Tibetan
པ་བཞི་ཡི་ཁྱད་འཕགས་པ༔ ཁྱོད་ལ་ལེགས་པར་ངས་བསྟན་གྱི༔ ཡིད་ལ་ཟུངས་ལ་ངེས་པར་འཆོང་༔ ཞེས་སོ༔ གཉིས་པ་སེམས་ལས་མ་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཤད་པ་ལ༔ མདོར་བསྟན་པ༔ རྒྱས་པར་བཤད་པ༔ དོན་བསྡུ་པའོ༔ དང་པོ་ནི༔ ཐེག་པ་ཐུན་མོང་ལས་སེམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཞེས་བཏགས་པ་དང་ཕྱག་ཆེན་དང་འདིར་སེམས་ཉིད་དང་ད་ལྟའི་ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དག་ཚིག་མཐུན་ཡང་དོན་གྱིས་མི་མཚུངས་ཏེ༔ འདི་ནི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྗོད་པ་དང་༔ གཞན་ནི་གཞན་བྱུང་གི་ཤེས་པ་ལ་འདོད་པས་དེ་ལྟ་ན༔ སེམས་ནི་གཞི་ལས་ལོག་པར་གོལ་བ་ཡིན་པས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་འཁྲུལ་བ་དེ་ལ་སྟེགས་འཆའ་ན་ནམ་ཡང་སངས་རྒྱས་དུས་མེད་པ་ཞིག་སྟེ༔ རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ནི་སེམས་མེད་པ་ཡེ་རིག་དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་སྐུའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་བཞུགས་པའོ༔ དེ་སྐད་དུ་ཡང་༔ རང་བྱུང་བདེ་བ་འཁོར་ལོ་ལས༔ སེམས་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར༔ ཆོས་ཀུན་གོལ་སེམས་ཡིན་པས་ན༔ ཡང་དག་ཉིད་ནི་སེམས་དང་བྲལ༔ སེམས་མེད་རང་བྱུང་རིག་པའི་སྐུ༔ ཞེས་སོ༔ གཉིས་པ་ནི་སེམས་སངས་རྒྱས་ཡིན་པར་མི་རུང་བར་བསྟན༔ སེམས་ཀྱི་ཕྱོགས་ལས་བཙལ་བས་རྙེད་པར་བསྟན༔ སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཕྱེད་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བསྟན༔ དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་དང་གྲུབ་ཐོབ་ཀུན་གྱི་དགོངས་ཀློང་དུ་བཤད་དོ༔ དང་པོ་ནི་སེམས་སུ་སྣང་བ་ཉིད་ནི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའི་དྲི་མ་སྟེ༔ ཇི་ལྟར་ན་ཐུགས་རྗེ་ལྟར་ཤར་བའི་སྒོ་ལོག་པར་གོལ་བས་དྲང་པོ་ཇི་ལྟ་ཇི་སྙེད་ཀྱི་མཁྱེན་པར་ཤར་པ་བསྒྲིབ་པས་ཕྱིར་སྤྲིན་དང་འདྲའོ༔ རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ནི་དེ་དང་མི་གཅིག་སྟེ་སེམས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ༔ དེའི་ཕྱིར་རྒྱུད་ལས༔ དེ་ཕྱིར་ཆོས་ཀུན་རྩ་བ་ནི༔ ཆོས་སྐུ་རང་གི་སེམས་ཀྱིས་སྒྲིབ༔ སེམས་ནི་དོན་མེད་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར༔ ཆོས་སྐུའི་གོལ་ས་སེམས་ཡིན་ནོ༔ རང་བྱུང་ཆོས་ཉིད་སེམས་དང་བྲལ༔ ཞེས་སོ༔ གལ་ཏེ་ངེས་དོན་སེམས་ཡིན་ན་མི་རུང་སྟེ༔ སེམས་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར༔ ཆོས་སྐུ་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པར་འགྱུར་བས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་འགལ་ཏེ༔ ཀུན་བྱེད་ལས༔ སེམས་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཀུན་སྟོན་ཡང་༔ སྐྱེ་མེད་སྔོན་དུ་ཀུན་གྱིས་རྟོགས་པ་མེད༔ ཅེས་དང་༔ ངེས་དོན་འདུས་པ་ལས༔ སྣ་ཚོགས་སེམས་ནི་གཞན་དབང་ཅན༔ རང་གི་སེམས་ཞེས་དེ་ལ་བྱས༔ སྐྱོན་གྱི་རྩ་བ་སེམས་ཡིན་པས༔ དེ་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་སངས་མི་རྒྱ༔ སེམས་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར༔ ངེས་དོན་མ་ཡིན་འ
Chinese
