Tibetan
་སོགས་ཕྱག་རྒྱ་ཉི་ཤུ་གསུངས་ནས། ཆོས་འདི་དྲི་མེད་དག་དགེ་རང་བཞིན་འོད་གསལ་ཏེ། །ནམ་མཁའ་མཚུངས་ཤིང་མཉམ་ལ་གདོད་ནས་སྐྱེ་བ་མེད། །མ་སྐྱེས་མ་བྱུང་གནས་པ་མེད་ཅིང་འགག་པ་མེད། །འདི་ནི་རྒྱལ་བའི་ཕྱག་རྒྱ་དྲི་མེད་གཡོ་བ་མེད། །ཅེས་དང་། བྱམས་པ་འཇུག་པའི་མདོར། རིགས་ཀྱི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་། ཞེས་སོགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བཅོ་ལྔ་གསུངས། ནམ་མཁའ་མཛོད་ཀྱིས་ཞུས་པར་སྔར་བཤད་པའི་ཕྱག་རྒྱ་བཅུ་གསུངས། བུ་མོ་རིན་ཆེན་གྱིས་ཞུས་པར། ཆོས་རྣམས་ཀུན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། །ནམ་མཁའ་མཉམ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མཚན་ཉིད་ཕྱག་རྒྱ་དེ་འདྲ་བས། །ཕྱག་རྒྱས་གང་བཏབ་ཕྱིར་མི་ལྡོག །ཅེས་སོགས་ཕྱག་རྒྱ་མང་དུ་གསུངས་ཤིང་། གཞན་ཡང་སྐལ་བཟང་དུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་ཐ་སྙད་དང་། གོ་ཆ་ (༡༧༤)བཀོད་པ་བསྟན་པར་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་ཐ་སྙད་གསུངས་པ་སོགས་མང་དུ་སྣང་ངོ་། རྒྱུད་སྡེ་འོག་མར་ནི། འཇམ་དཔལ་རྩ་རྒྱུད་དུ་ལག་པའི་ཕྱག་རྒྱ་འཆིང་ཚུལ་ལ་ཕྱག་ཆེན་དུ་བཏགས་པ་དང་། རྣམ་སྣང་མངོན་བྱང་དུ་ལྷའི་ཕྱག་མཚན་ལ་ཕྱག་ཆེན་དུ་བཏགས་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་དུ་ལག་པའི་ཕྱག་རྒྱ་འཆིང་ཚུལ་ལ་ཕྱག་རྒྱ་བཞིར་བཏགས་པ་སོགས་མང་པོ་ཞིག་སྣང་ཡང་། དོན་བསྡུ་ན། མདོ་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་གདོད་མ་ནས་གནས་པར་སྟོན་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བར་སྟོན་པ་སོགས་གཞིའི་གནས་ལུགས་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གཞིའི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་པོའི་ཁམས་རྒྱས་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་སྤྲོས་བྲལ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདེན་མེད་དང་བདག་མེད་པ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དང་ཟུང་དུ་འཇུག་པར་སྟོན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ལམ་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་། སྐུ་བཞི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ (༡༧༥)ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་བྱང་ཆུབ་པའི་ཚུལ་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འབྲས་བུའི་ཕྱག་ཆེན་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ། ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་དང་གཞིའི་རྣམ་གཞག་གསུངས་ཚུལ། ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཕྱག་ཆེན་གསུངས་ཚུལ། ཞར་བྱུང་གཞན་གྱི་ལོག་རྟོག་བསལ་བ་གསུམ་གྱི། དང་པོ་ནི། དུས་འཁོར་རྩ་རྒྱུད་ལས། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བརྟགས་པ་ཡིས། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་ཡོངས་སྤངས་ནས། །མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་སྦྱོར་བ་ཡིས། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་སྒོམ། །ཞེས་དང་། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་རབ་སྦྱོར་དང་། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱའི་རྗེས་ཆགས་དང་། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་གཅིག་སྦྱོར་བ། །མི་འགྱུར་བ་དེ་འཕེལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། པདྨ་བཛྲ་གྱིས་གསང་བ་གྲུབ་པར། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཁྲོ་སྒྱུ་ཅན། །ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་ཡང་དེ་བཞིན། །རྣམ་རྟོག་མང་བ་སྤང་བྱས་ལ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྣམ་བསྒོམ་བྱ། །ཞེས་དང་། འཇམ་དཔལ་གྱིས་རང་གི་ལྟ་བའི་འདོད་པ་མདོར་བསྟན་པ་ལས། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་གཡོན་ཅན་གདུག །ཡེ་ཤེས་ (༡༧༦)ཕྱག་རྒྱ་དེ་བཞིན་དུ། །རྣམ་རྟོག་མང་བ་དོར་བྱས་ནས། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བསྟེན་པར་བྱོས། །ཞེས་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གསུམ་གསུངས་པ་ལྟར་གྲུབ་ཆེན་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བཤད་ལ། སྒྲོན་གསལ་ལེའུ་བཞི་པར། ཕྱག་རྒྱ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་མཚན་མའི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་གསུམ་སྟེ། ཞེས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་ཡང་བཤད་དོ། །བཤད་རྒྱུད་རྡོར་ཕྲེང་དུ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་རྡོ་རྗེས་གསུངས། །ཕྱག་རྒྱའི་དབྱེ་བ་བླ་ན་མེད། །ཆོས་དང་ལས་དང་དམ་ཚིག་དང་། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མ་ནོར་བརྗོད། །ཅེས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་དང་། ཟླ་གསང་ཐིག་ལེར། དང་པོ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱ་རྒྱ་སྟེ། །གཉིས་པ་དམ་ཚིག་ཕྱག་རྒྱ་ཡིན། །གསུམ་པ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྟེ། །བཞི་པ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱར་བཤད། །ཅེས་དང་། ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོའི་རྒྱུད་དུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བཞིར་ཕྱེ་ནས་བཤད། སངས་རྒྱས་ (༡༧༧)མཉམ་སྦྱོར་གྱི་འགྲེལ་པ་དགའ་རབ་རྡོ་རྗེས་མཛད་པར། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་བཤད། སློབ་དཔོན་ཨ་བྷྱེ་ཀ་རས་སངས་རྒྱས་ཐོད་པའི་འགྲེལ་པར། རྫོགས་རིམ་དང་འབྲས་དུས་དང་བསྐྱེད་རིམ་པའི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ཕྱེ་ནས། རེ་རེ་ལའང་ལས་རྒྱ་དང་ཆོས་རྒྱ་དང་ཕྱག་ཆེན་དང་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་བཞི་བཤད། ནཱ་རོ་པའི་ཀྱེའི་རྡོ་རྗེའི་འགྲེལ་པར། ལས་དང་ཡེ་ཤེས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། །དམ་ཚིག་ཅེས་བྱ་འོད་གསལ་རྣམས། །རྒྱུ་དང་བསྒོམ་བྱ་དེ་བཞིན་དུ། །ཐོབ་བྱ་བཞི་པ་འཇིག་པ་མེད། །ཅེས་ལས་རྒྱ་དང་ཡེ་རྒྱ་དང་ཕྱག་ཆེན་དང་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་བཤད། མཻ་ཏྲི་པའི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་གཏན་ལ་དབབ་པར། ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་བཤད། དེ་བཞིན་དུ་གྲུབ་ཆེན་གྱི་གཞུང་འགྲེལ་མང་པོར་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་གོ་རིམ་མི་འདྲ་བ་
Chinese
等，宣说了二十三种手印后说：“此法无垢清净自性光明，如虚空般平等，本来无生。不生不灭，无住无灭。此乃胜者之手印，无垢无动。”等等。在《慈氏入门经》中说：“种姓之子，一切法皆是空性之手印。”等等，宣说了十五种手印。虚空藏菩萨请问时，宣说了前面所说的十种手印。宝女请问时说：“一切法的体性，是与虚空平等的体性。以如此体性的手印，无论盖上手印都不会返回。”等等，宣说了许多手印。此外，在《贤劫经》中，有智慧手印和法手印的术语，以及在《铠甲布置论》中，也宣说了法手印的术语等等，这些都很多。在下部续部中，《文殊根本续》中，将手的结印方式称为大手印，在《现观庄严论》中，将本尊的法器称为大手印，在瑜伽续中，将手的结印方式称为四手印等等，虽然有很多，但总而言之，在所有的经续中，所有宣说众生相续中如来藏本来就存在，以及宣说心的自性是光明的等等，所有这些宣说基位之安立的，都是基位的大手印。所有宣说使心性之界扩展的，远离戏论和空性的差别，以及一切法无实、无我、平等性以及双运的，都是道的大手印。所有宣说四身五智等等一切相，证悟为一切智智之方式的，都是果位的大手印。第三，分为三部分：手印三者与基之安立的宣说方式，不共大手印的宣说方式，以及顺便遣除他宗邪分别。第一，在《时轮根本续》中说：“以事业手印之观察，完全舍弃智慧手印后，以无上不变之结合，修持大手印。”以及“事业手印之极妙结合，智慧手
English
etc., after explaining twenty-three mudras, said: "This Dharma is immaculate, pure, and naturally luminous. Like the sky, it is equal and without origination from the beginning. Unborn, unarisen, without abiding, and without cessation. This is the mudra of the Victorious Ones, immaculate and unwavering." etc. In the "Entering into Maitreya Sutra," it says: "Son of good family, all dharmas are the mudra of emptiness." etc., explaining fifteen mudras. When asked by Akashagarbha, ten mudras previously mentioned were explained. When asked by the Jewel Daughter, it was said: "The characteristic of all dharmas is the characteristic of equality with the sky. With such a characteristic mudra, whatever is sealed with the mudra will not revert." etc., many mudras were explained. Furthermore, in the "Bhadrakalpa Sutra," there are the terms wisdom mudra and dharma mudra, and in the "Armor Arrangement Treatise," the term dharma mudra is also explained, and so on, which appear in many places. In the lower tantras, in the "Manjushri Root Tantra," the manner of binding hand mudras is designated as Mahamudra, in the "Vairochana Abhisambodhi Tantra," the attributes of the deities are designated as Mahamudra, and in the Yoga Tantra, the manner of binding hand mudras is designated as the Four Mudras, etc., although there are many, in summary, in all the sutras and tantras, all that explains that the Tathagatagarbha is inherently present in the minds of sentient beings, and all that explains that the nature of the mind is luminous, etc., all these explanations of the establishment of the ground are the Great Mudra