English
Through the words of manifest altruism, experiencing the inconceivable bliss and emptiness, the precious empowerment will be bestowed. Some consider this to be the word empowerment, but that is unreasonable. Because empowerment is to establish the meaning of experience, so that is not manifest realization either. "The supreme empowerment is completely obtained" refers to the realization of the benefit and fruit, supreme is realization, completely obtained refers to obtaining the three empowerments. Difficult to find refers to not realizing through a path that is difficult to infer. Unequaled refers to the emptiness of the object. "Vajra hammered" refers to manifest realization. "Being seized by auspiciousness" refers to the perfection of self-benefit. "Transforming into an enjoyment field" refers to the perfection of other-benefit. "The empowerment of bodhicitta" refers to secret and wisdom-gnosis. Secret empowerment and wisdom-gnosis empowerment refer to obtaining permission. "Victorious over the enemy of worldly sins" refers to being free from afflictive obscurations and cognitive obscurations. Intelligent refers to the individual of the basis. "Dividing the share becomes victorious" refers to obtaining the dharmakaya. "Mind focused on bodhi is greatly increasing clear" refers to obtaining the sambhogakaya. "The wealth of the immaculate ones" here the cause refers to obtaining the nirmanakaya. The explanation of the first section of the second chapter is completed. Second section of the second chapter, showing the inconceivable profound completion stage. Having thus shown the wisdom-gnosis empowerment, now the fourth empowerment will be explained. "Entering into other-benefit with diligence" refers to the teacher's mind being emptiness. For the benefit of the practitioner, it means wanting to obtain the fourth empowerment disciple. "Meditating on the meaning of wisdom and means" refers to wisdom being the dharmadhatu, means being the manifest self-awareness of meditating on emptiness, meditation refers to manifest accomplishment. Having thus briefly shown, now it will be explained in detail, whoever by meditating, the ocean of samsara that is difficult to cross does not remain, the yogi is only for self-benefit, meditating therefore is sad
Tibetan
ལས་འདས་ལ། །ཞེས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་གང་ཞིག་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་བསྒོམ་པས་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་མི་གནས་ཤིང༌། ཐེག་པ་དམན་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས། །རང་གི་དོན་ཙམ་བསྒོམས་པས། ཕུང་པོ་ལྷག་མེད་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣལ་འབྱོར་པས། ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྲིད་པ་ལ་མི་གནས་ཤིང༌། སྙིང་རྗེས་ཞི་ལ་མི་གནས་ཏེ། །དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གང་ཞིག་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པས། །དྲི་མེད་སངས་རྒྱས་སྣོད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་སྟེ། ས་བཅུ་གཅིག་པ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་སྟོང་པ་རོ་གཅིག་པའི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་སུ་འགྱུར་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྨད་དུ་བྱུང་ཞེ་ན། གཉེན་པོ་འཕེལ་བ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་སངས་རྒྱས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ངོར་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་སྐྱེ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གནས་པ་དང་འཕེལ་འགྲི་བ་དང་བྲལ་བར་བསྟན་ཅིང༌། གཉེན་པོ་དང༌། སྤང་བྱ་དང་བྲལ་བར་བསྟན་