Tibetan
འགྱུར་བའི་ཐིག་ལེ་སྟོང་པ་ནི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོའི་རྩ་བཞི་ན་གནས་དེ་སྙིང་ཁའི་འོད་ལྔའི་རང་མདངས་བར་གསལ་དུ་སྣང་བ་རྣམས་སོ༔ འདི་ནི་རང་གནས་རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱ་ལ༔ སྐྱེས་བུའི་གོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཐིག་ལེ་དང་འདི་གཉིས་གནས་པ་དོན་དམ་གྱི་ཐིག་ལེ་ཡིན་ཅིང་༔ དེ་གཉིས་དང་ཀུན་རྫོབ་རྒྱུའི་ཐིག་ལེ་དང་བཅས་པ་ལ་སྣང་བ་ལམ་གྱི་ཐིག་ལེ་ཞེས་ཟེར་རོ༔ དོན་དམ་སྤྲོས་མེད་གྱི་ཐིག་ལེ་དབྱིངས་རིག་ཟད་པའི་དགོངས་པ་རྐྱང་མ་ན་གནས་པ་དང་༔ རང་བྱུང་འབྲས་བུའི་ཐིག་ལེ་སྟོང་བའམ་འབྲས་བུ་རང་སྨིན་གྱི་ཐིག་ལེ་ཞེས་འོད་དང་ཡེ་ཤེས་དང་རིག་པ་སྨིན་པའི་ཐིག་ལེ་གསུམ་དུ་སྨིན་རུང་གི་ཚུལ་དུ་མིག་ན་གནས་པ་སྟེ༔ དེ་དག་ཀྱང་རབ་འབྱམས་ལས༔ དབྱེ་བ་ལྔ་ཡིན་འདི་ལྟར་རོ༔ གཞི་གནས་རང་གི་ཐིག་ལེ་དང་༔ ཀུན་རྫོབ་རྒྱུ་ཡི་ཐིག་ལེ་དང་༔ དོན་དམ་སྤྲོས་མེད་ཐིག་ལེ་དང་༔ རང་བྱུང་འབྲས་བུའི་ཐིག་ལེ་དང་༔ མི་འགྱུར་ཐིག་ལེ་སྟོང་པའོ༔ ཞེས་དང་༔ ཁ་སྦྱོར་ལས༔ ཐིག་ལེ་ནི་གསུམ་སྟེ༔ གཞི་འཛིན་པའི་ཐིག་ལེ་དང་༔ སྣང་བ་ལམ་གྱི་ཐིག་ལེ་དང་༔ འབྲས་བུ་རང་སྨིན་པའི་ཐིག་ལེའོ༔ ཞེས་སོ༔ དེ་ལས་ཡེ་ཤེས་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་གྱི་ཐིག་ལེ་རྣམས་རིགས་བསྡུས་ནས༔ ཐལ་འགྱུར་ལས༔ རྩ་ཡི་ནང་ན་ཐིག་ལེ་སྟེ༔ འཇུག་པའི་ཐིག་ལེར་རྣམ་གསུམ་གྱིས༔ ངོ་བོ་སྐུའི་ཐིག་ལེ། རང་བཞིན་འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེ། ཐུགས་རྗེ་ཟེར་གྱི་ཐིག་ལེ་ཏེ་གསུམ་མོ། །འཁོར་འདས་འབྲེལ་བའི་ས་བོན་འདེབས༔ དབྱིངས་སྣང་གི་ཐིག་ལེའི་ཆ་མཚོན་ཆ་དང་། པདྨ་མཆོད་རྟེན་དྲྭ་བ་རིས་མཁར་ཐབས་སྟེ་སྐྱེ་བའི་ཐིག་ལེ་ལྔ་ཡིས་ཀྱང་༔ རྣལ་འབྱོར་ཉམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་འཇོག༔ བཀོད་པའི་ཐིག་ལེ་དྲུག་ཕྱེད་སྐུ་རང་རྐྱང་ཟུང་འབྲེལ་རིགས་ལྔའི་འཁོར་བཅས་དང་རེ་རེ་ལ་ལྔ་ལྔ་སྟེ་ཚོམ་བུ་དང་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་རྫོགས་དང་ཚོམ་བུ་ཆེན་པོའི་སྣང་བ་སྟེ་གིས་ནི༔ ཆོས་ཉིད་དུ་མ་རོ་གཅིག་སྡུད༔ དེ་དང་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིས༔ ཆོས་ཀུན་མཉམ་པའི་བདག་ཉིད་དོ༔ ཞེས་སོ༔ གཞན་ཡང་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཐིག་ལེ་དང་༔ དབྱིངས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང་༔ ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ཐིག་ལེ་དང་༔ ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང་༔ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་དང་༔ ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཐིག་ལེ་སྟེ་དྲུག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་༔ བཞི་བ་མཚན་ཉིད་ནི༔ མ་བྲིས་པའི་མུ་ཁྱུད་འོད་ལྔ་དང་བཅས་པ་ཉམས་སུ་བླངས་ན་མུ་ཁྱུད་བཅུར་སྣང་ཞིང་༔ དེ་ནས་མཁར་གཞོང་ཙམ་དང་༔ དེ་ནས་བསེ
Chinese
空性明点是位于殊胜四大脉中的，显现为心间五光自性的明亮。这被称为自处因明点。由众生习气产生的明点和这个明点，两者安住之处是胜义明点。这两个明点和世俗因明点合在一起，被称为显现道之明点。胜义无戏论明点安住于法界觉性穷尽的纯粹境界中。自生果明点，即空性或果自熟明点，是指光明、智慧和觉性成熟的三种明点，以能够成熟的方式安住在眼中。这些也出自《广大经》：有五种分类，如下：基位自性明点，世俗因明点，胜义无戏论明点，自生果明点，以及不变空性明点。又如《合经》所说：明点有三种：基持明点，显现道之明点，以及果自熟明点。由此，智慧世俗和胜义的明点等归纳起来，在《现观庄严论》中说：脉中有名点，以三种方式进入明点：本体是身之明点，自性是光之明点，大悲是光芒之明点，此三者是轮回与涅槃联系的种子。法界显现的明点部分象征，莲花佛塔网格图案宫殿是生起之明点五种，也是瑜伽修验的坛城。布置的明点六半，身自性单双结合五种姓眷属和每一个都有五种，即聚和坛城完整和聚大之显现，以其将诸多法性汇集为一味。依靠它和它，诸法皆是平等的自性。此外，还有法界清净的明点，法界的明点，普贤王如来的明点，法性的明点，智慧的明点，大智慧的明点等，名目繁多。第四个是相：如果修持未画的具有五光的轮围，则显现为十个轮围，然后像锅底一样，然后