of the Ground. All that explains the expansion of the essence realm, the distinctions of freedom from elaboration and emptiness, and all that explains that all dharmas are unreal, selfless, equal, and in union, are the Great Mudra of the Path. All that explains the manner of awakening into the omniscient wisdom of the four kayas, five wisdoms, etc., all aspects, is the Great Mudra of the Result. Third, it is divided into three parts: the manner of explaining the three mudras and the establishment of the ground, the manner of explaining the uncommon Mahamudra, and incidentally refuting the wrong conceptions of others. First, in the "Kalachakra Root Tantra," it says: "By examining the karma mudra, completely abandoning the wisdom mudra, through the supreme unchanging union, meditate on the Mahamudra." and "The excellent union of the karma mudra, the wisdom
Chinese
的后面形成，大手印合一，不变的那个将会增长。像这样，莲花金刚于秘密成就中说，事业手印忿怒幻化者，智慧手印也同样，舍弃众多分别念，修持大手印。像这样，文殊以自己的见解所欲简略开示中说，事业手印具左道，智慧（176）手印也如此，舍弃众多分别念之后，应依止大手印。如是宣说了事业手印和智慧手印以及大手印三种，一些大成就者也如是说。明灯论第四品中，手印是法手印和相手印以及大手印这三种，也说了这三种手印。续释金刚鬘中，此后薄伽梵金刚说，手印的差别无有上，法和事业及誓言，以及大手印无谬宣说。如是说了四种手印。月密明点中，第一是法手印，第二是誓言手印，第三是大手印，第四是事业手印宣说。像这样，在智慧精髓续中，大手印分为了事业手印和誓言手印以及智慧手印和法手印四种而宣说。佛（177）和合的注释由吉祥金刚所著中，宣说了大手印和誓言手印以及法手印和事业手印四种。阿瓦 Dhuti 耶嘎惹论师在佛顶的注释中，分了圆满次第和果时以及生起次第的手印四种，各自也说了事业手印和法手印以及大手印和誓言手印四种。那若巴在喜金刚的注释中，事业和智慧大手印，名为誓言光明等，因和所修持也如此，所获得第四无坏灭。如是宣说了事业手印和智慧手印以及大手印和誓言手印四种。麦哲巴的四手印决定中，宣说了事业手印、法手印、大手印、誓言手印四种。同样，在众多大成就者的论著注释中，手印四种顺序不同
English
are formed behind, the Mahamudra becomes one, and that which is immutable will increase. Like this, Padmavajra says in the Secret Accomplishment, "The Karma Mudra is wrathful and illusory, the Wisdom Mudra is also the same, abandon many conceptualizations, contemplate the Mahamudra." Like this, Manjushri says in the concise exposition of his own view, "The Karma Mudra has a left-handed path, the Wisdom (176) Mudra is also like that, after abandoning many conceptualizations, one should rely on the Mahamudra." Thus, the three Mudras of Karma Mudra, Wisdom Mudra, and Mahamudra are spoken of, and some great accomplished ones also say so. In the fourth chapter of the Lamp Illuminating, the Mudra is the Dharma Mudra, the Sign Mudra, and the Mahamudra, these three Mudras are also spoken of. In the Explanatory Tantra Vajra Garland, "Then the Bhagavan Vajra spoke, the distinctions of the Mudras are unsurpassed, Dharma, Karma, and Samaya, and the Mahamudra are spoken without error." Thus, the four Mudras are spoken of. In the Moon Secret Bindu, "First is the Dharma Mudra, second is the Samaya Mudra, third is the Mahamudra, fourth is the Karma Mudra is spoken of." Like this, in the Wisdom Essence Tantra, the Mahamudra is divided into four: Karma Mudra, Samaya Mudra, Wisdom Mudra, and Dharma Mudra, and is explained. In the commentary on Buddha (177) Samayoga, written by Garab Dorje, the four Mudras of Mahamudra, Samaya Mudra, Dharma Mudra, and Karma Mudra are explained. Acharya Abhayakaragupta, in his commentary on Buddha Kapala, divides the four Mudras of Completion Stage, Fruit Time, and Generation Stage, and explains each of them as having four Mudras: Karma Mudra, Dharma Mudra, Mahamudra, and Samaya Mudra. In Naropa's commentary on Hevajra, "Karma and Wisdom Mahamudra, called Samaya, are clear light, the cause and what is to be meditated upon are the same, the fourth to be attained is indestructible." Thus, the four Mudras of Karma Mudra, Wisdom Mudra, Mahamudra, and Samaya Mudra are explained. In Maitripa's Determination of the Four Mudras, the four Mudras of Karma Mudra, Dharma Mudra, Mahamudra, and Samaya Mudra are explained. Similarly, in many treatises and commentaries of the great accomplished ones, the four Mudras are in different orders.