ནས། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་ཆོས་དང༌། །ཐེག་པ་གསུམ་པོ་དོར་མི་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མ་དག་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་པ་དོར་བར་མི་བྱ་ཞིང༌། དེའི་གཉེན་པོ་ཐེག་པ་གསུམ་པོ་ཡང་དོར་བར་མི་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་དབྱིངས་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མཉམ་པ་གཉེན་པོ་དག་པ་དང༌། མི་མཉམ་པ་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་པའོ། །དེ་གཉིས་ཀ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཆུ་ཤིང་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དག་པ་དང་མ་དག་པ་གཉིས་ཀ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ལ་ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་བྱ་ཞེ་ན། རང་གི་སེམས་ལ་དེ་ལྟར་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སྤང་བྱ་དང་གཉེན་པོ་མཉམ་པར་བསྟན་ནས། ད་ནི་སྟོང་པ་དང་མི་སྟོང་པ་མཉམ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་མི་བསྒོམ་མོ། །མི་སྟོང་པའི་དངོས་པོ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཡང་མི་བསྒོམ་ལ། དེ་ནི་བླང་བ་དང་དོར་བ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་སྤང་བར་མི་བྱ་སྟེ་ཞེས་པ་ཆོས་ཅན་མེད་པས་ཆོས་ཉིད་འབའ་ཞིག་དོར་བར་ཡང་མི་བྱའོ། །མི་སྟོང་པ་དོར་རམ་ཞེ་ན། དངོས་པོའི་ཆོས་མི་སྟོང་བ་ཡང་དོར་རོ། །སྟོང་པ་དང་མི་སྟོང་བ་བླང་བ་དང་དོར་བར་གཟུང་བ་ལས་ཉེས་པ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཐ་མལ་མིན་པའི་རྣམ་རྟོག་སྐྱེས། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་རྟོག་དུ་མ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དབུ་མ་རབ་ཏུ་མི་གནས་པ་བཞིན་དུ་དེ་གཉིས་ཀ་བཏང་ན་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། བཏང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེས་ན་དེ་གཉིས་སྤང་བར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བླང་བ་དང་ དོར་བ་གཉིས་སྤང་བར་བྱའོ། །དེའི་འབྲས་བུ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། འཛིན་པ་གཉིས་ནི་ཡོངས་བཏང་བ། །རྣམ་པར་དག་ཅིང་གྲོལ་བའི་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྒྲིབ་པ་གཉིས་རྣམ་པར་དག་ཅིང་འོད་གསལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གྲོལ་བའི་གནས་སོ། །དེ་ནི་དག་པ་དང་མ་དག་པའི་མཐའ་ལས་གྲོལ་བར་བསྟན་པ་ནི། བདག་ཅེས་བྱ་བ་རྟོག་པ་སྟེ། །དེས་ན་དེ་ཡང་གཏང་བར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། བདག་དག་གོ་བདག་མ་དག་གོ་ཞེས་གཏང་བར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འགྱུར་བ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་དྲི་མ་དང་བཅས་པ་དང༌། དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་མེད་པས་ན་འགྱུར་བ་མེད་ཅིང་རང་ཉིད་ལ་དྲི་མས་གོས་པའི་དོགས་པ་ཡང་མེད་དོ། །རྒྱུ་དེས་ན། དག་པའི་གནས་ལ་འདུན་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མ་དག་པ་མེད་པས་ན་དག་པ་ལ་འདོད་པ་མི་སྐྱེའོ། །ད་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མའི་མཐའ་དང་བྲལ་བ་སྟོན་ཏེ། དང་པོ་ནི་འཁོར་བའི་ཐོག་མའོ། །ཐ་མ་ནི་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །མཐའ་དེ་གཉིས་ནམ་མཁའ་དང་བྲལ་བ་གྲོལ་བ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་རྣལ་འབྱོར་པས་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ད་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་སྙིང་རྗེ་ཅན་གྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པར་མི་བྱ་སྟེ། སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ཇི་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཡང་ཡོད་ཅེ་འམ། མེད་ཅེས་སྒྲོ་བཏགས་པ་དང་དབང་བསྐུར་བའི་གདམས་ངག་སྦྱིན་པར་བྱ་སྟེ། སྒྱུ་མ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སྤྲོས་པ་བཞི་འམ་བཅུ་དྲུག་དང་བྲལ་བས་ན་སེམས་འོད་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ལ་ཤེས་རབ་ཅེས་གྲགས་སོ། །དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་བཤད་ནས། ད་ནི་ཐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཡིད་བཞིན་ནོར་ལྟར་སེམས་ཅན་དོན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སེམས་རང་རིག་པ་འོད་གསལ་བ་ལ་སེམས་ཅན་ཅི་ལྟར་མོས་པ་ལྟར་སྣང་བས་ན་སེམས་ཅན་དོན་ནོ། །མ་ལུས་བྱེད་པའི་སྙིང་རྗེ་ཆེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣོད་དང་བཅུད་མ་ལུས་པ་སེམས་འོད་གསལ་བའི་སྣང་བ་ཡིན་པས་ན་མ་ལུས་བྱེད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ཉིད་སྒྱུ་མ་སྡུག་བསྔལ་དང་བྲལ་བས་ན་སྙིང་རྗེའོ། །དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དམིགས་པས་ན་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྙིང་རྗེའོ། །སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད
Chinese
“超越”是指，声闻行者通过修习人无我，不再停留在轮回的苦海中，以小乘的瑜伽，仅仅修习自己的利益，从而获得无余涅槃。菩萨的瑜伽行者，以智慧不住于有，以慈悲不住于寂。那是什么样的呢？谁到达了极致，谁就成为无垢佛的容器。也就是说，十一地到达极致，远离二障垢染，是如幻的空性一味的奇妙的佛。为什么是奇妙的呢？因为对治增上，从烦恼障中解脱的缘故。那么，如何成佛呢？在如幻的境界面前，生起无上菩提。这样，就显示了安住于轮回和涅槃，以及远离增减。显示了远离对治和所断之后，说了“五蕴等法，三乘皆不舍”。也就是说，不舍弃不净的五蕴等，也不舍弃其对治的三乘。为什么呢？说了“法界平等”，平等是对治清净，不平等是五蕴等清净。这两者在法界中都是一味的缘故。那又是什么样的呢？说了“如水树”，因为没有清净和不清净的缘故。应该如何领会呢？应该在自己的心中这样领会。这样显示了所断和对治平等之后，现在为了显示空和不空平等，也不仅仅修习空性。也不仅仅修习不空的实物。这显示了取舍平等，也就是说，不应舍弃空性，因为没有法，所以也不应舍弃法性。舍弃不空吗？也舍弃实物的法。如果将空和不空执着为取舍，会有什么过失呢？说了“产生非凡分别”，也就是说，产生常断等
English
"Transcending" refers to a Shravaka practitioner who, through meditating on the absence of self of a person, no longer dwells in the ocean of samsara. Through the yoga of the Lesser Vehicle, merely meditating on their own benefit, they attain nirvana without remainder. The Bodhisattva yogi, through wisdom, does not abide in existence, and through compassion, does not abide in peace. What is that like? Whoever reaches the ultimate end becomes a vessel for the stainless Buddha. That is to say, the eleventh ground, having reached the ultimate end, being free from the stains of the two obscurations, becomes a wondrous Buddha of the single taste of emptiness like an illusion. Why is it wondrous? Because the antidote increases and is completely liberated from the obscurations of afflictions. How then does one become a Buddha? In the face of illusion-like reality, the unsurpassed Bodhi arises. Thus, it is shown to abide in samsara and nirvana, and to be free from increase and decrease. Having shown freedom from antidote and what is to be abandoned, it is said, "The five aggregates and so forth, and the three vehicles, should not be abandoned." That is to say, the impure five aggregates and so forth should not be abandoned, and their antidote, the three vehicles, should also not be abandoned. Why? It is said, "The Dharmadhatu is equal," equality is the antidote, purity, and inequality is the purity of the five aggregates and so forth. Both of these are of one taste in the Dharmadhatu. What is that like? It is said, "Like water and a tree," because there is neither purity nor impurity. How should it be grasped? It should be grasped in one's own mind in that way. Having thus shown the equality of what is to be abandoned and the antidote, now, in order to show the equality of emptiness and non-emptiness, one should not meditate solely on emptiness. Nor should one meditate solely on non-empty entities. This shows that taking and abandoning are equal, that is to say, emptiness should not be abandoned, because there is no phenomenon, so the nature of phenomena should also not be abandoned. Is non-emptiness abandoned? The non-empty dharma of entities is also abandoned. If emptiness and non-emptiness are grasped as taking and abandoning, what fault will occur? It is said, "Uncommon conceptualizations arise," that is to say, eternalism, nihilism, and so forth arise.
