Tibetan
། །མིང་ལས་གཞན་དུ་འགའ་ཡང་མེད། །མིང་ཙམ་དུ་ནི་རྣམ་རིག་ལྟ། །མིང་ཡང་རང་བཞིན་མེད་པ་ཡིན། །ནང་ངམ་དེ་བཞིན་ཕྱི་རོལ་ལམ། ། (༣༥༥)ཡང་ན་གཉིས་ཀའི་བར་དག་ཏུ། །རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་མ་རྙེད། །དེ་ཕྱིར་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་སེམས། །ཁ་དོག་དབྱིབས་ཀྱི་དབྱེ་བའམ། །གཟུང་བ་དང་ནི་འཛིན་པའམ། །སྐྱེས་པ་བུད་མེད་མ་ནིང་སོགས། །ངོ་བོ་སེམས་ནི་གནས་པ་མིན། །མདོར་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །གཟིགས་པར་མ་གྱུར་གཟིགས་མི་འགྱུར། །རང་བཞིན་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན། །ཇི་ལྟ་བུར་ནི་གཟིགས་པར་འགྱུར། །ཞེས་དོན་བསྡུས་ཏེ་བཤད་ཅིང་། སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མན་ངག་ཡང་དག་པར་འགྲོ་བ་ལས། ཁ་ཕྱིར་བལྟས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ། མཆོག་ཏུ་བཟུང་བར་དཀའ་བ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡོངས་སུ་དྲིས་པའི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། རྩ་བ་མེད་པ་གནས་པ་མེད་པ་གཞི་མེད་པ་མཚན་མ་མེད་པ་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་མེད་པ། དབང་པོ་ལས་འདས་པ་རྟོག་གེ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའོ། །ཞེས་དང་། བདེན་པར་ན་སེམས་ (༣༥༦)ནི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་དང་བྲལ་བ་སྣང་བ་ཙམ་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དང་འདྲ་བར་རེག་པར་དཀའ་བའོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །བཞི་པ་ནི། དེ་ལྟར་གོང་དུ་བཤད་པའི་སེམས་འཚོལ་དེ་དག་གིས་ཚུལ་བཞིན་དུ་བཙལ་བ་ན། མཐར་སེམས་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་སོགས་ཀྱི་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ། གནས་ས་དང་བརྟེན་ས་མེད་པ། ངོས་བཟུང་དང་རྣམ་འགྱུར་ལས་འདས་པ། སྤྲོས་པ་ཀུན་གྱིས་མ་གོས་པ་དཔེ་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བ་འཆར་བར་བཤད་དེ། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། སེམས་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་ཏེ། ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཅན། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པར་གཞོལ་བའོ། །ཞེས་དང་། བྱམས་ཞུས་ཀྱི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནང་གི་སེམས་ཇི་ལྟར་བལྟ་བར་བགྱི། བཀའ་སྩལ་པ་སེམས་ནི་དབྱིབས་མེད་པ། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་དང་། རྣམ་སྣང་མངོན་བྱང་ལས། སེམས་དེ་ནི་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དེ། (༣༥༧)དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་རྣམ་རྟོག་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའོ། །ཞེས་སོགས་སེམས་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་གསུངས་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་མང་ཞིང་། བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོས་ཀྱང་། སེམས་ནི་ནམ་མཁའ་འདྲ་བར་བཟུང་བྱ་སྟེ། །ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་སེམས་བཟུང་བྱ། །ཞེས་དང་། ཤ་ཝ་རས། རྩ་བ་ཆོད་པའི་སེམས་ནི་ནམ་མཁའ་འདྲ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་སོ། །སེམས་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་ཚུལ་ལ་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་འདིར་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་པ་ན་མཐར་རྟོགས་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཞི་ནས་རྟོག་མེད་དུ་དག་པ་དང་། ནམ་མཁའ་ལ་བལྟས་པས་མཐོང་བ་འགགས་པ་འདྲ་བ་ལ་བྱ་སྟེ། ཏཻ་ལོ་པས། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་བལྟས་མཐོང་བ་འགག་པར་འགྱུར། །དེ་བཞིན་སེམས་ཀྱིས་སེམས་ལ་བལྟས་བྱས་ན། །རྣམ་རྟོག་ཚོགས་འགག་བླ་མེད་བྱང་ཆུབ་ཐོབ། །དཔེར་ན་ཁུག་སྣ་སྤྲིན་རྣམས་ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་དེངས། །གར་ (༣༥༨)ཡང་སོང་བ་མེད་ཅིང་གང་དུའང་གནས་པ་མེད། །དེ་བཞིན་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྟོག་ཚོགས་ཀྱང་། །རང་སེམས་མཐོང་བས་རྟོག་པའི་རྦ་རླབས་དེངས། །ཞེས་དང་། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་སྟོང་པར་ཐ་སྙད་རབ་བཏགས་ཀྱང་། །ནམ་མཁའ་ལ་ནི་འདི་འདྲ་བརྗོད་དུ་མེད། །དེ་བཞིན་རང་སེམས་འོད་གསལ་བརྗོད་གྱུར་ཀྱང་། །འདི་འདྲར་གྲུབ་ཅེས་ཐ་སྙད་གདགས་གཞི་མེད། །དེ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ་མཁའ་འདྲ། །ཞེས་དང་། ཤ་ཝ་རས། གང་ཞིག་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀུན་ཡོངས་བཙལ་ཡང་། །མཐའ་དང་དབུས་མེད་མཐོང་བ་ཡོངས་སུ་འགག །དེ་བཞིན་སེམས་དང་ཆོས་ནི་ཡོངས་བཙལ་བས། །སྙིང་པོ་རྡུལ་ཙམ་རྙེད་པར་མ་གྱུར་ཏེ། །ཡོངས་སུ་འཚོལ་བའི་སེམས་ཀྱང་མི་དམིགས་པས། །ཅི་ཡང་མ་མཐོང་བ་ཉིད་དེ་མཐོང་ཡིན། །ཞེས་དང་། འོད་སྲུངས་ཀྱིས་ཞུས་པ་ལས། ཤིང་གཉིས་དྲུད་པ་ལས་ནི་མེ་འབྱུང་སྟེ། །བྱུང་བ་དེ་ཡིས་དེ་གཉིས་སྲེག་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ (༣༥༩)ཤེས་རབ་དབང་པོ་སྐྱེས་ནས་ཀྱང་། །སྐྱེས་པ་དེ་ཡིས་དེ་གཉིས་སྲེག་པར་བྱེད། །ཅེས་དང་པོར་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་པས་མཐར་རྟོག་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཞི་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་འཆར་བར་བཤད་དོ། །འོ་ན་སེམས་དང་ནམ་མཁའ་ལ་ཅུང་ཟད་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དམ་མེད་སྙམ་ན་ཡོད་དེ། ནམ་མཁའ་ནི་རང་གིས་རང་རིག་པའི་ཤེས་པ་མིན་ལ། སེམས་རྟོགས་ན་དེ་ཉིད་རང་གིས་རང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དགོངས་འགྲེལ་ལས། སོ་སོ་རང་གིས་མཚན་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། །བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་ཐ་སྙད་སྤོང་ཆད་པ། །རྩོད་དང་བྲལ་བ་དོན་དམ་ཆོས་ཡིན་ཏེ། །འདི་ནི་རྟོག་གེ་ཀུན་ལས་འདས་མཚན་ཉིད། །ཅེས་དང་། དགོངས་པ་ལུང་བསྟན་གྱི་མདོ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ངེས་པའི་དོན། །སླར་ཡང་དེ་ཉིད་ལེགས་བྱས་པ། །ནང་ན་མ་ཡིན་ཕྱི་ནའང་མིན། །གཉིས་ཀ་མིན་དུ་འགྱུར་བ་མིན། །རྟག་པ་མ་ཡིན་ (༣༦༠)སྐད་ཅིག་མིན། །དེ་ནི་སོ་སོ་རང་རིག་ཡིན། །ཞེས་དང་། བརྟག་གཉིས་ལས། རང་གི་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་འདི། །ངག་གི་ལམ་འདས་སྤྱོད་ཡུལ་
Chinese
。除了名之外，别无他物。仅是名，如观待于识。名也是无自性的。内或如是外，（355）或者二者之间，胜者们未曾寻得心。因此，心是幻化的自性。颜色形状的差别，或所取与能取，或男、女、非男等，心之自性并非存在。总之，诸佛未曾见，不见，具有无自性之自性，如何能见？如是简略地宣说。于《学集论》中也说：如来一切之口诀，从真实行中，非为面朝外者之行境，极难执持，诸佛之行境，凡所询问之心，彼乃无根、无住、无基、无相、无形、无色，超越诸根，非为思辨者之境。又说：真实而言，心（356）离颜色与形状，唯是显现，与虚空同等之自性，如同胜义谛般难以触及。如是宣说。第四，如是以上所说的寻心，若如理寻觅，最终宣说心非形状与颜色等之色法，无处所与所依，超越执取与变异，不为一切戏论所染，譬如虚空。于《大悲经》中说：心如虚空，具有虚空之自性，趋向与虚空相同。又于《慈氏请问经》中说：世尊，当如何观内之心？答曰：心无形状，如虚空。又于《现观庄严论》中说：心乃虚空之体性，（357）因此远离一切分别与妄念。如是等等，说心如虚空之方式甚多。大梵天也说：心应执持如虚空，应执持心为虚空之自性。夏瓦拉说：根绝之心如虚空。如是等等宣说。心如虚空的方式虽多，然于此处则各
English
