Tibetan
འི་ལན་དུ། དམ་པ་ཞེས་བྱ་རིགས་བརྒྱའོ། །ཞེས་བྱ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་པའི་རིགས་དང༌། ཕྱི་མ་ཡན་ཆད་ཀྱི་རིགས་ལས་དཔགས་ཤིང་དམ་པར་གྱུར་པས་རིགས་ཁྱད་པར་ཅན་ཞེས་བྱ། དངོས་རིགས་ལྔ་ལས་རིགས་བརྒྱར་འཕྲོས་པ་རྣམས་ལ་བྱའོ། །ཞུས་ཚིག་བཅུ་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་ཇི་ལྟར་ལགས། །ཞེས་པའི་ལན་དུ། སྐྱེ་འགག་མེད་པ་ཞི་བ་ཡི། །དངོས་པོ་དངོས་མེད་མི་ཟད་གཙོ། །སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་ཐ་དད་མིན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གདོད་མ་ནས་མ་སྐྱེས་པས་ཐ་མར་འགག་པ་མེད་པ། རང་བཞིན་གྱིས་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ། སྐྱེ་བ་མེད་པས་རྟག་པར་ལྟ་བའི་དངོས་པོ་མ་གྲུབ། འགག་པ་མེད་པས་ཆད་པར་ལྟ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་མ་གྲུབ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་རྟག་ཆད་དང་སྐྱེ་འགག་གི་མཐར་ཐུག་པའི་ཟད་པ་མེད་པ་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང༌། རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོར་གནས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དམ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལྟ་བུ་དེ་ཡང་སྟོང་པ་བྱང་ཆུབ་ཆད་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་རླན་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པས་ན། སྟོང་ཉིད་སྙིང་རྗེ་ཐ་དད་མིན། །ཞེས་བྱ་སྟེ་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་མི་དམིགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་དང་ལྡན་པས་ཆོས་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་གར་ཁྱབ་པར་མི་དམིགས་པའི་ཐུགས་རྗེས་ཁྱབ་ལ། ཐུགས་རྗེ་དེ་ཉིད་ཀྱང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པས། སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་སོ་སོམ་ཡིན་ཐ་མི་དད་པར་གནས་པ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་བཤད་ཅེས་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་སུ་བཤད་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་དཔའ་བར་བཤད་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་རྒྱུད་ལས། །བྱང་ཆུབ་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དེ། །རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་ཡིན། །གང་ཞིག་དོན་དེ་ཐོབ་འདོད་པ། །སེམས་དཔའ་ཞེས་ནི་དེ་ཕྱིར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ་སྟོང་ པ་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ནི་མི་དམིགས་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་འགྲོ་བའི་དོན་མི་གཏོང་བ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ་དཔའ་བ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །ད་ནི་ཞུས་ཚིག་བཅུ་གཅིག་པ། །དེ་བཞིན་རིག་པའི་སྐྱེས་བུ་ཅི། །ཞེས་བྱ་བའི་ལན་དུ། རང་གི་ལུས་ངག་ཡིད་རྡོ་རྗེ་ལ་མི་ཕྱེད་པའི་ངོ་བོ་སྟེ། རིག་པར་བཅས་པར་ལྡན་པ་ནི། །རིག་པའི་སྐྱེས་བུ་ཞེས་སུ་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའམ། །རང་
Chinese
回答是：所谓的“圣者”有一百种。也就是说，从世间的种类以及来世及以后的种类来衡量，成为圣者，因此被称为特殊的种类。从五种实际种类衍生出的一百种种类都属于此。第十个问题：菩提心是什么？回答是：无生无灭寂静性，实有实无无尽主，空性大悲无差别，是名菩提萨埵。也就是说，从原始以来就没有产生，因此最终也不会灭亡。自性寂静，没有生起，因此不成立常有的事物。没有灭亡，因此不成立断灭的事物。法性空性的本体，是常断和生灭的终极，是无尽的。无论佛陀出世与否，都安住于自性清净的本体中，因此是所有法的自性或主宰。这样的空性菩提，不是断灭的大悲之湿润所分离的，因此说：空性大悲无差别。也就是说，空性的法性，具有自性不可得的大悲的力量，因此法性空性所遍及之处，也遍及不可得的大悲。而大悲本身也安住于空性的自性中。因此，空性和大悲不是各自独立的，而是无二无别地存在，这被称为菩提萨埵。也就是说，被称为菩提心，也被称为勇士。就像《现观庄严论》中所说：菩提虚空之自性，断除一切诸分别，何人欲得彼意义，故名彼为有情勇。也就是说，空性是真实的菩提心，想要获得它，就不会舍弃以不可思议的大悲来利益众生，这就是世俗菩提心，也就是勇士。现在是第十一个问题：何谓如来智者？回答是：自身身语意，与金刚不二之体性，具足智慧者，是名智慧之士。也就是说，瑜伽士的身语意三者，与如来或自身
English
