Tibetan
ས་རྣམ་དག་འདི། །འབྲས་བུ་ཡིན་པར་ད་གཟོད་ཤེས། །ཨེ་མ་རིན་ཆེན་སེམས་ཀྱི་ཀློང་། །རྒྱུའི་དུས་ (༥༥༨)ན་འབྲས་བུ་དངོས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །ཡང་གཉུག་མ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རང་འགྲོས་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་ནས་སྤང་བྱ་ཉོན་མོངས་པ་དང་གཉེན་པོ་ཡེ་ཤེས་རོ་མཉམ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་དོན་ཤེས་པས་སྟོང་ཉིད་གཉེན་པོར་མི་འཆོར་ཏེ། བརྟག་གཉིས་སུ། རྣམ་དག་ཡེ་ཤེས་གཟུགས་ཅན་དང་། །འཁོར་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ། །ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་དང་། འཁོར་བ་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ། །དེ་རྣམས་ཆོས་ནི་མྱ་ངན་འདས། །ཞེས་དང་། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས། འཁོར་བ་མྱ་ངན་འདས་པ་ལ། །ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སོགས་དང་། མཻ་ཏྲི་པས། ཉོན་མོངས་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་སྟེ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །ཡང་གཉུག་མ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྣང་སྲིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁྱབ་བདག་ཏུ་ཤེས་པས། མཚན་བཅས་ལ་སོགས་པའི་དགེ་རྩ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གཤིས་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་རྣམ་དག་གི་སྟོང་ཉིད་ལས་མི་འདའ་བའི་རྒྱུ་མཚན་རིག་ན་ཆོས་ཀྱི་ (༥༥༩)རྒྱས་ཐེབས་པས། སླར་གང་ཟག་གི་བློས་བྱས་པའི་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་རྒྱས་འདེབས་སུ་མི་འཆོར་ཏེ། བིར་ཝ་པས། བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་གཉིས་སྣང་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །ཆོས་ཉིད་གཉུག་མ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རོལ་པའོ། །རོལ་པ་ཉིད་ལའང་བདེན་མེད་མི་རྟག་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། །གནས་ལུགས་སྟོང་པའི་རྒྱ་ལས་ནམ་ཡང་མ་འདས་སོ། །ཞེས་དང་། ཤ་ཝ་རས། འདུ་བྱེད་ལས་ཀུན་ཡེ་ནས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས། །ཞེས་དང་། མཻ་ཏྲི་པས། གང་གི་དེ་ཉིད་མངོན་རྟོགས་ན། །སྣང་སྲིད་ཐམས་ཅད་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ། །ཆོས་སྐུ་ཁྱབ་གདལ་ཆེན་པོའོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གཞན་ཡང་རྗེ་སྒམ་པོ་པས། ཉམས་མྱོང་རྟོགས་པར་ཤོར་བ་དང་། །རྟོགས་པ་ཉམས་མྱོང་དུ་ཤོར་བ་གཉིས་གསུངས་པའི། སྔ་མ་ནི། སྲོག་རྩོལ་སོགས་ཀྱི་ཐབས་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་བསྒོམས་པས་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པའི་ཉམས་བཟང་པོ་སྐྱེས་ཏེ། དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་ཤིང་མཆོག་ཏུ་བཟུང་ནས་འདི་ལས་ (༥༦༠)ལྷག་པ་མེད་སྙམ་དུ་ཉམས་ལ་ཞེན་ནས་སྐྱོང་བ་དང་། ཕྱི་མ་ནི། བླ་མའི་བྱིན་རླབས་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཅིར་ཡང་མ་གྲུབ་ཅིང་ངོས་བཟུང་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལ། ཉམས་བདེ་གསལ་སོགས་ནང་ནས་རང་ཤར་དུ་འབྱུང་བས། དེ་བྱུང་ན་དགའ་མ་བྱུང་ན་མི་དགའ་བར་འབད་རྩོལ་བྱས་ཏེ་དེ་ལ་བློ་འཇོག་པའོ། །འདི་ལ་རྗེ་འབྲི་ཁུང་པས། བདེ་བདེ་པོ་དང་གསལ་གསལ་པོ། །རེས
Chinese
此清净地，现在才知是果。唉玛，珍重心之界，因位（558）时即是真果。如是说。又，于本元大手印之自性中，通达诸法自性为一，知晓所断烦恼与对治智慧，味等俱生之义，故不堕入以空性为对治，于《观察二品》中云：“清净智慧有色身，轮回种种分别中，少许差别亦非有。”又云：“轮回嗔恚等，彼等诸法即涅槃。”又，龙树云：“轮回涅槃中，少许差别亦非有。”等等。弥勒巴云：“烦恼即大智慧。”如是说。又，以知本元大手印为一切显有之遍主故，若知有相等等一切善根之自性，不离彼自性清净之空性之理，则增长法（559），故不堕入复以人造之空性而增长，毗瓦巴云：“乐苦等等二取相，一切皆是法性本元大手印之游舞。游舞亦因无实无常变异故，从未超出实相空性之界。”又，夏瓦拉云：“一切造作，本即法界。”又，弥勒巴云：“谁人现证彼性，显有皆大手印，法身广大遍满。”如是说。此外，杰岗波巴云：“体验落入证悟，证悟落入体验二者。”前者是，依于命勤等特殊方便，修习心性之自性，生起乐明无分别之妙体验，于此生信，执为殊胜，心想无有胜于此，而耽著于体验而修持。后者是，依于上师之加持，于心之自性，于任何皆不成立且无有可执持而证悟之时，体验乐明等等自内自生，若生起则喜，不生则不喜，而精勤于此，并于此安住。对此，杰竹贡巴云：“乐乐者与明明者，轮
English
