Tibetan
ས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དུད་འགྲོའི་འགྲོ་བར་སྐྱེས་པའི་རབས་བསྟན་ན། དགེ་བའི་རྩ་བདེ་དག་གང་དུ་མཆིས་ལགས་ཞེས་བ་མན་ཆད་ཀྱིས་བསྟན། བཅོ་བརྒྱད་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲུང་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་འགོད་པ་ཡང་མདོ་ལས། དེ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་དེ་དག་ཏུ་སོང་ཞིང་སྦྱིན་པ་འམ། ཚུལ་ཁྲིམས་སམ། བཟོད་པ་འམ་ཞེས་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་བསྟན། བཅུ་དགུ་པ་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བྱང་ཆུབ་མཐའ་དག་འདྲེན་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་འགོད་པ་ཡང་མདོ་ལས། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང༌། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་གང་དག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བགྱིས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དེ་དག་གང་ལགས་ཞེས་པ་མན་ཆད་ཀྱིས་བསྟན། ཉི་ཤུ་པ་ལས་དང་འབྲས་བུ་འབྲེལ་བ་ཆུད་མི་ཟ་བ་ཡང་མདོ་ལེའུ་བདུན་ཅུ་རྩ་དགུ་པའི་ཀླད་ནས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གསལ་ཏེ་ཆོས་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འོ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་གང་ ལགས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པ་ལ་འགོད་པ་ཡང་མདོ་ལས། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང༌། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ལགས་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་འོ་ན་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་འགྲོ་བ་ལྔའི་འཁོར་བ་ལས་ཡོངས་སུ་ཐར་པར་བགྱིད་པ་ལགས། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་མགོ་དྲངས་ནས། གཞན་དུ་ན་བྱང་ཆུབ་ལ་གཞོལ་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་ལ་འགོད་པ་ཡང་མདོ་ལས། ལེའུ་བརྒྱད་ཅུ་པའི་ཀླད་ནས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མ་མཆིས
Chinese
自身显示转生为旁生之情形，则善之根本安乐位于何处等以下做了阐述。第十八，将所有世间的界域都安置于亲近佛陀等功德，经中也说：他以神通力前往彼处，布施或，持戒或，忍辱或等以下做了阐述。第十九，将殊胜道之自性，引导一切菩提之法的体性，菩提之支分安置于经中也说：如是宣说之后，具寿善现对薄伽梵如是禀告道：薄伽梵，菩萨摩诃萨以何等圆满，能现证无上正等菩提而成佛之菩萨摩诃萨的菩提之支分是哪些等以下做了阐述。第二十，业与果报关联不虚耗，也在经第七十九品开头中说：之后，具寿善现对薄伽梵如是禀告道：薄伽梵，明示这些法是菩萨之法，薄伽梵，那么佛陀之法是什么呢等阐述。第二十一，将如实通达一切安置于经中也说：如是宣说之后，具寿善现对薄伽梵如是禀告道：薄伽梵，一切法以自性空，薄伽梵，那么菩萨摩诃萨如何现证无上正等菩提成佛后，令有情众生从五趣轮回中完全解脱呢？等开始，否则以趋向菩提之心，如实通达一切法等阐述。第二十二，将舍弃一切颠倒安置于经中也说：第八十品开头中，之后，具寿善现对薄伽梵如是禀告道：薄伽梵，如果一切法无实有
English
Showing the circumstances of being born into the animal realm by oneself, it explains where the roots of virtue and happiness are located, and so on. Eighteenth, placing all the realms of the world in the merits of approaching the Buddha, etc., the sutra also says: He went there by means of miraculous powers, giving alms, or keeping precepts, or patience, etc. Nineteenth, placing the nature of the superior path, the nature of the Dharma that leads all Bodhi, the limbs of Bodhi, in the sutra it also says: After saying this, the venerable Subhuti reported to the Blessed One as follows: Blessed One, with what perfection will the Bodhisattva Mahasattva realize the unsurpassed perfect enlightenment and become a Buddha? What are the limbs of Bodhi of the Bodhisattva Mahasattva? etc. Twentieth, the connection between karma and its result is not wasted, and it is also said at the beginning of the seventy-ninth chapter of the sutra: Then, the venerable Subhuti reported to the Blessed One as follows: Blessed One, clarify that these dharmas are the dharmas of the Bodhisattva, Blessed One, then what are the dharmas of the Buddha? etc. Twenty-first, placing the realization of everything as it is in the sutra it also says: After saying this, the venerable Subhuti reported to the Blessed One as follows: Blessed One, all dharmas are empty of their own nature, Blessed One, then how does the Bodhisattva Mahasattva realize the unsurpassed perfect enlightenment and become a Buddha, and then completely liberate sentient beings from the cycle of the five realms? etc. Starting with, otherwise, with a mind inclined towards Bodhi, one realizes all dharmas as they are, etc. Twenty-second, placing the abandonment of all perversions in the sutra it also says: At the beginning of the eightieth chapter, then, the venerable Subhuti reported to the Blessed One as follows: Blessed One, if all dharmas are not real
