Tibetan
ཤིང་ཆོས་ཉིད་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོར་རོ་གཅིག་ཏུ་བརྡལ་མཉམ་ཆེན་པོ་ལ། །སེམས་ནི་ལྷན་ནེར་གནས་ཤིང་གཟུང་འཛིན་བག་ཉལ་རིང་ཁར་སོང་ནས་འཁྱིལ་ཞིང་མ་རིག་པ་ལས་ཟང་མ་ཐལ་བའི་ཁྱད་དེ། ཀློང་དྲུག་ལས། རྙོག་པ་མེད་པའི་རང་རིག་དང་། །རྟོག་པ་མེད་པའི་རང་སེམས་གཉིས། །འདྲའོ་འདྲའི་ནོར་ར་རེ། །ཞེས་སོ། །ངོ་བོ་མི་རྟོག་པ་དང་ཕྱེ་བ་འདིས་གཙོ་ཆེར་མཉམ་བཞག་གི་སེམས་ཟིན་པའི་ཆ་ལས་བཤད་ཀྱང་དེ་ནི་ཁྱབ་ཆུང་བ་སྟེ། ཚོགས་བརྒྱད་ལས་གཙོ་ཆེར་ཀུན་གཞི་རྟོག་མེད་ལ་གོ་དགོས་ཏེ་གཟུགས་མེད་ཀྱི་སེམས་དང་ཕྱེ་བར་བཞག་གོ །རྙོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དྭངས་མ་བག་ཆགས་ཀྱི་འཕེལ་འགྲིབ་ནི་བག་ཆགས་སོ། །དེའི་ཕྱེད་ཚུལ་ནི། དྲི་མེད་ཀ་དག་གི་རྒྱུད་ལས། རིག་པ་སྤྲོས་དང་བྲལ་བ་ཉིད། །ཉག་གཅིག་ཀ་ནས་དག་པ་ལ། །འཕེལ་འགྲིབ་གང་སྟོང་མེད་པས་ན། །ཀུན་གཞི་ཀ་ནས་དག་པ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པའི་དབང་༢དུ་བྱས་ན་གནས་གསལ་གྱི་ཟུར་གཉིས་ཀྱི་ཕྱེ་སྟེ། གནས་ཆ་༢རིག་པ་ནི་རང་གནས་ཀྱི་བསམ་གཏན་ཆེན་པོ་བྱིང་རྒོད་དང་བྲལ་བ་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་གསལ་ངར་མ་བྲལ་བས་སྣང་བ་ཅེར་འཛིན་གྱི་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་རྩལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་རང་ཤར་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སེམས་ནི་འཛིན་པས་བཅིངས་བས་ལྷན་ནེ་བ་སྟེ་ཡུལ་གྱི་རྟོད་ཕུར་ལ་གཏོད་པའི་བྱིང་རྒོད་དང་བཅས་པ་སྟེ། བསྒོམ་པས་ངོ་བོ་ལས་བསམ་གཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཕྱེད་པའོ། །དེ་ཉིད་ལས། མ་བཙལ་བཞག་པའི་བསྒོམ་པ་དང་། །རྩ་རླུང་སེམས་གྱི་ངལ་བསོ་གཉིས། །འདྲའོ་འདྲའོ་ནོར་ར་རེ། ཞེས་དང་། ཇི་སྐད་དུ། རང་བཞིན་བསམ་གཏན་བར་མེད་ལ། །བྱིང་རྒོད་མེད་པ་ངོ་མཚར་ཆེ། །ཞེས་དང་། ཀུན་བྱེད་ལས། ངང་ལ་གནས་པའི་གཡོ་མེད་ལྷུན་གྱི་གྲུབ། །རང་བཞིན་གནས་པས་སུས་ཀྱང་བཅོས་སུ་མེད། །མ་བཅོས་ཇི་བཞིན་པ་རུ་གནས་པ་དེ། །བྱ་བ་མེད་པ་ལས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བསྟན། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གསལ་༣བའི་ཟུར་ལས་ཕྱེ་བ་ནི། རིག་པ་གཏིང་གསལ་ཡུལ་ལ་མི་འཕྲོ་བ་དང་། སེམས་རང་གསལ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་གསལ་ཆ་ཙམ་དུ་འདྲ་ཡང་ཁ་ཕྱིར་བལྟས་དང་ནང་བལྟས་གང་ལྟར་ཡང་དོན་ལ་གཟུང་འཛིན་ཅན་གྱི་སེམས་དང་། གཟུང་འཛིན་དང་བྲལ་བའི་ཡུལ་མེད་ཟང་ཐལ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་ལ། སྤྲོས་མེད་རང་གྲོལ་ཀ་དག་གིས་ཁྱད་པར་གྱིས་རང་རིག་འཛིན་རྣམ་ཡན་གར་བ་དང་མ་འདྲེས་པས་འཕགས་ཏེ། གཞན་དུ་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ལས་མི་འདའ་བས་འཁོར་བར་བསོད་ནམས་བསགས་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་པར་ཤེས་སོ། །ཀློང་དྲུག་པར། མ་སྒྲིབ་གཏིང་གསལ་སྣང་བ་དང་། །འགྲོ་བའི་བསམ་རྒྱུད་ཞེན་པ་གཉིས། །འདྲའོ་འདྲའོ་ནོར་ར་རེ། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ཐུགས་རྗེ་རིག་པའི་མཁྱེན་ཆ༤ཤེས་རབ་ཉིད་ནི་ཟང་ཐལ་རང་གྲོལ་རྗེས་མེད་རྩལ་རྫོགས་ཆེན་པོ་ལ། སེམས་ནི་ཡུལ་ལ་འཕྲོ་བས་རྟོག་པས་སྔ་ཕྱིའི་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་དུ་རྗེས་མཐུད་ཡུལ་ཕྱིར་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་སྟེ། ཤེས་རབ་རང་རྩལ་རྫོགས་པ་དང་། །ཡིད་ཀྱི་དྲན་པ་ཕྱི་ཤོར་གཉིས། །འདྲའོ་འདྲའོ་ནོར་ར་རེ། །ཞེས་དང་དྲི་མེད་ཀ་དག་གི་རྒྱུད་ལས། སྐྱེ་འགགས་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས། །ཕྱོགས་ལྷུང་མེད་པའི་ཤེས་རབ་གསལ། །རིག་པ་ཟང་ཐལ་སྤྲོས་མེད་ལ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཀ་ནས་དག །ཅེས་སོ། །རིག་པའི་ངོས་ལ་༥ཡུལ་སྣང་ཕར་འཆར་བ་མེ་ལོང་གི་དྭངས་དང་འདྲ་ཡང་ཕྱིར་མི་འཕྲོ་བ་ལ་སེམས་རྟོག་དཔྱོད་ཕྱིར་འཕྲོས་འགྱུ་བའི་རྐྱེན་དབང་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་སྟེ། འདི་ན་ཇི་སྙེད་པ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཁྱེན་ཚུལ་ལེགས་པར་བཞུགས་ཀྱང་མི་རྟོགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སེམས་ཅན་གྱི་བློར་མ་ཆུད་པ་ལས་འགའ་ཞིག་གི་ལྟར་གཉིས་སྣང་ཅན་དང་། འགའ་ཞིག་གི་ལྟར་རྣམ་མཁྱེན་མེད་པ་དང་། འགའ་ཞིག་ལྟར་ལར་གཉིས་སྣང་སངས་རྒྱས་ལ་མེད་ཀྱང་། སེམས་ཅན་ཀྱི་གཉིས་འཛིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་ནོ་བྱས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་གཉིས་སུ་ཡོད་པས། གཟིགས་བྱ་གཟིགས་བྱེད་དུ་འཛིན་པའི་གཉིས་འཛིན་ཞིག་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པར་ཐལ་བས་འབྱོར་སོང་བའོ། །ཀློང་ཆེན་དྲུག་པར། རང་རིག་བསམ་པ་བྲལ་བ་དང་། །སེམས་ཀྱི་བྱུང་ཚོར་སྣ་ཚོགས་གཉིས། །འདྲའོ་འདྲའོ་ནོར་ར་རེ། །ཞེས་སོ། །ཡང་རིག་པ་༦་རང་ཤར་ཡུལ་ལ་ཤར་བ་དང་། སེམས་རྣམ་རྟོག་རང་གར་ཤོར་བ་གཉིས་འཕྲོ་བ་འདྲ་བར་སྣང་ཡང་། རིག་པ་རྣམ་པ་རྟོག་རྟོགས་འདྲ་ཡང་དོན་ལ་རྟོགས་པ་མིན་ཅིང་སྣང་བས་ཟིལ་གྱིས་མི་གནོན། རྗེས་མི་ཆགས་པས་ཐོགས་པ་མེད་པ་ལ། སེམས་ནི་ཡུལ་ཕྱིར་འབྲང་ཞིང་། ཡུལ་ལ་ཞུགས་པས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པས། ཞེན་པའི་རྩ་བར་གྱུར་པ་ཞིག་གོ །དེ་ཉིད་ལས། དྲན་མེད་རིག་པ་ཡུལ་སྣང་དང་། །དྲན་བསམ་འགྲོ་དྲུག་འཁྲུལ་པ་གཉིས། །འདྲའོ་འདྲའོ་ནོར་ར་རེ། །ཞེས་སོ། །འདི་ལ་འགྱུ་བ་ཐམས་ཅད་རྩད་ཆོད་པས་དངོས་མེད་རང་དག་དུ་འགྲོ་བྱས་ཀྱང་དེ་ནི་མཚོན་པའི་ཟུར་ཙམ་ལས་རིག་པ་ལ་འགྱུ་བ་ཡོད་ན་རྣམ་རྟོག་དང་ཁྱད་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། གཉིས་སུ་སྣང་བས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་དེ་ལ་ཡོད་ན་གཟུང་འཛིན་ལས་མི་འདའ་བས། །དེ་ལ་སྐྱོན་ཅི་དམི
Chinese
在法性虚空的体性中，成为一体的大平等中，心是迟钝地安住，能取所取习气长久消逝而盘旋，从无明中完全超脱的差别是：在《虚空六法》中说：“无垢的自明和，无分别的自心二者，相似啊相似，如同双胞胎。”这样说。以体性不分别来区分，主要从等持的心把握的部分来讲述，但这范围较小。从八识来说，主要应理解为阿赖耶识无分别，与无色界的心区分开来安立。污垢是分别念。清净的习气增减是习气。其区分方式是：在《无垢本来清净续》中说：“觉性远离戏论之自性，唯一本来即清净之中，增减空性皆无有，阿赖耶本来即清净。”这样说。若从二者的角度来分析，则是从住和明的两个方面来区分。住的方面，觉性是自身安住的大禅定，远离沉掉，且未失去胜观的明朗，显现执着的广大智慧，各自显现为分别的智慧等。心是被执着束缚的，是迟钝的，即是系于对境的桩橛，伴随着沉掉。通过修习，从体性中区分出禅定的差别。该论中说：“不寻而住的禅定和，脉气心的休息二者，相似啊相似，如同双胞胎。”又如所说：“自性禅定无间断，无有沉掉甚稀奇。”又《普作王续》中说：“安住于本性之无动任运成，自性安住故谁亦不能改，不改如是安住之彼者，无作之中显示为最胜。”这样说。第二，从明的方面来区分：觉性深明，不散于外境，以及心自明，阿赖耶识的两种显现，虽然在明的分上相似，但无论向外看还是向内看，实际上是有能取所取的心，与远离能取所取的无境空明大本体，以无戏论自解脱本来清净的差别，觉性超越且不混杂于执着显现的游舞，因此更为殊胜。否则，不能超越色界的心，要知道在轮回中积累福德是没有必要的。
English
