Tibetan
འོ། །གསལ་བའི་འོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཆད་བཞིན་བའི་རིམ་པས། འོད་ཟེར་གྱི་ཚོགས་སྤྲོ་བའི་ངོ་བོ་དང༌། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ། །གཟུང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉི་མ་དེ་གཟུང་དང་འཛིན་པའི་ངོ་བོ་ནི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་རྣམས་སོ། །འོད་ཟེར་བཅུ་གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་དག་པས་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ལྷག་མའོ། །དེ་རྣམས་གང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འོད་འཕེལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མིག་ནི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའོ། །འོད་འཕེལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོད་གསལ་ཏེ་རྣ་བའི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའོ། །འབར་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟི་བརྗིད་དང་ལྡན་མ་སྟེ། སྣང་བའི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའོ། །གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མུན་པ་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ལྕེའི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའོ། །འོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འོད་ཀྱི་ངོ་བོ་སྟེ་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའོ། །དམར་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམར་བ་མིག་གསལ་བ་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་བའོ། །དེ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཕྱི་རོལ་གཟུགས་ལ་སོགས་འཛིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དྲུག་པོ་འཛིན་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དབང་པོ་ དྲུག་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོད་ཟེར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གཟུགས་ལ་བརྟེན་པའི་དེ་ཉིད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ནོ། །འོད་ཟེར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ལ་བརྟེན་པའོ། །སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲིལ་བརྟེན་པའོ། །འདོད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རོལ་བརྟེན་པའོ། །འོད་ཟེར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རེག་བྱ་ལ་བརྟེན་པའོ། །ཉི་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ། འདི་ནི་ཉི་མའོ་སྙམ་དུ་བྱས་ནས་སོ། །འདི་རྣམས་ནི། ཕྱི་རོལ་གཟུགས་སོགས་རྣམ་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་དྲུག་ལ་བརྟེན་པའོ། །དྲུག་པོ་འདི་དག་འོད་དུ་འདོད། ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གྱིས་བསྡུས་པ་གཟུང་བའི་ངོ་བོའོ། །འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པའོ། །དེ་ལྟར་ལྷ་མོ་རྣམས་སད་པའི་རྒྱུ་བརྗོད་ནས། དེ་སད་པར་བྱེད་པ་ལ་ལྷ་མོ་རྣམས་སད་པ་རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷ་མོ་རྣམས་གང་ཤར་བ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རྩའི་འཁོར་ལོར་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། དེའི་ཕྱིར། ཡེ་ཤེས་ཉི་མ་འཆར་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འོད་ཟེར་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་གྲོགས་དང་ལྡན་པའི་སྙིང་གར་གནས་པའི། སངས་རྒྱས་ཉི་མ་སད་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་དག་ཡང་དག་ནུབ་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་རྣམས་ལའོ། །ཡང་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉི་མ་ལའོ། །ནུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གྱི་སྙིང་པོ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ལ། མི་གནས་ཕ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་མཆོག་ཏུ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་གོ་འཕང་གི་རྒྱུར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལྟར་རང་གི་ངོ་བོ་བསྟན་ནས། ད་ནི་འཆར་བ་དང་ནུབ་པ་སྤངས་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འཆར་བ་ནུབ་པ་རྣམས་འཆད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཕྱོགས་གཉིས་པོ་ལ་འཆད་པའོ། །གོ་འཕང་མཆོག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་འོད་གསལ་བའི་རྣམ་པའོ། ཕྱོགས་གཉིས་ཆད་པ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྒོམས་པས་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་སད་ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཕྱོགས་གཉིས་སྤངས་པས་བསྐུམ་པ་དང་རྣམ་པར་དབེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལས་གཞན་པ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཉི་མ་སྡོམ་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོས་སོ། །སྡོམ་པ་ནི་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་དེ་སད་པ་ལ་ལྷ་མོ་རྣམས་སད་པ་བསྟན་ནས། ད་ནི་འཆར་བ་དང་ནུབ་པ་དག་ལ། རྒྱུད་གཞན་ལས་ཤེས་པར་བྱ་བ་དག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདི་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སྔོན་དུ་བསྟན་པའི་རིགས་པས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་དེ་ཉིད་མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཆར་དང་ནུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མ་ཐག་པར་བཤད་པ་རྣམས་སོ། །རྡོ་རྗེ་གསལ་བའི་རྗེས་འབྲངས་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡོ་རྗེ་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སོ། །ཤེས་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བའོ། །བླ་མའི་ཞལ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱི་ཞབས་ཀྱི་ཞལ་ལས་སོ། །རྣལ་འབྱོར་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་དཔལ་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བའི་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། པཎྜི་ཏ་ཨ་ལཾ་ཀ་ཀ་ལ་ཤས་མཛད་པ། ཟབ་མོའི་དོན་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ། ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་པའི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའོ།། །། ལེའུ་ཉི་ཤུ་རྩ་དུག་པ། དགའ་བ་བ
Chinese
哦！ 所谓“明光”是指正在阐述的次第，是光芒集合的自性，并且是自性光明的形态。所谓“所取”是指佛日，其所取和能取的自性是境和有境的自性。所谓“十二光芒”是指以十二个月的形态清净安住的剩余部分。那些是什么呢？ 因此说了“光增”等，眼是依赖于根的。“光增”是指光明，是依赖于耳根的。“炽燃”是指具有光辉，是依赖于鼻根的。“明亮”是指摧毁黑暗，是依赖于舌根的。“光”是指光的自性，是依赖于身根的。“赤红”是指红色，眼睛明亮，是依赖于意根的。那些是什么样的呢？ 因此，说了“执取外境色等”。是指执取外境的色等六者。因此说了“依赖于眼等”，意思是依赖于六根。所谓“光芒作”是指依赖于境色的那本身明亮的自性。所谓“光芒”是指依赖于声。所谓“显现”是指依赖于香。所谓“欲母”是指依赖于味。所谓“光芒”是指依赖于触。所谓“太阳”是指依赖于法，心想“这是太阳啊”。这些是“外境色等之相”，是指依赖于六境。这六者被认为是光，是指被境所包含的所取的自性。所谓“认为”是指说。如此叙述了诸佛母醒觉之因，为了使之醒觉，叙述了诸佛母醒觉的自性。诸佛母从何处显现呢？ 说了“从何处”等，是指安住于脉轮的那些。从何处呢？ 因此说了“智慧太阳升起”。意思是说，从具有十二光芒之友，安住于心中的佛日醒觉之处。ེ་དག་ཡང་དག་ནུབ་པ་ནི། །這被稱為是對於諸神的。[ཡང་དག་]（yang dag）被稱為是不顛倒的。དེའི་被稱為是佛陀的太陽。ནུབ་པའོ་被稱為是感官和對象的精華普遍享用，不住於父而生。這是這句話的意思。如果像這樣，因此說「至高」，是成為卓越地位之因。如此展示了自己的本質後，現在為了展示捨棄生起和滅亡而完全了解真如，宣說生起和滅亡。說了「生起滅亡皆宣說」，這是對兩種面向的宣說。應知至高之位，這指的是自性光明的狀態。斷絕兩種面向，也是因為修習法界真如而生。如果像這樣，因此說「善覺醒」，因為捨棄兩種面向，所以是收縮和寂靜的緣故。偉大瑜伽被稱為是遠離從那之外產生次第等瑜伽之相的緣故。佛陀太陽是總攝，被稱為是其本質。總攝是因為收攝的緣故。 如此以三種方式顯示了覺醒，並顯示了諸女神的覺醒。現在，對於生起和滅亡，為了顯示應從其他續部了解的事物，說了「此乃瑜伽」等，這是以先前顯示的道理。瑜伽被稱為是諸女神的瑜伽，那本身被稱為至高，是因為成為其因的緣故。生起和滅亡的相，被稱為是剛才所說的那些。跟隨金剛光明之後，金剛光明被稱為是跟隨偉大瑜伽續部之後。應知被稱為是應當了解的。從上師之口被稱為是未來時，從金剛阿闍黎的蓮足之口。偉大瑜伽續部吉祥金剛鬘廣大釋，班智達阿蘭嘎嘎拉夏所造，名為極其明晰深奧之義。第二十八章廣釋完畢。 第二十六章，歡喜品。
English
O! The so-called "Clear Light" refers to the order being explained, the nature of the collection of rays, and the form of naturally clear light. The so-called "Grasped" refers to the Buddha-sun, whose nature of grasping and being grasped is the nature of objects and subjects. The so-called "Twelve Rays" refers to the remainder that dwells purely in the form of twelve months. What are those? Therefore, it is said "Light Increases" and so on, the eye relies on the sense faculty. "Light Increases" means light, it relies on the ear sense faculty. "Blazing" means possessing splendor, it relies on the nose sense faculty. "Clear" means destroying darkness, it relies on the tongue sense faculty. "Light" means the nature of light, it