Chinese
不生起诸分别。如果像中观一样，完全不住，那么舍弃二者有什么过失呢？“舍弃”等，因此应当舍弃二者。说了“应当舍弃”，即是说应当舍弃取和舍二者。那它的果是什么呢？“二执皆已舍，清净解脱处”，即是说，二障清净，光明空性的解脱处。这显示了从清净和不清净的边解脱，说了“我”是分别，因此也应当舍弃它。说了“因此也应当舍弃”，即是说应当舍弃“我是清净的，我是不清净的”。为什么呢？说了“无有变异”，即是说，法界没有具垢和离垢，因此没有变异，自己也没有被垢染的疑虑。因此，“于净处无欲”，说了“于净处无欲”，即是说，因为没有不清净，所以不生起对清净的欲望。现在显示远离初始和终结的边，初始是轮回的开始，终结是无余蕴的涅槃。瑜伽士应当观修远离二边的虚空，如同虚空一般。现在，具有远离有和无的边的悲心者，不应当背离众生的利益，应当给予如幻化之人一般的众生，无论是存在还是不存在的，以假立和灌顶的教诲，因为与幻化没有差别。如是，因为远离四种或十六种戏论，所以心光明自性被称为智慧。如是，在宣说了智慧的自性后，现在应当宣说方便的自性，说了“如意宝般利益众生”，即是说，心自证光明，众生如何希求，就如何显现，因此利益众生。“无余成办大悲心”，即是说，器情世界无余都是心光明的显现，因此称为无余成办。它本身是远离幻化痛苦的，因此是悲心。它也是缘于法界的，因此是无缘的悲心。佛和菩萨的行持。
English
Without generating various conceptualizations. If, like the Middle Way, one does not abide at all, then what fault is there in abandoning both? "Abandoning" and so forth, therefore, one should abandon both. It is said that "should be abandoned," which means that one should abandon both taking and abandoning. What is its result? "Both grasping are completely abandoned, a state of pure liberation," which means that the two obscurations are purified, and the state of liberation of luminous emptiness. This shows liberation from the extremes of purity and impurity, and it is said that "I" is a conceptualization, so it should also be abandoned. It is said that "therefore, it should also be abandoned," which means that one should abandon "I am pure, I am impure." Why? It is said that "there is no change," which means that the Dharma realm has no defilement and no freedom from defilement, so there is no change, and one has no doubt that one's self is stained by defilement. Therefore, "there is no desire for a pure place," it is said that "there is no desire for a pure place," which means that because there is no impurity, one does not generate a desire for purity. Now it shows being free from the extremes of beginning and end, the beginning is the beginning of samsara, and the end is nirvana without remainder. Yogis should contemplate the emptiness free from the two extremes, like the sky. Now, those with compassion who are free from the extremes of existence and non-existence should not turn their backs on the benefit of sentient beings, and should give teachings of imputation and empowerment to sentient beings who are like illusory people, whether they exist or not, because there is no difference from illusion. Thus, because it is free from four or sixteen elaborations, the luminous nature of mind is called wisdom. Thus, after explaining the nature of wisdom, now the nature of means should be explained, it is said that "like a wish-fulfilling jewel, it benefits sentient beings," which means that the self-awareness of the mind is luminous, and sentient beings appear as they desire, so it benefits sentient beings. "Completely accomplishing great compassion," which means that the entire vessel and its contents are the manifestation of the luminous mind, so it is called completely accomplishing. It itself is free from the suffering of illusion, so it is compassion. It is also focused on the Dharma realm, so it is compassion without focus. The conduct of Buddhas and Bodhisattvas.