Tibetan
ཚམས་སྦྱོར་བའོ། །རྒ་ཤི་ ནི་མིང་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་བཞིའོ་ཞེས་སོ། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཁྱད་པར་ལས། །ཐུབ་པས་རྟེན་ཅིང་ཀུན་འབྱུང་བསྟན། །ཇི་སྲིད་ཉོན་མོངས་ལས་དང་ནི། །སྡུག་བསྔལ་གསུམ་དུ་དེ་རྣམས་འདུས། །དང་པོ་བརྒྱད་པ་དགུ་ཉོན་མོངས། །གཉིས་པ་བཅུ་པ་ལས་སུ་འགྱུར། །ལྷག་མ་བདུན་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན། །བཅུ་གཉིས་པོ་ནི་གསུམ་འདུས་ཕྱིར། །ཆོས་གསུམ་པོ་ནི་བསྟན་པར་འགྱུར། །བཟླས་དབྱེ་གཉིས་སུ་དེ་འགྱུར་རོ། །བདུན་བདུན་དག་ཏུ་འགྱུར་པ་ཡིན། །དེ་ཉིད་ཡང་ཡང་དེ་འཁོར་ཞིང་། །འཁོར་བས་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོའོ། །འགྲོ་བ་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་དང་འབྲས། །འགའ་ཞིག་འདིར་མེད་སེམས་ཅན་སྟོང་། །དེ་ལྟར་སྟོང་ལས་ཆོས་རབ་འབྱུང་། །ཆོས་ལས་འཕོ་བའང་ཡོད་མིན་ཏེ། །ལེགས་པར་ཀློག་དང་མར་མེ་རྒྱ། །མེ་ལོང་སྒྲ་དང་ཉི་མ་འཕོ། །ས་བོན་ལས་ནི་ཕུང་པོ་འདི། །མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་འཕོ་བ་མེད། །སེམས་ཀྱི་ཀུན་སྤྱོད་འདུལ་བར་འགྲོ། །འདིར་བརྗོད་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི། །ཁྱད་པར་ཐུབ་པས་བསྟན་པ་ཡིན། །ཅི་ལྟར་རྟེན་ཅིང་ཡང་དག་འབྱུང་། །དེ་རྣམས་བསྡུས་པར་ཤེས་པར་བྱ། །སོ་སོར་ངེས་བསྟན་ཉན་པར་འདོད། །དེ་དེ་སངས་རྒྱས་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས། །སློབ་དཔོན་འདིར་བརྗོད་གནས་པའོ། །ཉོན་མོངས་ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་རྣམས། །ཞེས་པས་ཇི་སྲིད་བསྡུས་པའོ། །དེ་ལ་གཉིས་དག་གིས་ལྷག་པའི་བཅུ་སོ་སོར་བསྟན་པ་ལ། ཡན་ལག་ཅེས་པ་འདི་དག་གི་ཆ་ཤས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །དཔེར་ན་ཨཾ་ག་བཾ་གའི་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་ནི་བསྔགས་པའོ། །ཞེས་ཏེ། ཨཾ་ག་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་འཁྲིག་པ་ལས་ཐུབ་པ་དེས་ནི་ཐུབ་པས་སོ། །བསྟན་པ་ནི་རབ་ཏུ་གསལ་བར་གསུངས་པའོ་ཞེས་པ་རྣམ་གྲངས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོ་དང་། རང་བཞིན་དང་། དབང་ཕྱུག་ཏུ་ངེས་པ་དང་། ཕྱོགས་སྐྱོང་བ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་སུ་སྟེ། ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་དབྱུག་གུ་གསུམ་གྱི་ཚུལ་གྱིས་ གསུམ་རྣམས་སུ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྡུས་ནས་འགྲོ་སྟེ། དཔེར་ན་ཆུ་བཞིན་ནོ། །སླར་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་། ལས་རྣམས་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཏེ་དེ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདི་གསུམ་བསྡུས་ནས་ཇི་ལྟར་འགྲོ་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དང་པོ་བརྒྱད་དགུ་ཉོན་མོངས་འགྱུར་ཞེས་པ་ནི། ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་ནང་ནས། དང་པོ་མ་རིག་པ་དང་བརྒྱད་པ་སྲེད་པ་དང་། དགུ་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཞེས་པ་གསུམ་པོ་འདི་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་སོ་སོར་བསྡུས་པར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་བཅུ་པ་ལས་ཡིན་ཏེ་ཡང་ཅི། འདུ་བྱེད་ནི་གཉིས་པའོ། །སྲིད་པ་ནི་བཅུ་པའོ། །འདི་དག་ལས་སུ་བསྡུས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལྷག་མ་བདུན་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན། ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་སུ་བསྡུས་པ་འདི་རྣམས་ཀྱི་ལྷག་མ་གང་ཡིན་པའི་ཡན་ལག་གི་ཁྱད་པར་བདུན་ནི་སྡུག་བསྔལ་དུ་བསྡུས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མིང་དང་། གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་ཤི་ཡང་ངོ་ཞེས་པ་སྟེ། ཡང་གི་སྒྲ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ནི་བསྡུ་བ་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་སྟེ། མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་དུ་ཡང་དག་པར་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་ཆོས་བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ལས་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་གསུམ་དུ་བསྡུས་ཏེ། དམན་པ་དང་ལྷག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དོན་ལས་སོ། །ནིའི་སྒྲ་ནི་འདི་རྣམས་མདོ་རུ་ངེས་པར་བསྟན་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཡོངས་སུ་བགྲངས་པ་འདི་དག་མཆོག་ཏུ་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་གང་ལས་འདི་རྣམས་ལས་དང་ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱིས་དང་། ལས་དང་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཀྱིས་འགྱུར་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གསུམ་རྣམས་ཟླས་དབྱེར་འགྱུར་བ་ནི། ཟླས་དབྱེ་བ་ལས་འགྱུར་རོ། །བདུན་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གསུམ་རྣམས་སུ་ཟླས་དབྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ལས་ཞེས་བྱ་བ་ཟླས་དབྱེར་འགྱུར་ཏེ། ཟླས་དབྱེ་བ་ལས་རབ་ཏུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །སྡུག་བསྔལ་ཞེས་པ་སྔར་བཞིན་དུ་ངེས་པར་བསྟན་པ་ལས་བདུན་ པ་གསུམ་འབྱུང་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམས་སུ་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་པོ་དེ་ཉིད་ནི་རབ་ཏུ་འཁོར་བར་བྱེད་པས་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོའོ། །དེ་ལ་སྲིད་པ་ནི་ལས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་སྒྲ་གཅན་ནོ། །དེ་ཡང་མིང་གསུམ་པ་ཅན་འདིར་འཁོར་ལོ་བྱུང་བ་ལས་འཇིག་རྟེན་བདུན་པོ་དེར་ཡོངས་སུ་འཁོར་བར་བྱེད་དོ། །ནིའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པའི་དོན་ནོ། །དཔེར་ན་ཟླ་བ་ཤར་དུ་ཡོངས་སུ་འཁོར་བར་བྱེད་པ་བཞིན། སྲིད་པའི་འཁོར་ལོའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྫོགས་པར་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ངེས་པ་ནི་མེད་དོ། །ཞེས་པས་ནི་སྒྲའོ། །དེ་ནས་ད་ནི་ལུས་ཅན་ཐམས་ཅད་དབང་ཕྱུག་བྱེད་པ་པོ་དང་། བྱེད་པ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཕ
Chinese
连接语。衰老和死亡是名和色等四支。十二支的差别中，能仁（释迦牟尼佛）宣说了缘起和一切生起。只要烦恼、业和痛苦，这些都包含在三者之中。第一、第八、第九是烦恼，第二、第十变成业，其余七个是痛苦。这十二个是因为包含在三者之中，所以这三种法被宣说。分为重复和区分两种。变成七个七个。它本身一次又一次地循环，因为循环所以是有的轮转。众生互相是因和果。有些这里没有，众生是空的。这样从空性中法产生。从法中也没有转移，如好好地阅读和灯火蔓延，镜子里的声音和太阳转移。从种子产生了这个蕴，没有连接和转移。心的行为被调伏。这里所说的十二支，是能仁特别宣说的。如何依缘而生起，要知道那些是总摄的。想要听各自确定的宣说。那是佛的行境，导师在这里安住。烦恼、业和痛苦等，用“只要”来总摄。其中用两个来分别宣说剩余的十个，支分是指这些部分的差别。例如，anga（梵文，अङ्ग，aṅga，部分）和vanga（梵文，वङ्ग，vaṅga，孟加拉）的事物差别是被赞叹的。也就是说，anga（梵文，अङ्ग，aṅga，部分）是差别。从身体、语言和意的不净行中，能仁，因此是能仁。宣说就是非常清楚地宣说，这是个名称。那些的主体和，自性和，自在确定和，护方和，本体等等不是，是十二支的差别。虽然如此，烦恼等变成业和痛苦等，互相依赖以三杖的方式，如实地在三者中总摄而行，例如水一样。再次，烦恼等和，业等和，痛苦，那些如实地这三者总摄后如何行呢？要说的是，第一、第八、第九变成烦恼，也就是说，这十二支的差别中，第一
English
Connecting words. Aging and death are the four limbs of name and form, etc. Among the differences of the twelve limbs, the Able One (Shakyamuni Buddha) taught dependent origination and all arising. As long as there are afflictions, karma, and suffering, all of these are contained within the three. The first, eighth, and ninth are afflictions, the second and tenth become karma, and the remaining seven are suffering. These twelve are because they are contained within the three, so these three dharmas are taught. They are divided into two types: repetition and distinction. They become seven sevens. It itself revolves again and again, and because of the revolving, it is the wheel of existence. Beings are mutually cause and effect. Some are not here, beings are empty. Thus, from emptiness, dharma arises. There is also no transfer from dharma, like reading well and the spread of fire, the sound in a mirror and the transfer of the sun. From the seed arises this aggregate, without connection or transfer. The conduct of the mind is tamed. The twelve limbs mentioned here are specifically taught by the Able One. How they arise dependently, know that those are summarized. One wants to hear the separate and definite explanations. That is the realm of the Buddha's activity, the teacher abides here. Afflictions, karma, and suffering, etc., are summarized by "as long as." Among them, the remaining ten are explained separately by two, and a limb refers to the difference of these parts. For example, the difference between the things of anga (Sanskrit, अङ्ग, aṅga, part) and vanga (Sanskrit, वङ्ग, vaṅga, Bengal) is praised. That is to say, anga (Sanskrit, अङ्ग, aṅga, part) is the difference. From the impure conduct of body, speech, and mind, the Able One, therefore, is the Able One. Teaching is explaining very clearly, this is a name. Those subjects and, self-nature and, independent determination and, protectors of the directions and, essence, etc., are not, they are the differences of the twelve limbs. Even so, afflictions, etc., become karma and suffering, etc., mutually dependent in the manner of three staffs, truly summarized and proceeding in the three, like water. Again, afflictions, etc., and, karma, etc., and, suffering, those truly, how do these three proceed after being summarized? What is to be said is that the first, eighth, and ninth become afflictions, that is to say, among the differences of these twelve limbs, the first
Chinese
哦，无明和第八爱，以及第九取，这三者应理解为各自归属于烦恼。二是第十有，又是什么呢？行是第二，有是第十，应知这些归属于业。剩余的七个是痛苦。应知归属于烦恼和业的这些剩余的支分差别七者，归属于痛苦。例如，识、名、色、六处、触、受、生、老死也是。又是，又字的用法是极度连接，是说归纳是真实地极度连接，即无明等真实地归纳于痛苦。同样，这十二支法全部归纳为烦恼、业和痛苦这三者，应知其意义在于没有低劣和优胜。呢的用法是，这些在经中确定指示的，直到那时完全列举的这些是殊胜的，应这样说。如果问，这些从何而来，被业和烦恼，以及业和痛苦所转变呢？应说，三者以类别区分转变，是从类别区分而转变。第七烦恼，是指三者以类别区分转变。业是指类别区分转变，是从类别区分而极度转变。痛苦是指如前一样确定指示的，从中产生第七个三者，痛苦是指烦恼，这两个本身就是极度流转的，所以是有的轮转。其中，有是业的形象所显现。它也是具有三个名称的，从这里产生轮转，从而在七个世间中完全流转。呢的用法是确定的意思。例如，就像月亮在东方完全流转一样，是有的轮转。同样，圆满产生不是这样。即使那样，确定性是没有的。用“是”这个词。然后，现在如果问，一切有情的主宰者和作者是什么呢？应说，一切众生
English
O, ignorance and the eighth craving, and the ninth grasping, these three should be understood as each belonging to afflictions. What about the second and tenth existence? Action is the second, existence is the tenth, it should be known that these belong to karma. The remaining seven are suffering. It should be known that the seven differences of branches that remain from these that belong to afflictions and karma, belong to suffering. For example, consciousness, name, form, six sense sources, contact, feeling, birth, and old age and death as well. Moreover, the use of the word "moreover" is to connect extremely, it means that the summarization is truly extremely connected, that is, ignorance and so on are truly summarized into suffering. Similarly, all these twelve dharmas are summarized into three: afflictions, karma, and suffering, and it should be known that the meaning is that there is no inferiority or superiority. The use of "ni" is that these that are definitely indicated in the sutras, these that are completely enumerated until then are supreme, it should be said like that. If asked, from where do these come, being transformed by karma and afflictions, and by karma and suffering? It should be said, the three transform by distinguishing categories, they transform from distinguishing categories. The seventh, affliction, refers to the three transforming by distinguishing categories. Karma refers to transforming by distinguishing categories, it is only extremely transformed from distinguishing categories. Suffering refers to the same as before, definitely indicated, from which the seventh three arise, suffering refers to afflictions, these two themselves are extremely transmigrating, therefore it is the wheel of existence. Among them, existence is what appears as the form of karma. It also has three names, from here the wheel arises, thereby completely transmigrating in the seven worlds. The use of "ni" is the meaning of definite. For example, just as the moon completely transmigrates in the east, it is the wheel of existence. Similarly, complete arising is not like that. Even so, certainty is not there. Use the word "is". Then, now if asked, what is the master and author of all sentient beings? It should be said, all beings