌། རེག་དང༌། ཆོས་མི་དམིགས་སོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་དམིགས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་མི་དམིགས་སོ། །མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་མི་དམིགས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་བར་དུ་མི་དམིགས་སོ། །མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་མི་དམིགས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བའི་བར་དུ་མི་དམིགས་སོ། །སའི་ཁམས་མི་དམིགས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་དུ་མི་དམིགས་སོ། །མ་རིག་པ་མི་དམིགས་སོ། །རྒ་ཤིའི་བར་དུ་མི་དམིགས་སོ། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་དམིགས་སོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་དམིགས་སོ། །ནང་སྟོང་པ་ཉིད་མི་དམིགས་སོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་མི་དམིགས་སོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་མི་དམིགས་སོ། །ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་རྣམས་དང༌། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་རྣམས་དང༌། དབང་པོ་རྣམས་དང༌། སྟོབས་རྣམས་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་དང༌། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་མི་དམིགས་སོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཚད་མེད་པ་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དང༌། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགུ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་དང༌། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང༌། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་དང༌། མི་འཇིགས་པ་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང༌། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང༌། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་མི་དམིགས་སོ
Chinese
如何菩萨摩诃萨安住于禅定波罗蜜多，并且受持般若波罗蜜多？世尊开示说：善现，在此，菩萨摩诃萨安住于般若波罗蜜多，不执著色。受、想、行、识也不执著。不执著眼。耳、鼻、舌、身、意也不执著。不执著色。声、香、味、触、法也不执著。不执著眼识。乃至不执著意识。不执著眼触。乃至不执著意触。不执著眼触所生之受。乃至不执著意触所生之受。不执著地界。乃至不执著识界。不执著无明。乃至不执著老死。不执著布施波罗蜜多。不执著持戒波罗蜜多、忍辱波罗蜜多、精进波罗蜜多、禅定波罗蜜多、般若波罗蜜多。不执著内空。乃至不执著无物性自性空。不执著念住。不执著正断、神足、根、力、菩提分、 八圣道分。不执著圣谛。不执著禅定。不执著无量。不执著无色定。不执著八解脱。不执著九次第定。不执著解脱门空性、无相、无愿。不执著神通。不执著等持。不执著陀罗尼门。不执著如来力。不执著无畏。不执著各别正智。不执著大慈。不执著大悲。不执著十八不共佛法。
English
How does a Bodhisattva Mahasattva abide in the perfection of meditative concentration and uphold the perfection of wisdom? The Blessed One said: Subhuti, here, a Bodhisattva Mahasattva abiding in the perfection of wisdom does not apprehend form. He does not apprehend feeling, perception, formation, or consciousness. He does not apprehend the eye. He does not apprehend the ear, nose, tongue, body, or mind. He does not apprehend form. He does not apprehend sound, smell, taste, touch, or dharma. He does not apprehend eye-consciousness. He does not apprehend up to mind-consciousness. He does not apprehend eye-contact. He does not apprehend up to mind-contact. He does not apprehend the feeling born from eye-contact. He does not apprehend up to the feeling born from mind-contact. He does not apprehend the earth element. He does not apprehend up to the consciousness element. He does not apprehend ignorance. He does not apprehend up to old age and death. He does not apprehend the perfection of giving. He does not apprehend the perfection of morality, the perfection of patience, the perfection of diligence, the perfection of meditative concentration, or the perfection of wisdom. He does not apprehend inner emptiness. He does not apprehend up to the emptiness of the self-nature of non-things. He does not apprehend the mindfulnesses. He does not apprehend the right abandonments, the legs of magical power, the faculties, the powers, the limbs of enlightenment, the eightfold noble path. He does not apprehend the noble truths. He does not apprehend meditative concentration. He does not apprehend the immeasurables. He does not apprehend the formless absorptions. He does not apprehend the eight liberations. He does not apprehend the nine sequential abidings. He does not apprehend the doors of liberation: emptiness, signlessness, and wishlessness. He does not apprehend supernormal knowledges. He does not apprehend samadhi. He does not apprehend the doors of dharani. He does not apprehend the powers of the Tathagata. He does not apprehend fearlessness. He does not apprehend the separate correct knowledges. He does not apprehend great love. He does not apprehend great compassion. He does not apprehend the eighteen unshared qualities of the Buddhas.
