Tibetan
མ་གྱི་ ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་འཁོར་ཅན་ཕུང་པོ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི་དམྱལ་བ་དང་ཡི་དགས་དང་དུད་འགྲོའི་འགྲོ་བར་སོང་བ་རྣམས་ཀྱིའོ། །མངོན་དུ་བྱས་པ་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སྟེ། དེ་ཡང་ཕལ་ཆེར་མིའི་འགྲོ་བར་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །རྒྱུ་གཞན་ལ་རག་ལས་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱིར་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ་ལྷའི་འགྲོ་བར་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། ལྷའི་བདེ་བ་ཡང་མཐར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞི་བར་བྱེད་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བའོ། །དེའི་ཕྱིར་གསུངས་པ། གསུམ་སེལ་ཞེས་པ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་པོ་འདི་རྣམས་མཐར་བྱེད་པས་ན་གསུམ་མཐར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་སྙིང་སྟོབས་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་དང་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་གསུམ་དང༌། ལུས་ལ་སོགས་པ་གསུམ་དང༌། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་གསུམ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་མཐར་བྱེད་པས་ན་གསུམ་སེལ་ལོ། །མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཐའ་མེད་པས་ན། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་གྲོལ་བ་དང་ལྷོག་པར་གྲོལ་བས་གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་གྲོལ་གསུམ་སོན་པ་སྟེ། དེའི་སྣང་བ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་བསྒོམ་པའི་བྱེད་པས་ན་གྲོལ་གསུམ་སོན་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱ་དང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པ་ཀུན་ལས་ངེས་པར་གྲོལ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཁའ་ལྟར་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་མནན་པས་ན་ཉོན་མོངས་དྲི་མ་ཀུན་ལས་འདས་པ་སྟེ། དུས་མེད་པ་དང་དུས་ནི་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་གསུམ་སྟེ་དེ་རྣམས་དུས་མེད་པ་ཡང་ངོ༌། །དེ་རྣམས་ཀྱང་རྟག་པ་ཙམ་གྱི་ལུས་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་ཡོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དུས་མེད་པའོ། །དེ་རྣམས་མ་རྟོགས་པ་ཉིད་ རྟོགས་པ་སྟེ། །བདེ་གཤེགས་གཤེགས་པ་སྤངས་པའོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་རྣམས་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་ནི། །དུས་གསུམ་དུས་མེད་རྟོགས་པར་གནས། །ཞེས་པ་སྟེ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་སྐུ་གསུམ་ལ་ཁྱབ་པའི་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །གདུལ་དཀའ
Chinese
མ་གྱི་ 等语，具有痛苦之轮的蕴，也有三种。痛苦之痛苦是堕入地狱、饿鬼和畜生道者。显现出来，因为会脱离痛苦，所以是行苦。那也大多是属于人道者。因为依赖于其他因，所以是痛苦的自性，是变苦，是属于天道者。天人的安乐最终也是具有痛苦之因的缘故。这些是具有三种痛苦自性的痛苦。以智慧和方便的到彼岸的力量平息，就是平息三种痛苦的痛苦。因此说，名为“三除”，就是因为这三种痛苦最终被灭尽，所以是三尽。或者，精进等三种功德和欲望等三种界，以及身体等三种，贪欲等三种烦恼，那些通过如实了知而灭尽，所以是三除。因为是不住涅槃，所以没有常断等边。声闻等的解脱和彻底解脱，为了随顺调伏的众生，所以是成就三种解脱，为了生起那样的显现，所以是如理作意，因此是成就三种解脱。因为脱离了烦恼、所知和业的障碍，所以是从一切障碍中必定解脱。正因为如此，安住于如虚空般的平等性中。因此，超越了具有我执的烦恼垢染的一切，因为极度压制，所以是超越了一切烦恼垢染。以无时和时，即过去等差别分为三种，那些也是无时的。那些也不是仅仅以常有的身体而真实到来的缘故，所以是无时的。那些没有证悟即是 证悟，如来舍弃了逝去。因为这样说的缘故。那些成为证悟是，三时安住于无时证悟。这是以法性遍布三身的意思。难调伏
English
Ma gyi Etc., the aggregates with the wheel of suffering are also of three kinds. The suffering of suffering is that of those who have fallen into the realms of hell, hungry ghosts, and animals. It is manifest, because it will be separated from suffering, so it is the suffering of formation. That is mostly of those belonging to the human realm. Because it depends on other causes, it is the nature of suffering, it is the suffering of change, it is of those belonging to the realm of the gods. The happiness of the gods is ultimately the cause of suffering. These are the sufferings that possess the nature of the three sufferings. Pacifying with the power of the perfection of wisdom and means is the pacification of the suffering of the three sufferings. Therefore it is said, named "three removals," that is, because these three sufferings are ultimately exhausted, so it is the exhaustion of the three. Or, the three qualities such as diligence and the three realms such as desire, and the three such as the body, and the three defilements such as desire, those are exhausted by truly knowing them, so it is the three removals. Because it is non-abiding nirvana, there are no extremes such as permanence and annihilation. The liberation of the hearers and the complete liberation, in order to follow the beings to be tamed, so it is the attainment of the three liberations, in order to generate such a manifestation, so it is proper attention, therefore it is the attainment of the three liberations. Because it is free from the obscurations of defilements, knowable objects, and actions, it is certainly liberated from all obscurations. For that very reason, it abides in equality like space. Therefore, it transcends all the stains of defilements with attachment to self, because it is extremely suppressed, it transcends all the stains of defilements. Divided into three by timelessness and time, that is, past and other differences, those are also timeless. Those are not truly coming with just the eternal body, so it is timeless. Those that are not realized are Realization, the Sugata has abandoned going. Because it is said that way. Those that have become realization are, the three times abide in timeless realization. This is the meaning of the Dharmata pervading the three bodies. Difficult to tame