English
The empty bindu is located in the four great extraordinary channels, appearing clearly as the self-radiance of the five lights in the heart. This is called the self-existing causal bindu. The bindu arising from the habits of beings and this bindu, the place where these two abide is the ultimate bindu. These two bindus together with the conventional causal bindu are called the appearance-path bindu. The ultimate non-conceptual bindu abides in the pure state of mind where the expanse of awareness is exhausted. The self-arisen fruit bindu, which is emptiness or the self-matured fruit bindu, refers to the three bindus of light, wisdom, and awareness that mature, abiding in the eye in a way that allows them to mature. These are also from the 'Extensive Sutra': There are five divisions, as follows: The ground-abiding self-bindu, the conventional cause bindu, the ultimate non-conceptual bindu, the self-arisen fruit bindu, and the unchanging empty bindu. Also, as stated in the 'Union Sutra': There are three bindus: the base-holding bindu, the appearance-path bindu, and the self-matured fruit bindu. From these, the wisdom, conventional, and ultimate bindus, etc., are summarized. In the 'Abhisamayalankara' it says: In the channel is the bindu, entering the bindu in three ways: the essence is the body bindu, the nature is the light bindu, compassion is the ray bindu, these three are the seeds connecting samsara and nirvana. The expanse-appearance bindu part symbolizes, the lotus stupa grid pattern palace is the arising bindu five, also the mandala of yogic experience. The arranged bindu six and a half, the body self single and combined five family retinues and each has five, that is, the cluster and the complete mandala and the appearance of the great cluster, with which it gathers many dharmata into one taste. Relying on it and it, all dharmas are the nature of equality. Furthermore, there are the bindu of the completely pure expanse, the bindu of the expanse, the bindu of Samantabhadra, the bindu of dharmata, the bindu of wisdom, the bindu of great wisdom, and so on, there are extremely many names. The fourth is the characteristic: if one practices the unpainted circumference with five lights, it appears as ten circumferences, then like the bottom of a pot, then
Tibetan