There is nothing other than name. It is just a name, like looking at consciousness. Even the name is without inherent existence. Whether inside or outside, (355) or in between the two, the Victorious Ones have not found the mind. Therefore, the mind is of the nature of illusion. Whether it is the distinction of color and shape, or the object and the subject, or male, female, hermaphrodite, etc., the essence of the mind does not exist. In short, the Buddhas have not seen, do not see, possessing the nature of non-inherent existence, how can they see? Thus, it is briefly explained. Also, in the Compendium of Trainings, it says: "The secret instruction of all the Tathagatas, from the practice of truth, is not the object of those who look outward, it is extremely difficult to grasp, the mind that is completely asked about the object of the Buddhas, that is rootless, without dwelling, without basis, without characteristics, without form and color, beyond the senses, not the object of speculators." And it says: "In truth, the mind (356) is devoid of color and shape, it is merely appearance, the essence of being equal to space, like the ultimate truth, it is difficult to touch." Thus it is said. Fourth, if one searches properly for the mind as described above, it is ultimately said that the mind is not a form with shape and color, etc., without a place or support, beyond grasping and change, unpolluted by all elaborations, like the sky. In the Sutra of Great Compassion, it says: "The mind is like the sky, having the nature of the sky, tending to be equal to the sky." Also, in the Sutra of Maitreya's Questions, it says: "Lord, how should I look at the inner mind?" The answer is: "The mind is without shape, like the sky." Also, in the Ornament of Clear Realization, it says: "The mind is the nature of the sky, (357) therefore it is free from all thoughts and concepts." Thus, there are many ways in which the mind is said to be like the sky. The Great Brahmin also said: "The mind should be grasped as like the sky, the mind should be grasped as the nature of the sky." Shavara said: "The mind that is cut off at the root is like the sky." Thus, it is said. Although there are many ways in which the mind is like the sky, here, each
Chinese
当以分别念的智慧进行观察时，最终连所证悟的那个本身也寂灭，从而清净为无分别。这就像是看天空时，视觉停止一样。如泰洛巴所说：譬如观看虚空中央，见解将会止息。同样，心若观心，分别念的聚合止息，获得无上菩提。譬如，堆积的云彩消融于虚空之中，无处可去，也无处可停留。同样，从心中生起的分别念的聚合，当自心见到自心时，分别念的波涛便会消融。如是说。又如：即使给虚空安立空性的名称，对于虚空而言，也无法说出类似这样的话。同样，即使说自心是光明，也无法安立说它成就了这样的名言。因此，心的自性如同虚空。如是说。夏瓦拉说：无论如何寻遍整个虚空界，既无边也无中心，视觉完全止息。同样，如果完全寻觅心和法，连微尘般的精华也无法找到。由于完全寻觅的心也无法找到，因此，什么也看不到的状态，那就是见。如是说。光护所请问经中说：两木摩擦则生火，生出的火会焚烧那两木。同样，当（359）智慧的力量生起后，生起的智慧也会焚烧那二者。如是说。首先，通过分别念的智慧进行观察，最终那个分别念也会寂灭，从而阐述了无分别的智慧生起。那么，心和虚空之间，有稍微不同的差别吗？如果认为有或没有，那么是有的。因为虚空不是自己认识自己的觉性，而如果证悟了心，那么就阐述了它本身是自己认识自己的智慧。如《解深密经》中说：各自以自证无名之行境，不可言说，断绝戏论，远离争论，是为胜义谛，此乃一切分别之所超越之体性。如是说。《宣说意旨经》中说：菩提心的决定之义，再次对此善加修习，不在内，也不在外，不会变成二者皆非，不是常，（360）也不是刹那，那是各自自证。如是说。《二观察续》中说：此乃自之觉性智慧，是超越言语之行境