Tibetan
། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་མི་དམིགས་སོ། །འདུས་བྱས་ཀྱི་ཁམས་མི་དམིགས་སོ། །འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཁམས་མི་དམིགས་སོ། །དེ་ལྟར་མི་དམིགས་པས་ན་མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་དོ། །མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པས་ན་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རབ་འབྱོར་དེ་ནི་འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་གནས་ཉིད་དེ་ནི་གནས་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་བཞིན་ཉིད་གནས་པའི་ཕྱིར་དེ་མི་སྐྱེ་མི་འགག་པས་དེ་གཡེང་བ་མེད་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱ་བ་དང་མ་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་སུ་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོའི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་དུ་བྱས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་སྟེ། དེ་ཇི་ལྟར་གང་གིས་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དང༌། གང་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དང༌། གང་དུ་ཡོངས་སུ་སྔོ་བའི་འདུ་ཤེས་གསུམ་མི་འཇུག་པ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བསྔོའོ། །རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་གནས་ཤིང་སྦྱིན་ པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའོ་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ངོ༌། །གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའོ་ཞེས་བགྱི་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་མི་དམིགས་སོ། །ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་མི་དམིགས་སོ། །ཕྱི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཕྱི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་མི་དམིགས་སོ། །སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་མི་དམིགས་སོ།
Chinese
། །乃至一切相智亦不可得。有为界亦不可得。无为界亦不可得。如是不缘故，不现前积集。不现前积集故，不生不灭。何以故？善现，如是如来等出现与不出现，法性法位乃恒住，法界真如性安住故，彼不生不灭，是故与无散乱心相应，与具一切相智之作意不相离也。彼诸善根亦不回向声闻及独觉，与诸有情共有已，回向于无上正等菩提。彼如何以何回向，何所回向，于何回向之三想不生，如是回向。善现，如是菩萨摩诃萨安住静虑波罗蜜多，受持般若波罗蜜多。请问：世尊，云何菩萨摩诃萨安住般若波罗蜜多，受持布施波罗蜜多耶？世尊告曰：善现，于此菩萨摩诃萨于般若波罗蜜多行时，于诸法皆空性而正随观。请问：世尊，云何菩萨摩诃萨于般若波罗蜜多行时，于诸法皆空性而正随观耶？世尊告曰：善现，于此菩萨摩诃萨于般若波罗蜜多行时，于内空性，不观为内空性。于外空性，不观为外空性。于内外空性，不观为内外空性。于空性空性，不观为空性空性。
English
Furthermore, even perfect omniscience is not apprehended. The realm of the conditioned is not apprehended. The realm of the unconditioned is not apprehended. Because it is not apprehended in this way, it does not manifestly accumulate. Because it does not manifestly accumulate, it does not arise or cease. Why is that? Subhuti, whether the Tathagatas appear or do not appear, the very nature of the dharmas, the abiding of the dharmas, remains. Because the suchness of the realm of dharmas abides, it does not arise or cease. Therefore, it is endowed with a mind free from distraction, and is inseparable from the mental activity endowed with perfect omniscience. Those roots of virtue are not dedicated to the Hearers or Solitary Buddhas, but are made common to all sentient beings and dedicated to unsurpassed, perfect, and complete enlightenment. How does one dedicate, with what does one dedicate, and to what does one dedicate? One dedicates in such a way that the three concepts of what is dedicated, with what it is dedicated, and to what it is dedicated do not arise. Subhuti, in this way, a Bodhisattva Mahasattva abides in the perfection of meditative concentration and upholds the perfection of wisdom. The question: Blessed One, how does a Bodhisattva Mahasattva abide in the perfection of wisdom and uphold the perfection of giving? The Blessed One said: Subhuti, when a Bodhisattva Mahasattva engages in the perfection of wisdom, he correctly observes that all dharmas are empty. The question: Blessed One, how does a Bodhisattva Mahasattva, when engaging in the perfection of wisdom, correctly observe that all dharmas are empty? The Blessed One said: Subhuti, when a Bodhisattva Mahasattva engages in the perfection of wisdom, he does not apprehend inner emptiness as inner emptiness. He does not apprehend outer emptiness as outer emptiness. He does not apprehend inner-outer emptiness as inner-outer emptiness. He does not apprehend emptiness of emptiness as emptiness of emptiness.