Tibetan
ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །རབ་འབྱོར་རྒ་ཤི་དང༌། མྱ་ངན་དང༌། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང༌། འཁྲུག་པ་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཟད་མི་ཤེས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། །རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །རབ་འབྱོར་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་བལྟ་བ་དང༌། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་རྣམ་པར་སྤངས་པར་བལྟ་བ་སྟེ། གང་དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ལ་འདུག་པའི་མ་འདྲེས་པའི་ཆོས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དེས་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རབ་འབྱོར་གང་ལ་ལ་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཟད་མི་ཤེས་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་འདིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་ཅིང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་ལྟ་བ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སའམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་གནས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་ གནས་པར་འགྱུར་རོ། །རབ་འབྱོར་གང་ཟག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པ་གང་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་འདི་ལ་མ་བརྟེན་པ་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཟད་མི་ཤེས་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་བལྟ་བར་བྱ་བ་དང༌། མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མི་ཤེས་པས་ཕྱིར་ལྡོག་གོ །རབ་འབྱོར་གང་ཟག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་པ་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཐབས་མཁས་པ་འདི་ལམ་བརྟེན་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་ལྡོག་གོ །རབ་འབྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་སྟེ། དེ་ལྟར་ཐབས་མཁས་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཟད་མི་ཤེས་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམ་པར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་བལྟ་བས་ནི་ཆོས་གང་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང༌། ཆོས་གང་ཡང་སྐྱེ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང༌། ཆོས་གང་ཡང་འགག་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང༌། ཆོས་གང་ཡང་བདག་དང༌། སེམས་ཅན་དང༌། སྲོག་དང༌། འགྲོ་བ་དང༌། གསོ་བ་དང༌། སྐྱེས་བུ་དང༌། གང་ཟག་དང༌། ཤེད་ལས་སྐྱེས་དང༌། ཤེད་བུ་དང༌། བྱེད་པ་པོ་དང༌། བྱེད་དུ་འཇུག་པ་པོ་དང༌། སློང་བ་པོ་དང༌། ཡོངས་སུ་སློང་བ་པོ་དང༌། ཚོར་བ་པོ་དང༌། ཚོར་དུ་འཇུག་པ་པོ་དང༌། ཤེས་པ་པོ་དང༌། ལྟ་བ་པོར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང༌། རྟག་པ་དང༌། མི་རྟག་པ་དང༌། བདེ་བ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། བདག་དང༌། བདག་ མེད་པ་དང༌། ཞི་བ་དང༌། མ་ཞི་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་སྟེ། རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་རྣམ་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རབ་འབྱོར་གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། གཟུགས་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པའམ། བདེ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་བའམ། བདག་ཡོད་པའམ། བདག་མེད་པའམ། ཞི་བའམ། མ་ཞི་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ༌། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པའམ། བདེ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་བའམ། བདག་ཡོད་པའམ། བདག་མེད་པའམ། ཞི་བའམ། མ་ཞི་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ༌། །སྐྱེ་མཆེད་དང༌། ཁམས་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པའམ། བདེ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་བའམ། བདག་ཡོད་པའམ། བདག་མེད་པའམ། ཞི་བའམ། མ་ཞི་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ༌། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་རྟ་པའམ། མི་རྟག་པའམ། བདེ་བའམ། སྡུག་བསྔལ་བའམ། བདག་ཡོད་པའམ། བདག་མེད་པའམ། ཞི་བའམ། མ་ཞི་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ༌། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཚད་མེད་པ་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེ
Chinese
应当现证般若波罗蜜多。 善现，衰老和死亡，以及悲伤，和哀号，以及痛苦，以及不适意，以及争斗，犹如虚空般无尽，因此菩萨摩诃萨应当现证般若波罗蜜多。 善现，如是菩萨摩诃萨应当现证般若波罗蜜多。 善现，这是菩萨摩诃萨观待缘起，观待断除初始和终结。 凡如是观待缘起者，即是菩萨摩诃萨安住于菩提之心的不共之法。 如是观待缘起者，将获得一切相智之智慧。 善现，无论何人，以犹如虚空般无尽之现证，行于般若波罗蜜多，并观待缘起，彼将不住于声闻地或独觉地，彼将安住于无上正等觉。 善现，凡是菩萨乘之补特伽罗退转者，彼等一切皆因不依于此般若波罗蜜多之作意，以及于般若波罗蜜多之行持时，菩萨摩诃萨如何以犹如虚空般无尽之现证，观待缘起，以及不知应当现证而退转。 善现，凡是菩萨乘之补特伽罗退转者，彼等一切皆因不依于此方便善巧之道，而从无上正等觉退转。 善现，菩萨摩诃萨不从无上正等觉退转者，彼等一切皆依于此般若波罗蜜多，而不从无上正等觉退转。 如是，以方便善巧行于般若波罗蜜多之菩萨摩诃萨
