Tibetan
། བློ་དམན་ཞིང་ལས་སྒྲིབ་ཚན་ཆེ་བ་འགའ་ཞིག་ལའང་ཇི་ཙམ་དཔྱད་ཀྱང་ངོ་བོ་མི་མཐོང་བ་འོང་སྟེ། དེ་ལ་ནི་རེ་ཞིག་བསགས་སྦྱང་གི་ཐབས་ལ་བརྩོན་པ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་གསལ་ངར་བསྐྱེད་དེ་བསྐྱང་ནས་ཅི་ཞིག་ན་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་མོ། །གཞན་ཡང་ཁ་ཅིག་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་བས་དོན་སྤྱིའི་གོ་བ་བཟང་པོ་ཤར་བ་ལ་མྱོང་བ་སྐྱེས་པར་རློམ་པ་དང་། གཞན་དག་ཐོས་པ་ཆེ་བས་སྨྲ་མཁས་ཀྱང་ཉམས་མྱོང་མེད་པ་དང་། ཅི་རིགས་ནི་ངག་ཏུ་བརྗོད་མ་ཤེས་ཀྱང་སྐབས་ཐོབ་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་སྐྱེས་ནས་ངོ་ཐོག་ཏུ་བློ་ཐག་ཆོད་པའང་འབྱུང་བས་དེ་དག་གི་རྣམ་དབྱེ་བྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་སྟེ། ལྷག་མཐོང་མ་སྐྱེས་པའི་སྒོམ་ཇི་ལྟར་བཟང་ཡང་མུ་སྟེགས་པ་དང་ནང་ལ་ཐུན་མོང་བའི་འཇིག་རྟེན་པའི་སྒོམ་ཅི་རིགས་ཙམ་ལས་ཐེག་ (༣༩༥)དམན་པའི་སྒོམ་དུའང་མི་འགྲོ་ན། ཐེག་ཆེན་དབུ་མ་པ་དང་ཁྱད་པར་ཕྱག་ཆེན་གྱི་སྒོམ་དུ་འགྲོ་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་དེས་ན་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པ་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱ་བ་གལ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ལྷག་མཐོང་སྐྱེས་པའི་ཚད་ཅི་ཙམ་ལ་འཇོག་སྙམ་ན། ཆོས་ཉིད་གྱི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པའི་ལྷག་མཐོང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ནི་སྤྲོས་བྲལ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ཙམ་ལས་མི་འཆར་ལ། འདིར་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་བློ་ཡུལ་དུ་འཆར་བའི་ལྷག་མཐོང་ཙམ་སྟེ། དཔེར་ན་ཆོས་གཅིག་གི་ཟླ་བ་ལ་ཉ་གང་བ་ལྟ་བུའི་བྱེད་ལས་མེད་ཀྱང་ཟླ་བའི་ཐ་སྙད་འཇོག་པ་ལྟར་རོ། །དེས་ན་འདིར་ནི་གོང་དུ་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རང་སེམས་དང་དེའི་རྩལ་ལས་ཤར་བའི་རྟོག་པ་དང་སྣང་བས་བསྡུས་པ། མདོར་ན་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་འགག་གནས་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་མ་ཚང་རིག་ཅིང་། དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དམ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ (༣༩༦)མྱོང་བ་ངེས་ཤེས་དང་བཅས་པ་གཏིང་ནས་རྙེད་པ་ཅིག་ལ་སྐབས་འདིའི་ལྷག་མཐོང་དུ་བྱེད་དགོས་ཏེ། ཤེས་བྱེད་ཀྱི་ལུང་རྣམས་ནི་བཤད་ཟིན་པ་དང་འཆད་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །རེ་ཞིག་དེ་ཙམ་ཡང་མ་སྐྱེས་ན་སྒྲུབ་བརྒྱུད་འདི་ཉིད་ཀྱི་བླ་མ་རྣམས། རང་གི་སེམས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ངོས་བཟུང་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པ་དང་། དེ་རང་རིག་ཅིང་རང་གསལ་བ་གཉིས་ཚོགས་པའི་སེམས་ལ་སེམས་ཀྱིས་ཕྲིག་ཚུད་པའི་མྱོང་བ་རྙེད་པ་ལ་ལས་དང་པོ་པའི་ལྷག་མཐོང་དུ་འཇོག་པར་སྣང་སྟེ། དེ་ཙམ་ཞིག་ཐོག་མར་བསྐྱང་བས་ལྷག་མཐོང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རིམ་གྱིས་འཆར་བར་བཞེད་དོ། །ལྷག་མཐོང་གྲུབ་པའི་ཚད་ལ། མདོ་ཕྱོགས་ནས་སྔོན་དུ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཤིན་སྦྱངས་གྲུབ་པའི་ཐོག་ཏུ་ལྷག་མཐོང་བསྒོམས་པའི་མཐུས་ཤིན་སྦྱངས་སྐྱེས་པ་ལ་ལྷག་མཐོང་མཚན་ཉིད་པ་དང་། དེ་མན་ཆད་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་ནི་ལྷག་མཐོང་རྗེས་མཐུན་པར་གསུངས་ལ། འདིར་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ངེས་པ་མེད་དེ། (༣༩༧)ཤིན་སྦྱངས་མ་ཐོབ་པའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའང་ཞི་གནས་སུ་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་ཤིན་སྦྱངས་མ་ཐོབ་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟོག་དཔྱོད་ཡན་ཆད་ཀྱང་ལྷག་མཐོང་གི་ཁོངས་སུ་བསྡུད་པ་མན་ངག་པའི་ལུགས་ཕལ་ཆེར་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་དབྱེ་བ་ལ། ཆོས་རྣམ་འབྱེད་སོགས་བཞི་དང་། མཚན་མ་ལས་བྱུང་བ་སོགས་གསུམ་གསུངས་པས་ལྷག་མཐོང་གི་དབྱེ་བ་ལྷག་མཐོང་དུ་བསྡུ་བ་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉན་ས་ལས་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བཤད་པའི་ཡིད་བྱེད་པ་ཞི་ལྷག་མཐོང་ལའང་ཡོད་པར་བཤད་པས། དེ་ལྟར་ན་ལྷག་མཐོང་གི་སྐབས་ཀྱི་ཆད་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་བྱེད་ནས་བཟུང་སྟེ་ལྷག་མཐོང་གྲུབ་པར་བཞག་ཀྱང་འགལ་བ་མེད་དེ། དེར་ལྷག་མཐོང་ལ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་འཇུག་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་མདོ་དང་སྔགས་དང་མན་ངག་པ་རྣམས་ (༣༩༨)ལ་ཞི་ལྷག་སྒྲུབ་ཚུལ་དང་ངོ་བོ་ངོས་འཛིན་ཚུལ་དང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་ཚུལ་ལ་རྣམ་གཞག་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་སྣང་བས་འདིར་ནི་མན་ངག་པའི་ལུགས་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དྲུག་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་ཚུལ་གཞན་དང་སྦྱོར་བ་ནི། མདོ་དགོངས་འགྲེལ་སོགས་ལས་ཆོས་རྣམ་འབྱེད་སོགས་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་བཞི་བཤད་པ་དང་སྦྱར་ན། འདིར་སེམས་ཀྱི་རྩལ་ལས་ཤར་བ་རྟོག་པ་དང་སྣང་བས་བསྡུས་པའི་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཆོས་ཇི་སྙེད་ལ་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཇི་སྙེད་པའི་ཆོས་མཐའ་དག་ལ་དམིགས་ནས་དེ་དག་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་འཛིན་གྱི་དངོས་པོ་དེ་དག་ཀྱང་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་དམིགས་པ་ནི་རབ་ཏུ་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཇི་ལྟ་བའི་དོན་ལ་དམིགས་ནས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དེ་གཉིས་ལ་མཚན་འཛིན་དང་བཅས་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་ (༣༩༩)པ་ནི་ཡོངས་སུ་རྟོག་བྱེད་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ཏེ། སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པས་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་དོན་རགས་པ་རྣམས་མཚན་འཛིན་དང་བཅས་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དེ་གཉིས་ལ་ཞིབ་ཏུ་དཔྱོད་པ་ནི་ཡོངས་སུ་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་དོན་ཕྲ་ཞིང་ཕྲ་བའང་ཡང་དག་པར་དཔྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཉན་ས་ལས། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དཔྱད་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་དང་མཁས་པའི་དམིགས་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་དག་ལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པས་མཚན་མར་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་ན་ནི་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་དག་པར་རྟོག་ (༤༠༠)པར་བྱེད་པའི་ཚེ་ན་ནི་ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པར་བྱེད་དོ། །ཞེས་སོ། །ཡང་དགོངས་འགྲེལ་ནས་མཚན་མ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷག་མཐོང་སོགས་གསུམ་བཤད་པ་དང་སྦྱར་ན། འདིར་ལྷག་མཐོང་གི་དམིགས་ཡུལ་མཐའ་དག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཚུལ་རྣམས་ནི་མཚན་མ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ཏེ། ལྷག་མཐོང་གི་དམིགས་ཡུལ་རྣམ་རྟོག་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཁོ་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་རྣམས་ནི་ཡོངས་སུ་འཚོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ཏེ། སྔར་མ་རྟོགས་པའི་རྟོགས་བྱ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཡིད་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་གྲོལ་བ་ཐོབ་ནས་གོམས་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་རྣམས་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷག་མཐོང་ཡིན་ཏེ། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ལུགས་རྟོགས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་ཡང་དག་པའི་ (༤༠༡)བདེ་བ་ལ་རེག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གོམས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མདོ་དགོངས་འགྲེལ་ལས། མཚན་མ་ལས་བྱུང་བ་གང་ཞེ་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་འབའ་ཞིག་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ལྷག་མཐོང་གང་ཡིན་པའོ། །ཡོངས་སུ་འཚོལ་བ་ལས་བྱུང་བ་གང་ཞེ་ན། དེ་དང་དེར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ལྷག་མཐོང་གང་ཡིན་པའོ། །སོ་སོར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བ་གང་ཞེ་ན། དེ་དང་དེར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་རྟོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་གྲོལ་བས། ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་བདེ་བ་ལ་རེག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ལྷག་མཐོང་གང་ཡིན་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ལྷག་མཐོང་གི་དབྱེ་བ་མདོ་དང་དགོངས་འགྲེལ་རྣམས་ལས་གསུངས་པ་ཙམ་ལས་ (༤༠༢)སོ་སོར་གཏན་ལ་འབེབས་ཚུལ་སྒོམ་རིམ་རྣམས་
Chinese
即使对于一些智慧低下且业障深重的人来说，无论如何观察也无法见到实相。对于这些人，应该暂时努力积累资粮和净除业障，并培养和保持止观的明晰，之后再修习胜观。另外，有些人因为聪明而对一般意义的理解很好，就自认为生起了体验；有些人因为听闻广博而善于言谈，却没有实际的体验；还有些人虽然不善于口头表达，却在适当的时候生起了体验，从而直接下了定论。因此，区分这些情况非常重要。如果胜观没有生起，那么无论禅修多么好，也只不过是外道和内外道共同的世间禅修，甚至连小乘的禅修都算不上，更不用说大乘中观和特别是大手印的禅修了。因此，努力修习胜观非常重要。那么，胜观生起的标准应该如何确定呢？如实证悟法性的胜观只有在远离戏论的境界中才会显现。这里指的是在普通人意识中显现的胜观，就像一个月的月亮，虽然没有满月的作用，但仍然可以称为月亮。因此，这里指的是如上所述的自心以及从其力量中显现的念头和现象所包含的一切，简而言之，就是完全觉知到所有能取所取的法在究竟意义上与生、灭、住三者分离，并且深刻地体验到它们的本体或自性是空性的，并对此具有定解。这应该被视为此时的胜观。作为知识来源的经文已经说过，并且也将要说。如果连这一点都没有生起，那么噶举派的上师们似乎会将获得一种体验视为初学者的胜观，即对自心本性的空性没有执着，并且这种空性是自知的、自明的，两者结合在一起的心与心相融合的体验。他们认为，首先修习这一点，胜观就会逐渐如实地显现。关于胜观成就的标准，经部方面首先是
English
Even for some who are of low intelligence and have heavy karmic obscurations, no matter how much they examine, they will not see the essence. For them, they should temporarily strive to accumulate merit and purify obscurations, and cultivate and maintain the clarity of shamatha, and then meditate on vipassanā. Furthermore, some people, because they are intelligent, have a good understanding of the general meaning, and presume that they have generated experience; others, because they have great learning, are skilled in speech, but have no experience; and still others, although they do not know how to express themselves verbally, generate experience at the appropriate time, and thus directly make a decision. Therefore, it is very important to distinguish these situations. If vipassanā has not arisen, then no matter how good the meditation is, it is only a worldly meditation that is common to both non-Buddhists and Buddhists, and it does not even count as a meditation of the Lesser Vehicle, let alone a meditation of the Mahāyāna Madhyamaka and especially the Mahāmudrā. Therefore, it is very important to diligently meditate on vipassanā. So, how should the standard for the arising of vipassanā be determined? A vipassanā that realizes the truth of dharmatā directly and without error only arises in the state of great freedom from elaboration. Here, it refers to the vipassanā that appears in the minds of ordinary beings, just like the moon of one day, which does not have the function of a full moon, but is still called the moon. Therefore, here it refers to all that is included in one's own mind, as mentioned above, and the thoughts and appearances that arise from its power. In short, it is the complete awareness that all phenomena of grasping and being grasped are, in the ultimate sense, separate from arising, ceasing, and abiding, and the deep experience, along with certainty, that their essence or nature is empty. This should be regarded as vipassanā in this context. The scriptures that serve as sources of knowledge have already been spoken of and will be spoken of again. If even that much has not arisen, then the lamas of this very Kagyü lineage seem to regard the experience of obtaining an experience as the vipassanā of a beginner, that is, the emptiness of the nature of one's own mind without clinging, and that this emptiness is self-knowing and self-luminous, the experience of the mind and mind merging together. They believe that by first cultivating just that much, a vipassanā that is free from error will gradually arise. Regarding the standard for the accomplishment of vipassanā, from the perspective of the Sutra tradition, first,
