Tibetan
ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་རྣམས་རྒྱ་ཆེར་བཤད་དོ། །ད་ནི་འདིར་དེ་རྣམས་ཉིད་དབུགས་པའི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྡུས་ཏེ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་གསོལ་པ་དང་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་ཀྱང་མདོར་བསྡུས་ཏེ་གསུངས་པ་དེ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་རྣམས་ལན་གཉིས་སུ་འདས་ཏེ་བཤད་ཅིང་དགོས་ཤེ་ན། སྔར་བཤད་པས་གསལ་བར་མ་གོ་ན་ཕྱིས་བཟླས་ཏེ་བཤད་པས་གསལ་ཞིང་བརྟན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཕལ་ཆེར་ཡང་སྔར་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་དེ་མ་གོ་ན་ཕྱིས་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པས་གོ་བ་ཡང་ཡོད་ལ། སྔར་ཚིག་རྐྱང་བས་བཤད་པ་དེ་མ་གོ་བ་ལ་ཕྱིས་ཚིགས་སུ་བཤད་དེ་གོ་བ་ཡང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་ནས་ཀྱང་སྔར་སྤྲོས་ཏེ་བཤད་པའི་དོན་དེ་ཉིད་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་བསྡུས་ཏེ་བཤད་པ་དེ་དག་སྲིད་དེ། དེ་བས་ན་འདིར་ཡང་སྔར་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་དོན་དེ་ཉིད་ཕྱིས་བསྡུས་ཏེ་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ་ཞེས་པ་ནས། མཆོག་སྐྱེས་དེ་དག་དབུགས་ཕྱིན་འགྱུར། །ཞེས་པའི་བར་དུ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་གསོལ་བའི་ཚིག་སྟེ། མགོན་པོ་ཁྱབ་བདག་ཁྱོད་ཀྱིས་ནི། །སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ལགས་ན། །ཞེས་པ་ནི་སྔར་སེམས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ་དེ་དབུགས་དབྱུང་བ་རྣམ་པ་དུས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་ཞུས་པའོ། །དབུགས་འབྱིན་རྣམ་པ་དུ་ཐོབ་ནས། །ཞེས་པ་ལ་ཕྱི་ནས་དབུགས་དབྱུང་བ་ཞེས་པ་ནི། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་ལམ་འཕྲང་འཇིགས་པའི་ས་ནས་རྐུན་པོ་ལ་སོགས་པའི་འཚེ་བ་ལས་ཐར་ན་དབུགས་དབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང་འཁོར་བའི་དགོན་པ་ན་རྣམ་པར་འཁྱམས་པའི་སེམས་ཅན་ ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་རྐུན་པོས་འཚེ་བའི་འཇིགས་པ་ལས་ཐར་བ་ན་དབུགས་དབྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལས་ཐར་ན་གཞན་དབུགས་དབྱུང་བར་བྱ་བའི་ས་མེད་དེ་དབུགས་དབྱུང་བ་གཅིག་ཏུ་ཟད་ན། ཅིའི་ཕྱིར་དབུགས་དབྱུང་བ་དུས་ཐོབ་ཅེས་མང་པོའི་ཚིག་ཏུ་སྨོས་ཤེ་ན། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་འཇིགས་པ་གཅིག་ལ་ཐར་ནས་འཇིགས་པ་དེ་ལས་དབྱུགས་ཕྱུང་མོད་ཀྱི། དེ་ལས་གཞན་པའི་འཇིགས་པ་རྣམས་ལས་མཐར་ན་དབུགས་མ་ཕྱུང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་མི་དགེ་བ་གང་མི་མཐུན་པ་གེགས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ལས་ཐར་ཏེ་དབུགས་ཕྱུང་ཡང་དེ་ལས་གཞན་པའི་གེགས་སུ་གྱུར་པ་རྣམས་མ་ཐར་ན་དེ་ལ་དབུགས་མ་ཕྱུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་དབུགས་དབྱུང་རྣམ་པ་དུས
Chinese
因此，对空性的自性也无有自性而证悟为平等性，这些都已广说。现在，在这里将这些以提问的方式简略概括，即金刚手菩萨的请问以及世尊毗卢遮那佛也简略地说过的那些内容，现在将要解说。如果有人问：这些已经两次解说过了，还有必要吗？这是因为，如果先前解说的不清楚，那么之后重复解说就会变得清晰而稳固。因此，大多数情况下，如果先前广说的内容没有理解，那么之后简略的解说也能理解。先前用简单的词语解说没有理解的，之后用诗句解说也可能理解。从经部等其他经典中，也存在先前详细解说的内容，之后用偈颂概括解说的情况。因此，这里也是将先前详细解说的内容，之后简略地解说。其中，从“那时，金刚手菩萨对世尊这样请问”到“殊胜之子们得以解脱”之间，是金刚手菩萨请问的语句。 “怙主遍主您已，开示心之体性。”这是请问先前所说的心之体性，能够获得解脱的时机。“解脱种种时机后，”对于之后所说的解脱，就像世间所说的那样，从险峻的道路和恐怖的地方，从盗贼等伤害中解脱出来，就称为解脱。同样，在这里，从轮回的旷野中，从漂泊不定的有情，从业和烦恼的盗贼所造成的伤害的恐惧中解脱出来，就称为解脱。如果从那里面解脱出来，就没有其他需要解脱的地方了，因为解脱只有一种。那么，为什么说“解脱时机”这样多的词语呢？就像世间的人们从一种恐惧中解脱出来，虽然从那种恐惧中解脱了，但如果没有从其他恐惧中解脱出来，那就是没有解脱。同样，在这里，如果从任何不善、不顺和障碍中解脱出来，虽然解脱了，但如果没有从其他障碍中解脱出来，那就称为没有解脱。因此，解脱种种时
English
