Tibetan
ང་དོན་དམ་པར་ལྟ་བ་སྟེ། འདི་ནི་སེམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་མི་ཟད་པ་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གང་འཇུག་པ་ ཐམས་ཅད་དང་གནས་པ་དང༌། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང༌། དེ་མཚན་མའི་ལས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་འཇུག་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་ཡང་དག་པར་གནས་པ་སྟེ། དེ་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་གང་ཞེ་ན། གང་དགེ་བའི་རྩ་བའི་རྒྱུ་དང༌། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྒྱུར་འདུས་བྱས་སུ་ཡང་མི་གཏོང་ཞིང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུར་འདུས་མ་བྱས་སུ་མི་ལྟ་བས་ཏེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་མི་ཟད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཇི་སྐད་གསུངས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ན། བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་བརྟུལ་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་སྦྱང་དཀའ་བ་ལ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ལྷག་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན། །བསམ་གཏན་ཆེན་པོ་ཏིང་འཛིན་གནས། །ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་བསམ་གཏན་ནི་བཞི་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་ཡིན་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བསམ་པའི་རྣམ་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ནི་འདོད་པ་དག་ལས་དབེན་པ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་ས་དབེན་པ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཅན་བསམ་གཏན་དང་པོ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་སོ། །དེས་འདོད་པ་རྣམས་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ཏེ། གང་སྲེད་བ་དེ་དག་ལས་དབེན་པའོ། །དེ་ལ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ནི་ཆགས་པ་དང༌། ཞེ་སྡང་དང༌། གཏི་མུག་སྟེ། གཞི་དེ་ལས་སྲོག་གཅོད་པ་དང༌། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང༌། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་དང༌། རྫུབ་ཏུ་སྨྲ་བ་དང༌། ཕྲ་མ་དང༌། ངག་རྩུབ་པོ་དང༌། ཚིག་ཀྱལ་བ་དང༌། བརྣབ་པ་སེམས་དང༌། གནོད་སེམས་དང༌། ལོག་པར་ལྟ་བའོ། །འདི་ནི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ལས་དབེན་པ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོའི། །རྟོག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ། རྟོག་པ་དེ་དག་གང་ཞེ་ན། གང་དག་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་མཐུན་པའི་རྟོག་པ་སྟེ། དེ་ཆོ་ག་བཞིན་དུ་རྟོག་ཅིང་དེ་དག་ཀུན་ཀྱང་འདུལ་བས་ན་དེ་དག་ནི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཤེས་པ་དང་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་དཔྱོ
Chinese
我如实地观察，这是为了圆满心的不竭精进，凡是进入的一切和安住，以及脱离一切相，并且它也进入一切相的作业，而智慧的作业如实安住，从那一切也应做智慧的行为。那么，菩萨的智慧的作业是什么呢？凡是善根之因，以及对于一切有情大悲之因，也不舍弃有为，也不视为非佛智慧之因，这就是菩萨们的不竭精进波罗蜜多。如是如所说般精进圆满，即是调伏大精进。是名为此。菩萨的难调伏地，则更加行于禅定波罗蜜多，因此，是名为：大禅定，三摩地住。而且禅定有四种，从声闻、缘觉、佛和菩萨的一切共同之处，菩萨们成为思维的伟大形象，那又是什么呢？在此，菩萨是远离诸欲，远离罪恶不善之法，有寻有伺，从远离所生的喜乐具足，圆满初禅而住。因此，诸欲是初禅的不顺品，是远离那些贪欲。那么，罪恶不善之法就是贪、嗔、痴，从那个根本而有杀生、不与取、欲邪行、妄语、离间语、恶语、绮语、贪心、害心、邪见。这称为罪恶不善之法，从那些远离是初禅的。与寻同在是具有寻，那些寻是什么呢？凡是与初禅相应的寻，如仪轨般寻思，并且那些一切都调伏，因此那些称为寻，是知晓和领悟和伺
English
I truly observe, this is for the sake of perfecting the inexhaustible diligence of the mind, whatever enters and abides, and is free from all characteristics, and it also enters into all the actions of characteristics, and the actions of wisdom truly abide, from that everything should also do the actions of wisdom. So, what is the action of wisdom of a Bodhisattva? Whatever is the cause of the root of virtue, and the cause of great compassion for all sentient beings, and does not abandon conditioned things, nor regard it as the cause of non-Buddha wisdom, this is called the inexhaustible perfection of diligence of Bodhisattvas. Thus, as it is said, the perfection of diligence is complete, that is, the great diligence is tamed. This is what it is called. The difficult-to-tame ground of a Bodhisattva is to practice the perfection of meditation even more, therefore, it is called: Great meditation, abiding in Samadhi. Moreover, there are four meditations, from the common ground of all Hearers, Solitary Buddhas, Buddhas, and Bodhisattvas, Bodhisattvas become the great image of thought, what is that? Here, the Bodhisattva is separated from desires, separated from sinful and unwholesome dharmas, with investigation and analysis, with joy and happiness born from separation, and abides in the perfection of the first dhyana. Therefore, desires are the unfavorable aspect of the first dhyana, which is separated from those cravings. So, sinful and unwholesome dharmas are greed, hatred, and delusion, from that root there is killing, stealing, sexual misconduct, lying, divisive speech, harsh speech, idle chatter, covetousness, malice, and wrong views. This is called sinful and unwholesome dharmas, being separated from those is the first dhyana. Being together with investigation is having investigation, what are those investigations? Whatever investigations are in accordance with the first dhyana, thinking according to the ritual, and all of those are tamed, therefore those are called investigations, which is knowing and understanding and analyzing.
Tibetan
ད་པ་ དང་རབ་ཏུ་རྟོག་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པ་ནི་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་དཔྱོད་པ་གང་ཞེ་ན། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་མཐུན་པའི་རྟོག་པ་དེ་དག་ཉིད་ལ་དཔྱོད་པ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་ཀུན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པ་དང༌། སེམས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་དཔྱོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་བསམ་གཏན་དང་པོའོ། །དགའ་བ་དང་བདེ་བ་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པས་དེའི་ཕྱིར་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྫོགས་པར་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོམ་པ་དང་སྔོམ་པར་བྱེད་པ་དང༌། སྦེད་པ་དང་སྦེད་པར་བྱེད་པ་དང༌། རོ་མྱང་བ་དང༌། མངོན་པར་དགའ་བ་སྟེ། བསམ་གཏན་དང་པོ་དེ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་འདུན་པ་དང་འདོད་པ་ཐོབ་སྟེ། དེ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པའི་འདུན་པ་དང་འདོད་པ་དེས་བསམ་གཏན་དང་པོ་སྙིང་པོ་འདུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བསམ་གཏན་གཉིས་བ་རྩོམ་སྟེ། དེ་བསམ་གཏན་དང་པོའི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དེ་དག་ཞི་བར་བྱེད་ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱེད། དེ་དག་ལས་སེམས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་ཅིང་བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཚོལ་ཏེ། དེ་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དང་བྲལ་བས་ནང་ཡོངས་སུ་དང་སྟེ། སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པས་རྟོག་པ་མེད་པ་དང༌། དཔྱོད་པ་མེད་པ་དགའ་བ་དང་ལྡན་པ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ་གནས་སོ། །དེ་ལ་ནང་ཡོངས་སུ་དང་བ་ནི་དེའི་བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བ་དང༌། དང་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ནང་ཡོངས་སུ་དང་བ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོའི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་ནས་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་ལྟར་རོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཐོབ་པའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་དཔེར་ན་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་ཆུ་འབབ་པ་རྣམས་ལན་ཚྭའི་རོར་རོ་གཅིག་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་བསམ་གཏན་དང་པོའི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཞི་ནས་རོ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་བྱའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་དེ་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང༌། དགེ་འདུན་ལ་དགའ་བ་སྐྱེས་ཏེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དགའ་བས་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་རྫོགས་པར
Chinese
及最极寻思及为三摩地是寻思。彼何为伺耶？谓与第一静虑相应之寻思彼等，即于彼等为伺及种种伺及近边受用及普受用及为三摩地，及心随逐是名为伺。与彼等和合者是与寻思俱及与伺俱之第一静虑也。由远离所生之喜及乐，是故说为由远离所生之喜及乐也。圆满已住者，圆满已作之义者，谓吞咽及为吞咽及隐蔽及为隐蔽及尝味及现前欢喜。若有安住彼第一静虑之菩萨，得于不生法忍通达之欲及希求，彼由不生法忍之欲及希求，不念第一静虑为心要。彼作第二静虑，彼息灭近边息灭彼第一静虑之寻思及伺。由彼等心极寂静，寻求第二静虑之圆满因。彼由离寻思及伺故，内极澄净，心之相续成一，无寻思及无伺，具喜乐之第二静虑圆满已住。彼内极澄净者，谓彼第二静虑之不顺品之法为何，彼等是近边寂灭及澄净。是故说为内极澄净也。相续成一者，谓第一静虑之寻思及伺彼等一切皆极寂静，如海之水得成一味也。譬如此如诸水流入大海，成咸味之一味，如是菩萨入第二静虑等至，第一静虑之寻思及伺彼等一切皆寂静而成一味。彼是三摩地也。由彼三摩地，彼生起于佛及法及僧伽之欢喜。 由于三宝欢喜故，圆满诸善法。
English
And the utmost pondering and making into samadhi is pondering. What is investigation? It is said that investigation is the investigation and various investigations, the near enjoyment and the universal enjoyment, and the making into samadhi of those ponderings that are in accordance with the first dhyana, and the mind following after. That which is together with them is the first dhyana that is together with pondering and together with investigation. Because joy and happiness are born from solitude, therefore it is said that joy and happiness are born from solitude. To abide having perfected, the meaning of having perfected is to swallow and to cause to swallow, and to conceal and to cause to conceal, and to taste and to be manifestly joyful. If a Bodhisattva abides in that first dhyana, he obtains the desire and aspiration to comprehend the tolerance of non-arising dharmas, and with that desire and aspiration for the tolerance of non-arising dharmas, he does not regard the first dhyana as the essence. He undertakes the second dhyana, he pacifies and nearly pacifies those ponderings and investigations of the first dhyana. From them, the mind becomes extremely tranquil, and he seeks the cause for the complete accomplishment of the second dhyana. Because he is separated from pondering and investigation, he is completely clear within, and because the continuum of the mind becomes one, the second dhyana, which is without pondering and without investigation, and endowed with joy and happiness, abides having been perfected. That which is completely clear within is that whatever dharmas are the opposing factors of that second dhyana, those are nearly pacified and clear. Therefore, it is said to be completely clear within. That which becomes one continuum is that all those ponderings and investigations of the first dhyana are completely pacified, and like the water of the ocean, it attains becoming one taste. For example, just as the waters that flow into the great ocean become one taste of salt, so too, when a Bodhisattva enters into the equipoise of the second dhyana, all those ponderings and investigations of the first dhyana are pacified and become one taste. That is samadhi. From that samadhi, he generates joy in the Buddha and the Dharma and the Sangha. Because of joy in the Three Jewels, he perfects all virtuous dharmas.