四种卓越之法，我已为你善说，铭记于心，定能解脱。如是。第二，宣说非由心所生的佛陀，分为：略说、广说、总结。第一，共同乘中将心称为佛陀，以及大手印和此处所说的心性与当下的庸常意识，虽然词语相同，但意义并不相同。因为这里是指自生智慧，而其他则认为是指他生意识。如果是这样，心就偏离了根本，如果执着于自性之迷妄，那么永远没有成佛之时。自生智慧是无心之觉性，是胜义谛的体性，安住于身之坛城中。如是说：自生安乐轮中说：心是迷妄之故，一切法皆是迷妄之心，真实之性是离心，无心自生觉性之身。如是。第二，阐述心不可能成佛，阐述从心之方面寻求也无法获得，阐述心与智慧的差别，以及阐述此乃诸佛与成就者之意境。第一，显现为心本身，乃是遮蔽自生智慧的垢染。犹如慈悲般显现之门，因颠倒错谬，遮蔽了如实如量的智慧显现，犹如乌云一般。自生智慧与心并非一体，因为其远离心。因此，经中说：因此，一切法之根本，法身被自心所遮蔽，心是无意义的迷妄之故，法身之错谬在于心，自生法性远离心。如是。如果胜义谛是心，则不合理，因为心是由因缘所生。法身将成为由因缘所生，这与无生相违背。如《普作续》中说：心性虽普遍宣说为无生，但无生之前，无人能证悟。以及《胜义谛总集续》中说：种种心是受他支配的，称之为自心，心是过患之根本，因此无法以心成佛，心是由因缘所生，并非胜义。
English
The four excellent dharmas, I have explained well to you, keep them in mind, and you will surely be liberated. Thus it is. Second, explaining the Buddha that does not arise from the mind, divided into: brief explanation, detailed explanation, and summary. First, in the common vehicle, the mind is called Buddha, as well as Mahamudra, and here the mind-essence and the ordinary consciousness of the present are said to be the same words, but the meanings are not the same. Because here it refers to self-arising wisdom, while others consider it to refer to other-arising consciousness. If this is the case, the mind has deviated from the root, and if one clings to the delusion of self-nature, then there will never be a time to become a Buddha. Self-arising wisdom is mindlessness, the essence of ultimate truth, residing in the mandala of the body. As it is said: In the Wheel of Self-Arising Bliss: Because the mind is delusion, all dharmas are deluded minds, the true nature is separate from the mind, the body of mindless self-arising awareness. Thus it is. Second, it is shown that the mind cannot become a Buddha, it is shown that it cannot be found by searching from the side of the mind, the difference between mind and wisdom is shown, and it is explained that this is the intention of all Buddhas and accomplished ones. First, the appearance as the mind itself is the stain that obscures self-arising wisdom. Like the door that appears like compassion, it is reversed by being wrongly deviated, obscuring the appearance of knowledge as it is and as much as it is, like a cloud. Self-arising wisdom is not the same as the mind, because it is separate from the mind. Therefore, the tantra says: Therefore, the root of all dharmas, the Dharmakaya is obscured by one's own mind, because the mind is meaningless delusion, the error of the Dharmakaya lies in the mind, self-arising Dharmata is separate from the mind. Thus it is. If the ultimate truth is the mind, it is unreasonable, because the mind is produced by causes and conditions. The Dharmakaya will become produced by causes and conditions, which contradicts the unborn. As it is said in the Kunje Gyalpo Tantra: Although mind-essence is universally proclaimed as unborn, no one realizes the unborn before. And as it is said in the Definitive Meaning Samgraha Tantra: Various minds are dependent on others, it is called one's own mind, the mind is the root of faults, therefore one cannot become a Buddha with the mind, the mind is born from causes and conditions, it is not definitive.