Tibetan
་བ་འདུལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་དུ་རྟོག་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་གཡུལ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་ཕྱིར་མཉམ་པར་གཞག་པས་ན་གླང་པོ་ཆེན་པོ་སྟེ་གླང་པོ་མྱོས་པ་ཤིན་ཏུ་དུལ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བ་འཕྲོག་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩིའི་ཆར་གྱིས་ཚིམ་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པས་ན་མཐའ་ཡས་ལ་སོགས་པའི་ཀླུ་རིགས་བརྒྱད་པོ་རྣམས་ལས་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་ཀླུ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཀླུ་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་སྟེ། ཡོན་ཏན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཐོད་ནི་རྒྱན་ནོ། །དེ་གང་དག་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐོད་ཡིན་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་རྣམས་ཀྱང་ཐོད་དུ་བྱེད་པས། ཡོན་ཏན་ཐོད་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐོད། །ཅེས་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་དཔལ་འཇམ་དཔལ་ལོ། །ལྷག་མ་ཀུན་ནི་འགྲོ་བ་དྲུག་ཏུ་གཏོགས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པར་གྲོལ་བས་ན་ལྷག་མ་ཀུན་ལས་རྣམ་གྲོལ་ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསུངས་པ། ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་གང་གི་ལམ་ན་ནམ་མཁའི་ལམ་ལ་གནས་པ་དེ་ནི་ནམ་མཁའི་ལམ་སྟེ་མི་གནས་པ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་ལེགས་པར་གནས་པ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་ཅེ་ན་གསུངས་པ། ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་མེད་པར་གྱུར་པའི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་གཞིར་གྱུར་པས་ན། ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཆེན་པོ་སྟེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སོ། ། དེ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འཆང་བས་ན་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ཆེན་པོ་འཆང་ཞེས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གསུངས་པ། ཁྱབ་བདག་རིན་ཆེན་ཀུན་གྱི་མཆོག །དཔག་བསམ་ཤིང་ཆེན་རྒྱས་པ་སྟེ། །བུམ་པ་བཟང་པོ་ཆེ་བའི་མཆོག །ཅེས་པ་སྟེ། རིན་ཆེན་ཀུན་གྱི་མཆོག་ནི་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུའོ། །འདིས་ནི་ཁྱབ་བདག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་ཅན་གྱི་རྒྱན་གསུམ་གྱིས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར
Chinese
调伏自身以在众生相续中，为了从分别的烦恼战场中彻底获胜而入于等持，所以是大象，即如驯服了狂象一般。或者，因为成为以妙法甘露之雨，使一切众生的烦恼痛苦得以平息的因缘，所以如从无边等八大龙族中最为殊胜的大龙一般，即一切众生的大龙。超越了功德世间，那些的顶髻是庄严。那是哪些的功德顶髻呢？是声闻等。如来智慧之身，也以如来作为顶髻，所以是功德顶髻者们的顶髻。如是说，世尊是与虚空同等的吉祥文殊。其余一切是属于六道众生的受生者们。因为对他们以法界自性而必定解脱，所以说从其余一切中解脱。为此而说，虚空等，即在谁的道上安住于虚空之道，那就是虚空之道，是不安住的意思。对此善为安住，就是无所缘的意思。如果那样，如同虚空一般没有分别，那这如何成办众生之事呢？所以说，如意宝等，一切智智的布施等能力，是无有外境的如意宝的特征，以任运自成而成为一切有情圆满之事的根本，所以，是大如意宝，即菩提心。 因为他执持着那个自性，所以说是执持大如意宝。为此而说，遍主一切珍宝之胜，如意大树兴盛，殊妙大宝瓶之胜。即一切珍宝之胜是如意宝。这以遍主等具有差别的有相之三种庄严，显示了菩提心是超胜一切的。那也是如意之宝
English
By subduing oneself, in order to completely triumph over the battlefield of afflictions of discernment in the continuum of beings, one enters into equipoise, therefore one is a great elephant, just like taming a mad elephant. Or, because it becomes the cause of pacifying the suffering of all sentient beings with the rain of the nectar of Dharma, it is like the greatest of the eight great Naga races, such as the infinite, that is, the great Naga of all sentient beings. Transcending the world of qualities, those crests are ornaments. Whose qualities are those crests? They are those of the Hearers and so on. The wisdom body of the Tathagata also makes the Tathagatas the crests, so it is the crest of those with the crest of qualities. Thus it is said, the Bhagavan is the glorious Manjushri equal to space. All the rest are those who belong to the six realms of beings. Because they are definitely liberated by the nature of the Dharmadhatu, it is said that they are liberated from all the rest. For this reason it is said, space and so on, that is, on whose path one abides on the path of space, that is the path of space, meaning non-abiding. To abide well in this is to mean without object. If that is the case, like space, there is no distinction, then how does this accomplish the affairs of sentient beings? Therefore it is said, the wish-fulfilling jewel and so on, the power of the All-Knowing One's generosity and so on, is the characteristic of the wish-fulfilling jewel without an external object, and because it spontaneously becomes the basis for the perfect affairs of all beings, it is the great wish-fulfilling jewel, that is, Bodhicitta. Because he holds that nature, he is said to hold the great wish-fulfilling jewel. For this reason it is said, the Lord of all precious jewels, the great wish-fulfilling tree flourishes, the supreme of the excellent vase. That is, the supreme of all jewels is the wish-fulfilling jewel. This, with the three ornaments of form with the distinctions of the pervasive Lord and so on, shows that Bodhicitta is superior to all. That is also the wish-fulfilling jewel.