Tibetan
་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལགས་ཏེ། དེ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་མ་མཛད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གཞི་མེད་པ་སྤངས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་འགོད་པ་ཡང་མདོ་ལས། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང༌། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་གང་ལ་གནས་ནས་དངོས་པོའི་ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར་བའི་དངོས་པོ་བྱུང་བ་འམ། འབྱུང་བདེ་བཞིན་ཉིད་དང༌། མ་ནོར་བ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བདེ་ལྟ་བུ་མཆིས་ལགས་སམ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་བྱུང་བ་ལ་འགོད་པ་ཡང་མདོ་ལས། ལེའུ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་གཅིག་པའི་ཀླད་ནས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡང་དག་པ་མཐོང་བ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་ཤིང་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་པ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་མ་མཐོང་བ་ལ་ཡང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་ཤིང་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བ་མ་མཆིས་ཏེ་ཞེས་པ་ལ་ སོགས་པས་བསྟན། ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པ་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྒྱུའི་ཚོགས་ལ་འགོད་པ་ཡང་མདོ་ལས། དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང༌། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང༌། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང༌། བྲག་ཅ་ལྟ་བུ་དང༌། མིག་ཡོར་ལྟ་བུ་དང༌། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་དང༌། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང༌། དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་བུ་དང༌། སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ལགས་ན་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཐ་མི་དད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་འགོད་པ་ཡང་མདོ་ལས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་གང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་དེ་ཅི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་སམ། འོན་ཏེ་དོན་དམ་པར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྟན། ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལ་འགོད་པར་མཛད་པ་ཡང་མདོ་ལས། ལེའུ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་གཉིས་པའི་ཀླད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་གྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམ
Chinese
是自性的体性。这些由“诸佛也没有做”等来显示。第二十三，安立于断除颠倒无有之基础的智慧，也是经部中说：如是宣说之后，具寿善现对薄伽梵如是禀白：世尊，那些幼稚的异生众生，住在何处而对事物现行耽著，事物生起吗？或者生起如实性，以及无错乱的如实性等存在吗？等等来显示。第二十四，安立于自性完全清净之体性的菩提萨埵之相，也是经部中说：第八十一品的开头，之后，具寿善现对薄伽梵如是禀白：世尊，如实见中没有一切烦恼，也没有完全清净，同样不如实见中也没有一切烦恼，也没有完全清净，等等来显示。 第二十五，安立于远离一切垢染的完全清净之因的集合，也是经部中说：如是宣说之后，具寿善现对薄伽梵如是禀白：世尊，如果一切法如幻，如梦，如谷响，如阳焰，如影像，如寻香城，如化现，等等来显示。第二十六，安立于以空性之体性完全了知有为和无为无有差别，也是经部中说：之后，具寿善现对薄伽梵如是禀白：世尊，如来现证菩提的法，是在世间名言中现证菩提，还是在胜义中？等等来显示。第二十七，安立于如来地的行为，也是经部中说：第八十二品的开头，具寿善现对薄伽梵如是禀白：世尊，如果一切法
English
It is the nature of self-nature. These are shown by "even the Buddhas did not do" and so on. Twenty-third, establishing in the wisdom of abandoning the groundless perversions, is also stated in the Sutra: After saying so, the venerable Subhuti said to the Blessed One: "Blessed One, where do those childish ordinary beings dwell, and where do they become manifestly attached to things, do things arise? Or do things like reality and non-erroneous reality exist?" and so on. Twenty-fourth, establishing in the aspect of the Bodhisattva with the characteristic of being completely pure by nature, is also stated in the Sutra: From the beginning of the eighty-first chapter, then, the venerable Subhuti said to the Blessed One: "Blessed One, in seeing what is truly