Tibetan
ས་བཀའ་སྩལ་པ། ད་ལྟར་འབའ་ཞིག་མ་ཡིན་ཏེ། འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་ང་ཇི་ལྟར་སྦྱིན་པ་དང་། སྦྱིན་པའི་བགོ་བཤའི་བསྔགས་པ་བརྗོད་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉོན་ཅིག །དགེ་སློང་དག་སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ན་གྲོང་ཁྱེར་བཱ་རཱ་ཎ་སཱི་ན་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཅེས་བྱ་བ་རྒྱལ་པོ་བྱེད་དེ། དེའི་རིང་ལ་འབྱོར་པ་དང་རྒྱས་པ་དང་བདེ་བ་དང་ལོ་ལེགས་པ་དང་སྐྱེ་བོ་དང་མི་མང་པོས་གང་བ་དང་རྩོད་པ་དང་འཐབ་པ་ཞི་བ་དང་འཁྲུག་པ་དང་ནང་འཁྲུག་དང་ཆོམ་རྐུན་དང་ནད་དང་མུ་གེ་མེད་པ་དང་འབྲས་སཱ་ལུ་དང་བུ་རམ་ཤིང་དང་བ་ལང་དང་མ་ཧེ་དང་ལྡན་པར་འདུག་སྟེ། གནོད་པ་མེད་ཅིང་ཚེར་མ་དཀྲུགས་ལ། བུ་གཅིག་པ་སྡུག་པ་ལ་བྱ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་བཞིན་དུ་རྒྱལ་སྲིད་བྱེད་དོ། །རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་བྱམས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ། སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པ་སྦྱིན་པ་ལ་དགའ་བ་ཞིག་གོ །དེ་སྦྱིན་པ་དག་སྦྱིན་ཞིང་བསོད་ནམས་དག་བྱེད་དེ། དེ་ཟས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཟས་སྦྱིན་པར་བྱེད། སྐོམ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ནི་སྐོམ་སྦྱིན་པར་བྱེད། གོས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ནི་གོས་སྦྱིན་པར་བྱེད། སྤོས་དང་མེ་ཏོག་ཕྲེང་དང་བྱུག་པ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ནི་སྤོས་དང་མེ་ཏོག་ཕྲེང་དང་བྱུག་པ་རྣམས་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ། །ནད་པ་ལ་མཁོ་བའི་ནད་བྲང་བཅས་ནས་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་སྦྱར་ཏེ། སྐྱེ་བོ་དམན་པ་དང་བཀྲེན་པ་དང་སྡུག་པ་དང་མགོན་མེད་པ་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་བྱེད་དོ། །བཟའ་བ་དང་བཅའ་བ་མང་པོ་སྟ་གོན་བྱས་ནས། ནམ་མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་རྣམས་དང་ཆུ་ན་གནས་པ་རྣམས་དང་ཐང་ལ་གནས་པ་རྣམས་ལ་སྦྱིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཕྱི་ཞིག་ན་ཀཱ་ཤིའི་ཡུལ་དུ་ཐན་པ་བྱུང་སྟེ། དེར་ལྟས་མཁན་བྲམ་ཟེ་བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྒོ་བ། ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཆར་འབབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནས་ཆར་མ་བབ་པས་མུ་གེ་བྱུང་སྟེ། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དེ་དག་ཅི་བྱ་གཏོལ་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱི་ནང་ན་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཟན་འབྱོར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་འདི་ཉིད་དུ་འཁོད་ཅིག །མི་འབྱོར་པ་དེ་དག་ནི་ཡུལ་གཞན་དུ་དེང་ལ། ནམ་ལོ་ལེགས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཕྱིར་ ཤོག་ཅིག །ཡུལ་ནི་ཕྱིས་ཀྱང་ཡོད་ལ། སྲོག་ནི་ཕྱིས་མེད་དོ་ཞེས་བསྒོའོ། །དེ་ནས་དེ་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དེ་དག་ལས་ཁ་ཅིག་ནི་ཡུལ་གཞན་དུ་དོང་སྟེ་འཁོད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཡུལ་ལ་ཆགས་ནས་དེ་ཉིད་ན་འཁོད་དེ། དེ་དག་དེ་ན་སུ་ལ་ཟན་ཇི་ཙམ་
Chinese
世尊开示说：不单是现在，过去的时候，我是如何布施，以及布施的功德如何被赞颂，你们仔细听着。诸位比丘，过去世的时候，在瓦拉纳西城，有位名叫月光（ཟླ་འོད།）的国王执政。在他执政期间，国家富饶、繁荣、安乐、丰收，民众安居乐业，没有争端、战斗、冲突、内讧、盗贼、疾病和饥荒，到处都是稻米、甘蔗、牛和水牛。没有任何损害，荆棘也被清除。他像对待独生子一样，以正法治理国家。那位国王慈悲为怀，富有同情心，关爱众生，乐于布施。他广行布施，积攒功德。他向需要食物的人布施食物，向需要饮水的人布施饮水，向需要衣服的人布施衣服，向需要香、花环和涂香的人布施香、花环和涂香。他为病人提供所需的药品和所有用具，并照顾贫困、穷苦、可怜和无依无靠的人。他准备了大量的食物和饮料，布施给在空中飞翔的众生、在水中生活的众生和在陆地上生活的众生。后来，迦尸国（ཀཱ་ཤིའི་ཡུལ།）发生了旱灾。那里的占卜婆罗门预言说，未来十二年都不会下雨。之后，由于不下雨，发生了饥荒，许多人变得无助。于是，月光国王宣布：你们当中有足够十二年粮食的人，就留在这里。没有足够粮食的人，就去其他地方吧。等到丰收的时候，再回来。土地以后还会有，但生命逝去就不会再有了。听到这个消息后，许多人离开了家园，去了其他地方。有些人因为眷恋故土，留在了那里。那些人想知道谁有多少粮食。
English