་ཕུབ་ཙམ་དང་༔ ཞལ་རིས་ནས་ཕྱེད་སྐུ་དང་ཚོམ་བུ་སོགས་སུ་སྣང་བ་སྟེ༔ དེ་ཡང་རང་སྣང་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་རང་གསལ་བ་ཙམ་ལས༔ ཡུལ་ལ་གྲུབ་པ་མེད་ཅིང་དེ་ཉིད་ཡུལ་དུ་ཤར་ན་འབྱུང་བའི་ཟུག་རྔུ་དང་བྲལ་བར་མ་བསྒོམས་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་གྱི་བསམ་གཏན་ལ་རང་གནས་པ་སྟེ༔ རབ་འབྱམས་ལས༔ མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་རང་སྟོང་སྟེ༔ མ་བསྒོམས་པར་ཡང་མཚམས་མེད་པས༔ ཐིག་ལེ་ཟླ་བྲལ་ཉིད་དུའོ༔ ཞེས་དང་༔ སྒྲོན་འབར་ལས་ཀྱང་༔ མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་གསལ་བས་ཁྱབ༔ རང་ངོ་ལུས་ཀྱི་མཐའ་རྣམས་ཟད༔ ཅེས་སོ༔ ལྔ་པ་དགོངས་པ་ནི་རང་གནས་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་ཐ་སྙད་ཀྱི་གྲངས་མཐའ་དང་༔ གཉིས་འཛིན་གྱི་རྟོག་ཞེན་ཟད་པ་ཀ་དག་སྤྲོས་བྲལ་ཆེན་པོ་སྟེ༔ རབ་འབྱམས་ལས༔ རང་གནས་དགོངས་པ་གཅིག་ཡིན་ཏེ༔ ཐ་སྙད་གྲངས་ཟད་འཛིན་ཞེན་བྲལ༔ ཞེས་སོ༔ དེ་ཡང་འོད་གསལ་གྱི་གནས་སྣང་ལས་བཤད་ན་མཉམ་བཞག་གི་དུས་ན་སེམས་སྤྲོས་པ་གང་དུ་ཡང་མ་ལྟུང་བར་བཞག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ༔ དེའི་ཉམས་སྐྱེས་ནས་སེམས་ཀྱི་ཤུན་པ་བྲལ་རིམ་ལས་ཆོས་ཉིད་རྣམ་དག་གི་ཐིག་ལེ༔ བུ་མ་ཐོག་ཏུ་ཐིམ་ནས་ཡེ་ཤེས་དབྱིངས་སུ་འཁྱིལ་པས་སྣང་བ་ལ་གནས་པའི་ངོས་ནས་དབྱིངས་ཀྱི་ཐིག་ལེ༔ དེ་ཉིད་འཕེལ་པའི་ངོས་ནས་དབྱིངས་རྣམ་དག་གི་ཐིག་ལེ༔ རབ་ཏུ་རྫོགས་པས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ཐིག་ལེ༔ ཡུལ་གསལ་དུ་ཤར་བའི་དུས་ན་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཐིག་ལེ་རྣམས་སོ༔ དྲུག་པ་གནས་ས་ནི༔ ཐིག་ལེའི་གནས་ནི་རྩ་ཡིན་པས༔ རབ་འབྱམས་ལས༔ འགྱུ་བྱེད་རྩ་ཡི་གཞལ་ཡས་ན༔ རྩ་རྣམས་ནང་ན་ཐིག་ལེ་སྟེ༔ ཞེས་སོ༔ བྱེ་བྲག་ཏུ་གང་དུ་གནས་ན་ཁྱད་པར་ཆེན་པོའི་རྩ་བཞི་ན་གཞིའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་བཟང་པོའི་རྩེ་མོ་བཟང་པོའི་རྒྱན་ལྡན་གྱི་ཐིག་ལེ་ལ་སོགས་པ་སུས་ཀྱང་བྱས་པ་མེད་པར་རང་གསལ་དུ་གནས་ཤིང་༔ རེས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གིས་བསྐུལ་ནས་འོད་རྩའི་ཕྲ་བ་ཀུན་ལ་རྒྱུ་བས༔ རབ་འབྱམས་ལས༔ ཀ་ཏི་གསེར་གྱི་རྩ་ཆེན་ཏེ༔ དར་དཀར་སྣལ་ལྟར་འཕྲ་ལ་འདྲིལ༔ ཤེལ་སྦུག་ཅན་བཞིའི་ནང་ན་ནི༔ རང་གནས་སུས་ཀྱང་བྱས་མེད་པར༔ ཡེ་ནས་མཉམ་པ་ཆེན་པོར་གནས༔ རེས་ནི་རླུང་གི་རྟ་ལ་ཞོན༔ ལུས་དང་རྩ་ཡི་ནང་དག་ན༔ སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ལུས་རྟེན་དུ༔ ཐོག་མ་ཉིད་ནས་གནས་པའོ༔ ཞེས་སོ༔ ཡང་སྔ་མ་བཤད་པ་དེ་ལས་གཞན་ཡང་རྟགས་སྣང་ལྷ་སྐུ་འོད་གསལ་གྱི་ཐིག་ལེ་དབང་བཙན་ཏུ་བྱས་ན༔ གསེར་གྱི་རྩ་ཆེན་ན་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ཐིག་ལེ་དང་༔ སྟོང་པ་རང་གྲོལ་ན་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་གནས་ཏེ༔ འདི་གཉིས་ཙིཏྟའི་སྐེད་
Chinese
如同气泡一般，有时显现为面容、半身像或聚集的形状。这些都只是自显的空性本质，并非真实存在于外境。如果将这些显现视为外境，就会产生由外境所引起的痛苦。不需刻意修习，只需安住于如流水般的禅定之中。《无边》中说：“自性事物本性空，无需修习亦无间，明点离障本如是。”《灯焰》中也说：“自性空性光明遍，自身形骸尽消融。”第五，见解是安住于自身，远离一与多，超越言语的边际，以及消除二元执着的分别念，是原始清净、离戏的大境界。《无边》中说：“安住自身见解一，言语数尽离执着。”也就是说，从光明之境显现的角度来说，在等持之时，心不落入任何造作，安住于此状态的法性明点；从其体验生起，心之表层逐渐脱落的角度来说，是法性清净的明点；融入子宫（buma）并回旋于智慧虚空之中，从显现的角度来说，是虚空的明点；从其增长的角度来说，是虚空清净的明点；完全圆满时，是普贤王如来的明点；在外境清晰显现之时，是广大智慧的明点。第六，处所是：明点的处所是脉，因此《无边》中说：“运行脉之宫殿中，脉络之中有明点。”具体来说，明点安住于何处呢？在四种特殊的大脉中，作为基础道的殊胜果位的顶端，具有殊胜庄严的明点等等，这些都是自然显现，并非人为造作。有时，在智慧之风的推动下，明点会遍布于所有细微的光明脉中。《无边》中说：“卡德（kati）是金色的主脉，像白色丝线般纤细缠绕，在四个透明管道中，自性安住非人为，本来即住于大平等。有时骑乘风之骏马，在身体和脉络之中，作为一切有情众生的身体所依，从最初就存在。”此外，如果将先前所说的，作为表相显现的本尊光明明点视为具有主宰力，那么在金色的主脉中，安住着普贤王如来的明点；在空性自解脱中，安住着法性的明点。这两个位于命脉的中央
English