existent, there is no complete affliction and no complete purification, and similarly, in not seeing what is truly existent, there is no complete affliction and no complete purification," and so on. Twenty-fifth, establishing in the collection of causes of complete purification, free from all defilements, is also stated in the Sutra: After saying so, the venerable Subhuti said to the Blessed One: "Blessed One, if all dharmas are like illusions, like dreams, like echoes, like mirages, like reflections, like cities of gandharvas, like emanations," and so on. Twenty-sixth, establishing in the complete understanding that conditioned and unconditioned are not different by the nature of emptiness, is also stated in the Sutra: Then, the venerable Subhuti said to the Blessed One: "Blessed One, is the Dharma that the Tathagata has manifestly awakened to, manifestly awakened to in worldly terms, or in ultimate terms?" and so on. Twenty-seventh, the act of establishing in the Tathagata ground is also stated in the Sutra: From the beginning of the eighty-second chapter, the venerable Subhuti said to the Blessed One: "Blessed One, if all dharmas
Tibetan
ས་ཅད་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ལགས་ན་དེ་སྐད་དུ་ཆོས་གང་ཅི་ཡང་མི་བགྱིད་ན་ཞེས་པ་མན་ཆད་ལེའུའི་མཇུག་ནས། རབ་འབྱོར་འདི་ལ་དངོས་པོ་ཡང་མེད། རང་གི་དངོས་པོ་ཡང་མེད། གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་མེད་ན། དེ་ལ་གང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་ཡོད་པར་འགྱུར་རེ་སྐན་ཞེས་པའི་བར་གྱིས་བསྟན་ཏོ།། །།འདིར་ལེའུའི་མཚམས་རྣམས་ནི་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་པ་བཙན་པར་བྱས་ཏེ། སྦྱར་བ་ཡིན་པས་འབུམ་དང་སྦྱར་བ་ལེའུ་ཉུང་བས་ལེའུ་མཚམས་མི་མཐུན་པ་རྣམས་མདོའི་ཚིག་བཙན་པར་བྱས་ཏེ་དོན་དང་སྦྱར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ཡུམ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་འབུམ་པ་དང༌། འབྲིང་དུ་བསྟན་པ་ཉི་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་པ་དང༌། བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་པ་རྣམས་དང་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་གྱི་སྐབས་བརྒྱད་དང་སྦྱར་བའི་འགྲེལ་པ་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་སྨྲྀ་ཏི་ཛྙཱ་ན་ཀཱིརྟིས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །། འབུམ་དང་ཉི་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་པ་དང་ཁྲི་བརྒྱད་སྟོང་པ་གསུམ་དོན་མཐུན་བར་མངོན་རྟོགས་བརྒྱད་དུ་བསྟན་པ།
Chinese
因为一切的自性是平等性空，所以如是说，从“什么法也不做”以下到本章末尾。 善现，此中没有事物，没有自己的事物，也没有其他的事物，那么对于它，有什么可以完全了知的自性，可以称为空性呢？直到“会有吗？”之间作了阐述。 这里各章节的界限，是以《八千颂》为准来确定的。因为与《十万颂》对照，章节较少，所以章节不一致的地方，以经文为准，结合意义来确定。 圣母薄伽梵母般若波罗蜜多广说《十万颂》，中说《二万五千颂》，略说《八千颂》等，与现观庄严的八个品类相结合的注释，由大班智达智祥称（Smṛtijñānakīrti）所著，到此圆满。 《十万颂》、《二万五千颂》和《八千颂》三者意义相合，并以现观八品的方式来阐述。
English
Since the nature of all things is emptiness of equality, therefore it is said, from "If I do not do any dharma" down to the end of the chapter. Subhuti, there is no thing here, no own thing, and no other thing. Then, for it, what nature is there to be fully known, which can be called emptiness? It is explained up to "Will there be?". Here, the boundaries of each chapter are determined based on the Aṣṭasāhasrikā Prajñāpāramitā. Because there are fewer chapters compared to the Śatasāhasrikā Prajñāpāramitā, the places where the chapters do not match are determined based on the words of the sutra, combined with the meaning. The extensive exposition of the Bhagavati Mother Prajñāpāramitā, the Śatasāhasrikā Prajñāpāramitā, the intermediate exposition, the Pañcaviṃśatisāhasrikā Prajñāpāramitā, and the concise exposition, the Aṣṭasāhasrikā Prajñāpāramitā, etc., along with the commentary combined with the eight topics of the Abhisamayālaṅkāra, written by the great Pandit Smṛtijñānakīrti, is completed here. The Śatasāhasrikā Prajñāpāramitā, the Pañcaviṃśatisāhasrikā Prajñāpāramitā, and the Aṣṭasāhasrikā Prajñāpāramitā, the three are consistent in meaning, and are explained in the eight topics of Abhisamayālaṅkāra.