Tibetan
་པར་ཤེས་པ་དང༌། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང༌། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང༌། རྣ་བའི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང༌། སྣའི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང༌། ལྕེའི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང༌། ལུས་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང༌། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་དང༌། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་དང༌། རྣ་བའི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་དང༌། སྣའི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་དང༌། ལྕེའི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་དང༌། ལུས་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་དང༌། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་དང༌། གཟུགས་ཡོད་པའི་ཆོས་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་ཆོས་དང༌། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་དང༌། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཏེ། འདི་དག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པ་དང༌། འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། གཟུགས་ནི་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད། ཚོར་བ་ནི་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད། འདུ་ཤེས་ནི་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད། འདུ་བྱེད་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། དེ་ལ་ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པ་དང་འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དང༌། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་དག་གི་རང་བཞིན་ནི་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་མི་དམིགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། གང་ལ་འདས་པ་མི་དམིགས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་མི་དམིགས་པ་དང༌། དེ་ལྟར་བྱུང་བ་མི་དམིགས་པ་སྟེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདས་པ་ལ་མ་འོངས་པ་མི་དམིགས། མ་འོངས་པ་ལ་འདས་པ་མི་དམིགས། དེ་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་ཡང་ འདས་པ་དང༌། མ་འོངས་པ་མི་དམིགས། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་ལ་དེ་ལྟར་བྱུང་བ་མི་དམིགས་སོ། །ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པ་དང༌། འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་དེ་དག་ནི་མི་དམིགས་པས་སྟོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི
Chinese
以及鼻的识、舌的识、身体的识、意的识、眼的聚集而生之触、耳的聚集而生之触、鼻的聚集而生之触、舌的聚集而生之触、身体的聚集而生之触、意的聚集而生之触、眼的聚集而生之触的因缘所生之感受、耳的聚集而生之触的因缘所生之感受、鼻的聚集而生之触的因缘所生之感受、舌的聚集而生之触的因缘所生之感受、身体的聚集而生之触的因缘所生之感受、意的聚集而生之触的因缘所生之感受、有色的法、无色的法、有为的法、无为的法，这些被称为一切法。因为其中没有恒常存在和坏灭，所以一切法以一切法为空。为什么呢？因为它的自性就是这样，这被称为一切法空性。什么是自相空性呢？色是坏灭的自性，受是领受的自性，想是执取的自性，行是显现造作的自性，识是识别的自性。因为其中没有恒常存在和坏灭，所以有为法的自性，以及无为法的自性，这些法的自相以自相为空。为什么呢？因为它们的自性就是这样，这被称为自相空性。什么是不见空性呢？对于什么来说，过去不可见，未来不可见，现在也不可见。为什么呢？因为过去中不可见未来，未来中不可见过去，现在中也不可见 过去和未来。过去和未来中也不可见现在。因为没有恒常存在和坏灭，所以这些不可见以不可见为空。为什么呢？因为它的自性就是这样，这被称为
English
and nose consciousness, tongue consciousness, body consciousness, mind consciousness, eye's coming together and touching, ear's coming together and touching, nose's coming together and touching, tongue's coming together and touching, body's coming together and touching, mind's coming together and touching, feeling arising from the condition of eye's coming together and touching, feeling arising from the condition of ear's coming together and touching, feeling arising from the condition of nose's coming together and touching, feeling arising from the condition of tongue's coming together and touching, feeling arising from the condition of body's coming together and touching, feeling arising from the condition of mind's coming together and touching, forms that have form, forms that do not have form, conditioned forms, unconditioned forms, these are called all forms. Because there is no constant abiding and no destruction in them, all forms are empty by all forms. Why is that? Because that is its nature, this is called the emptiness of all forms. What is self-characteristic emptiness? Form is the characteristic of destruction. Feeling is the characteristic of experiencing. Perception is the characteristic of grasping. Formation is the characteristic of manifest formation. Consciousness is the characteristic of distinguishing. Because there is no constant abiding and no destruction in them, the characteristic of conditioned forms, and the self-characteristic of the forms that are the characteristic of unconditioned forms, are empty by their self-characteristic. Why is that? Because that is their nature, this is called self-characteristic emptiness. What is imperceptible emptiness? For what is the past imperceptible, the future imperceptible, and the present imperceptible? Why is that? Because the future is imperceptible in the past, the past is imperceptible in the future, and in the present the past and the future are imperceptible. In the past and the future, the present is imperceptible. Because there is no constant abiding and no destruction, these imperceptible things are empty by imperceptibility. Why is that? Because that is its nature, this is called
