Tibetan
་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་མ་མེད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དངོས་པོའི་མཚན་མ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་འགལ་བ་མེད་དོ། །རྣམ་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན། འདི་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ཙམ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་གཉེན་པོར་མི་རིགས་སོ། །འོན་ཏེ་གང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ན་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་མི་མཐུན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟར་གཉེན་པོ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་མི་བདེན་པའི་རྟོག་པས་ཀུན་དུ་བསླང་པའི་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་འཛིན་པའོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཉེན་པོ་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་དེ་དག་མེད་པའོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ན་དེ་དག་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་ཏེ། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་གལ་ཏེ་སེམས་མེད་པ་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དམ་མེད་པ་ཉིད་མེད་པའམ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། འོ་ན་སེམས་མེད་པའི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་དམ་ཞེས་བརྒལ་བ་དེ་རིགས་འགྱུར་རམ་ཞེས་བྱའོ། །འདིས་ནི་ལྷག་པར་མི་གནས་པ་དང་ཀུན་དུ་མེ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡང་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་བདེན་པ་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དྲོ་བར་གྱུར་པའི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་གསུངས་པ་ནི་འགོག་པ་འདི་ལྟར་མངོན་དུ་བྱའོ། །འདིས་འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱའོ། །ལམ་འདི་ལྟར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བདེན་པ་བཞི་ལ་དེའི་རྣམ་པ་བཞི་བཞི་གསུངས་པ་ཡིན་ལ། འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཚོགས་སུ་གྱུར་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་རྣམས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་འགོག་པ་ དང་ལམ་དག་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་མཚན་མ་མེད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་དེ། མཚན་མ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བརྟེན་པར་བྱ་བ་དང༌། བརྟེན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཚན་མ་དང༌། སྤྱད་པར་བྱ་བ་དང་སྤྱད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པའི་གཞི་ལྷག་པར་གནས་པའི་མཚན་མ་དང༌། སྤྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་དང༌། དེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པ་མ་ཡིན་པ་ཀུན་ཤེས་པའི་མཚན་མའོ། །འདི་དག་ལས་བཟློག་པ་མཚན་མ་མེད་པ་བསྟན་པའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་ནི། འདི་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའོ། །འདི་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའོ། །ཆོས་འདི་དག་ནི་བསྟེན་པར་བྱ་བའོ། །ཆོས་འདི་དག་ནི་བསྟེན་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་འདི་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པའོ། །འདི་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་མ་ཡིན་པའོ། །ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་ལྷག་པར་གནས་པ་དང་ཀུན་ཤེས་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ལ་སྲེད་པ་སྟེ་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བར་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཆོས་ལ་སྲེད་པ་ཡིན་ནོ། རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལུགས་སུ་འཇུག་པའི་ཆོས་ལ་སྲིད་པའོ། སྐྱོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །རྟོགས་པའི་ཆོས་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་སྲེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྩེ་མོའི་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་བརྗོད་དེ། དེའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཐབས་མི་མཁས་པས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སྤྱོད་ཅིང་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས། ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཡང་མི་ལྟུང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཡང་མི་འཇུག་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྩེ་མོའི་སྐྱོན་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་མེད་པ་གང་ཡིན་སྙམ་ན། ཕྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ནང་སྟོང་པ་ ཉིད་དུ་མི་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། དེ་རྣམས་སོ་སོ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཐོང་བ་ཕན་ཚུན་བཀག་པས་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདིས་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་མཚན་མ་ནུབ་པའི་ཕྱིར་འགོག་པ་མཚན་མ་མེད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ལམ་ཡང་མཚན་མ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ནི་དེ་ལྟར་སློབ་པས་ནི་གཟུགས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དེས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཤེས་བར་བྱ་སྟེ། དེས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་རློམ་པའི་མཚན་མ་མེད་པས་མཚན་མ་མེད་པའི་ལམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལམ་གྱི་བདེན་པའི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གཟིངས་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་དོར་བར་བྱ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་སེམས་དེ་ནི་སེམས་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ་འོད་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡོན་ནོ། །སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་འདི་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་གང་འདོད་ཆགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནས། ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་བསམས་ནས་སྨྲས་པ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་སེམས་གང་ཞིག་སེམས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སེམས་དེ་ཡོད་དམ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་ཙམ་དུ་བཏགས་པའང་མི་བཟོད་པས་སྨྲས་པ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དམ། མེད་པ་ཉིད་ཡོད་པའམ། དམིགས་བར་འགྱུར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེའི་བརྒལ་བ་མི་རིགས་པ་ཡིད་ཀྱིས་སོ། །འོ་ན་སེམས་མེད་པ་དེ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་བུ་སེམས་མེད་པ་ནི་འགྱུར་བ་མེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམ་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་འགྱུར་བ་མེད་པ་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་རྣམ་གྲངས་བསྟན་པའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །བདེན་པ་བཞི་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།དྲོད་ཀྱི་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཡིད་ཅན་གྱི་དྲོ་བར་གྱུར་པ་གང་གི་རྒྱུར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ལས་གང་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དང༌། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བསླབ་པར་བྱ་བའི་ཐེག་པ་གསུམ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བས་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཡིད་ཅན་གྱི་དྲོད་ཐེག་པ་གསུམ་ཀ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཐབས་མཁས་པ་དང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོགས་པ་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་ནི་ཕྱིས་འཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་རེ་ཞིག་དྲོ་བར་གྱུར་པ་ཆུང་དུ་ཡིན་ནོ། །འབྲིང་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་གཟུགས་ཀྱི་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་མ་དམིགས་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་འཕེལ་བ་དང་འགྲིབ་པ་མ་དམིགས་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མ་མཐོང་ན་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་ནི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པ
Chinese
那些说“无相”的人，是指与事物之相有关联的声闻道而言，因此与此并不矛盾。凡是所说的“没有显现执着”等等，这需要加以考察。如果仅仅是没有显现执着就是没有显现执着，那么因为没有，所以不需要对治。如果不是显现执着，那么就会变成眼等，这是不合理的。怎样不一致，那就是显现执着；怎样是对治，那就是不是显现执着。又怎样不一致呢？就是由不真实的分别所引发的执着有和无。怎样是对治呢？就是那些没有。又怎样那些没有呢？就像接下来要解释的那样：具寿舍利子，如果对于没有心识的那个，存在本身或不存在本身是不存在或不可见的，那么没有心识的心识是什么，它是存在的吗？这样的诘难是合理的吗？这尤其也是针对不常住和普遍不了解而说的。通过对灭谛和道谛的掌握，以及通过温暖的所缘和相的差别，所说的是：灭谛应该这样显现，通过这个显现灭谛，道应该这样修习，等等，即没有显现执着等等。其中，“这样”指的是对四谛宣说了各自的四种相。“这个”指的是成为其集合的菩提分法。这里，灭谛和道被认为是解脱之门，即无相。相有三种：依赖于一切烦恼和清净之法；不依赖于显现执着的相；以及对于应该实行和不应该实行的，作为有学和无学之基础的，特别存在的相；以及布施等波罗蜜多，以及那些不是波罗蜜多等等。
English
Those who say "without characteristics" refer to the path of the Hearers, which is related to the characteristics of things, so there is no contradiction with this. Whatever is said, such as "without manifest clinging," needs to be examined. If merely being without manifest clinging is being without manifest clinging, then because it does not exist, there is no need for an antidote. But if it is not manifest clinging, then it would follow that it is the eye, etc., which is unreasonable. How are they inconsistent? In that way, it is manifest clinging; how is it an antidote? In that way, it is not manifest clinging. And how are they inconsistent? It is clinging to existence and non-existence, which is aroused by untrue discriminations. How is it an antidote? It is that those do not exist. And how do those not exist? Just as it will be explained immediately: Shariputra, if for that which is without mind, existence itself or non-existence itself is non-existent or invisible, then what is the mind without mind, does it exist? Is such a refutation reasonable? This is especially said in reference to non-abiding and universal non-knowing. Having taken control of the truths of cessation and the path, and through the differences of the warm object of observation and aspects, it is said: Cessation should be manifested in this way, through this, manifest cessation, the path should be cultivated in this way, etc., that is, without manifest clinging, etc. Among these, "in this way" refers to the four aspects of each of the four truths. "This" refers to the aspects of enlightenment that have become its collection. Here, cessation and the path are said to be the gate of liberation, that is, without characteristics. There are three kinds of characteristics: relying on all afflicted and purified dharmas; the characteristic of manifest clinging that does not rely; and the characteristic of particularly existing as the basis of learning and non-learning for what should be practiced and what should not be practiced; and the perfections such as giving, and those that are not perfections, etc.
