Tibetan
་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་བསྟན་པས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། ། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་བཤད་པ། ད་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་བཤད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས། གླིང་བཞི་པ་དང་སྟོང་དག་དང༌། །སྟོང་གཉིས་གསུམ་དག་དཔེར་མཛད་ནས། །བསོད་ནམས་མང་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། །ཏིང་འཛིན་ཡོངས་སུ་བསྒྲགས་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་བསོད་ནམས་མང་པོ་ལས་བརྩམས་ཏེ་གླིང་ཆེན་པོ་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་དང་སྟོང་གཉིས་པ་སྲང་ལ་གཞལ་བས་ཚད་བཟུང་བའི་དཔེ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ཆུའི་ཕུང་པོ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་སྐྲའི་རྩེ་མོ་བརྒྱར་གཤགས་པའི་ཆ་གཅིག་གིས་ཆུའི་ཐིགས་པ་བླངས་པའི་ཚད་བཟུང་བའི་དཔེས། དེ་དག་གིས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་བསོད་ནམས་མང་བ་ཉིད་དང༌། སེམས་བསྐྱེད་པ་འདི་དག་དང་ལྡན་པ་དག་ནི་གང་དང་གང་དུ་སྐྱེ་བ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། ཅི་ནས་ཀྱང་སེམས་དེ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་སེམས་གཞན་ལ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་ཕན་ཡོན་རྣམ་པ་མང་པོ་སྟོན་པས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །རྟགས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་བཞིའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།། །། མཐོང་བའི་ལམ་དང་དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞི་པོ་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པ་བཤད་པ། ད་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་མི་མཐུན་པའི་ལམ་གྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེས་ན། འཇུག་པ་དང་ནི་ལྡོག་པ་ལ། །གཟུང་བའི་རྣམ་རྟོག་སོ་སོར་དེང༌། །དགུ་ཡི་བདག་ཉིད་ཇི་བཞིན་ཡུལ། །མིན་པའི་བདག་ཉིད་དག་ཅེས་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་པ་རྟོག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས། དང་པོ་འཇུག་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡུལ་མཐའ་དག་ ལ་བརྟེན་པ་ནི་གཉིས་དང་གཉིས་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་བསྐྱེད་པ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཞིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ངེས་པར་སྦྱོར་བས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལྡོག་པའི་ཕྱོགས་མཐའ་དག་ལ་བརྟེན་པ་ནི། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཤཱ་རིའི་
Chinese
那四种名为“巴”的形态，就是这样阐述的。 禅定的阐述 现在要阐述各种禅定。因此，经中说：“以四大部洲和空性等，以及空二空三为例，以众多福德，圆满宣说禅定。”这是说，从随喜的众多福德出发，以四大部洲的世界，以及空性和空二，用秤来衡量作为标准的例子，同样，以三千大千世界中，大海洋的水量，用头发尖劈成一百份取其中一份水滴的量作为标准的例子。以这些随喜所具有的菩提心所生的众多福德，以及具有这些菩提心的人，无论生于何处，都要从那里开始，无论如何都不要执着于此心，也不要执着于他心，像这样完全回向，直到最后，通过展示多种利益来说明。”各种征兆等，要知道，就像次第一样，温暖等是与确定区分的四种自性特征相符的。 阐述见道及其相违品，以及能取和所取的四种分别念及其对治法 现在要阐述见道的相违品，即道的相违品，能取和所取的四种分别念及其对治法。因此，经中说：“进入和返回时，分别能取分别念，九种自性如实境，非境自性即是彼。”这是说，对于能取分别念的两种形态，首先，依赖于进入方面的所有境，就是随喜那些远离二和非二之概念的人们的菩提心，并确定将其完全回向于无上正等觉，这就是经中所说的。其次，依赖于返回方面的所有境，就是具寿舍利
English
Those four forms called "pa" are explained in this way. Explanation of Samadhi Now, the various samadhis are to be explained. Therefore, it is said in the sutra: "With the four continents and emptiness, etc., and emptiness two, emptiness three as examples, with many merits, the samadhi is fully proclaimed." This means that starting from the many merits of rejoicing, with the world of the four great continents, and emptiness and emptiness two, using a scale to measure as a standard example, similarly, with the amount of water in the great ocean of the three thousand great thousand worlds, using the amount of a drop of water taken from one part of a hair tip split into a hundred parts as a standard example. With these many merits born of the Bodhicitta possessed by rejoicing, and those who possess these Bodhicittas, wherever they are born, starting from there, in any case, do not cling to this mind, nor cling to other minds, like this, completely dedicate it until the end, explaining through showing various benefits." Various signs, etc., should be known, just like the order, warmth, etc., are in accordance with the four characteristics of self-nature that are definitely distinguished. Explanation of the Path of Seeing and its Opponents, and the Four Discriminations of Grasping and Being Grasped, and their Antidotes Now, the opponents of the Path of Seeing, that is, the opponents of the Path, the four discriminations of grasping and being grasped, and their antidotes, are to be explained. Therefore, it is said in the sutra: "When entering and returning, distinguish the discriminations of grasping separately, the nine kinds of self-nature are the true object, the non-object self-nature is that." This means that for the two forms of grasping discrimination, first, relying on all the objects of the entering aspect, that is, rejoicing in the Bodhicitta of those who are free from the concept of two and non-two, and definitely dedicating it completely to the unsurpassed perfect enlightenment, this is what is said in the sutra. Secondly, relying on all the objects of the returning aspect, that is, the venerable Shariputra