The answer is: The so-called "holy beings" are of a hundred kinds. That is to say, measured from the worldly kinds and the kinds of the afterlife and beyond, becoming holy, therefore called special kinds. The hundred kinds derived from the five actual kinds all belong to this. Tenth question: What is Bodhicitta? The answer is: No birth no death peacefulness, real unreal inexhaustible lord, emptiness compassion no difference, is called Bodhisattva. That is to say, since it has not arisen from the beginning, it will not ultimately perish. Its nature is peaceful, without arising, therefore the entity of permanence is not established. Without ceasing, therefore the entity of annihilation is not established. The essence of the nature of emptiness, is the ultimate of permanence and annihilation, birth and death, is inexhaustible. Whether the Buddha appears in the world or not, it abides in the essence of self-nature purity, therefore it is the nature or lord of all dharmas. Such emptiness Bodhi, is not separated from the moisture of the great compassion of annihilation, therefore it is said: emptiness compassion no difference. That is to say, the nature of emptiness, has the power of great compassion that is naturally unobtainable, therefore wherever the nature of emptiness pervades, the unobtainable great compassion also pervades. And that great compassion itself also abides in the nature of emptiness. Therefore, emptiness and compassion are not independent of each other, but exist inseparably, this is called Bodhisattva. That is to say, it is called Bodhicitta, and also called a hero. Just as it is said in the Ornament of Clear Realization: Bodhi is the nature of space, cutting off all discriminations, whoever wants to obtain that meaning, is therefore called a sentient hero. That is to say, emptiness is the true Bodhicitta, wanting to obtain it, one will not abandon benefiting sentient beings with inconceivable great compassion, this is the conventional Bodhicitta, which is also the hero. Now is the eleventh question: What is the Thus-Come One's wise person? The answer is: One's own body speech mind, with the nature of indivisibility from the vajra, possessing wisdom, is called a wise person. That is to say, the three of the yogi's body speech and mind, with the Thus-Come One or one's own
Tibetan
གི་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ངག་དུ་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པའི་ངོ་བོར་གནས་པ་སྟེ། དེ་དང་རིག་པར་བཅས་བྱ་བ། །རང་གི་ཡུམ་རིག་པའི་ལྷ་མོ་ཤེས་རབ་མ་དང་བཅས་པར་གནས་ཤིང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རོལ་པའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་རིག་པའི་སྐྱེས་བུ་ཞེས་སུ་བཤད་ཅེས་བྱ་སྟེ། རིག་པ་ནི་ཤེས་རབ་མ་སྟེ། ལྷ་མོ་དེའི་སྐྱེས་བུར་གྱུར་པས་ན་རིག་པའི་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་དེ། ལྷ་ལ་སྦྱར་ན་རིགས་ལྔ་སོ་སོ་རང་རང་གི་ཡུམ་དང་ལྡན་པ། རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་སྦྱར་ན་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་རིགས་ཀྱི་ཡུམ་དད་ལྡན་པར་གནས་པ་ལ་བྱའོ། །ཞུས་ཚིག་བཅུ་གཉིས་པ། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཅི། །ཞེས་པའི་ལན་ནི། རྒྱུད་ལྔ་དག་གི་སེམས་དག་ནི། །རྡོ་རྗེ་ཞེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན། །གཟུང་ཞེས་བྱ་བ་འཛིན་པར་བཤད། །རྣམ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པར་འདས། །ཞེས་བྱ་སྟེ་ལམ་རྒྱུད་ལྔས་བསྡུས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པར་རྟོགས་ནས་གཟུང་འཛིན་གྱི་དྲི་མའི་བག་ཆགས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི། རྡོ་རྗེ་ཞེས་སུ་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་ཏེ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་ཡུལ་ཆོས་ཉིད་ལ་ནི་གཟུང་བ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་བའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ནི་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་དེ། རྣམ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པར་འདས། །ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དོན་འཛིན་པར་འདས་ཞེས་སྒྲར་བརྗོད་པ། དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་ནི། རྣམ་ཤེས་ རྡོ་རྗེ་འཛིན་པར་འདས། །ཞེས་བྱ་བར་བཤད་དོ། །ལ་ལ་ན་རེ། གཟུང་ཞེས་བྱ་བ་འཛིན་པར་འདས། །ཞེས་བྱ་བ་ཕྱི་གཟུང་བའི་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གུད་ན་ཡོད་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འཛིན་པའི་སེམས་ཉིད་ཡུལ་ཡོད་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དངོས་སུ་འཛིན་པའི་སེམས་ཉིད་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །ད་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། སེམས་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པ་ནི་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་འཛིན་ཅིང་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ལ་ནི་འདས་ཞེས་བྱ། ལ་ལ་ན་རེ་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་མེད་པས་ཡོད་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་མཐའ་བསལ། ཡང་དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་མཚན་མ་མེད་པའི་རྣམ་པར་གསལ་བས་མེད་པར་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་བསལ། དེ་ལྟར་གསལ་བ་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོ
Chinese
即本尊之身语意三金刚，安住于语中无别之体性，彼与明妃合修。自己之明妃智慧母安住于一起，具有无二戏乐之乐，称为明妃之士。明妃即智慧母，成为彼天女之士，故称为明妃之士。若配于诸佛，则五部各各具有自己之佛母。若配于瑜伽士，则指修习彼等之后，安住于三摩地之瑜伽士，安住于具有种姓之佛母。请问十二：何为金刚持？答：五部之清净心，即名为金刚。执持即为掌握，识已超越执持金刚。即说由五道所摄之有情之心，了悟自性本无生，执取能取所取垢染之习气清净，即名为金刚。如是说，即是如智慧金刚。因此，境之法性称为所取，了悟彼之智慧称为能取。识已超越执持金刚。即说识已清净，如智慧金刚般，故说执持法性之义已超越。于界与智慧无二者，识已 超越执持金刚。如是说。有人说，执持即为掌握。所谓外所取之境，并非独立存在，乃是执持之心，将境执为实有之习气显现为境，实际上是执持之心显现为境之相。如今，无自性即是法界，心无实有即是明智之智慧，如是执持彼义，并反复串习，即称为超越。有人说，于胜义谛中，因无自性故，断除执有之边。于真实之世俗谛中，以身语意无相之相而显现，故断除谤无之边。如是显现之自性为空。
English
That is, the three vajras of body, speech, and mind of the Yidam deity, residing in the inseparable nature of speech, which is practiced together with the consort. One's own consort, the wisdom mother, abides together, possessing the bliss of non-dual play, which is called the "consort's man." The consort is the wisdom mother, and because one becomes the man of that goddess, it is called the "consort's man." If applied to the Buddhas, the five families each have their own Buddha-mother. If applied to yogis, it refers to the yogi who, after practicing them, abides in samadhi, abiding in devotion to the Buddha-mother of the lineage. Twelfth Question: What is the Vajra Holder? Answer: The pure mind of the five families is called Vajra. Holding means grasping, and consciousness has transcended holding the Vajra. That is to say, the minds of sentient beings gathered by the five paths, realizing that their nature is unborn, and purifying the habitual imprints of the defilements of grasping and being grasped, is called Vajra. It is said that it is like the wisdom vajra. Therefore, the nature of the object is called the grasped, and the wisdom that realizes it is called the grasper. Consciousness has transcended holding the Vajra. That is to say, consciousness has been purified, becoming like the wisdom vajra, so it is said that holding the meaning of the nature of reality has been transcended. In the non-duality of realm and wisdom, consciousness has transcended holding the Vajra. So it is said. Some say that holding means grasping. The so-called external object of grasping is not independent, but the grasping mind, the habitual imprint of grasping the object as real, appears as the object. In reality, it is the grasping mind that appears as the aspect of the object. Now, the absence of self-nature is the Dharmadhatu, and the non-substantiality of the mind is the wisdom of clear knowing. Holding such meaning and repeatedly familiarizing oneself with it is called transcendence. Some say that in the ultimate truth, because there is no self-nature, the extreme of clinging to existence is eliminated. In the true conventional truth, it appears as the signless aspect of body, speech, and mind, so the extreme of slandering non-existence is eliminated. The very nature of such appearance is emptiness.