Chinese
在止观的轻安成就的基础上，通过修习胜观而生起轻安，是胜观的自性。据说，低于此的胜观是随顺胜观。但在此处，没有这样的规定。(397)就像没有获得轻安的专注一境之心也作为止观一样，没有获得轻安的胜观方面的寻思和观察也包含在胜观之中，这大多出自诀窍派的传统。而且，胜观的分类有法分别等四种，以及从相生起等三种，因此将胜观的分类归入胜观是恰当的。听闻部中说，在止观的章节中所说的作意，在止观中也有。这样的话，从胜观章节中不间断地进入的作意开始，到胜观成就为止，这样安立也没有矛盾。因为在那里获得了胜观的持续不断地进入。然而，经部、密咒部和诀窍派（398）在止观的修习方式、本体的认识方式以及结合方式上，存在许多不同的体系，因此这里主要以诀窍派的传统来讲述。第六，将此处的胜观方式与其他方式结合起来：如果与经部、释论等中所说的法分别等四种胜观结合起来，那么，此处从心的力量中生起的、包含在分别念和显现中的所取和能取的诸法，所缘于多少，就是法分别的胜观。因为所缘于所有应知的诸法，并对它们进行分别。所取和能取的那些事物，也所缘于各自的无自性，这是极分别的胜观。因为所缘于应知的事物的实相，并进行分别。(399)对这两个事物，以执著相的方式进行分别念，是周遍分别的胜观。因为以各自的分别念，对如是和如是的所有粗大的事物，以执著相的方式进行分别念。对这两个事物进行详细观察，是周遍观察的胜观。因为对如是和如是的所有细微的事物，也进行正确的观察。
English
On the basis of achieving pliancy of calm abiding, pliancy arises through meditating on insight, which is the nature of insight. It is said that insight below that is in accordance with insight. But here, there is no such certainty. (397) Just as single-pointedness of mind without having attained pliancy is also considered calm abiding, even the conceptualization and examination on the side of insight without having attained pliancy are included in insight, which mostly comes from the tradition of the pith instructions. Moreover, the divisions of insight are four, such as dharma discrimination, and three, such as arising from signs, so it is appropriate to include the divisions of insight into insight. From the Hearer's Ground, it is said that the mental engagement explained in the chapter on calm abiding is also present in insight. In that case, there is no contradiction in establishing insight from the mental engagement that enters without interruption in the chapter on insight until insight is achieved. Because there, the continuous entry of insight is obtained. However, there are many different systems among the sutras, tantras, and pith instruction practitioners (398) regarding the methods of accomplishing calm abiding and insight, the methods of recognizing their essence, and the methods of combining them, so here the tradition of the pith instructions is mainly used to explain. Sixth, combining this particular insight method with other methods: If combined with the four insights of dharma discrimination, etc., explained in the sutras, commentaries, etc., then here, whatever phenomena of the apprehended and the apprehender, arising from the power of mind, included in conceptualization and appearance, are objects of focus, that is the insight of dharma discrimination. Because it focuses on all knowable phenomena and discriminates them. Those objects of the apprehended and the apprehender also focus on their own lack of inherent existence, which is the insight of thorough discrimination. Because it focuses on the reality of knowable things and discriminates them. (399) Conceptualizing those two things with clinging to signs is the insight of complete conceptualization. Because with individual conceptualizations, all the coarse things of suchness and suchness are conceptualized with clinging to signs. Examining those two things in detail is the insight of complete examination. Because even the subtle and subtle things of suchness and suchness are also examined correctly.