Tibetan
བུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཆོས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཀག་པས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་གིས་ན་འདི་དག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཡུལ་ཇི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དག་ནི་ལོག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཡིན་པ་དེས་ན། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་འཕགས་དབྱེ་པས། །སེམས་ཅན་རྫས་དང་རྟགས་ཡོད་པར། །རྣམ་རྟོག་འཛིན་པ་དག་ཏུ་འདོད། །དེ་དག་སོ་སོར་དགུ་བདག་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་སྐྱེས་བུ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ནི། ཀྱེ་མ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རབ་འབྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་སྙིང་པོ་ལ་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་དབེན་པའི་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་མི་སྐྲག་པ་དང་མི་ཞུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཀག་པས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཆོས་དེ་ལྟ་བུ་རྣམས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་ཀྱང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་མ་ཁྱབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་དག་གི་དེ་ནི་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་པས་སྙིང་པོ་མེད་དོ། །གཉིས་པ་འཕགས་པའི་གང་ཟག་གི་འཛིན་པའི་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེས་བུ་བཏགས་པར་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་སེམས་མི་ཞུམ་པ་དེའི་རྒྱུ་དྲིས་པ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་མཆིས་པའི་སླད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། གང་དུ་སྐྱེ་བ་དང༌། གནས་པ་དང༌། གནས་པ་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་མི་དམིགས་པ་དེ་ལ་སུ་ཞིག་གནས་པར་འགྱུར་བའམ། གནས་ནས་ཀྱང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བས་འཕགས་པའི་གང་ཟག་ཐམས་ཅད་བཀག་པས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འཕགས་པ་ལ་ཡང་འདི་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་སློང་དག་མཚན་མོ་འདས་
Chinese
從名為「子，般若波羅蜜多是無分別」開始，到「以修行無分別的般若波羅蜜多，現證無分別之法而證得菩提」之間，所說的都是通過遮止清淨境的遍計執。再者，以何種原因稱這些為遍計執呢？因為它們的本性與境不符，是錯誤的遍計執，所以才稱為遍計執。能執的遍計執也有兩種，因此說：凡夫與聖者之差別，於有情、實物與標幟上，認為有能執之遍計執，彼等各自具有九種自性。其中，凡夫的遍計執，首先是依賴於將補特伽羅視為實有的執著，如「奇哉！具壽善現！菩薩摩訶薩修行般若波羅蜜多，即是修行精髓」開始，到「乃至一切相智之間，因為遠離，所以不恐懼、不畏縮」等等，所說的都是通過遮止依賴於補特伽羅的遍計執。如果說，凡夫也能夠理解「一切法皆無我」這樣的法，那麼第一種能執的遍計執的安立就不周遍了，對嗎？因為他們所理解的是信解作意，而這裡所說的是如理作意，所以沒有過失。第二，聖者的能執的遍計執，是依賴於將補特伽羅視為假有的執著，如詢問不畏懼的原因時說：「世尊，因為一切法皆不存在的緣故」開始，到「於何處生，於何處住，以及從住處轉變等等皆不可得，那麼誰會安住於此呢？安住之後，又將宣說何種能現證無上正等菩提之法呢？」等等，所說的都是通過遮止一切聖者。聖者也有這樣的情況，如比丘們，夜晚已逝
English
Beginning with "Son, the Perfection of Wisdom is non-conceptual," and ending with "By practicing the non-conceptual Perfection of Wisdom, one attains complete enlightenment by realizing the non-conceptual Dharma," what is said is through the cessation of the conceptual elaborations of the purified realm. Furthermore, by what reason are these called conceptual elaborations? Because their nature does not conform to the object, they are erroneous conceptual elaborations, and therefore they are called conceptual elaborations. The conceptual elaborations of grasping are also of two types, therefore it is said: The difference between ordinary beings and noble ones, on sentient beings, substances, and signs, are considered to be grasping conceptual elaborations, each of which possesses nine natures. Among these, the first conceptual elaboration of ordinary beings is based on the belief that the person exists as a substance, such as, "O, venerable Subhuti, the Bodhisattva Mahasattva who practices the Perfection of Wisdom is practicing the essence," and so on, up to "Even up to the All-Knowingness, because of being isolated, they are not afraid and do not shrink back," and so on, what is said is through the cessation of the conceptual elaborations based on the person. If it is said that ordinary beings can also understand such Dharma as "all phenomena are without self," then the establishment of the first grasping conceptual elaboration would not be all-pervasive, would it? Because what they understand is belief and mental engagement, and here what is said is proper mental engagement, so there is no fault. Secondly, the grasping conceptual elaboration of the noble person is based on the belief that the person exists as an imputation, such as when asking the reason for not being afraid, saying, "Bhagavan, because all phenomena do not exist," and so on, up to "Where there is no birth, no abiding, and no change from abiding, etc., who will abide there? And after abiding, what Dharma will be taught that will realize the unsurpassed perfect and complete enlightenment?" and so on, what is said is through the cessation of all noble persons. Noble ones also have such a situation, such as monks, the night has passed