English
When examining with the wisdom of discriminating awareness, ultimately even that which is realized subsides, thereby purifying into non-conceptualization. This is like when looking at the sky, sight ceases. As Tilopa said: For example, when looking at the center of the sky, seeing will cease. Likewise, when the mind looks at the mind, the aggregates of conceptualization cease, and one attains unsurpassed enlightenment. For example, heaps of clouds dissolve into the realm of the sky, nowhere to go and nowhere to stay. Likewise, the aggregates of conceptualization arising from the mind, when one's own mind sees its own mind, the waves of conceptualization dissolve. Thus it is said. Also: Even if one thoroughly applies the term emptiness to the sky, one cannot say anything like this about the sky. Likewise, even if one says that one's own mind is luminous, there is no basis for applying the term to say that it is established as such. Therefore, the nature of the mind is like the sky. Thus it is said. Shawa Ra said: Even if one searches throughout the entire realm of the sky, there is neither edge nor center, and seeing completely ceases. Likewise, if one completely searches for mind and phenomena, one will not find even a particle of essence. Since the mind that completely searches cannot be found either, the state of not seeing anything is itself seeing. Thus it is said. In the Sutra Requested by Light Protector, it says: From rubbing two pieces of wood together, fire arises, and the fire that arises burns those two pieces of wood. Likewise, when (359) the power of wisdom arises, the wisdom that arises burns those two. Thus it is said. First, by examining with the wisdom of discriminating awareness, ultimately that conceptualization itself also subsides, thereby explaining that non-conceptual wisdom arises. So, is there a slightly different distinction between mind and sky, or not? If one thinks there is or is not, then there is. Because the sky is not the awareness of knowing itself, but if one realizes the mind, then it is explained that it itself is the wisdom of knowing itself. As it says in the Explanation of the Thought Sutra: Each individually, the object of experience is without characteristics, inexpressible, cutting off terms, devoid of contention, is the ultimate truth, this is the characteristic that transcends all conceptualization. Thus it is said. In the Sutra of Prophecy of the Thought, it says: The definitive meaning of the mind of enlightenment, again, that itself is well practiced, not inside, nor outside, it will not become neither of the two, not permanent, (360) not momentary, that is each individually self-aware. Thus it is said. In the Two Examinations Sutra, it says: This wisdom of one's own awareness is the object of experience that transcends the path of speech.