Tibetan
རྟེན་ལས་འདས་པའི་གར་གྱི་བྱ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ས་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་གཞི་ཡི་ཁྱོན། །རྐང་པ་ཡ་གཅིག་མཐིལ་གྱིས་གནོན། །རྐང་མཐེབ་སེན་མོའི་ ཁྱོན་གྱིས་ཀྱང༌། །ཚངས་པའི་ཡུལ་ས་རྩེ་ནས་གནོན། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། སའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་ས་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་རོ། །དེའི་གཞི་ནི་སྟེང་གི་ཆ་སྟེ། དེ་ཞབས་གཅིག་གི་མཐིལ་གྱིས་གནོན་ཅིང་ལྗིད་ཀྱིས་ཕབ་པས་བཟུང་ནས་བཞུགས་པས་ན། ས་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་གཞི་ཡི་ཁྱོན། །རྐང་པ་ཡ་གཅིག་མཐིལ་གྱིས་གནོན། །ཞེས་བྱའོ། །ཚངས་པའི་ཡུལ་སའི་སྒྲས་ནི་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་སྟང་ནས་ནམ་མཁའི་མཐར་ཐུག་པའི་ཐོད་པའི་གཟུགས་སུ་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཏགས་པའོ། །དེའི་རྩེ་མོ་ནི་སྟེང་གི་ཆ་སྟེ། དེ་ནི་ཚངས་པའི་ཡུལ་སའི་རྩེ་མོའོ། གནོན་པ་ནི་མནན་པའོ། །ཞབས་གང་གི་ཚངས་པའི་ཡུལ་སའི་རྩེ་ནས་གནོན་པའི་ཞབས་དེའི་མཐེ་བོའི་སེན་མོ་དེར་འཇོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། རྐང་མཐེབ་སེན་མོའི་ཁྱོན་གྱིས་ཀྱང༌། ཚངས་པའི་ཡུལ་ས་རྩེ་ནས་གནོན། །ཞེས་བྱའོ། །འདི་སྐད་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཞབས་གཅིག་གི་མཐིལ་གྱིས་ས་གཞི་འོག་ནས་མནན་ནས། ཞབས་གཉིས་པའི་མཐེ་བོའི་རྩེ་མོས་ཚངས་པའི་ཡུལ་རྩེ་མོ་ནས་མནན་ཏེ་གར་གྱི་བྱེད་པ་སང་ཚོགས་པའི་ཐབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གནོན་ཞིང་ཟབ་ཅིང་བརྟན་པས་ནམ་མཁའི་ཁོངས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པའི་གར་གྱིས་འགེངས་ལ། དྲི་མ་མེད་ཅིང་མཐའ་ཡས་པའི་སྒྱུ་རྩལ་དང་ལྡན་པས་འཇམ་པའི་དབྱངས་རབ་ཏུ་གར་མཛད་ཅིང་བཞུགས་པའོ། །ལ་ལ་ལས་ནི། རྐང་མཐེབ་སེན་མོ་གནས་པ་ནི། །ཚངས་པའི་ཡུལ་ས་རྩེ་ནས་གནོན། །ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེར་སའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་རྐང་པ་གཅིག་གིས་མནན་ནས་གནས་པའོ། །དེ་གང་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པ་ལ། རྐང་མཐེབ་སེན་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ནོ། །དེས་ཇི་ཙམ་ཁྱབ་ནས་གནས་སོ་ཞེས་རྟོག་པ་ལ། ཚངས་པའི་ཡུལ་ས་རྩེ་ནས་གནོན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་ནོ། །དེར་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཞབས་ཀྱི་མཐེ་བོའི་སེན་མོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །ཡང་ན་སའི་དཀྱིལ་འཁོར་གཞིའི་ཁྱོན་ལ་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཚངས་པའི་ཡུལ་རྩེ་ནས་གནོན་པ་སྟེ། ཞབས་ཀྱི་རྐང་པའི་མཐེ་བོའི་སེན་མོ་གཅིག་གིས་དེར་ཡང་གནས་སོ་ཞེས་བཤད་དོ། །འཇོག་པ་ནི་གཉི་ག་དང་སྦྱར་བར་ཡང་རིགས་པ་ལས་འདིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཐུགས་ཀྱིས་དེ་དང་འབྱོར་པའི་དོན་དང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། རང་དགར་ནི་མ་ཡིན་ ནོ། །རང་
Chinese
