Tibetan
་ཆེ། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པར་ཟད་དོ། །བཞིས་བསྡུས་པ་ཡི་ངོ་བོ་ལས། །ཞེས་པ་ནི་སེམས་ལ་སོགས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཤིང་བཞིས་བསྡུས་པ་དང༌། དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་རི་སོགས་ཞེས་པས་བསྟན་ཏེ་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནོ། །དེ་ཡི་བྱེ་བྲག་གསུངས་པ། སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་ཅན་གྱི་རིགས་སོ། །ཕྲ་བ་ནི་མིག་གིས་མི་བཟོད་པའོ། །སྦོམ་བོ་ནི་གླང་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའོ། །སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ནི་རང་རང་གི་མཚན་མ་དང་ལྡན་ཞིང་སྐྱེ་གནས་མ་ཉམས་པའོ། །མ་ནིང་ནི་གཉི་གའི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་མཐུན་པ་ཉམས་ཤིང་དབང་པོ་དང་ལྡན་ཡང་རུང་མི་ལྡན་ཡང་རུང་སྟེ་ཕྱོགས་གཅིག་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞོན་ནུ་ནི་ལང་ཚོ་ལ་བབ་པའོ། །རྒན་པོ་ནི་འབྱུང་བ་བཞི་བྲི་བའོ། །ལྷ་ནི་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཀླུ་ནི་དང་པོ་ཀླུའི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །གནོད་སྦྱིན་ནི་གཞན་གྱི་མདངས་འཕྲོག་ཅིང་འཚེ་བར་བྱེད་པའོ། །གདོན་ནི་ཡི་དགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་སྟེ་བགེགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པའོ། །སྐར་མ་ནི་གཟའ་དང་རྒྱུ་སྐར་གྱི་ཁྲོད་ འགྲིམ་ཞིང་རྒྱུ་བའོ། །གཤིན་རྗེ་ནི་གཞན་གྱི་མདངས་འཕྲོག་པའོ། །དམྱལ་བ་དང་ཡི་དགས་དང༌། དུད་འགྲོ་ནི་ངན་སོང་གསུམ་མོ། །དེ་ཀུན་སྤངས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའོ། །ཤེས་ཙམ་རབ་བརྟེན་པའི་འགྲོ་བ། །ཞེས་པ་ནི་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གཟུགས་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཀུན་རྒྱས་པར་གནས་ཞེས་པ་ནི་རྟོག་པས་བཟོ་བྱས་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་ཀུན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་རྟོག་པ་དེ་ཡིས་གོང་དུ་གསུངས་པའི་གཉིས་སུ་མེད་པ་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་རབ་ཏུ་བསྒྲིབས་ཏེ་དེ་རྟོགས་པ་ལ་ཞེན་ཅིང་དོན་མ་རྟོགས་པས་ན་འགྲོ་བ་ཀུན། འཁོར་བར་རབ་ཏུ་འཁོར་བར་འགྱུར། །ཞེས་ཏེ་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚུལ་དུ་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཇི་སྲིད་ཉེ་བའི་ལམ་ལ་མ་ཞུགས་པའི་བར་དུ་འཁོར་བའོ། །འཁོར་བ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེ་འདྲའི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །འཁོར་བ་ཉིད་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། །དེ་ཉིད་དུག་ཆུ་ལྟ་བུ་ཞེས་བཤད་དོ། །སྔོན་དུ་སོང་བའི་རྒྱུ་གང་ཞེ་ན། འཁྲུལ་པ་ཡིས་ཞེས་ཏེ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྣམ་པར་བསྒྲུབ་པས་ན་དེ་ལྟར་སྣང་ངོ༌། །སྣང་ཡང་མ་གྲུབ་པའི་དཔེ་བསྟན་པ་ཐག་པའི་སྦྲུལ་ལྟ་བུར་སྣང་ཞིང་མེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ཅེས་སོ། །རབ་རིབ་ཀྱིས་སྦྲུལ་མེད་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་གཟུང་ཡང་དེ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་ལ་འཁོར་བའི་ཆོས་ཡེ་མེད་པ་ལ་རྟོག་པས་བཟོ་བྱས་ཀྱང་དེ་དེ་ལ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས་གསུངས་པ། གསུང་བའི་བདག་པོ་ཐག་པའི་སྦྲུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་རབ་རིབ་ཀྱིས་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་གང་གིས་རབ་རིབ་སྤངས་ཏེ་བརྟགས་ན་ཐག་པར་མཐོང་ཞིང་དོན་གཞན་མེད་དོ། །གསང་བ་པའི་བདག་པོ། དེ་བཞིན་དུ་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་གཟུགས་ལ་སོགས་པར་ཞེན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་གང་གིས་ངས་བསྟན་པའི་ལམ་ལ་གཞོལ་ཞིང་ཀུན་བརྟགས་ཏེ་བཟློག་ན། རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་མཐོང་ཞིང་དོན་ གཞན་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་འཁོར་བ་ནི་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཙམ་དུ་སྣང་སྟེ། དེས་སྟོང་པའི་འཁོར་ལོ་ནི་ཡང་དག་པར་གསལ་བ་ཙམ་དུ་སྣང་བའོ། །སྣང་བ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་གནས་ཤེ་ན། དེ་བས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་རང་རིག་ཅེས་པ་ནི་གཞན་གྱིས་བརྟགས་པའི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པས་སྟོང་པ་སྟེ། རང་གི་སེམས་ཉིད་དེ་ལྟར་གོམས་པ་ལས་སྐྱེས་པའོ། །ཇི་སྐད་དུ། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སེམས་གང་ནི། །བརྟན་པའི་ཕྱིར་ན་སེམས་དཔར་བརྗོད། །མཉམ་པར་གཞག་ན་ཏིང་འཛིན་ཏེ། །དེ་བརྟན་པ་ལས་རྡོ་རྗེར་འགྱུར། །སེམས་དཔའི་བྱིན་རླབས་སྦྱོར་བ་ལས། །སླར་ཡང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །རྒྱུན་དང་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་གནས་པ་ཞེས་པ་ནི་ཟབ་མོ་ནི་རྒྱུན་གྱིས་རྟག་པས་ན་རྟག་པའོ། །དེ་ཆུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་རྟག་པས་ན་རྟག་པར་བལྟའོ།། ཡེ་ཤེས་ལ་ལྟོས་ནས་དེའི་ཕྱག་རྒྱལ་ཡང་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ཟབ་མོ་དང་གསལ་བ་ནི་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྟག་པར་གནས་པས་ན་དེའི་ངོ་བོ་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་གདམས་པའོ། །ད་ནི་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་སྐྱེས་བུ་གསུངས་པ། གང་ཞིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་ཞིག་ཅེས་ནི་སྤྱིར་སྟོན་པའི་ཚིག་སྟེ། དེས་ཤེས་འགྱུར་ཞེས་པ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ཞེས་པ་ནི་གོང་དུ་གསུངས་པའི་དོན་ཏོ། །རྟོགས་པར་འདུན་པ་ནི་དེ་ཐོབ་པར་འདོད་པའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་ཡང་དག་ཅན། །ཞེས་སོ། །སྔོན་དུ་བསོད་ནམས་མཐུ་བསྐྱེད་དང༌། །ཞེས་པ་ནི་མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བའི་དུས་སུ་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ཟད་པར་བྱེད་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །སྔོན་དུ་ཚོགས་མ་བསྐྱེད་པ་མི་གྲོལ་ལོ་ཞེ་ན། འདི་རྣམས་དང་ལྡན་ན་གྲོལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྐྱེས་བུ་ཡང་དག་པ་ནི་བླ་མ་སྟེ་འོག་ནས་འཆད་དོ། །དེའི་གཞི་ལ་བརྟེན་པ་གང་ཞེ་ན། སྤྲོ་དང་གུས་དང་བསྙེན་བཀུར་དང༌། །ཞེས་སོ། །སྤྲོ་བ་ནི་བྲོད་པའོ། །གུས་པ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པར་བསྒོམ་པའི་སྒོ་ནས་མཉེས་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་བསྙེན་བཀུར་ཞེས་ བྱའོ། །འདུན་པར་ལྡན་ཞིང་ཞེས་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལ་ངེས་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒོམ་པ་དང་ཞེས་པ་ནི་གདམས་ངག་རྙེད་ནས་ཞེས་ཚིག་སྔ་མའོ། །བརྟན་པོ་ཞེས་པ་ནི་དོན་ལ་མོས་པ་གཅེས་སྤྲས་སུ་བྱེད་པས་གཞན་གྱིས་མི་འཕྲོགས་པའོ། །སྔགས་ཀྱི་མཐུ་ལས་བྱུང་བའི་དངོས་གྲུབ་ཇི་སྙེད་པ་ནི་ཡིད་གཉིས་སུ་འཛིན་པས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སོམ་ཉི་རྣམ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྗེས་མཐུན་ཞེས་པ་ནི་དབང་གི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་སྟེ་འོག་ནས་འཆད་པའོ། །གཏོང་ཕོད་པ་ནི་སེམས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་འཛིན་པ་མེད་པའོ་ཞེས་པའོ། །དེས་མཉེས་བར་བྱ་བའི་བླ་མ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེན་དེ་ཡིས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡང་དག་པ་ཞེས་པ་ནི་བླ་མ་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། མཆོག་གི་གདམས་ངག་རྒྱུད་ལ་ལྡན། །ཞེས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོའི་ངོ་བོ་རང་གི་ཐུགས་ལ་མངའ་བ་རྣ་བ་ནས་རྣ་བར་འཕོ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའོ། །ཐེག་ཆེན་ཞེས་པ་ནི་བྱེད་པ་ལ་སྒྲ་སྒྲུབ་པ་སྟེ་འདིས་འགྲོ་བར་བྱེད་པས་ན་ཐེག་པའོ། །བྱ་བ་ལ་སྒྲ་བསྒྲུབ་པ་ནི་འདིར་འགྲོ་བས་ན་ཐེག་པའོ། །དེས་ནི་ལམ་དང་འབྲས་བུར་བཅས་པའི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོས་གསུངས་ཏེ་དེའི་ལམ་གྱི་སྤྱོད་པ་ནི་དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་པ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པའོ། །བསྒོམ་པ་ལ་ནི་ལྷུར་ལེན་པ། །ཞེས་པ་ནི་ལམ་ལ་མོས་པ་གཅེས་སྤྲས་སུ་བྱེད་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་བཅུ་ཞེས་པ་ནི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཉིད་བཅུ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་སྦྱིན་སྲེག་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཕྱག་རྒྱ་དང༌། སྟང་སྟབས་དང༌། ལ་ནི་ལྷུར་ལེན་པ་ཞེས་པ་ནི་ལམ་ལ་མོས། འདུག་སྟངས་དང༌། བཟླས་བརྗོད་དང༌། མཆོད་པ་དང༌། ལས་ལ་སྦྱོར་བ་དང༌། སླར་བསྡུ་བའོ། །རྒྱུད་འདི་ཉིད་ལས་བླ་མའི་གདམས་ངག་གིས་བསྟན་པ་ནི། གསང་དང་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་དང་། །འབྱུང་མཉེས་ཁ་སྦྱོར་འབྱེད་ཆོ་ག །རྡོ་རྗེ་བཟླས་དང་དྲག་ཤུལ་བསྒྲུབ། །བསྒོམ་དང་བྲི