The Blessed One said: "It is not only now, but also in the past, how I gave alms and how the merits of giving were praised, listen carefully. Monks, in the past, in the city of Varanasi, there was a king named Moonlight who ruled. During his reign, the country was rich, prosperous, peaceful, and had good harvests. It was filled with people and many people, and there was no strife, fighting, conflict, internal strife, thieves, diseases, or famine. There were rice, sugarcane, cattle, and buffaloes everywhere. There was no harm, and thorns were removed. He ruled the country according to the Dharma, like treating an only son. That king was compassionate, full of compassion, loved sentient beings, and was happy to give alms. He gave alms and accumulated merit. He gave food to those who wanted food, water to those who wanted water, clothes to those who wanted clothes, and incense, garlands, and perfumes to those who wanted incense, garlands, and perfumes. He provided medicines and all necessary equipment for the sick, and took care of the poor, destitute, miserable, and helpless people. He prepared a lot of food and drinks and gave them to the beings who fly in the sky, the beings who live in the water, and the beings who live on the land. Later, there was a drought in the country of Kashi. The fortune-telling Brahmins there predicted that it would not rain for twelve years. After that, because it did not rain, there was a famine, and many people became helpless. Then, King Moonlight announced: 'Those of you who have enough food for twelve years, stay here. Those who do not have enough food, go to other places. When there is a good harvest, come back. The land will still be there later, but life will not be there later.' As soon as they heard this news, many people left their homes and went to other places. Some people stayed there because they were attached to their homeland. Those people wanted to know how much food each person had.
Tibetan
ཡོད་པ་དེ་དག་ཟོས་པའི་འོག་ཏུ་བཀྲེས་པས་ཉམ་ཐག་ནས་རྒྱལ་པོའི་ཐད་དུ་སོང་སྟེ་སྨྲས་པ། ལྷ་བདག་ཅག་ནི་བཀྲེས་ལགས་ཀྱིས་བདག་ཅག་ལ་འཚལ་མ་སྩལ་དུ་གསོལ། དེ་ནས་དེ་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་རྒྱལ་པོ་དེས་བསམས་པ། འདིར་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེ་ལ་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་ཏུ་བགོ་བཤའ་བྱ་དགོས་སྙམ་ནས་སྨྲས་པ། ཁྱེད་རེ་ཞིག་སྡོད་ཅིག་དང་ངས་མངན་རྣམས་ལ་སྨྲས་ཏེ་བྱའོ་ཞེས་བྱས་ནས། རྒྱལ་པོ་དེས་མངན་རྣམས་ལ་སྨྲས་པ། ང་དང་ཡུལ་ན་གནས་པའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་འདི་དག་གིས་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་བཟར་ཡོད་དམ། མངན་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ལྷ་སྩང་བང་རྣམས་གཡར་སྔར་བྲིམས་ཏེ་གདོད་གསོལ་བར་འཚལ་ལོ་ཞེས་སྨྲས་ནས། མངན་རྣམས་ཀྱིས་སྩང་བང་རྣམས་གཡར་སྔར་བྲིམས་ནས། ཡུལ་ན་འཁོད་པའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་རྣམས་བགྲང་བ་ལ་ཞུགས་སོ། །དེ་ནས་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་མི་རེ་རེའི་སྐལ་བར་ཅི་ཐོབ་པ་རྩིས་ན། ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཉིན་གཅིག་བཞིན་དུ་ཁམ་རེ་རེ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ལ། རྒྱལ་པོས་ནི་ཁམ་གཉིས་གཉིས་གསོལ་དུ་ཡོད་པར་རིག་ནས། དེ་དག་གིས་རྒྱལ་པོ་ལ་གསོལ་པ། ལྷ་དགུང་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཡུལ་ན་གནས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་གདུགས་གཅིག་བཞིན་དུ་ཁམ་རེ་རེ་འཚལ་དུ་མཆིས་སོ། །ལྷས་ནི་ཞལ་ཁམ་གཉིས་གཉིས་གསོལ་དུ་མཆིས་སོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་དེ་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་རྒྱལ་པོ་དེས་ཡུལ་ན་གནས་པའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ཐམས་ཅད་ཉིན་གཅིག་ཅིང་ཁམ་རེ་རེ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་ལ་ཡང་དག་པར་འཛུད་དོ། །དེ་ནས་དེར་སུ་ཡང་རུང་འཆི་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཀྱང་ལྷའི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་དེར་སྐྱེས་པས་ལྷའི་གནས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་གང་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གྱིས་བསམས་པ། ལྷའི་གནས་རྣམས་ནི་རྒྱུ་གཉིས་ ཀྱིས་ཀུན་དུ་གང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འབྱུང་བ་དང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་འབྱུང་བ་ཡིན་ན། ཅི་ད་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དུ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་བྱུང་ངམ། འོན་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱུང་ཞིག་གུ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། དེས་བལྟས་ན་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དེས་བསམས་པ་འོ་ན་སུའི་མཐུས་ལྷའི་གནས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་གང་བར་གྱུར་ཞིག་གུ་སྙམ་སྟེ། དེས་བལྟས་ནས་རྒྱལ་པོ་ཟླ་འོད་ཀྱི་མཐུས་དེ་ལྟར་གྱུར་པར་རིག་ནས། དེས་བསམས་པ། ཅི་འདི་བརྒྱ་བྱིན་དུ་འགྱུར་བའམ་ཚངས་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་བསྒྲུབ་སྙམ་དུ་བསམས་ཏེ། དེས་བལྟས་ན་བླ་ན་མེད་པ་ཡང
Chinese
那些人吃完之后，因饥饿而虚弱，便去到国王那里说道：神啊，我们饥饿了，请赐予我们食物。听到这话后，国王心想：这里有许多百姓，需要长时间地分配食物。于是说道：你们稍等片刻，我与大臣们商议后再做决定。说完，国王对大臣们说：我和国内的众多百姓，十二年间有吃的吗？大臣们回答说：神啊，粮仓的粮食可以借贷出售，以便供养。大臣们将粮仓的粮食借贷出售后，便开始统计国内居住的众多百姓。然后计算出十二年间每个人能分到多少，结果是每个人每天只能分到一口食物，而国王每天可以吃两口。他们向国王禀告说：神啊，十二年间，国内居住的所有百姓，就像一把伞一样，每人每天只能吃一口食物。神您可以每天吃两口。听到这话后，国王立刻下令，每天给国内居住的众多百姓每人一口食物。那些百姓也真正地进入了行善的十业道。之后，无论谁死去，都会转生到天界，他们转生到那里，使得天界到处都充满了。然后，天界之主帝释天想到：天界到处都充满的原因有两个，一是如来出世，二是转轮王出世。难道现在世间出现了转轮王？或者如来出世了？他这样想着，但并非如此。他又想，那么是谁的力量使得天界到处都充满呢？他观察后发现，是月光国王的力量使得天界变成这样。他心想：难道这个人要成就帝释天或梵天吗？他观察后发现，是无上的...
English
After those people had eaten, they were weakened by hunger, so they went to the king and said: "O god, we are hungry, please grant us food." Upon hearing this, the king thought: "There are many people here, and food needs to be distributed for a long time." So he said: "Wait a moment, and I will consult with the ministers before making a decision." After saying this, the king said to the ministers: "Do I and the many people living in the country have enough to eat for twelve years?" The ministers replied: "O god, the grain in the granaries can be borrowed and sold to provide sustenance." After the ministers borrowed and sold the grain from the granaries, they began to count the many people living in the country. Then they calculated how much each person could receive in twelve years, and the result was that each person could only receive one mouthful of food per day, while the king could eat two mouthfuls each day. They reported to the king, saying: "O god, for twelve years, all the people living in the country, like a single umbrella, can only have one mouthful of food each day. O god, you can have two mouthfuls each day." Upon hearing this, the king immediately ordered that each of the many people living in the country be given one mouthful of food each day. Those people also truly entered the path of the ten virtuous actions. Afterward, whoever died would be reborn in the heavenly realms, and their rebirth there filled all the heavenly realms. Then, Indra, the lord of the gods, thought: "There are two reasons why the heavenly realms are filled everywhere: one is the appearance of a Tathagata, and the other is the appearance of a Chakravartin. Has a Chakravartin appeared in the world now? Or has a Tathagata appeared?" He thought this way, but it was not so. He thought again, then whose power has caused the heavenly realms to be filled everywhere? After observing, he realized that it was the power of King Moonlight that had caused the heavenly realms to become like this. He thought: "Is this person going to achieve becoming Indra or Brahma?" After observing, he found that it was the unsurpassed...