为了阐述超越所依之舞的行相之差别，故说： 地的坛城，地基之广袤。 一只脚掌，以足底压。 脚趾甲的 广袤亦然，梵天境地顶端压。 如是宣说。地的坛城，即大地之坛城。其地基乃上方之部分，彼以一只脚掌之足底压制，以重力下压而持，安住于彼，故云：地的坛城，地基之广袤。一只脚掌，以足底压。梵天境地之“地”字，乃指从有顶之顶端至虚空边际之颅形，为外道所共许。其顶端乃上方之部分，即梵天境地之顶端。压者，即压制。以何足之何处压制梵天境地之顶端耶？即以彼足之拇指指甲置于其上，此即：脚趾甲的广袤亦然，梵天境地顶端压。如是开示，即一只脚掌之足底从下方压制地基，第二只脚之拇指顶端从梵天境地之顶端压制，以舞蹈之行相聚集之方便而善加压制，深邃而稳固，以遍布虚空一切方位的舞蹈而充满，以无垢且无边之技艺而具足，文殊师利大作舞姿而安住。另有说：脚趾甲安住处，梵天境地顶端压。如是说，即于地的坛城中，以一只脚压制而安住。若问彼为何处？答曰：脚趾甲。若思彼以何等广袤而安住耶？答曰：梵天境地顶端压。于彼如是具差别之足之拇指指甲上，世尊安住，此乃语句之余义。又或，安住于地的坛城地基之广袤者，即是从梵天境地顶端压制者，亦即以足之脚之拇指指甲安住于彼处，如是宣说。安置与二者相合亦合乎道理，然于此处，应以偈颂之意，将其与彼之意义相合，不得随意而为。
English
In order to explain the distinction of the actions of the dance that transcend the basis, it is said: The mandala of the earth, the extent of the foundation. One foot presses down with its sole. The extent of the toenail, also presses down from the top of the realm of Brahma. This is what is said. The mandala of the earth is the mandala of the great earth. Its foundation is the upper part, which is pressed down by the sole of one foot, held by pressing down with weight, and thus resides there. Therefore, it is said: The mandala of the earth, the extent of the foundation. One foot presses down with its sole. The word "earth" in the realm of Brahma refers to the shape of a skull from the top of existence to the edge of the sky, which is commonly accepted by the heretics. Its top is the upper part, which is the top of the realm of Brahma. To press down means to suppress. With which foot and where does it press down from the top of the realm of Brahma? It is the toenail of that foot that is placed there, which is: The extent of the toenail also presses down from the top of the realm of Brahma. This is what is taught, that the sole of one foot presses down on the foundation from below, and the tip of the toe of the second foot presses down from the top of the realm of Brahma, suppressing it well by means of gathering the actions of the dance, deep and stable, filling all directions of the sky with dance, endowed with immaculate and boundless art, and Manjushri resides there performing great dances. Others say: The toenail resides, pressing down from the top of the realm of Brahma. As it is said, it resides in the mandala of the earth, pressing down with one foot. If asked, where is that? The answer is: the toenail. If one wonders, with what extent does it reside? The answer is: pressing down from the top of the realm of Brahma. On the toenail of such a distinguished foot, the Bhagavan resides, which is the remaining meaning of the words. Or, that which resides on the extent of the foundation of the mandala of the earth is that which presses down from the top of the realm of Brahma, that is, it also resides there with the toenail of the foot, as it is said. It is reasonable to combine the placement with both, but here, one should combine it with the meaning of the verses and their significance, and not do it arbitrarily.