English
The perfection of wisdom should be manifestly realized. Subhuti, old age and death, and sorrow, and lamentation, and suffering, and unpleasantness, and strife, are like the sky, inexhaustible, therefore the Bodhisattva-Mahasattva should manifestly realize the perfection of wisdom. Subhuti, thus the Bodhisattva-Mahasattva should manifestly realize the perfection of wisdom. Subhuti, this is the Bodhisattva-Mahasattva's contemplation of dependent origination, contemplation of the abandonment of beginning and end. Whoever thus contemplates dependent origination, that is the Bodhisattva-Mahasattva's unmixed Dharma residing in the heart of Bodhi. Thus, whoever contemplates dependent origination will obtain the wisdom of all-knowingness. Subhuti, whoever, with inexhaustible manifestation like the sky, practices the perfection of wisdom and contemplates dependent origination, will not abide in the Hearer's ground or the Solitary Buddha's ground, but will abide in the unsurpassed perfect and complete enlightenment. Subhuti, all those individuals of the Bodhisattva vehicle who turn back, all of them do not rely on this attention to the perfection of wisdom, and when practicing the perfection of wisdom, the Bodhisattva-Mahasattva does not know how to contemplate dependent origination with inexhaustible manifestation like the sky, and does not know what should be manifestly realized, and therefore turns back. Subhuti, all those individuals of the Bodhisattva vehicle who turn back, all of them turn back from the unsurpassed perfect and complete enlightenment because they do not rely on this path of skillful means. Subhuti, all those Bodhisattva-Mahasattvas who do not turn back from the unsurpassed perfect and complete enlightenment, all of them rely on this perfection of wisdom and do not turn back from the unsurpassed perfect and complete enlightenment. Thus, the Bodhisattva-Mahasattva who practices the perfection of wisdom with skillful means
Chinese
因为依靠如同虚空般无尽的方便而现证，所以应当如理观察般若波罗蜜多，并现证它。 善现，如此菩萨摩诃萨如理观察缘起，则不会如实见到任何法是从无因中产生的，不会如实见到任何法的生起，不会如实见到任何法的灭尽，不会如实见到任何法是补特伽罗、有情、命、行、养育者、士夫、人、有情生、摩纳婆、作者、使作者、呼唤者、完全呼唤者、感受者、使感受者、知者、见者。不会如实见到常、无常、乐、苦、我、无我、寂静、不寂静。 善现，如此在行般若波罗蜜多时，菩萨摩诃萨应当如理观察缘起。 善现，当菩萨摩诃萨在行般若波罗蜜多时，不会如实见到色是常或无常，是乐或苦，是有我或无我，是寂静或不寂静。 受、想、行、识，不会如实见到是常或无常，是乐或苦，是有我或无我，是寂静或不寂静。 十二处、十八界和缘起，不会如实见到是常或无常，是乐或苦，是有我或无我，是寂静或不寂静。 四圣谛和一切空性，以及三十七菩提分法，不会如实见到是常或无常，是乐或苦，是有我或无我，是寂静或不寂静。 四圣谛、静虑、四无量、无色定、空性、无相、无愿
English
Because of manifestly accomplishing through relying on the inexhaustible like space, one should properly observe the Perfection of Wisdom and manifestly accomplish it. Subhuti, thus, when a Bodhisattva-Mahasattva properly observes dependent origination, he does not truly see any dharma arising from no cause. He does not truly see any dharma arising. He does not truly see any dharma ceasing. He does not truly see any dharma as a self, sentient being, life, goer, nourisher, person, individual, born of strength, child, doer, causer to do, caller, complete caller, feeler, causer to feel, knower, or seer. He does not truly see permanence, impermanence, happiness, suffering, self, non-self, peace, or non-peace. Subhuti, thus, when practicing the Perfection of Wisdom, a Bodhisattva-Mahasattva should properly observe dependent origination. Subhuti, when a Bodhisattva-Mahasattva practices the Perfection of Wisdom, he does not truly see form as permanent or impermanent, as happiness or suffering, as having a self or being without a self, as peace or non-peace. Feeling, perception, formations, and consciousness, he does not truly see as permanent or impermanent, as happiness or suffering, as having a self or being without a self, as peace or non-peace. The sense bases, elements, and dependent origination, he does not truly see as permanent or impermanent, as happiness or suffering, as having a self or being without a self, as peace or non-peace. The Noble Truths and all emptiness, and the thirty-seven factors of enlightenment, he does not truly see as permanent or impermanent, as happiness or suffering, as having a self or being without a self, as peace or non-peace. The Noble Truths, meditative stabilizations, immeasurables, formless absorptions, emptiness, signlessness, wishlessness,