Chinese
大等，这些在前面已经说完了。四所摄之自性中，是指以心等加持并以四所摄，除此之外的则是以山等表示，即是器世间。那的差别是说，各种各样的有情种类。细微的是眼睛无法忍受的。粗大的是大象等。男人和女人是具有各自的特征且生处没有损坏的。 hermaphrodite 是指两种身体的共同因素损坏，具有或不具有感官都可以，即单方面等。年轻人是指正值青春年华的。老年人是指四大衰减的。天是指梵天等。龙是指最初的龙王等。 药叉 是指夺取他人光彩并进行伤害的。 鬼 是指 饿鬼 的一个方面，即 障碍 之王等。 星星 是指在 星座 和 恒星 之间游走和运行的。 阎罗 是指夺取他人光彩的。 地狱 和 饿鬼 以及 畜生 是指三恶道。 舍弃那些一切的是指 声闻 等。 仅仅是了知的 极度 依赖的 众生。 是指虚空无边等，因为没有形色。 那些一切都广大存在，是指以分别念造作，所以在十方一切显现。 因此，那个分别念将前面所说的二无分别、远离分别念极度遮蔽，因为执着于了知那个，而没有领悟到意义，所以一切众生。 都会极度地在 轮回 中流转。 也就是说，以无明等作为原因和结果的方式，一次又一次地，直到没有进入到临近的道路为止，都会在 轮回 中流转。 那个 轮回 又是怎样的呢？ 像那样的等。 轮回 本身就是痛苦。 那个本身就像毒水一样宣说。 先前过去的因是什么呢？ 以迷惑，也就是说，以能取和所取的形象进行分别念，因为进行分别安立，所以那样显现。 显现却不成立的例子是，就像绳子的蛇一样显现，并认为是本来没有的。 因为眼花缭乱而将没有蛇的地方执着为蛇，但那上面是没有蛇的。 坛城的轮子本来就没有 轮回 的法
English
The great, etc., these have already been said before. Among the nature of the four that are gathered, it refers to being blessed by the mind, etc., and gathered by the four. Other than that, it is indicated by mountains, etc., which is the container world. The distinction of that is said to be the various kinds of sentient beings. The subtle is what the eyes cannot bear. The coarse are elephants, etc. Men and women are those who have their own characteristics and whose birthplaces have not been damaged. Hermaphrodite refers to the common factors of the two bodies being damaged, whether or not they have senses, such as one-sidedness. Young people refer to those who are in their prime. Old people refer to the decline of the four elements. Gods refer to Brahma, etc. Nagas refer to the first Naga kings, etc. Yakshas refer to those who steal the splendor of others and cause harm. Ghosts refer to one aspect of pretas, namely the king of obstacles, etc. Stars refer to those who travel and move among constellations and stars. Yama refers to those who steal the splendor of others. Hell and pretas, as well as animals, refer to the three lower realms. Abandoning all of those refers to sravakas, etc. Beings who rely greatly on mere knowledge. Refers to infinite space, etc., because there is no form. All of those exist extensively, which means that they are created by conceptualization, so they appear in all ten directions. Therefore, that conceptualization greatly obscures the non-duality and freedom from conceptualization mentioned above, because it clings to knowing that and does not understand the meaning, so all beings. Will revolve greatly in samsara. That is to say, with ignorance, etc., as the cause and effect, again and again, until they do not enter the near path, they will revolve in samsara. What is that samsara like? Like that, etc. Samsara itself is suffering. That itself is said to be like poisonous water. What is the cause that went before? With delusion, that is to say, with the appearance of the apprehended and the apprehender, because of conceptualizing and establishing, so it appears that way. An example of appearing but not being established is that it appears like a snake of rope and is considered to be originally non-existent. Because of dazzling, one clings to a place where there is no snake as a snake, but there is no snake on that. The wheel of the mandala originally has no dharma of samsara.