Like bubbles, sometimes appearing as faces, half-figures, or clustered shapes. These are merely the self-illuminating nature of self-appearing emptiness, not truly existing as external objects. If these appearances are taken as external objects, suffering arises from external causes. Without needing to cultivate deliberately, simply abide in meditation like a flowing stream. The *Boundless* states: "The nature of phenomena is self-empty; without cultivation, there is no gap; the bindu is naturally free from obscurations." The *Lamp Flame* also states: "The emptiness of nature pervades with clarity; all boundaries of one's own form dissolve." Fifth, the view is abiding in one's own state, free from one and many, transcending the limits of language, and eliminating dualistic grasping, which is the great expanse of original purity, free from elaboration. The *Boundless* states: "Abiding in one's own state, the view is one; the enumeration of words ceases, free from grasping and attachment." That is to say, from the perspective of the appearance of the state of luminosity, during equipoise, the bindu of the nature of reality is such that the mind does not fall into any fabrication; from the perspective of the arising of its experience and the gradual shedding of the husk of the mind, it is the bindu of the pure nature of reality; having dissolved into the womb (buma) and swirling in the space of wisdom, from the perspective of appearance, it is the bindu of space; from the perspective of its growth, it is the bindu of the pure space; when completely perfected, it is the bindu of Samantabhadra; at the time when objects clearly appear, they are the bindus of great wisdom. Sixth, the place is: the place of the bindu is the nadi, therefore the *Boundless* states: "In the palace of the moving nadi, within the nadis is the bindu." Specifically, where does the bindu reside? In the four special great nadis, as the pinnacle of the excellent result of the foundational path, the bindu with excellent adornments and so forth, these are naturally manifest without being made by anyone. Sometimes, propelled by the wind of wisdom, the bindu pervades all the subtle light nadis. The *Boundless* states: "Kati is the great golden nadi, slender and coiled like white silk thread, in the four transparent channels, the self-nature abides without being made by anyone, from the beginning it abides in great equality. Sometimes riding the horse of wind, within the body and nadis, as the bodily support of all sentient beings, it has existed from the very beginning." Furthermore, if the previously mentioned bindu of the deity of clear light, appearing as a sign, is considered to have dominance, then in the great golden nadi, the bindu of Samantabhadra resides; in the self-liberation of emptiness, the bindu of the nature of reality resides. These two are located in the center of the life force