Therefore, the nature of emptiness, also without inherent existence, is realized as equality. These have been extensively explained. Now, here, these will be briefly summarized through questions, namely, the requests of Vajrapani and what the Bhagavan Vairochana also briefly spoke about will now be explained. If someone asks: These have already been explained twice, is it still necessary? This is because, if the previous explanation was not clear, then the subsequent repetition will become clear and stable. Therefore, in most cases, if the previously extensive explanation was not understood, then the subsequent brief explanation can be understood. What was not understood when explained with simple words previously, may be understood when explained with verses later. From the Sutra Pitaka and other scriptures, there are also cases where the meaning previously explained in detail is later summarized and explained in verses. Therefore, here too, the meaning previously explained extensively is later explained briefly. Among them, from "Then, Vajrapani asked the Bhagavan thus" to "Those supreme beings will be liberated," are the words of Vajrapani's request. "Lord, all-pervading master, you have shown the nature of the mind." This is asking that the previously explained nature of the minds will be able to obtain the opportunity for liberation. "After obtaining various opportunities for liberation," regarding the liberation mentioned later, just as it is said in the world, escaping from dangerous roads and terrifying places, from the harm of thieves and so on, is called liberation. Similarly, here, from the wilderness of samsara, from wandering sentient beings, from the fear of harm caused by the thieves of karma and afflictions, liberation is called liberation. If one is liberated from that, there is no other place to be liberated from, because liberation is only one. Then, why are so many words used, saying "opportunities for liberation"? Just as people in the world are liberated from one fear, although they are liberated from that fear, if they are not liberated from other fears, then that is not liberation. Similarly, here, if one is liberated from any negativity, adversity, or obstacle, although one is liberated, if one is not liberated from other obstacles, then that is called not being liberated. Therefore, various times of liberation
Tibetan
་ཞེས་སྨོས་སོ། །མཆོག་སྐྱེས་ནི་སྲས་རྣམས་ཏེ། མཆོག་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཏེ་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟེ། དེ་དག་དབུགས་ཕྱིན་པར་གྱུར་པའོ། །དེ་སྐད་གསོལ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས། །རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཆེན་པོ་ཡིས། །དེ་ཚེ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་ལ། །ཡིད་བསྡུས་དེ་ནི་ཉོན་ཞེས་གསུངས། །ཞེས་པ་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་སྟོང་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དབུགས་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་བར་དུ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེས་གསོལ་པ་རྣམས་ཀྱི་ལན་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་བསྡུས་དེ་ནི་ཉོན་ཞེས་པ་ནི་སྣོད་རྣམ་པ་བཞིའི་གཉེན་པོར་གསུངས་པ་སྟེ་སྔར་བཤད་དོ། །ནམ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དེ་དག་མི་དགེ་བའི་ལས་སྤངས་ཏེ་དགེ་བའི་ལས་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དགེ་བས་དབུགས་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ནི་བྱིས་པ་ཕྱུགས་དང་འདྲ་བ་རྣམས་འཁོར་བ་ན་འཁྱམས་པ་ལས་འཁོར་བ་ལས་སྐྱོ་སྟེ་བསོད་ནམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སྐྱེས་ན་སྨྱུང་བར་འདུག་ཅིང་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་ནི་དགེ་བས་དབུགས་ཕྱིན་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དགེ་བ་ཞེས་པ་ནི་དབུགས་དབྱུང་བ་གཞན་ཡང་དགེ་བ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་ལ་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། གཞན་ཡང་དགེ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་གཞན་རྣམས་ལ་སོ་སོའི་མིང་ཡོད་པས་འདི་ལ་དགེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ནམ་བདག་གི་ཁོ་ན་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེའི་ཚེ་བདག་ལ་ བརྟེན་ནས་དབུགས་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ནི། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་བརྒྱད་སྤྱོད་པ་ན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་དེ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཏུ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་ཤེས་ནས། བདག་ལ་བརྟེན་ཞིང་འཇིག་རྟེན་པའི་ལས་རྣམས་གོམས་པར་བྱེད་པ་ནི་བདག་ལ་བརྟེན་ནས་དབུགས་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །བདག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ཞེས་པ་ནི། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་པ་ལ་ནི་མི་བྱའི་འཇིག་རྟེན་པའི་གཞུང་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ངོ་བོར་བརྟགས་པ་དེ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ལ་བྱའོ། །ནམ་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་བྱས་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་རྣམ་པར་དཔྱད་ནས་བདག་ལ་བརྟེན་པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་དེའི་ཚེ་བདག་མེད་པས་དབུགས་ཕྱིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ནི། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པར་རྟོགས་ལ་ཕུང་པོར་བརྟགས་པ་ཡོད
Chinese
如是说。殊胜生者乃是诸子。殊胜者是法界，即是真如，从彼所生者是菩萨，彼等已出息。如是请问后，薄伽梵，大遍照如来，彼时对金刚手说：“摄心谛听。”从“空性之自性无有”至“生起空性之智慧之时，一切法之自性以平等性而出息”之间，是金刚手请问的答复，薄伽梵遍照如来所宣说。 “摄心谛听”是说四种器的对治，之前已述。何时孩童凡夫彼等舍弃不善业而行善业之时，以善而出息，是指孩童如畜生般在轮回中流转，从轮回中厌倦，生起福德之想，守斋并作布施等，称为以善而出息。 所谓善者，是出息，其他也是善，为何唯独称其为善呢？其他也是善，然而其他各有其名，故称此为善。 何时我之自性如实了知之时，依于我而出息，是指行布施等八种心之时，与善知识相遇，了知世间人所执著之事物为何，依于我并习惯世间之业，称为依于我而出息。 我之自性如实了知，是指以智慧如实了知空性之自性，而非如世间之论典般，了知我所执著之自性，如实了知。 何时完全执取蕴，并对自性进行观察，从而完全舍弃依于我，彼时以无我而出息，是指了悟人无我，并对蕴进行观察。
English
Thus it is said. The supreme born are the sons. The supreme is the realm of Dharma, which is Suchness, and those born from it are Bodhisattvas, and they have exhaled. After asking thus, the Bhagavan, the Great Vairocana, at that time said to Vajrapani, "Gather your mind and listen." From "the nature of emptiness is non-existent" to "when the wisdom of emptiness arises, the nature of all dharmas exhales with equality," these are the answers to Vajrapani's questions, spoken by the Bhagavan Vairocana. "Gather your mind and listen" is said to be the antidote to the four kinds of vessels, which has been mentioned before. When children, ordinary beings, abandon non-virtuous deeds and perform virtuous deeds, they exhale with virtue, which means that children, like animals, wander in samsara, become weary of samsara, and give rise to the thought of merit, observe fasts and perform charity, etc., which is called exhaling with virtue. What is called virtue is exhaling, and others are also virtue, so why is it only called virtue? Others are also virtue, but others have their own names, so this is called virtue. When the self-nature of the self is truly known as it is, exhaling depends on the self, which means that when practicing the eight minds of giving, etc., one meets a virtuous friend and knows what things are grasped by worldly people, relies on the self and becomes accustomed to worldly deeds, which is called exhaling depending on the self. Knowing the self-nature of the self as it is, means knowing the self-nature of emptiness as it is with wisdom, and not like worldly treatises, knowing the self-nature grasped by the self, knowing it as it is. When the aggregates are completely grasped, and the self-nature is examined, thereby completely abandoning reliance on the self, then exhaling with selflessness, means realizing the selflessness of the person and examining the aggregates.