Chinese
虽然以分别念造作，但那（事物）在那（实性）中是不存在的。如世尊在《耶谢多杰昆雷杜巴》（智慧金刚总集）大瑜伽续中所说：“言说的主体，绳上的蛇，那是不存在的。然而由于昏暗而显现为那样。任何士夫，如果去除昏暗而观察，则会见到绳子，没有其他意义。秘密主，同样，对于常等，错认为色等，那是不存在的。然而由于执着于色等的习气。任何士夫，如果依循我所开示的道路，进行全面观察并加以遣除，则会见到常等，没有其他意义。”因此，轮回仅仅显现为遍计所执的自性。因此，空性的轮涅仅仅显现为真实清明。那显现又是如何安住的呢？因此，以下等等。其中，自证是指空离他者所计度的自在等，而是由自己的心性如此串习而生起的。如云：“众生的一切心，为了稳固故称为心，安住于平等即是禅定，其稳固则转为金刚，由心之加持力结合，复又转为金刚心。”所谓以常与差别而安住，是指甚深以常的方式恒常，因此是常。证悟它的智慧以差别的方式恒常，因此视为常。相对于智慧，它的手印也称为以差别的方式恒常。因此，甚深与光明以二者之门恒常安住，因此应当了悟其体性，这是教诲。现在宣说进入了悟之道的士夫，即“任何”等等。任何，是普遍指示的词语，应与“他将知晓”相连。那，是指上文所说的意义。欲求了悟，是指想要获得它。为了指示那本身。“具有心的愿望。”如是说。“先前积累福德力。”是指在可见与不可见之时，具有使业障耗尽的善根。
English
Although fabricated by conceptualization, that (thing) does not exist in that (reality). As the Bhagavan said in the Great Yoga Tantra called "Yeshe Dorje Kunle Duba" (Collected Wisdom Vajra): "The speaker, the snake on the rope, that does not exist. However, it appears that way due to dimness. Any person who abandons dimness and examines it will see the rope and there is no other meaning. Lord of Secrets, similarly, the delusion of form, etc., as permanence, etc., does not exist. However, it is due to the habit of clinging to form, etc. Any person who follows the path I have shown, examines everything, and reverses it, will see permanence, etc., and there is no other meaning." Therefore, samsara appears only as the nature of complete imputation. Therefore, the wheel of emptiness and nirvana appears only as truly clear. How does that appearance abide? Therefore, the following, etc. Among them, self-awareness means emptiness of the power, etc., measured by others, and it arises from the habit of one's own mind in that way. As it is said: "Whatever is the mind of all beings, is called mind for the sake of stability. To abide in equality is samadhi, its stability turns into vajra. From the blessing of the mind, it turns back into vajra mind." What is called abiding by continuity and variety means that the profound is constant by continuity, therefore it is constant. The wisdom that realizes it is constant by variety, therefore it is regarded as constant. In relation to wisdom, its mudra is also called constant by variety. Therefore, the profound and the clear abide constantly through the gate of the two, therefore one should realize its essence, this is the instruction. Now, the person who enters the path of realization is spoken of, that is, "Anyone," etc. Anyone is a word of general indication, and should be connected with "he will know." That refers to the meaning mentioned above. Wanting to realize means wanting to obtain it. In order to indicate that itself. "Having a true aspiration of mind." So it is said. "Previously accumulating the power of merit." Means having the root of virtue that exhausts karmic obscurations in visible and invisible times.