Tibetan
ཡང་ཡིན་ལ་ཀུན་ཀྱང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་སྣང་བར་བྱེད་པར་ཚུལ་མཐུན་པས་རྒྱུ་བ་དང་མི་རྒྱུ་བའི་འཇིག་རྟེན་གཉི་ག་ལ་བྱའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་མུན་པ་ནི་སྣང་བ་མེད་པའི་སྨག་ཏུ་གྱུར་པ་སྟེ། དེ་སེལ་ཅིང་འཇོམས་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །སུ་ཞིག་ཅེ་ན། ཉི་མ་སྟེ་འོད་ཟེར་སྟོང་ལྡན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་ཉི་མ་ཡང༌། དམུས་ལོང་དག་གིས་མུན་ནག་སེལ་མི་བགྱིད། །ཅེས་པ་དམུས་ལོང་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེས་མ་ཐག་ནས་ལོང་བར་གྱུར་པ་དག་གིས་མུན་ནག་ནི་སེལ་ཅིང་འཇོམས་པར་མི་བྱེད་མོད་ཀྱི། དེ་ནི་ཉི་མའི་ཉེས་པ་མ་ཡིན་གྱི་དམུས་ལོང་རང་ཉིད་ཀྱི་ཉེས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འོད་ཟེར་གྱིས་འགྲོ་བའི་སྙིང་ལ་གནས་པའི་མི་ཤེས་པའི་མུན་པ་འཇོམས་པར་སྤྱོད་ན་ཡང་ལྟ་བ་ལོག་པ་ལ་ཞེན་ཅིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཉེས་པ་སེལ་བར་མི་མཛད་པ་ནི་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཉེས་པ་ཡིན་གྱི་སྟོན་པའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རང་གི་ཉེས་པའི་རང་བཞིན་སྨྲས་ནས། གཞན་ཡང་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་གསོ་བར་དཀའ་བའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡུན་རིང་དུས་སུ་ནད་གཞི་སྟེན་བྱེད་ཅིང༌། །དེར་ཡང་རྒྱུན་དུ་ ༄། །སེམས་ནི་རྣམ་རྨོངས་པའི། །མཛེ་ཅན་རྐང་པ་ལག་པ་ཆད་པ་ལ། །ཐང་འགའ་སྨན་བསྟེན་པ་ཡིས་ཅི་བགྱིར་མཆིས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། མཛེའི་ནད་གསོར་མི་རུང་བས་ཟིན་པ་ལ་སྨན་གྱིས་ཅི་བགྱིར་མཆིས་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །མཛེ་ཅན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཡུན་རིངས་དུས་སུ་ནད་གཞི་རྟེན་བྱེད་ཅིང༌། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ལས་གང་གིས་མཛེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དཀོན་མཆོག་གི་རྟེན་བཤིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཟས་དང་སྤྱོད་ལམ་མི་འཕྲོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ནད་གཞི་དེ་ལ་ཡུན་རིང་པོའི་དུས་སུ་རྟེན་ཅིང་གནས་པར་བྱེད་པ་ནའང་ནད་གཞི་སྟེ་དེ་ཡང་རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་སེམས་རྣམ་པར་རྨོངས་པ་སྟེ། དེ་བསལ་བའི་ཐབས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཐང་འགའ་ཡང་གནས་པར་མི་བྱེད་པ་དང༌། ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནད་གཞི་ལ་བརྟེན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི་དེ་ལ་སེམས་ཞེན་པར་ཡང་བྱེད་པའོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། རྐང་པ་ལག་པ་ཆད་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ནད་གཞི་ལ་གནས་ཤིང་གསོ་བ་མ་བྱས་པའི་དབང་གིས་མཛེས་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་སྟེ། མཐར་རྐང་པ་དང་ལག་པ་དག་ཀྱང་ཆད་ཅིང་འབྲུལ་བར་འགྱུར་བའི་མཛེ་ཅན་ལ་དུས་ཐ
Chinese
又因为是，也是一切，所以是一切世间。以如理如实地照亮一切，应理解为有情世间和非有情世间。那些世间的黑暗，就是没有光明的黑暗。能消除和摧毁那黑暗的，就称之为那个。谁呢？就是太阳，具有千道光芒。即使是具有这样功德的太阳，也不能消除瞎子的黑暗。所谓“瞎子不能消除黑暗”，是指那些生来就瞎了的人，不能消除和摧毁黑暗。但这并不是太阳的过错，而是瞎子自身的过错。同样，佛陀薄伽梵，以具足三藏的圣法之光，如果用来摧毁众生心中无知的黑暗，但对于那些执着于邪见、远离智慧之眼的人，不能消除其过错，这是众生自身的过错，而不是导师的过错。如是说了自己过错的自性后，又为了显示难以用圣道来医治，故说：长久时中病为依，于彼亦常心乃极愚昧，麻风病人手足断，些许汤药服用有何益？如是说。应将麻风病无法医治，故服用药物有何用处来连接。麻风病人是怎样的呢？所谓“长久时中病为依”，是指以何业生麻风，毁坏三宝所依等，饮食和行为不适等病，在那上面长久时中依赖和安住，而且病，也就是那个，也常常恒时心极度愚昧。对于消除那愚昧的方法的修习，些许也不安住。又，所谓“又”，不仅仅是依赖病，而且心也执着于那病。另外是怎样的呢？所谓“手足断”，是指如是安住在病上，不医治的缘故，麻风遍布全身，最终手足也断裂和脱落的麻风病人，在短
English
And also because it is, and it is everything, therefore it is all the world. By illuminating everything as it is, it should be understood as both the sentient world and the non-sentient world. The darkness of those worlds is the darkness of no light. That which eliminates and destroys that darkness is called that. Who is it? It is the sun, possessing a thousand rays. Even the sun, possessing such qualities, cannot dispel the darkness of the blind. The saying, "The blind cannot dispel darkness," refers to those who are blind from birth, who cannot dispel and destroy darkness. But this is not the fault of the sun, but the fault of the blind themselves. Similarly, the Buddha Bhagavan, with the light of the holy Dharma possessing the three pitakas, if used to destroy the darkness of ignorance dwelling in the hearts of beings, but for those who cling to wrong views and are separated from the eye of wisdom, not eliminating their faults, this is the fault of beings themselves, and not of the teacher. Having thus spoken of the nature of one's own faults, again, in order to show the difficulty of healing with the noble path, it is said: For a long time, disease is the basis, and there also constantly the mind is extremely deluded, what is the use of taking some medicine for a leper whose hands and feet are cut off? Thus it is said. It should be connected to the saying, what is the use of taking medicine for leprosy that cannot be cured. What kind of leper is it? The so-called "for a long time, disease is the basis," refers to what karma causes leprosy, destroying the basis of the Three Jewels, etc., food and behavior that are not suitable, etc., that disease relies and dwells on for a long time, and also the disease, that is, that also constantly the mind is extremely deluded. For the practice of the method of eliminating that delusion, not even a little bit dwells. Also, the so-called "also," not only relying on the disease, but also the mind is attached to that disease. What else is it like? The so-called "hands and feet cut off," refers to the fact that because of dwelling on the disease and not healing it, leprosy spreads throughout the body, and eventually the hands and feet are also cut off and fall off, the leper, in a short
Tibetan
ང་འགའ་ཞིག་མཛེ་ལ་ཕན་པའི་སྨན་བསྟེན་ཅིང་ཟོས་ཀྱང་དེ་ཡིས་གསོ་བའི་དོན་མི་བྱེད་པས་ཅི་བགྱིར་མཆིས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེས་ནད་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཀྱི་རྒྱུད་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཡིན་པས་ལྟ་བ་དེ་ལ་དུས་ཡུན་རིང་པོར་གནས་ཤིང་མངོན་པར་ཞེན་པར་ཡང་བྱེད་ལ། དེའི་གཉེན་པོར་འཕགས་པའི་ལམ་ཡང་མི་འཚོལ་བས་གསོར་མི་རུང་བར་གྱུར་པ་དག་ལ་ནི་ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་ལམ་གྱི་བྱ་བ་མི་བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །ཡང་རང་གི་ཉེས་པའི་ཚུལ་ལས་བྱུང་བའི་དཔེ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་ཤིང་ནི་ཐོག་མ་མེད་དུས་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེམས་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ཏེ། དེ་ཉིད་དཔེ་ཤིང་དང་འདྲ་བས་ན་ཤིང་ངོ༌། །དུས་ཇི་ཙམ་ནས་བྱུང་ཞེ་ན། ཐོག་མ་མེད་དུས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་དུས་ཀྱང་ཡིན་པས་ཐོག་མ་མེད་དུས་ཅན། དུས་ཅན་ནི་ཉི་མ་དང་ ཟླ་བ་དང་གཟའ་དང་སྐར་མ་ལ་སོགས་པས་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ལ་བྱ་བ་ལ། དེ་ཡང་འཁོར་བ་ལ་ཐོག་མ་མེད་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་དུས་སུ་ཤིང་དེ་གང་གིས་སྐྱེད་ཅེ་ན། ཉོན་མོངས་ཁ་བའི་ཁུ་བས་བརླན་བགོས་པ། །ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཉིད་ནི་འཕགས་པ་མ་ཡིན་ཞིང་རོ་མྱངས་ན་གདུག་ལ་མི་ཞིམ་པས་ཁ་བའི་ཁུ་བ་སྟེ། ནིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁུ་བ་དང་འདྲ་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་ཁུ་བས་བརླན་པས་བསྐྱེད་ཅིང་འཕེལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ལ་རྒྱུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས། རོ་ཞིམ་དངོས་པོར་བགྱི་བར་མི་ནུས་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཤིང་རོ་ཁ་བ་དེ་ཆུ་ཡང་ཁ་བས་བརླན་ཅིང་བསྐྱེད་པ་དག