Tibetan
་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་མེད་པ་ཡང་མདོ་ལས། རབ་འབྱོར་གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ་ཐ་ན་སེ་གོལ་གཏོགས་པ་ཙམ་ཞིག་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པར་འགྱུར་ན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། བདུན་པ་ ཞི་བ་ལ་སོགས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་སྦྱོར་བའི་ལམ་ཡང་མདོ་ལས། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱད་པར་བགྱི། ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། བརྒྱད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བའི་ལམ་ཡང་མདོ་ལས། གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། དགུ་པ་རང་བཞིན་མེད་པས་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཡང་མདོ་ལས། གང་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ཇི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་པར་བགྱི་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་གཟུང་བར་རྟོག་པ་གཉིས་པ་ལ་དགུར་ཕྱེ་བའི་དང་པོ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་བྲལ་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་སྐྱེ་བ་ཡང་མདོ་ལས། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཡུན་རིང་པོ་ཇི་སྲིད་ཅིག་ཏུ་སྤྱད་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱད་པ་ལགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། གཉིས་པ་སངས་རྒྱས་ལ་དམིགས་པའི་བསོད་ནམས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མེད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་ཡང་མདོ་ལས། གསོལ་བ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་མ་ཆད་ཅིང་མ་བྲལ་བར་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་སྤྱད་པར་བགྱི་བ་ལགས་སམ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། གསུམ་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་རིགས་ཅན་དང༌། བཞི་པ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེའི་སྦྱིན་པ་སྔོན་དབྱེད་པ་ཡང་མདོ་ལས། འདུས་བྱས་སམ། འདུས་མ་བྱས་སམ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཆོས་སམ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་སམ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དག་ཀྱང་གདགས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་བསྟན། ལྔ་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཡིད་ལ་མི་ བྱེད་པ་ཡང་མདོ་ལས། བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་མེད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་
Chinese
此外，经中还阐述了没有修习道的功德，如《经》中说：“善现，再者，如果菩萨摩诃萨在如此般若波罗蜜多中行时，哪怕是弹指顷，修习般若波罗蜜多……”等等。第七，经中还阐述了以寂静等与涅槃相合之道，如《经》中说：“请问，世尊，菩萨摩诃萨应如何行于般若波罗蜜多？应如何现证般若波罗蜜多？”等等。第八，经中还阐述了仅以现证空性即是见道，如《经》中说：“凡是说‘应如何现证般若波罗蜜多？’……”等等。第九，经中还阐述了以无自性即是修道，如《经》中说：“凡是说‘应如何修习般若波罗蜜多？’……”等等。修道之所取分别第二，分为九个方面，第一，经中还阐述了由于远离善知识而不生起菩提心，如《经》中说：“请问，世尊，菩萨摩诃萨行于般若波罗蜜多多久，才算行于般若波罗蜜多？”等等。第二，经中还阐述了由于没有以佛为对境的殊胜福德，而不作意菩提之精华，如《经》中说：“请问，世尊，应行于心之相续不断绝、不分离、相连结吗？”等等。第三，声闻种姓者，以及第四，独觉种姓者，因此而首先施舍，经中说：“有为法，或无为法，或声闻之法，或独觉之法，乃至一切法之间，皆是不可安立的。”等等。第五，经中还阐述了由于般若波罗蜜多无有障碍，而不作意圆满正等觉，如《经》中说：“佛告善现，无有行即是菩萨摩诃萨行于般若波罗蜜多。”
English
Furthermore, the sutra also elucidates the lack of merit in practicing the path, as stated in the Sutra: "Subhuti, moreover, if a Bodhisattva Mahasattva practices in such Prajnaparamita, even for the time it takes to snap one's fingers, practicing Prajnaparamita..." and so on. Seventh, the sutra also elucidates the path that unites with Nirvana through tranquility, etc., as stated in the Sutra: "Question: O Blessed One, how should a Bodhisattva Mahasattva practice in Prajnaparamita? How should one realize Prajnaparamita?" and so on. Eighth, the sutra also elucidates that merely realizing emptiness is the path of seeing, as stated in the Sutra: "Whoever says, 'How should one realize Prajnaparamita?'..." and so on. Ninth, the sutra also elucidates that non-self-nature is the path of cultivation, as stated in the Sutra: "Whoever says, 'How should one cultivate Prajnaparamita?'..." and so on. The second apprehension of the object of cultivation is divided into nine aspects. First, the sutra also elucidates that the mind of enlightenment does not arise due to being separated from a virtuous friend, as stated in the Sutra: "Question: O Blessed One, for how long should a Bodhisattva Mahasattva practice in Prajnaparamita to be considered practicing in Prajnaparamita?" and so on. Second, the sutra also elucidates that due to the lack of extraordinary merit directed towards the Buddha, one does not focus on the essence of enlightenment, as stated in the Sutra: "Question: O Blessed One, should one practice in a continuous stream of mind that is unbroken, inseparable, and interconnected?" and so on. Third, those of the Shravaka lineage, and fourth, those of the Pratyekabuddha lineage, therefore, give alms first, as stated in the Sutra: "Whether conditioned or unconditioned, whether the Dharma of Shravakas or the Dharma of Pratyekabuddhas, even among all Dharmas, none can be established." and so on. Fifth, the sutra also elucidates that due to Prajnaparamita being without obscurations, one does not focus on perfect and complete enlightenment, as stated in the Sutra: "The Buddha said to Subhuti, 'Non-practice is the Bodhisattva Mahasattva's practice in Prajnaparamita.'"