Tibetan
ཁྲུལ་བའི་བློ༔ ཞེས་སོ༔ ཡང་སེམས་ནི་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་སུ་མེད་ལ་ཡོད་པར་ཞེན་པའི་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཞིག་སྟེ༔ དུ་མ་སྐྱེ་འགགས་གི་རང་བཞིན་ཅན་དང་༔ ཡོད་མེད་རྟག་ཆད་དུ་འཛིན་པའི་བློ་ཡིན་པས་ན་ཆོས་སྐུར་འདོད་ན༔ དུ་མའི་མཐའ་ལ་ལྟུང་བ་དང་སྐྱེ་འགགས་ཀྱི་མཐའ་དང་རྟག་ཆད་འཛིན་པས་མཐའ་ལ་རྟོགས་པས་ཀྱང་མི་རུང་སྟེ༔ དེ་ཉིད་ལས༔ སེམས་ནི་འཁོར་བའི་རྩ་བ་སྟེ༔ ཡུལ་ནི་སྣ་ཚོགས་སྣང་བ་ལ༔ སེམས་ཀྱི་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་ཞེན༔ དེ་ཕྱིར་སེམས་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱུ༔ རྟག་ཆད་འཛིན་པ་སེམས་ཡིན་པས༔ ལྟ་བའི་གོལ་བ་སེམས་ལས་བྱུང་༔ ཞེས་སོ༔ ཡང་སེམས་ལས་བྱུང་བས་རྣམ་རྟོག་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིར་གྱུར་པ་དང་༔ འཁོར་བ་དང་མྱང་འདས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་རེ་དོགས་སེམས་ཀྱིས་བྱས་ཏེ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་འགལ་བ་དང་༔ ཆོས་སྐུ་ཉོན་མོངས་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་གྱིས་མི་རུང་སྟེ༔ དེ་ཉིད་ལས༔ སེམས་ལས་བྱུང་བས་རྣམ་རྟོག་གིས༔ ཆགས་སྡང་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པར་བྱེད༔ འཁོར་འདས་རེ་དོགས་སེམས་ཀྱིས་བྱས༔ དེ་ཕྱིར་འཁོར་བའི་རྒྱུར་སེམས་གོལ༔ ཞེས་སོ༔ ཡང་སེམས་ཀྱི་སྲེད་པས་སྐྱེ་བ་འཕེན་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དང་༔ སེམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་གྲངས་མེད་པ་གློ་བུར་བར་མེད་ལ་ཡོད་པར་བཟུང་ནས་བྱས་པས་ན༔ ཆོས་སྐུ་དང་གཅིག་ན་ཆོས་ཀུན་འབྱུང་དུ་འགྱུར་བ་དང་༔ གློ་བུར་བས་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བས་མི་རུང་སྟེ༔ དེ་ཉིད་ལས༔ སེམས་ཀྱིས་བྱས་པ་རྟོགས་པ་ཡི༔ སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་པ་གྲངས་མེད་ཀྱང་༔ སེམས་འདིས་བྱས་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ༔ དེ་ཕྱིར་སེམས་ནི་གློ་བུར་འཁྲུལ༔ ཞེས་སོ༔ གཉིས་པ་ནི༔ འོན་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་ཕྱོགས་ལས་བཙལ་ན་རྙེད་པ་ཡིན་ཏེ༔ དཔེར་ན་གླང་པོ་ཆེ་ཞིག་བོར་པ་ལ༔ དེའི་རྗེས་ལ་མ་བརྟེན་རྙེད་པ་མེད་ན་ཡང་༔ རྗེས་ལས་དེད་པས་རྙེད་པ་བཞིན༔ སེམས་ཀྱི་བྱུང་གནས་འགྲོ་གསུམ་གྱི་རྗེས་ལྟ་བུ་ལས་དེད་པས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་སེམས་མེད་པ༔ གཟུང་འཛིན་མེད་པ༔ སྤྲོས་བྲལ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཆེན་ཡེ་ནས་འབྲལ་པ་མེད་པར་གནས་པ་ཉིད་རྙེད་པར་འགྱུར་ཡང་༔ རྗེས་དེ་གླང་བོ་ལ་ནོར་ན་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་བ་ལྟར༔ སེམས་ནི་རང་རིག་འོད་གསལ་བའི་དགོངས་པའོ་ཞེས་མི་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡེ་ཤེས་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་དང་བདེ་བ་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་གཉིས་མཐུན་པར༔ དེ་ཉིད་བཙལ་པའི་མཐུན་དཔེ་ནི༔ རྗེས་བཙལ་བས་ནི་གླང་པོ་རྙེད༔ སེམས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས་དོན་བཙལ་བ
Chinese
错谬的识。又，心是对于各种境，本来没有却执着为有的各种分别念；是具有生灭的自性，并且是执着有无、常断的识，因此如果认为（心）是法身，就会堕入多边的极端，以及生灭的极端，并且因为执着常断而以极端来领会，也是不行的。如彼（经）云：心是轮回的根本，境是显现各种各样的，心的分别念执着各种各样，因此心是轮回的因，执着常断是心，观点的错误是从心而生。又，因为从心所生，（心）就成为所有贪嗔痴三毒的基础，并且轮回和涅槃的所有果，都是由希望和恐惧的心所造作，与平等性相违背，而且会有法身变成烦恼的过失，所以是不行的。如彼（经）云：从心所生，由分别念，生起所有贪嗔，轮回涅槃由希望和恐惧的心所造，因此心是轮回的错误。又，心的贪爱会牵引转生，因此成为痛苦的因，并且心的无数次出生，如果执着为本来没有而突然有，那么如果（心）与法身是一体的，就会变成一切法都生起，而且因为是突然产生的，就会变成错谬，所以是不行的。如彼（经）云：心所造作的觉悟之，出生的传承虽然无数，因为是由这个心所造作，所以是痛苦的因，因此心是突然的错谬。第二是：然而，如果从心的方面去寻找，是可以找到的，譬如，如果丢失了一头大象，如果不依靠它的足迹，就无法找到，但是，就像从足迹追踪就能找到一样，从心的生处、三有的足迹之类的（线索）追踪，就能找到自生的智慧，无心，无能取所取，离戏大乐，具足一切殊胜的空性大界，本来就无离地安住，但是，如果把那个足迹错认为是大象，就会变成笑话一样，不要说心是自明光明的意，这与智慧轮续和乐轮续二者相符，寻找它的相似比喻是：通过寻找足迹就能找到大象，从心的方面寻找意义