Chinese
对于他们来说，这是通晓善巧方便与非善巧方便一切相的相。与此相反，为了显示无相，所说的是：这是完全的烦恼。这是完全的清净。这些法是应当修习的。这些法是不应当修习的，从这是善巧方便，这是非善巧方便，这样显现执着和特别安住以及通晓一切，这是菩萨摩诃萨随顺之法贪爱，成为过失等等之间。随顺即是贪爱证悟之法。随顺，是指对于进入正道的法生起贪爱。过失，是烦恼的同义词。证悟之法随顺的贪爱，那是菩萨的顶端大过失，这样说。依此而说，具寿舍利子，菩萨摩诃萨不善巧方便，行持六波罗蜜多，依靠三解脱门，即使不堕入声闻和独觉之地，也不进入菩萨的无过失之地，这是菩萨的顶端大过失。又想，什么是菩萨的无过失呢？从不见外空性为内空性开始，对于那些各自见到空性以各种方式互相遮止而说。这是因为自己的自性相消失的缘故，显示遮止是无相的。这里道也是无相的。所说的是，那样学习就能了知色，但也不要因此而生起骄慢，直到了知十八不共佛法，但也不要因此而生起骄慢，以及直到了知菩提心，但也不要因此而生起骄慢之间。这是因为没有骄慢之相，所以是无相之道，这样显示了道谛的所缘的差别。如果像船一样，那也应该舍弃吗？为什么？
English
For them, this is the mark of knowing all aspects of skillful and unskillful means. Conversely, in order to show the absence of marks, it is said: This is complete affliction. This is complete purification. These dharmas are to be cultivated. These dharmas are not to be cultivated, from this is skillful means, this is not skillful means, thus manifesting attachment and especially abiding and knowing everything, this is the Bodhisattva Mahasattva's attachment to the Dharma that is in accordance, becoming a fault, and so on. To be in accordance is to crave the Dharma of realization. To be in accordance means to crave the Dharma of entering the right path. Fault is a synonym for affliction. The craving for the Dharma of realization that is in accordance, that is said to be the great fault at the peak of a Bodhisattva. Based on this, the venerable Shariputra, the Bodhisattva Mahasattva, without skillful means, practices the six perfections, relies on the three doors of liberation, even if he does not fall into the level of a Hearer or Solitary Buddha, and does not enter the faultless state of a Bodhisattva, this is the great fault at the peak of a Bodhisattva. Again, one might ask, what is the faultlessness of a Bodhisattva? Starting from not seeing outer emptiness as inner emptiness, it is said that those who each see emptiness in various ways mutually negate each other. This is because the mark of one's own nature disappears, so it shows that cessation is without marks. Here, the path is also without marks. It is said that by learning in that way, one can know form, but one should not become arrogant because of it, until one knows the eighteen unshared qualities of a Buddha, but one should not become arrogant because of it, and until one knows the mind of enlightenment, but one should not become arrogant because of it. This is because there is no mark of arrogance, so it is the path without marks, thus showing the difference in the object of the truth of the path. If it is like a boat, should it also be abandoned? Why?
Chinese
如果问为什么这样说。像这样，心不是心，而是心的自性，因为是光明。这样说的。心的自性光明是什么呢？寿命具足的舍利子，从“心随贪欲”开始，到“不是声闻和独觉的心所具有和不具有的那个”等等，都是这样说的。想到仅仅是存在并与之相关联而说的是：寿命具足的善现，那个被称为“不是心”的心存在吗？仅仅是存在也无法忍受而说的是：寿命具足的舍利子，那个没有心的是什么，那个是存在本身呢？还是不存在本身存在呢？还是会成为所缘呢？这是用意识来推断那个不合理的辩驳。那么，那个没有心的是什么呢？寿命具足的舍利子，没有心就是没有变化，没有分别念。从这里开始，一切法没有变化，以没有分别念的自性来显示没有心的法性，是为了显示种种名称的意义而说的。四谛的所缘和相的差别已经说完了。 然后是关于暖相之因的差别的论述。为什么这样说呢？等等，都是这样说的。像那样，有相的众生的暖相，是成为什么的因呢？像这样，从这部般若波罗蜜多中，菩萨摩诃萨们，以及声闻和独觉们，应该恒常不断地修学的，广大的三乘被显示出来。因此，像那样有相的众生的暖相，是证悟三乘之因，是这样说的。完全摄持的差别是善巧方便和善知识的特征。分别念和真实相应将在后面讲述，这暂时是关于小暖相的。中等的是，世尊，我没有见到色蕴的增长和减少，没有如实地随见，从这里开始，到如果没有见到一切佛和一切法的如是性的增长和减少，没有如实地随见为止，是关于所缘的差别。