Tibetan
་ཆོས་འདི་ལྟར་སྟོན་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕ་རོལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཟུགས་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕ་རོལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཕ་རོལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་གང་ཡིན་པ་ད་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕ་རོལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་དང༌། ཚད་མེད་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་དང༌། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགུ་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་དང༌། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་དང༌། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང༌། སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི་འཇིགས་པ་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་ འདྲེས་པ་རྣམས་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་གྱི་ཕ་རོལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །རབ་འབྱོར་གཟུགས་ཇི་ལྟ་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ། །རབ་འབྱོར་གྱིས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་གཟུགས་ཇི་ལྟ་བར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ལགས་ན། འོ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་གཟུགས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་དང༌། སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི་འཇིགས་པ་རྣམས་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་གྱི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་གཟུགས་སོ། །འདི་ནི་ཚོར་བའོ། །འདི་ནི་འདུ་ཤེས་སོ། །འདི་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །འདི་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་ཁམས་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་ཚད་མེད་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང། མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། སྨོན་པ་མེད་པ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི་འཇིགས་པ་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་སོ། །འདི་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མ་མཆིས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་དེ་བཞིན་ནོ། །དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དང། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དང༌། ཚད་མེད་པ་རྣམས་དང༌། བསམ་གཏན་རྣམས་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །སྟོབས་བཅུ་དང༌། མི་འཇིགས་པ་དང༌། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་གྱི་ཕ་རོལ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡང་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་རབ་འབྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་འདི་ལ་རྟོག་པ་མེད་ལ་ཞུམ་པར་མི་བྱེད་པས་བདག་གིས་འདི་ལྟར་ཆོས་དེ་དག་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པར་བྱའོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདི་ལྟར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཆོས་དེ་ལྟར་ཞི་བ་དང༌། དེ་ལྟར་བཟང་བ་དེ་དག་བཤད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ནི་དཀའ་བ་བྱེད་པ་སྟེ། རབ་འབྱོར་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱི་དཔུང་གཉེན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔུང་གཉེན་གྱི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་འབྱོར་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་གླིང་ཡིན་ཞེ་ན། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། ཆུ་ཀླུང་ཆེན་པོ་རྣམས་སམ། རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་རྣམས་སམ། ཆུས་ཡོངས་སུ་ཆད་པའི་གནས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་གླིང་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་དུ། ཚོར་བ་དང༌། འདུ་ཤེས་དང༌། འདུ་བྱེད་རྣམས་ དང། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་དང༌། ཁམས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དང༌། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང༌། བཟོད་པ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །ཕྱི་ནང་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་རྣམས་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །ཚད་མེད་པ་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའོ། །རྣམ་པ
Chinese
如此宣说此法：色的彼岸为何，那不是色。感受、认识、诸行和识的彼岸为何，那不是识。蕴、界、处和缘起的彼岸为何，那不是蕴、界、处和缘起。一切波罗蜜多的彼岸为何，那不是波罗蜜多。一切空性的彼岸为何，那不是空性。菩提分法诸法的彼岸为何，那不是菩提分法诸法。同样，圣谛、无量、禅定、无色定、八解脱、渐次安住的九次第定、空性、无相、无愿、神通、十力、无畏、别别自证智和佛不共法诸法的彼岸为何，那不是佛不共法诸法。乃至一切种智的彼岸为何，那不是一切种智。善现，色如何，一切法也如是。乃至一切种智也如是。善现请问道：世尊，如果色如何，一切法也如是，那么菩萨摩诃萨就应现证一切种智。这是什么缘故呢？世尊，因为色的彼岸没有丝毫分别。感受、认识、诸行和识的彼岸没有丝毫分别。神通、十力、无畏、别别自证智和佛不共法诸法的彼岸没有丝毫分别。乃至一切种智的彼岸没有丝毫分别。在此
English
Thus is this Dharma taught: Whatever is beyond form is not form. Whatever is beyond feeling, perception, formations, and consciousness is not consciousness. Whatever is beyond the aggregates, the elements, the sense bases, and dependent origination is not the aggregates, the elements, the sense bases, and dependent origination. Whatever is beyond all perfections is not the perfections. Whatever is beyond all emptiness is not emptiness. Whatever is beyond the dharmas of the aspects of enlightenment is not the dharmas of the aspects of enlightenment. Similarly, whatever is beyond the noble truths, the immeasurables, the meditations, the formless absorptions, the eight liberations, the nine successive abidings, emptiness, signlessness, wishlessness, clairvoyance, the ten powers, fearlessness, the individual knowledges, and the unmixed dharmas of the Buddha is not the unmixed dharmas of the Buddha. Whatever is beyond all aspects of omniscience is not all aspects of omniscience. Subhuti, just as form is, so are all dharmas. Likewise, even up to all aspects of omniscience. Subhuti asked: Blessed One, if just as form is, so are all dharmas, then the bodhisattva mahasattva should manifestly awaken to all aspects of omniscience. Why is that? Blessed One, because in the beyond of form there is no conceptualization whatsoever. In the beyond of feeling, perception, formations, and consciousness there is no conceptualization whatsoever. In the beyond of clairvoyance, the ten powers, fearlessness, the individual knowledges, and the unmixed dharmas of the Buddha there is no conceptualization whatsoever. Because in the beyond of all aspects of omniscience there is no conceptualization whatsoever. Here