Tibetan
དགར་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་བསྟན་བཅོས་ལ་མཚམས་སྦྱོར་ཏེ། བརྟགས་པས་གཞན་དུ་ཚིགས་བ་ཅང་བྱས་པ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། ལུང་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདུལ་པའི་ཐབས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པས་སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱུད་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྲོས་པའི་གཟུགས་དེ་དག་ཏུ་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི། དོན་གཅིག་གཉིས་མེད་ཆོས་ཀྱི་དོན། །དམ་པའི་དོན་དེ་འཇིགས་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། དོན་གཅིག་པུ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཏེ། སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དོན་དམ་པར་དེ་ལ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་མིན་ཏེ། རྒྱུན་གྱིས་རྟག་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པས་ན། དམ་པའི་དོན་དེ་འཇིགས་པ་མེད། །ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ཡང་སྔོན་གོམས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང༌། སྨོན་ལམ་གྱི་ཤུགས་ཀྱིས་སྣ་ཚོགས་པར་སྣང་བའི་གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པར་མཛད་པས་ན། རྣམ་རིག་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་དོན་ཅན། །ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །རྣམ་ཤེས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཡིད་དོ། །དེ་གཉིས་ནི་རྒྱུད་ཀྱི་འཇུག་པས་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང༌། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་རབ་ཏུ་དང་བའི་མེ་ལོང་གི་ངོས་དང་འདྲ་བ་ལ་གདུལ་བྱའི་སྐལ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྣང་བ་བསྐྱེད་པར་མཛད་པས་ན། སེམས་དང་རྣམ་ཤེས་རྒྱུད་དང་ལྡན། །ཞེས་བྱའོ། །དངོས་དོན་མ་ལུས་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་ཚུལ་གྱིས་བརྟགས་པའོ། །དེར་དགའ་བ་ནི་ཀུན་དུ་ཞེན་པ་སྟེ། དེ་ངེས་པར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ལས་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་གྱི་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལས་གཞན་པས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་མི་འབྱུང་ངོ༌། །དེ་བས་ན་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དགའ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དངོས་དོན་མ་ལུས་རྣམས་ལ་དགའ། །ཞེས་བྱའོ། ། དོན་དམ་པར་ནི་སྟོང་བ་ཉིད་ལ་དགའ་ཞིང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་མངོན་པར་ཞེན་པའི་དགའ་བ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་སྟོང་བ་ཉིད་ལ་དགའ་བའོ། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་གཉིས་ལ་མངོན་པར་
Chinese
区分是与外道教义相连接，如果考察后稍微改变其他语句，那是不合理的，会变成非正教。为了以各种调伏的方法调伏各种众生的相续，才宣说了那些广大的形象。但究竟而言：一义无二法之义，胜义之义无有怖。这是说，唯一的意义是什么呢？就是无二之法的意义，是远离一切戏论的真如自性，无二的智慧。究竟而言，它没有改变，因为恒常不变，在一切形态中存在，所以说：胜义之义无有怖。这样，虽然是无二且极其清净的智慧之自性，但由于往昔串习的大悲和愿力的力量，为了与显现为各种各样的所化众生相适应，而示现各种各样的识，所以说：种种明智具形义。心是不分别的智慧。识是具有分别之相，即具有分别的意。这两者是通过相续的进入而进入，即具有分别和不分别的心之流，如极清澈的镜面，为了与所化众生的根器相适应而示现，所以说：心与识具相续。一切事物是通过自相和共相的方式来考察的。在那里欢喜是普遍的执着，因为那是必须考察的。也就是说，只有通达一切事物的自性才能成佛，如果执着于事物，就无法辨别事物的自性。因此，为了让执着于事物的人们欢喜，所以说：于一切事物皆欢喜。 究竟而言，以欢喜空性且没有执着的方式，远离执着的欢喜，就是欢喜空性。对于色界和无色界这两种
English
Distinguishing is connecting with external teachings. If, after examination, other sentences are slightly changed, that is unreasonable and will become unorthodox. In order to subdue the various sentient beings in the various ways of subduing, those vast images are spoken of. But ultimately: One meaning, non-dual Dharma meaning, the meaning of the ultimate is without fear. This means, what is the only meaning? It is the meaning of the non-dual Dharma, the nature of Suchness that is free from all elaboration, the non-dual wisdom. Ultimately, it does not change, because it is constant and exists in all forms, so it is said: The meaning of the ultimate is without fear. Thus, although it is the nature of non-dual and extremely pure wisdom, due to the power of the great compassion and aspiration of past habituation, in order to be compatible with the sentient beings to be tamed who appear in various ways, various kinds of consciousness are manifested, so it is said: Various kinds of intelligence possess form and meaning. Mind is non-discriminating wisdom. Consciousness is characterized by discrimination, that is, the mind with discrimination. These two enter through the entry of the continuum, that is, the stream of mind with and without discrimination, like a very clear mirror surface, in order to manifest in accordance with the capacity of the sentient beings to be tamed, so it is said: Mind and consciousness possess continuum. All things are examined through the ways of self-characteristics and common characteristics. Rejoicing there is universal attachment, because that is what must be examined. That is to say, only by understanding the self-nature of all things can one become a Buddha, but if one is attached to things, one cannot discern the self-nature of things. Therefore, in order to make those who are attached to things rejoice, it is said: Rejoice in all things. Ultimately, rejoicing in emptiness and being without attachment, being free from the joy of attachment, is rejoicing in emptiness. For the two realms of form and formlessness,