་ནི་མངར་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པ་དང་འདྲ་བས་ན་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉོན་མོངས་པས་བསྐྱེད་པ་ཡང་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་བསྒྱུར་བར་དཀའ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ཙམ་ཞིག་གིས་ཤེ་ན། ཡོན་ཏན་ཆུ་ཡི་ཐིགས་པས་ཅི་རུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཤིང་དེ་ལྟ་བུ་ལ་མངར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཆུའི་ཐིགས་པ་གཅིག་བླུགས་པས་ཅི་རུ་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་རོ་ཞིམ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་གྱི་ཉོན་མོངས་པས་བསྐྱེད་པ་ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་བསྒྱུར་ཅིང་བཅོས་པར་དཀའ་བ་དག་ལ་ནི་གཉེན་པོའི་ཆོས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆུའི་ཐིགས་པ་ཙམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པའི་ཚོགས་སྦྱོང
Chinese
有些人为了治疗麻风病而服用药物，但药物不起治疗作用，该怎么办呢？意思是说，这样不会使疾病痊愈。同样，属于自己相续的烦恼之病的根源是认为有我，对于这种见解，长期执着并显现执着。而且，也不寻求作为其对治的圣道，对于那些变得无法治愈的人来说，正确的道路也不会发挥道路的作用，这是它的总结。为了通过其他由自身过失所产生的例子来进一步说明，提到了“心之树是无始时”等。心是各种识的集合，它就像树一样，所以是树。从什么时候开始的呢？是“无始时”的意思，既是无始的，也是时间的，所以是无始时。时间是指被太阳、月亮、星宿等完全分割的时间。因为轮回没有开始，所以这样说。在这样的时间里，这棵树由什么滋养呢？“烦恼苦涩汁液所滋润”，烦恼是贪欲等，它们本身不是高尚的，品尝起来苦涩而不美味，所以是苦涩的汁液，类似于楝树等的汁液。用这样的汁液滋润，使其生长和发展，但凭借这个原因，“无法使其成为美味之物”，就像苦涩的树，即使用水滋润和培育，也无法使其变成甘甜等性质一样，因此，由烦恼所滋养的心性也难以被圣道所改变。多少才能改变呢？“功德之水滴能有何用？”就像在那样的树上，即使滴上一滴具有甘甜等八种功德的水，又能怎么样呢？不会全部变成美味的。同样，由无始时的烦恼所滋养的心性，难以被正确的道路所改变和改造，对于这些人来说，仅仅凭借对治之法，功德之水的滴水，是无法净化烦恼之众的。
English
Some people take medicine to cure leprosy, but the medicine does not work. What should be done? It means that this will not cure the disease. Similarly, the root of the disease of afflictions that belongs to one's own continuum is the view of self. One clings to this view for a long time and also manifests attachment. Moreover, one does not seek the noble path as its antidote. For those who have become incurable, the correct path will not perform the function of the path. This is its summary. In order to further illustrate through other examples arising from one's own faults, it is mentioned, "The tree of mind is beginningless time," etc. Mind is the collection of various consciousnesses. It is like a tree, so it is a tree. From what time did it originate? It means "beginningless time," which is both beginningless and temporal, so it is beginningless time. Time refers to the time that is completely divided by the sun, moon, stars, etc. Because samsara has no beginning, it is said in this way. In such a time, by what is that tree nourished? "Moistened by the juice of bitter afflictions." Afflictions are greed, etc. They themselves are not noble, and tasting them is bitter and unpalatable, so they are bitter juices, similar to the juices of neem trees, etc. Nourishing and developing it with such juices, but by this cause, "it cannot be made into a delicious thing." Just as a bitter tree, even if it is moistened and nurtured with water, cannot be made into a sweet nature, etc., therefore, the nature of mind nourished by afflictions is also difficult to be transformed by the noble path. How much can change it? "What use is a drop of water of merit?" Just as on such a tree, even if a drop of water with eight merits such as sweetness is poured, what will happen? It will not all become delicious. Similarly, the nature of mind nourished by beginningless afflictions is difficult to be transformed and reformed by the correct path. For these people, merely relying on the antidote, a drop of water of merit, is not enough to purify the multitude of afflictions.