Chinese
这是色。这是受。这是想。这是诸行。这是识。这是蕴。这是界。这是处。这是缘起。这是缘起的支分。这是波罗蜜多。这是空性。这是菩提分法。这是圣谛。这是神通。这是无量、禅定和无色定。这是解脱、三摩地和陀罗尼门。这是空性、无相和无愿。这是十力、无畏、无碍解和佛不共法。这是指一切种智，因为没有任何分别念。 薄伽梵说：善现，是这样的，是这样的。因为色的彼岸没有任何分别念。受、想、诸行和识的彼岸也没有任何分别念。同样，蕴、界、处、缘起和缘起的支分的彼岸也没有任何分别念。波罗蜜多、一切空性、菩提分法、无量、禅定和无色定的彼岸也没有任何分别念。十力、无畏、无碍解和佛不共法的彼岸也没有任何分别念。乃至一切种智的彼岸也没有任何分别念。即使如此，善现，菩萨摩诃萨们对这样的法没有分别念，也不会沮丧，因此我将如此现证这些法，证得无上正等菩提。
English
This is form. This is feeling. This is perception. This is formations. This is consciousness. These are the aggregates. These are the elements. These are the sources. These are the dependent originations. These are the limbs of dependent origination. These are the perfections. These are the emptinesses. These are the dharmas of the aspects of enlightenment. These are the noble truths. These are the superknowledges. These are the immeasurables, the concentrations, and the formless attainments. These are the liberations, the samadhis, and the doors of dharani. These are emptiness, signlessness, and wishlessness. These are the ten powers, the fearlessnesses, the analytical knowledges, and the unique qualities of a Buddha. This refers to the omniscience itself, because there is no conceptualization whatsoever. The Blessed One said: Subhuti, it is so, it is so. Because beyond form there is no conceptualization whatsoever. Beyond feeling, perception, formations, and consciousness there is no conceptualization whatsoever. Likewise, beyond the aggregates, the elements, the sources, the dependent origination, and the limbs of dependent origination there is no conceptualization whatsoever. Beyond the perfections, all the emptinesses, the dharmas of the aspects of enlightenment, the immeasurables, the concentrations, and the formless attainments there is no conceptualization whatsoever. Beyond the ten powers, the fearlessnesses, the analytical knowledges, and the unique qualities of a Buddha there is no conceptualization whatsoever. Even up to the omniscience itself, there is no conceptualization whatsoever. Even so, Subhuti, the Bodhisattva Mahasattvas, without conceptualizing these such dharmas and without being discouraged, will thus realize these dharmas and attain the unsurpassed, perfect, and complete enlightenment.
Chinese
如是现证菩提成佛后，心想应宣说如是寂静、如是贤善之法，是为难事。 善现，如是菩萨摩诃萨现证无上正等菩提成佛后，成为世间众生的亲友，是为亲友之行。 善现，何为菩萨摩诃萨现证无上正等菩提成佛后，成为世间的洲渚？ 善现，譬如，诸大江河，或诸大海，或凡为水所隔绝之处，皆名为洲渚。 善现，如是色是前际与后际皆断绝者。 善现，如是受、想、行诸 行，识是前际与后际皆断绝者。 如是蕴、界、处、缘起及缘起支分等之前际与后际皆断绝者。 如是布施波罗蜜多是前际与后际皆断绝者。 如是持戒、忍辱、精进、静虑、般若波罗蜜多是前际与后际皆断绝者。 内空性是前际与后际皆断绝者。 外空性是前际与后际皆断绝者。 内外空性是前际与后际皆断绝者。 无物自性空性之间是前际与后际皆断绝者。 三十七菩提分法是前际与后际皆断绝者。 无量、静虑及无色等至是前际与后际皆断绝者。 圣谛是前际与后际皆断绝者。 种种
English
Thinking that after attaining complete enlightenment and becoming a Buddha, one should teach such peaceful and such excellent Dharma is a difficult task. Subhuti, thus, a Bodhisattva-Mahasattva, after attaining complete enlightenment and becoming a Buddha, becomes a friend to the beings of the world, which is the act of a friend. Subhuti, how does a Bodhisattva-Mahasattva, after attaining complete enlightenment and becoming a Buddha, become an island for the world? Subhuti, for example, the great rivers, or the great oceans, or any place that is completely cut off by water, are called islands. Subhuti, likewise, form is that which has completely cut off the former limit and the latter limit. Subhuti, likewise, feeling, perception, formations, and consciousness are that which has completely cut off the former limit and the latter limit. Likewise, the aggregates, elements, sources, dependent origination, and the branches of dependent origination are that which has completely cut off the former limit and the latter limit. Likewise, the perfection of generosity is that which has completely cut off the former limit and the latter limit. Likewise, the perfections of morality, patience, diligence, meditation, and wisdom are that which has completely cut off the former limit and the latter limit. Inner emptiness is that which has completely cut off the former limit and the latter limit. Outer emptiness is that which has completely cut off the former limit and the latter limit. Inner and outer emptiness is that which has completely cut off the former limit and the latter limit. The emptiness of the nature of non-things is that which has completely cut off the former limit and the latter limit. The thirty-seven factors of enlightenment are that which has completely cut off the former limit and the latter limit. The immeasurables, meditations, and formless attainments are that which has completely cut off the former limit and the latter limit. The noble truths are that which has completely cut off the former limit and the latter limit. Various