relies on the body sense faculty. "Red" means red, the eyes are bright, it relies on the mind sense faculty. What are those like? Therefore, it is said, "Grasping external forms and so on." It means grasping the six external forms and so on. Therefore, it is said, "Relying on the eye and so on," meaning relying on the six sense faculties. The so-called "Ray Maker" refers to the very nature of clarity that relies on the object form. The so-called "Ray" refers to relying on sound. The so-called "Manifestation" refers to relying on smell. The so-called "Desire Mother" refers to relying on taste. The so-called "Ray" refers to relying on touch. The so-called "Sun" refers to relying on dharma, thinking "This is the sun." These are "Aspects of external forms and so on," referring to relying on the six objects. These six are considered light, referring to the nature of the grasped contained by the object. The so-called "Consider" means to say. Thus, having described the cause of the awakening of the goddesses, in order to awaken them, the nature of the awakening of the goddesses is described. From where do the goddesses arise? It is said "From where" and so on, referring to those who dwell in the chakra of the channels. From where? Therefore, it is said, "The sun of wisdom arises." It means, from the awakening of the Buddha-sun dwelling in the heart, possessing the friend of the twelve rays.ེ་དག་ཡང་དག་ནུབ་པ་ནི། ། This is said to be about the gods. [ཡང་དག་] (yang dag) is said to be non-inverted. དེའི་ is said to be the sun of the Buddha. ནུབ་པའོ་ is said to be the essence of the senses and objects universally enjoyed, arising from the father without abiding. This is the meaning of this phrase. If it is like this, therefore it is said "supreme," it is the cause of becoming an excellent state. Having thus shown one's own nature, now in order to show the complete understanding of suchness by abandoning arising and ceasing, the arising and ceasing are explained. It is said, "Arising and ceasing are all explained," this is an explanation of the two aspects. The supreme state should be known, this refers to the state of self-luminousness. Cutting off the two aspects also arises from meditating on the suchness of the Dharmadhatu. If it is like this, therefore it is said "well awakened," because by abandoning the two aspects, it is due to contraction and tranquility. Great Yoga is said to be free from the characteristics of Yoga such as the stages of generation other than that. The Buddha sun is the summation, it is said to be its essence. Summation is because of gathering. Thus, having shown awakening in three ways, and having shown the awakening of the goddesses, now, regarding arising and ceasing, in order to show the things that should be understood from other tantras, it is said "This is Yoga," etc., this is by the reasoning shown previously. Yoga is said to be the Yoga of the goddesses, that itself is said to be supreme, because it is the cause of it. The characteristics of arising and ceasing are said to be those just mentioned. Following the Vajra Light, Vajra Light is said to be following the Great Yoga Tantra. "Should be known" is said to be what should be understood. "From the mouth of the Guru" is said to be in the future, from the lotus feet of the Vajra Acharya. The Great Yoga Tantra, the extensive commentary on the glorious Vajra Garland, composed by Pandit Alamkakalasha, is called "Making the Profound Meaning Extremely Clear." The extensive explanation of the twenty-eighth chapter is completed. Twenty-sixth chapter, the chapter on joy.