Tibetan
ས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་དང༌། ནང་གི་ཆོས་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ཙམ་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། ལམ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ནི། ལམ་ལ་གནས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། འདིས་འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཆོག་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕིན་བར་བྱེད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་དང་གང་དག་པའི་མཐའ་ལ་སོགས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ནི་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་དང༌། ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམས་འདིའི་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་དོན་དང༌། ཆོས་གང་དང་ཡང་ལྡན་པའི་མ་ཡིན་པའི་དོན་གྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་དུ་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །མི་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་ཐུན་མོངས་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ནི། ཡང་ཕྱིར་རོལ་བ་དང༌། མུ་སྟེགས་དང༌། བདུད་དང༌། ཐེག་པ་གཞན་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་ཆོད་པ་དང་མི་འཕྲོགས་པའི་དོན་གྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིད་དུ་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ནི། ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་ནས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་དོན་ལ་སྤྱོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཉོན་མོངས་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ནི། ཡང་འདོད་ཆགས་དང༌། ཞེ་སྡང་དང༌། གཏི་མུག་ལ་དོན་དང༌། དོམ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་སྤྱད་པར་མི་བྱ་བ་ཉིད་དང༌། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་ན། འདོད་ཆགས་དང༌། ཞེས་སྡང་དང༌། གཏི་མུག་གེ་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་དོན་ནམ་དོན་མ་ཡིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་འཐད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་དུ་དོན་མ་ཡིན་པར་བྱེད་པའི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་བཀག་པ་དང༌། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཆོས་གང་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་པ་དང༌། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པས་དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པར་བྱེད་པ་བཀག་པ་དང༌། འདུས་མ་བྱས་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ཡིན་པ་དང༌། ནམ་མཁའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་དཔེས་དེས་འདི་ལ་ཕན་འདོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དང༌། དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་རྣམས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་མེད་པ་ནི་གཉིས་མ་ཡིན་པའི་དོན་དམ་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོ
Chinese
所谓“地”是指内外一切诸法。至于“这些也为声闻和独觉所知”等等，就是所说之义。对于道完全愚昧，从“安住于道”开始，由于此（般若波罗蜜多）能使一切圣者到达超越涅槃的彼岸，所以称为般若波罗蜜多，这就是所说之义。对于如是性以及真实之边等是否具有等完全愚昧，也是指如是性、真实之边和法界等包含于此中的意义，以及不具有任何法的意义，这就是所说的般若波罗蜜多。对于不平等性，即不共之性完全愚昧，也是指外道、邪见者、魔和具有其他乘者不能断绝和夺取的意义，这就是所说的般若波罗蜜多。对于苦等谛完全愚昧，也是指从苦的意义到如实之义应当行持，这就是所说之义。 对于烦恼的自性完全愚昧，也是指对于贪欲、嗔恨和愚痴，不应行持为有意义和无意义。为什么呢？因为贪欲、嗔恨和愚痴的如是性，对于任何事物都不应视为有意义或无意义，这是合理的。同样，对于一切法，也禁止视为有意义或无意义的行为。为什么呢？因为如来现证菩提后，对于任何法都没有执著，并且不分别有为法和无为法，所以般若波罗蜜多禁止视为有意义和无意义。无为法是一切圣者的意义，以虚空的如是性为例，它对此没有任何帮助，以有意义和无意义二者皆无的方式，获得一切相智，这就是所说之义。无二是指非二的胜义谛，对于此完全愚昧是指无二之法。
English
The term "earth" refers to all internal and external phenomena. As for "these are also known by the Shravakas and Pratyekabuddhas," etc., that is the meaning of what is said. To be completely ignorant of the path, starting from "abiding in the path," because this (Prajnaparamita) enables all noble beings to reach the other shore beyond Nirvana, it is called Prajnaparamita, which is the meaning of what is said. To be completely ignorant of whether suchness and the limit of reality, etc., are present or not, also refers to the meaning of suchness, the limit of reality, and the Dharmadhatu being contained within this, and the meaning of not possessing any dharma, which is what is said as Prajnaparamita. To be completely ignorant of inequality, that is, the nature of being uncommon, also refers to the meaning that it cannot be severed or taken away by outsiders, heretics, demons, and those who possess other vehicles, which is what is said as Prajnaparamita. To be completely ignorant of the truths such as suffering, also refers to the fact that one should practice from the meaning of suffering to the meaning of reality, which is the meaning of what is said. To be completely ignorant of the nature of afflictions, also refers to the fact that one should not practice with regard to desire, hatred, and ignorance as meaningful or meaningless. Why is that? Because the suchness of desire, hatred, and ignorance should not be regarded as meaningful or meaningless for anything, which is reasonable. Similarly, with regard to all dharmas, the behavior of regarding them as meaningful or meaningless is also prohibited. Why is that? Because after the Tathagata attained complete enlightenment, there is no attachment to any dharma, and there is no distinction between conditioned and unconditioned dharmas, so Prajnaparamita prohibits regarding them as meaningful or meaningless. The unconditioned dharma is the meaning of all noble beings, and taking the suchness of space as an example, it does not help with this in any way, and one obtains all-knowingness in a way that both meaningful and meaningless are absent, which is the meaning of what is said. Non-duality refers to the ultimate truth of non-duality, and to be completely ignorant of this refers to the dharma of non-duality.
