Tibetan
་པ་ཞེས་བསྟན་པའི་ སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་རྣམ་པ་ལྔས་དེ་བཤད་པ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དང་པོས་ནི་སེམས་བསྐྱེད་པའོ། །ལྷག་མ་བཞིས་ནི་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་བཞིས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བསླབས་ཤིང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཏེ། མཐོང་བའི་ལམ་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་བསྒོམ་པའི་ལམ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཐར་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་བསྒོམ་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགེ་བ་དང༌། མི་དགེ་བ་དང༌། ལུང་མ་བསྟན་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །སྐྱེས་བུ་ཟུང་བཞི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་བསྒོམས་པས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཡིད་ལ་བྱ་བ་མེད་པ་ནི་དགེ་འདུན་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ། མ་རལ་བ་དང༌། མ་ཞིག་པ་དང༌། མ་འདྲེས་པ་དང༌། སྐྱོན་མེད་པ་དང༌། མ་ཉམས་པ། མཐུ་དང་ལྡན་པ། མཁས་པས་བསྔགས་པ། ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དེ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །དེ་ལ་ཐེག་པ་གཞན་ལ་མི་རྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་མ་རལ་པའོ། །ཡང་སྲིད་པར་སྐྱེ་བ་རྣམ་པར་སྤངས་པས་རྣམ་པར་མ་ཞིག་པའོ། །སྐྱེ་བོ་ངན་པ་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་དང༌། མ་འདྲེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་འདྲེས་པའོ། །དཀར་པོའི་ཆོས་ཀྱི་ཆ་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ན་སྐྱོན་མེད་པའོ། །སྐྱེ་བར་སྨོན་ལམ་མི་འདེབས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་མ་ཉམས་པའོ། །ཇི་ལྟར་འགྲོ་བར་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་མཐུ་དང་ལྡན་པའོ། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་སྨད་པས་ན་མཁས་པས་བསྔགས་པའོ། །དབང་པོ་རྣམ་བསངས་པས་ན་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པའོ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཡན་ལག་གི་ཚོགས་རྒྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབ་ པའོ། །ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་གི་སྦྱིན་པ་བདག་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་གཏོང་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ། །འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷའི་རིས་དྲུག་ཏུ་སྐྱེས་པའི་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང༌། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་བ་དག་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་ནི་ལྷ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་སྟེ། མཐར་གྱིས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན། མདོ་སྡེ་གཞན་ལས་ལྷའི་རིས་གཉིས་རྗེས་སུ་དྲན་པར་བྱས་ཏེ། དགའ་ལྡན་དང༌། གཙང་མའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དྲང་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་འདྲེས་པའི་གང་ཟག་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་མེད་དོ། ། ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཤེས་པས་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ། ཆོས་རྣམས་ལ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཤེས་པས་མཐར་གྱིས་པའི་མངོན་བར་རྟོགས་པ་ནི། དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང༌། སྟོང་པ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དང༌། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་རྣམས་དང༌། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་དང༌། བསམ་གཏན་དང༌། ཚད་མེད་པ་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པ་དང༌། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་དང༌། མངོན་བར་ཤེས་པ་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང༌། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང༌། སྟོབས་དང༌། མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང༌། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ་སློབ་པ་ན་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མཐར་གྱིས་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མ་མཆིས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལགས་ན་ནི་གང་ཐམས་ཅད་མེད་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་ཆད་པར་སྨྲ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དང༌། ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་བོ་ཉིད་ལ་ཡོད་པའམ། མེད་པ་མི་དམིགས་པར་དེའི་ལན་གསུངས་པ་དང༌། རང་ཉིད་ལ་ནེ་མ་ནུར་མེད་ཀྱང་མ་འོངས་པའི་འགྲོ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་གནས་བརྟན་རབ་འབྱོར་གྱིས་ཞུས་པ་དང༌། དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལགས་ན་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱི་སླད་དུ། བླ་ན་མེད་ པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཇུག་པ་མེད་པ་ཞེ་ན། དམིགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཅན་ལ་ཐོབ་པ་དང་མངོན་བར་ཞེ་ན། དམིགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཅན་ལ་ཐོབ་པ་དང་མངོན་བར་རྟོགས་པ་བཀག་པ་དང་མི་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འཁྲུགས་པ་མེད་པ་དང༌། དེ་ཐོབ་པ་དང་མངོན་བར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དང༌། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ས་བཅུ་ལ་སོགས་པ་གཞག་པ་མེད་པ་དང༌། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མངོན་བར་འདོད་པ་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང༌། མ་དམིགས་པ་ལ་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་བཀག་པ་དང༌། དེ་མི་དམིགས་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཤེས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་བར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་བྱས་ན། མཐར་གྱིས་པ། རྣམ་གསུམ་རྣམ་བཅུ་ཞེས་བསྟན་པ་དེ་འཐད་བ་དང་བཅས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །མངོན་བར་རྟོགས་པའི་རྒྱན་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མན་ངག་གི་བསྟན་བཅོས་ལས། མཐར་གྱིས་པའི་མངོན་བར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའོ།། །། བདུན་པ། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་སྐབས། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ། ད་ནི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གང་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཚེ། སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་གིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ལགས་ཞེས་ཞུས་པས། སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་པའི་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པར་རྟོགས་པར་ཉེ་བར་བཀོད་པའི་དོན་གྱིས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གི་མངོན་བར་བྱང་ཆུབ་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་བཞིར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཟག་པ་མེད་པ་གང་ཡང་རུང་བའི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་བསྡུས་པའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེས་ཀྱང༌། །ཟག་མེད་ཆོས་ཀུན་བསྡུས་པའི་ཕྱིར། །ཐུབ་པའི་སྐད་ཅིག་གཅིག་པ་ཡི། །རྟོགས་པ་འདི་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བསྟན་པས་ནི་གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་ཡོངས་སུ་ ཟིན་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནས། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུའི་བར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང༌། གཉིས་སུ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་མངོན་པར་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཀར་པོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཁོངས་སུ་འདུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་གནས་པ་ནི་ཅི་ཞིག་གིས་སྦྱིན་པར་བྱ་ཞེས་མཚན་མ་དེ་མི་མཐོང་བར་སྦྱིན་པ་གཏོང་བ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་སུ་མེད་པའི་རྣམ་པས་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་པའི་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དང༌། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་མཚན་མ་མེད་པ་དང༌། མངོན་བར་འདུས་མ་བྱས་པ་ལ་སོགས་པས་ནི། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དང༌། ཁྱེད་ཀྱི་སྦྱིན་པ་དེ་ལྟར་ཕན་པ་མེད་པ། མི་བརྟེན་པ་དེས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་ཟེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་སླུ་བ་
Chinese
如是所说的五种随念佛，已经做了讲述。其中，第一是发心。其余四种是与决择分相应的四种。如是学习，并安住于忆念等菩提之分圆满，从见道至一切种智的智慧圆满，称为修道。如是，虽然无实性的自性已经存在，但通达解脱之行等，应理解为修习随念佛。同样，对于善、不善、无记等法不作意，是随念法。以四双士夫善修无实性之自性，以无实性作意，不作意随念，是随念僧。从最初发心开始，不破、不坏、不杂、无垢、不衰、具力、智者赞叹、极为了悟，安住于成办三摩地的戒律。彼戒律以无实性之自性作意，不作意随念，是随念戒。其中，不依赖于其他乘，所以是不破。又，断绝了生于有，所以是完全不坏。不与恶人、烦恼等相杂，所以是不杂。白法之分增长，所以是无垢。不发愿往生，所以是不衰。随欲而行，所以是具力。不被智者呵责，所以是智者赞叹。诸根清净，所以是极为了悟。禅定支分之聚增长，所以是成办三摩地。对于法与财物的布施，以我为无实性之自性作意，不作意随念，是随念布施。于欲界中，进入生于六欲天之行列，于色界与无色界中，为了行
English
The five kinds of mindfulness of the Buddha, as explained, have been discussed. Among them, the first is generating the mind of enlightenment. The remaining four are the four that correspond to the aspects of ascertainment. Thus, having trained and abiding in mindfulness, etc., the aspects of enlightenment are perfected. From the path of seeing to the perfection of the wisdom of omniscience is called the path of meditation. Thus, although the nature of non-substantiality already exists, understanding the practice of liberation, etc., should be understood as cultivating mindfulness of the Buddha. Similarly, not attending to virtuous, non-virtuous, and neutral dharmas, etc., is mindfulness of the Dharma. By meditating on the four pairs of persons as the nature of non-substantiality, and by attending to non-substantiality, not attending to mindfulness is mindfulness of the Sangha. Starting from the initial generation of the mind of enlightenment, not broken, not destroyed, not mixed, without defect, not diminished, endowed with power, praised by the wise, extremely realized, abiding in the discipline that accomplishes samadhi. That discipline, attending to it as the nature of non-substantiality, not attending to mindfulness, is mindfulness of discipline. Among them, not relying on other vehicles is why it is not broken. Also, having abandoned birth in existence, it is completely not destroyed. Not mixing with evil people, afflictions, etc., is why it is not mixed. The aspect of white dharma increases, so it is without defect. Not making aspirations for rebirth is why it is not diminished. Acting as desired is why it is endowed with power. Not being criticized by the wise is why it is praised by the wise. The senses are purified, so it is extremely realized. The accumulation of the limbs of dhyana increases, so it accomplishes samadhi. For the giving of dharma and material things, attending to myself as the nature of non-substantiality, not attending to mindfulness, is mindfulness of giving. In the desire realm, entering the stream of being born in the six desire realms, and in the form and formless realms, for the sake of practice,
Chinese
对于诸有，以其无实之自性而作意，故无有随念作意，此乃随念天，是知晓渐次之行等而宣说。若果真如此，则于其他经中，随念二类天众，即兜率天与净居天，此当如何理解？此乃就未混杂之补特伽罗而宣说，故无过失。 通达一切法无实自性之现观释。 通达诸法无实自性之渐次现观者，如是，以无实自性之方式，六度波罗蜜多与一切空性，以及菩提之诸分，与四圣谛，与禅定，与四无量，与无色定，与解脱，与渐次住之等至，与解脱之门，与神通，与三摩地，与陀罗尼之门，与力，与无畏等，于大悲中修学时，是知晓以无实自性渐次行等而宣说。若一切法皆为无实之自性，则以一切皆无之故，将有过失而堕入断灭论；一切法于无实自性中，有或无不可得，而宣说其答复；纵然自身无有，然观待未来之行者，由具寿善现请问；若为无实自性，则为利乐有情之故，将无有趋入无上正等觉之事，若谓于有相执著之人可得与现观，则遮止于有相执著之人可得与现观，且以无相之自性，法界亦无扰动，且是彼之获得与现观，若果真如此，则将无有安立十地等，且因此之故，现欲亦可如实成就，且遮止于无相中行布施等差别之事，且于彼不缘
English
By considering beings as having the nature of being without substance, there is no recollection and consideration, which is the recollection of the gods. It is taught that one knows the gradual conduct and so forth. If that is the case, then in other sutras, two classes of gods are recollected, namely Tushita and Pure Abode. How should this be understood? This is spoken with regard to unmixed individuals, so there is no fault. An Explanation of Manifest Realization by Knowing All Dharmas to be of the Nature of Being Without Substance. The gradual manifest realization by knowing the nature of being without substance in all dharmas is as follows: In this way, by means of the nature of being without substance, the six perfections, all emptinesses, the aspects of enlightenment, the four noble truths, meditation, the immeasurables, the formless absorptions, liberation, the absorptions of gradual abiding, the doors of liberation, the superknowledges, samadhi, the doors of dharani, the powers, the fearlessnesses, and so forth, when training in great compassion, it is taught that one knows the gradual conduct and so forth by means of the nature of being without substance. If all dharmas are of the nature of being without substance, then because everything is nonexistent, there would be the fault of falling into nihilism. And if all dharmas are of the nature of being without substance, whether they exist or not is not perceived, and the answer to that is explained. Even though one does not have it oneself, the venerable Subhuti asked in relation to future beings. If it is the nature of being without substance, then for the sake of the benefit of sentient beings, there would be no entering into unsurpassed perfect and complete enlightenment. If it is said that those with conceptual clinging can attain and manifest realization, then the attainment and manifest realization of those with conceptual clinging is prevented, and by the very nature of non-apprehension, the realm of phenomena is not disturbed, and it is the attainment and manifest realization of that. If that is the case, then there would be no establishing the ten bhumis and so forth, and for that very reason, the desired manifestation is also truly accomplished, and the performance of giving and other distinctions to the unapprehended is prevented, and by not focusing on that
Chinese
因为知晓能令止息之差别，故而显示唯有如此方能现证无上正等菩提。如是行持，则应知晓渐次、三相、十相之说皆具道理。 《现观庄严论》即《般若波罗蜜多》之窍诀论典中，渐次现观之释文终。 第七，一刹那现观之时。 非异熟一刹那现观之释文。 今当宣说心之一刹那现观。请问世尊，菩萨摩诃萨于行持般若波罗蜜多时，以一生起心而能圆满摄持六度耶？佛言：以一刹那现证圆满菩提之义而作是说。一刹那现证菩提亦当知为四种。即安住于布施等无漏之任何无漏法，以一刹那摄持一切无漏法之体性而作是说。布施等一一亦，以摄持一切无漏法之故，当知胜者之一刹那，此乃证悟。如是宣说，乃谓以般若波罗蜜多所摄持之布施等波罗蜜多乃至八十随好皆能摄持，以无二之作意乃一刹那现证之故。以一切白法皆摄集之自性，安住于无漏法，何者应行布施耶？如是不见彼相而行布施，乃以一切法皆无所缘之相，即是一刹那现观。若如是，则以无相及无现成等，将成波罗蜜多等不圆满之过失。汝之布施如是无益，若云不依彼有何用耶？则为欺诳之语。