In the essence of Dharmata's space, in the great equality of becoming one, the mind is sluggishly abiding, the grasping and the grasped, habitual tendencies long gone and swirling, the difference of completely transcending ignorance is: In the Six Spaces it says: "The stainless self-awareness and, the non-conceptual self-mind, are similar, similar, like twins." Thus it is said. To distinguish by the nature of non-discrimination is mainly explained from the part of grasping the Samadhi mind, but this scope is small. From the eight consciousnesses, it should mainly be understood as the non-conceptual Alaya, which is established as distinct from the formless mind. Defilement is conceptual thought. The increase and decrease of pure habitual tendencies are habitual tendencies. The way to distinguish them is: In the Stainless Primordial Purity Tantra it says: "Awareness is the very nature of being free from elaboration, in the one and only pure from the beginning, since there is no increase or decrease of emptiness, the Alaya is pure from the beginning." Thus it is said. If analyzed from the perspective of the two, it is to distinguish from the two aspects of abiding and clarity. In terms of abiding, awareness is the great Samadhi of self-abiding, free from dullness and agitation, and without losing the clarity of insight, the vast wisdom of appearance clinging, each manifesting as discriminating wisdom, and so on. The mind is bound by grasping, it is sluggish, that is, it is tied to the stake of the object, accompanied by dullness and agitation. Through practice, the difference of Samadhi is distinguished from the essence. In the same treatise it says: "The meditation of not seeking and abiding and, the rest of the pulse-energy-mind, are similar, similar, like twins." And as it is said: "The uninterrupted nature of Samadhi, without dullness or agitation, is very wonderful." And in the All-Creating King Tantra it says: "Abiding in its own state, unmoving, spontaneously accomplished, because it abides in its own nature, no one can change it, that which abides unchanged as it is, in non-action it is shown as the most excellent." Thus it is said. Secondly, to distinguish from the aspect of clarity: Awareness is deeply clear, not scattered to external objects, and the mind is self-luminous, the two manifestations of Alaya consciousness, although similar in terms of clarity, but whether looking outward or inward, in reality, there is a mind with grasping and the grasped, and the great essence of the empty clarity without objects, free from grasping and the grasped, with the difference of non-elaboration, self-liberation, and primordial purity, awareness transcends and is not mixed with the playful dance of clinging appearances, therefore it is more excellent. Otherwise, one cannot transcend the mind of the form realm, and one should know that accumulating merit in Samsara is unnecessary.