Tibetan
ས་ཀྱིས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཐོབ་པ་བཀག་པ་དང༌། གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཐོབ་པ་བཀག་པ་དང༌། གཉིས་དང་གཉིས་མེད་པའི་ཆོས་མི་དམིགས་པ་ལ་ཐོབ་པར་བསྙད་པས་གནག་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྒྱ་ཆེར་ཇི་སྐད་དུ་བརྗོད་བས་མངོན་བས་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཐམས་ཅད་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེས་ན། རབ་འབྱོར་རྣམ་པར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དོངས་པོ་མེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པ་གཅིག་པ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་ལམ་དག་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་བརྩད་པ་དང༌། ཐམས་ཅད་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཉིད་དང༌། འདུས་མ་བྱས་འབྱུང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཚད་མར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དམ་ པ་ནི་ངག་གི་ལམ་གྱིས་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །མཐའ་རྣམ་པར་ཆད་པ་རྣམས་ལ་ཕྱི་མའི་མུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྩད་པ་ཡིན་ལ། རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་ཕྱིན་ལ། རང་གི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་རྣམས་ལ་དེའི་མུ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་པ་དང༌། དེ་མི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའང་དེ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ནོགས་པ་མེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཡེས་ཤེས་ནི་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་དག་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དོན་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་གནས་པ་ནི་དཀའ་བ་བགྱིད་པ་ལགས་ཏེ། སེམས་ཅན་ནམ་སེམས་ཅན་དུ་བཏགས་པ་ཡང་མི་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུང་པ་ཡིན་ནོ། །ཡམས་ནད་འདི་རྣམས་ཟད་པ་ན། །ཡུན་རིང་ལོན་ནས་དབུས་ཕྱིན་ལྟར། །རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡི། བདེ་སྒྲུབ་ཡོན་ཏན་ཕུན་ཚོགས་ཀུན། །རྒྱ་མཚོ་ཆེ་ལ་ཆུ་བོ་བཞི། །འབྲས་བུ་མཆོག་གིས་དཔའ་བ་ཡི། །སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ནི། །རྣམ་པ་ཀུན་དུ་རྟེན་པར་བྱེད། །ཇི་སྐད་དུ་ལོ་མ་དང༌། མེ་ཏོག་དང༌། འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ལྡང་བུའི་དཔེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་མང་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་དོན་དང༌། འབྲས་བུ་འདུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་འབྲས་བུ་མཆོག་གིས་དཔའ་བ་ཉིད་
Chinese
土地以无二之法获得被遮止，二之法以二之法获得被遮止，二与无二之法不缘于获得而安立，故说为愚昧。因为如此，种种分别广大地如是宣说，以显现而显现执著一切皆为相违品，因此，善现不住于一切遍智，如是所说。因此，不住于无所得之智慧，唯一之相得以成立。于此，若涅槃与道皆无，则一切圣者皆将成为无有，如是辩论。一切皆为无为之差别，以及无为无生之自性，以世间名言作为衡量，此即是道。为何如此？胜义谛非以言语之道所能施设，如是乃是应理。于种种边际断绝者，称为善知后际，此乃辩论。自性空性，以自性空性，于诸法不能善知其际，以及不具彼之不知，亦即显示彼，此乃回答。因此，不住于无垢之智慧乃是应理。是故，世尊！菩萨摩诃萨，为利有情而安住于无上正等觉，实乃难行，有情或假立为有情者，亦不可得，如是等等所说。此等疫病尽除时，如久远后抵达中央，一切种类之，安乐成办功德圆满皆，如大海中之四条河流，以殊胜果实而英勇者，于彼大菩萨，一切种类皆依止。如经中所说，以叶、花、果实圆满之树的比喻，菩萨们是福德之田，因此，成为一切有情安乐受用之最胜，众多种种之义，以及果实积聚之自性，即以彼殊胜果实而英勇之自性。
English
The attainment of non-duality by the earth is prevented, the attainment of duality by the law of duality is prevented, and the law of duality and non-duality is established without being dependent on attainment, hence it is said to be ignorant. Because of this, various discriminations are widely proclaimed in this way, and all attachments that appear through manifestation are contradictory. Therefore, Subhuti does not dwell in omniscience, as it is said. Therefore, the wisdom that does not dwell in non-attainment, the only aspect, is established. Here, if there is no nirvana and no path, then all noble beings will become non-existent, as argued. Everything is a distinction of the unconditioned, and the nature of the unconditioned is unborn, and the worldly terms are used as a measure, which is the path. Why is that? The ultimate truth cannot be expressed by the path of words, which is reasonable. Those who are completely cut off from all extremes are called knowing the later end, which is the argument. Self-nature emptiness, because of self-nature emptiness, one cannot know the end of all dharmas, and not having that ignorance also shows that, which is the answer. Therefore, wisdom that does not dwell in impurity is reasonable. Therefore, O Bhagavan! Bodhisattva Mahasattvas, who abide in the unexcelled perfect enlightenment for the benefit of sentient beings, are difficult to practice, and sentient beings or those who are nominally called sentient beings are also unattainable, and so on. When these plagues are exhausted, like arriving in the center after a long time, all kinds of happiness, accomplishment, merit, and perfection are like the four rivers in the great ocean, and those who are brave with excellent fruits, all kinds of reliance are placed on that great Bodhisattva. As it is said in the scriptures, by the metaphor of a tree full of leaves, flowers, and fruits, Bodhisattvas are fields of merit, therefore, they become the most excellent of all sentient beings' enjoyment of happiness, the meaning of many kinds, and the nature of the accumulation of fruits, that is, the nature of being brave with those excellent fruits.