This pure land, only now do I know it is the fruit. Alas, precious realm of mind, in the causal stage (558) it is the very fruit. As it is said. Furthermore, in the natural course of the primordial Mahāmudrā, having realized that all phenomena are of one nature, and knowing the meaning of the co-emergence of afflictions to be abandoned and antidote wisdom as of equal taste, one does not fall into emptiness as an antidote. In the 'Two Examinations' it is said: 'Pure wisdom with form, in the various discriminations of samsara, there is not the slightest difference.' And: 'Samsara, anger, and so forth, those phenomena are nirvana.' Also, Nāgārjuna says: 'In samsara and nirvana, there is not the slightest difference.' And so on. Maitrīpa says: 'Afflictions are great wisdom.' As it is said. Furthermore, by knowing the primordial Mahāmudrā as the pervasive lord of all appearances and existence, if one understands the reason why the very nature of all virtuous roots, including those with characteristics, does not transcend the emptiness of self-nature purity, then the Dharma (559) increases. Therefore, one does not fall into further increasing it with a conceptually fabricated emptiness. Virupa says: 'All dualistic appearances such as happiness and suffering are the play of the Dharma-nature primordial Mahāmudrā. Even the play itself, because it is unreal, impermanent, and changing, never transcends the realm of emptiness of reality.' Also, Śavaripa says: 'All conditioned actions are primordially the realm of Dharma.' Also, Maitrīpa says: 'When one directly realizes that nature, all appearances and existence are Mahāmudrā, the Dharmakāya is vast and pervasive.' As it is said. Furthermore, Lord Gampopa said: 'Experience falling into realization, and realization falling into experience, these two.' The former is: relying on special methods such as life-force exercises, meditating on the nature of mind, a good experience of bliss, clarity, and non-conceptuality arises. Believing in this, holding it as supreme, thinking there is nothing superior to this, one clings to the experience and cultivates it. The latter is: relying on the blessings of the guru, when the nature of mind is realized as not established in any way and without anything to grasp, experiences of bliss, clarity, and so forth arise spontaneously from within. Being happy when they arise and unhappy when they do not, one strives for them and abides in them. To this, Lord Drigungpa says: 'The blissful bliss and the clear clarity, in
Tibetan
་ཡོང་རེས་མེད་ཏིང་འཛིན་ལ། །འོང་དུ་རེ་བས་བསྒོམ་ན་ཡང་། །བྱིས་པས་འཇའ་ཚོན་བལྟ་བ་བཞིན། །ཇེ་རིང་ཇེ་རིང་མཁའ་ལ་ཡལ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །སྐབས་འདིར་ཁ་ཅིག །ཤོར་ས་བཞི་པོ་སྤངས་སྙམ་པའི། །རྣམ་རྟོག་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མིན། །རྟོག་པ་མིན་ན་སྤོང་མི་ནུས། །རྟོག་པ་མེད་ཀྱང་སྤོང་ནུས་ན། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་འབད་མེད་པར། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཅིས་མི་སྐྱེ། །དེས་ན་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཉིད། །ཡིན་ན་ཤོར་ས་གོལ་ས་མེད། །ཡོད་ན་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མིན། །ཞེས་སྨྲ་བ་ནི་སྨྲ་འདོད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། རྒྱུ་མཚན་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། མཻ་ཏྲི་པའི་ལུང་གོང་དུ་ (༥༦༡)དྲངས་པ་དང་། རྟོག་པ་རང་གྲོལ་ཡེ་ཤེས་ཆེ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་རྣམ་རྟོག་གི་དེ་ཉིད་ཤེས་ན་རྣམ་རྟོག་ཕྱག་ཆེན་དུ་འགྱུར་བའི་སྐབས་བཤད་ཀྱང་། འདིར་སྤྱི་ཙོམ་དུ་ཤོར་ས་སྤངས་སྙམ་པའི་རྣམ་རྟོག་རང་མཚན་པ་ཕྱག་ཆེན་དུ་ཁས་མ་བླངས་པས་བསྙོན་ནས་སྨྲ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དང་། རྟོག་པ་མེད་པས་སྤང་བྱ་སྤོང་མི་ནུས་ན། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། བློ་དང་ལྡན་པས་མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་སྟོབས། །རྟག་ཏུ་ཀུན་ནས་མཉམ་པར་སོང་བ་ཡིས། །དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཉེས་ཚོགས་ཚང་ཚིང་རྣམས། །དུག་སྨན་ཆེན་པོས་དུག་བཞིན་འཇོམས་པར་བྱེད། །ཅེས་དང་། སྤྱོད་འཇུག་ཏུ། ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཡི། །མུན་པའི་གཉེན་པོར་སྟོང་པ་ཉིད། །མྱུར་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་འདོད་པས། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་མི་འཐད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྤང་བྱ་མི་སྤོངས་པས་དོན་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་རྟོག་པ་མེད་ (༥༦༢)པར་ཁས་ལེན་པ་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་ཤོར་གོལ་མི་འབྱུང་ན། བླུན་པོས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ་སྒོམ་པ། །ཕལ་ཆེར་དུད་འགྲོའི་རྒྱུ་རུ་འགྱུར། །ཞེས་སོགས་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་སུན་ཕྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡང་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་ཤོར་གོལ་མི་འབྱུང་ན་དེའི་མཚུངས་ལྡན་གྱི་རིགས་པས་ས་དང་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་གོལ་ས་དང་འཆུགས་ས་མི་སྲིད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལྟར་ན་ལུང་རིགས་ཀྱི་གནོད་པ་མང་དུ་འབབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་གོལ་ས་གསུམ་གཅོད་པ་ལ། གོལ་སའི་ཉམས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བཤད་པ། དེ་དག་གོལ་སར་འགྱུར་བའི་ཚུལ། དེར་མི་གོལ་བའི་ཐབས་བསྟན་པ་གསུམ་གྱི། དང་པོ་ནི། སྤྱིར་ཡིད་ལད་ཅན་དུ་མ་སོ
Chinese
如是所说。此时，有些人说：“舍弃四种错处之念，并非大手印。若非念头，则无法舍弃。若无念头亦能舍弃，则一切有情无需勤作，为何不生起大手印？”因此，若真是大手印，则无错处、歧途。若有，则非大手印。”如是说者，不过是想说而已。何以故？如弥勒巴之教言于前（561）所引，以及“念头自解脱，智慧大”等，已说若知念头之自性，则念头转为大手印之时机。然此处，总而言之，以舍弃错处之念之自相，未承许为大手印，故似为狡辩而说。若无念头，则无法舍弃所应舍弃之物，则《经庄严论》云：“具慧者以不思之智力，恒时一切皆平等行，依于彼之罪聚丛林，如毒药以毒摧毁之。”以及《入行论》云：“烦恼所知障，黑暗之对治，乃是空性故，欲速知一切，当修空性理。”等所说皆成不应理。以修习一切无分别之智慧，皆不能舍弃所应舍弃之物，故将成无义。承许一切有情皆无念（562）将成笑话。若大手印无错处、歧途，则“愚人修大手印，多半转为畜生因”等，自己所说将成自己推翻。又，若大手印无错处歧途，则以彼之同类理，一切地道皆不可能有歧途与错处。如是则将堕入众多经论之过失。二、断除三种歧途，分三：一、说歧途之验相差别；二、说彼等转为歧途之理；三、说不入歧途之方便。初、总的来说，诸多模仿者等。
English
As it is said. At this time, some people say: "The thought of abandoning the four mistakes is not Mahamudra. If it is not a thought, it cannot be abandoned. If it can be abandoned without thought, then all sentient beings do not need to work hard, why does Mahamudra not arise?" Therefore, if it is really Mahamudra, there is no mistake or wrong path. If there is, it is not Mahamudra." Those who say this are just trying to say it. Why? As Maitripa's teachings were quoted above (561), and "Thoughts are self-liberated, great wisdom" and so on, it has been said that if you know the nature of thoughts, the opportunity for thoughts to turn into Mahamudra will arise. However, here, in general, the self-image of the thought of abandoning mistakes is not recognized as Mahamudra, so it seems to be sophistry. If there is no thought, then the object to be abandoned cannot be abandoned, then the Sutra Ornament says: "The wise with the power of non-thinking wisdom, always all equally act, relying on the forest of sins, like poison destroys poison." And the Introduction to the Middle Way says: "The obscurations of afflictions and knowledge, the antidote to darkness, is emptiness, so if you want to quickly know everything, you should cultivate the principle of emptiness." etc. will become unreasonable. By practicing all non-discriminating wisdom, all objects to be abandoned cannot be abandoned, so it will become meaningless. Admitting that all sentient beings have no thoughts (562) will become a joke. If Mahamudra has no mistakes or wrong paths, then "Fools who practice Mahamudra mostly turn into the cause of animals" etc., what you said will become self-defeating. Also, if Mahamudra has no mistakes or wrong paths, then according to the same kind of reason, it is impossible for all grounds and paths to have wrong paths and mistakes. In this way, many faults of scriptures and reasoning will fall. Second, cutting off the three wrong paths, divided into three: First, explaining the differences in the signs of wrong paths; Second, explaining the reasons why they turn into wrong paths; Third, explaining the means of not entering wrong paths. First, in general, many imitators etc.