English
The deluded mind. Furthermore, the mind is a variety of conceptual thoughts that cling to various objects as existing when they do not; it is characterized by arising and ceasing, and it is a mind that grasps at existence and non-existence, permanence and annihilation. Therefore, if one considers it to be the Dharmakaya, one will fall into the extreme of multiplicity, the extreme of arising and ceasing, and it is also not permissible to understand it through the extreme of grasping at permanence and annihilation. As it says in that very text: "The mind is the root of samsara; objects appear in various ways; the mind's conceptual thoughts cling in various ways. Therefore, the mind is the cause of samsara; grasping at permanence and annihilation is the mind; mistaken views arise from the mind." Furthermore, because it arises from the mind, it becomes the basis of all three poisons of attachment, aversion, and ignorance; and all the fruits of samsara and nirvana are made by the mind of hope and fear, contradicting equality; and it is not permissible because of the fault of the Dharmakaya becoming afflicted. As it says in that very text: "Arising from the mind, through conceptual thoughts, it generates all attachment and aversion; samsara and nirvana are made by the mind of hope and fear; therefore, the mind is mistaken as the cause of samsara." Furthermore, the craving of the mind propels rebirth, thus becoming the cause of suffering; and because the countless births of the mind are grasped as suddenly existing when they were not, if the mind is one with the Dharmakaya, then all dharmas will arise, and because it is sudden, it will become deluded, so it is not permissible. As it says in that very text: "The succession of births of realization made by the mind, although countless, because it is made by this mind, it is the cause of suffering; therefore, the mind is a sudden delusion." Secondly: However, if one searches from the side of the mind, it can be found; for example, if one loses an elephant, one cannot find it without relying on its tracks, but just as one can find it by following the tracks, by following the tracks of the mind's origin, the three realms of existence, one can find the self-born wisdom, without mind, without grasper and grasped, the great bliss free from elaboration, the great expanse endowed with all supreme aspects, which has always been inseparable. However, just as it would be a laughing matter if one mistook that track for the elephant, one should not say that the mind is the self-aware, clear light intention, in accordance with the two tantras of the Wheel of Wisdom and the Wheel of Bliss. The similar example for searching for it is: by searching for the tracks, one finds the elephant; by searching for the meaning from the side of the mind