Chinese
在《虚空第六品》中说：无遮蔽、深邃明晰的显现，与众生的心续执着，相似啊相似，真是错觉啊！这样说。第三，关于大悲智慧的觉性，智慧本身是通透、自解脱、无痕迹、功用圆满的大，心向外境散乱，以分别念前后相续不断，执着外境的差别是：智慧自性功用圆满，与心的念头向外流失，相似啊相似，真是错觉啊！这样说。在《无垢本来清净续》中说：从无生灭的智慧中，显现出无偏颇的智慧光明，觉性通透无戏论，心的意识从一开始就是清净的。这样说。在觉性的层面上，外境显现如同镜子的清澈，但不向外散发，而心识的分别思辨则具有向外散发流动的因缘力量的差别是：在此，虽然如所有智的智慧完美地存在着，但却无法理解，这是因为佛的智慧没有进入众生的心中，有些人认为有二元显现，有些人认为没有一切智，有些人认为本来佛没有二元显现，但如果说众生的二取是佛的智慧，那就成了佛和众生是二元的，因此，如果承认存在能见和所见的二取，那就太过分了。在《虚空长篇第六品》中说：自明觉性离于思虑，与心的各种生起感受，相似啊相似，真是错觉啊！这样说。还有，觉性自生显现于外境，与心识分别念随意流失，两者看似相似，但觉性虽然在形式上与分别念相似，但实际上并不是真正的证悟，而且不会被显现所压倒，因为不执着，所以没有阻碍，而心则追随外境，因为沉溺于外境，所以被外境所压倒，成为了执着的根源。在那里面说：无念觉性外境显现，与有念思虑六道轮回，相似啊相似，真是错觉啊！这样说。对于此，即使说一切的流动都彻底根除，从而达到无实自净，这也只是象征性的说法，如果觉性有流动，那就和分别念没有区别了，因为有二元显现，如果在外境和有境上存在，那就无法超越能取所取，那么，这有什么过失呢？
English
In the Sixth Chapter of the Void it says: Unobstructed, deeply clear appearance, and the clinging of sentient beings' mind streams, are similar, similar, truly an illusion! Thus it is said. Third, regarding the wisdom of compassion and awareness, wisdom itself is the great expanse of thorough clarity, self-liberation, tracelessness, and complete potential. The difference is that the mind scatters towards objects, and through conceptual thought, it continuously connects the preceding and following moments as conditions, clinging to external objects. Wisdom's own potential is complete, and the mind's memory is lost outwards, are similar, similar, truly an illusion! Thus it is said. In the Sutra of Immaculate Primordial Purity it says: From the wisdom without arising or ceasing, clear wisdom without partiality appears. Awareness is thoroughly clear and without elaboration, and the mind's consciousness is pure from the beginning. Thus it is said. On the level of awareness, the appearance of objects is like the clarity of a mirror, but it does not scatter outwards, while the discriminating thought of the mind has the power of conditions to scatter and move outwards. Here, although the wisdom of knowing as it is exists perfectly, it is not understood because the Buddha's wisdom has not entered the minds of sentient beings. Some see it as dualistic, some see it as lacking omniscience, and some see it as the Buddha originally having no dualistic appearance. However, if the dualistic grasping of sentient beings is said to be the Buddha's wisdom, then the Buddha and sentient beings become dualistic. Therefore, if one admits that there is dualistic grasping of the seer and the seen, then it is excessive. In the Sixth Chapter of the Great Expanse of Void it says: Self-aware awareness free from thought, and the various arising feelings of the mind, are similar, similar, truly an illusion! Thus it is said. Furthermore, awareness arises spontaneously and appears in objects, and the mind's conceptual thoughts are lost on their own. Although the two appear to be similar in scattering, awareness, although similar in form to conceptual thought, is not actually realization, and is not overwhelmed by appearances. Because it does not cling, it is unimpeded. But the mind follows external objects, and because it is immersed in external objects, it is overwhelmed by them, becoming the root of attachment. In that very text it says: Unmindful awareness, the appearance of objects, and mindful thought, the delusion of the six realms, are similar, similar, truly an illusion! Thus it is said. Regarding this, even if one says that all movements are completely eradicated, thereby achieving self-purification of non-existence, this is only a symbolic expression. If awareness has movement, then it is no different from conceptual thought, and because there is dualistic appearance, if it exists in the object and the subject, then it cannot transcend the grasped and the grasper. So, what fault is there in that?