Tibetan
ནོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། དྲུག་པ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྒོམ་པ་དང༌། བདུན་པ་དམིགས་པ་མེད་པས་བསྒོམ་པ་མེད་པ་དང༌། བརྒྱད་པ་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པ་གཉི་ག་མེད་པས་སྒོམ་པ་ཡང་མེད་སྒོམ་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཡང་མདོ་ལས། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་མི་དམིགས་པར་འགྱུར། ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་དམིགས་པར་འགྱུར་ལགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། དགུ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པས་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་གཟུང་བའི་རྟོག་པ་ཡང་མདོ་ལས། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་བགྱིས་པ་དང༌། འགྱུར་བ་མ་མཆིས་པ་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཐེག་པ་གསུམ་པོ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་འདི་དག་རྣམ་པར་དགོད་པར་འགྱུར་ལགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དང་པོ་ལ་དགུར་ཕྱེ་བའི་དང་པོ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་མ་སྐྱེས་པས་སེམས་ཅན་དུ་བཏགས་པ་ཡང་མདོ་ལས། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང༌། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ལྔས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གང་དག་འཁོར་བ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་བར་བགྱི་བ་དག་མ་དམིགས་ལགས་ན་ཞེས་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་བསྟན། གཉིས་པ་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སུ་བཏགས་པ་ཡང་མདོ་ལས། བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུར་མཁྱེན་ནས་སེམས་ཅན་གང་དག་བཏུལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། གསུམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ ཕྱིར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཆོས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མདོ་ལས། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ལགས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་སྤྲུལ་པ་ལ་བྱེ་བྲག་ཅི་མཆིས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། བཞི་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་ཞེན་པ་མ་སྤངས་པས་ཆོས་ལ་ཆགས་པ་ཡང་མདོ་ལས། བཀའ་སྩལ་པ། རབ་འབྱོར་འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བློ་གྲོས་ཞི་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་དམིགས་ནས་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། ལྔ་པ་མན་ཆད་འགྲེལ་པ་དང༌། མདོ་གོ་རིམས་ལྟག་འོག་མི་མཐུན་པ་མདོ་བཙན་པར་བྱས་ཏེ་ཡང་དག་པར་མ་ཞུགས་པས་ཡོན་མ་དག་པ་ཡང་མདོ་ལས། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་
Chinese
由“诺”等所表示。第六，以有对境而修习；第七，以无对境而无修习；第八，以无对境和非无对境两者，修习也非有非无修习，经中也说：请问：世尊，以何等而成为无对境？以何等而成为有对境？等等所表示。第九，以颠倒显现执著，对于事物不如实的那样而取著的分别念，经中也说：请问：世尊，如果一切法未曾造作，也没有变异，世尊，那么如何安立这三种乘，即声闻乘、独觉乘和佛乘呢？等等所表示。于能取之分别的第一者，分为九种，第一，以实有而未生，故假立为有情，经中也说：如是宣说之后，具寿善现对世尊如是禀白：世尊，如果如来、阿罗汉、正等觉以五眼也未见任何有情从轮回中完全解脱，等等以下所表示。第二，仅仅是显现，因此假立为法，经中也说：佛告善现：如是，如来了知一切法如幻，故无有调伏之有情，等等所表示。第三，以周遍一切，故以一切种智等，法并非空性，经中也说：请问：世尊，如果一切法如幻，世尊，那么如来和幻化有什么差别？等等所表示。第四，未舍弃一切种类的显现执著，故贪著于法，经中也说：佛告善现：例如，如来以寂静之智慧，不见菩萨，幻化之后，完全入于寂灭，等等所表示。第五，以下解释及经的次第前后不一致，以经为重，未如实趣入，故功德不净，经中也说：请问：世尊
English
Indicated by "No" and so on. Sixth, meditating with an object; seventh, meditating without an object, hence no meditation; eighth, with neither object nor non-object, meditation is neither existent nor non-existent. The Sutra also states: "Asked: World-Honored One, by what does it become without an object? By what does it become with an object?" and so on. Ninth, due to inverted manifestation and attachment, the conceptualization that grasps things as not being as they are, the Sutra also states: "Asked: World-Honored One, if all dharmas are unmade and unchanging, World-Honored One, then how are these three vehicles, the Hearer Vehicle, the Solitary Realizer Vehicle, and the Buddha Vehicle, distinguished?" and so on. The first of the conceptualizations of grasping is divided into nine. First, because it is not born as substantially existent, it is nominally designated as sentient beings. The Sutra also states: "Having spoken thus, the venerable Subhuti said this to the World-Honored One: World-Honored One, if the Tathagata, Arhat, Perfectly Awakened One, even with the five eyes, does not perceive any sentient beings who are completely liberated from samsara," and so on. Second, because it is merely appearance, it is nominally designated as dharma. The Sutra also states: "The Buddha said: Subhuti, likewise, the Tathagata knows all dharmas to be like illusions, therefore there are no sentient beings to be tamed," and so on. Third, because it goes everywhere, with the All-Knowing One and so on, dharma is not emptiness. The Sutra also states: "Asked: World-Honored One, if all dharmas are like illusions, World-Honored One, what is the difference between the Tathagata and an illusion?" and so on. Fourth, because all kinds of manifest attachments have not been abandoned, there is attachment to dharma. The Sutra also states: "The Buddha said: Subhuti, for example, the Tathagata, with peaceful wisdom, does not see a Bodhisattva, and having created an illusion, completely enters into nirvana," and so on. Fifth, the explanations below and the order of the Sutras are inconsistent, giving importance to the Sutra, and not truly entering, therefore the qualities are impure. The Sutra also states: "Asked: World-Honored One"