Tibetan
་མི་དམིགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པ་དང་འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་ནི་སྦྱོར་བས་སྟོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ།། །།བམ་པོ་བཅུ་དྲུག་པ། དེ་ལ་དངོས་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོའི་ཕུང་པོ་ལ་བརྗོད་དོ། །ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པ་དང༌། འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དེ་ཡང་དངོས་པོས་སྟོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་དངོས་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ལ་བརྗོད་དོ། །ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པ་དང༌། འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པས་སྟོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། རང་གི་ངོ་བོ་ནི་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བས་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པ་དང་འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་གནས་པ་ཉིད་དང༌། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང༌། ཆོས་ངེས་པ་ཉིད་དང༌། དེ་བཞིན་ཉིད་དང༌། གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང༌། ཡང་དག་པའི་མཐའ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་གནས་པ་ཉིད་དེ་གཞན་གྱིས་ མ་བྱས་སོ། །ཐེར་ཟུག་ཏུ་གནས་པ་མེད་པ་དང༌། འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་དེས་སྟོང་ངོ༌། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ནི་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །རབ་འབྱོར་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོ། ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་བྱང
Chinese
被称为不可得空性。那么，什么是无事物自性空性呢？由组合产生的诸法，其自性并非存在，因为是依缘而生。因为没有恒常存在和毁灭，所以组合以组合而空。为什么呢？因为它的自性就是那样。这被称为无事物自性空性。第十六品。那么，什么是事物空性呢？事物是指取受者的蕴。因为没有恒常存在和毁灭，所以事物也以事物而空。为什么呢？因为它的自性就是那样。这被称为事物空性。那么，什么是无事物空性呢？无事物是指非组合。因为没有恒常存在和毁灭，所以无事物也以无事物而空。为什么呢？因为它的自性就是那样。这被称为无事物空性。那么，什么是自性空性呢？自性是因为不是由知识和见解所造作，所以是不颠倒的自性。因为没有恒常存在和毁灭，所以自性以自性而空。为什么呢？因为它的自性就是那样。这被称为自性空性。那么，什么是他性空性呢？如来们出现也好，不出现也好，诸法的法住性，以及法界，以及法决定性，以及如是性，以及非异如是性，以及真实之边，这些都是住立性，不是由他所造作。因为没有恒常存在和毁灭，所以它以它而空。为什么呢？因为它的自性就是那样。这被称为他性空性。善现，这被称为菩萨摩诃萨的大乘，是智慧的集合。 福德的集合。 善现，还有菩
English
It is called the emptiness of non-apprehension. So, what is the emptiness of the nature of non-things? The nature of all phenomena arising from combination is not existent, because they arise dependently. Because there is no permanence and no destruction, combination is empty by combination. Why? Because its nature is such. This is called the emptiness of the nature of non-things. Chapter Sixteen. So, what is the emptiness of things? Thing refers to the aggregates of the taker. Because there is no permanence and no destruction, that thing is also empty by thing. Why? Because its nature is such. This is called the emptiness of things. So, what is the emptiness of non-things? Non-thing refers to the unconditioned. Because there is no permanence and no destruction, that non-thing is also empty by non-thing. Why? Because its nature is such. This is called the emptiness of non-things. So, what is the emptiness of self-nature? Self-nature is the non-perverted nature because it is not made by knowledge and seeing. Because there is no permanence and no destruction, self-nature is empty by self-nature. Why? Because its nature is such. This is called the emptiness of self-nature. So, what is the emptiness of other-nature? Whether the Tathagatas appear or do not appear, the abiding nature of phenomena, and the realm of phenomena, and the certainty of phenomena, and suchness, and non-different suchness, and whatever is the true limit, these are the abiding nature, not made by others. Because there is no permanence and no destruction, it is empty by it. Why? Because its nature is such. This is called the emptiness of other-nature. Subhuti, this is called the Great Vehicle of the Bodhisattva Mahasattva, it is the collection of wisdom. Collection of merit. Subhuti, furthermore, Bodhi