Tibetan
པས་བཀའ་སྩལ་པ། འདུན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་ལན་འགའ་ཡང་། །ང་ཡི་ཚིག་ནི་མ་བཅག་ན། །ང་ཡི་དེང་དུས་ཐ་མ་ལ། །ང་ཡི་ཚིག་འདི་མ་གཅག་ཤིག །འདུན་པས་གསོལ་པ། གཞོན་ནུ་མཚན་མོ་འདི་ནི་འཇིགས་པ་དང་འཇིགས་སུ་རུང་བ་མཆིས་པས་བདག་བཅིབས་པ་མི་ལེན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དགོངས་པ། ལན་དང་ཡང་ལན་གྱིས་གདོན་མི་ཟ་བར་སྐྱེ་བོ་སད་པར་འགྱུར་གྱིས་བདག་ཉིད་སོང་ལ་རྟའི་རྒྱལ་པོ་བསྔགས་ལྡན་སྟ་གོན་བྱའོ་སྙམ་ནས་དེ་ནས་ཉིད་ཀྱིས་ཕོ་བྲང་གི་སྒོ་ཕྱེ་ནས་རྟའི་རྒྱལ་པོ་བསྔགས་ལྡན་གཟུང་བར་བརྩམས་པ་ན་མཇིང་ཀྱོག་བྱེད་ལ་ཕར་བྲོས་ཚུར་བྲོས་ཤིང་འདུག་ཏུ་མི་བཏུབ་བོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕྱག་བསོད་ནམས་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མས་བསྐྱེད་པ་འཁོར་ལོ་དང་། བཀྲ་ཤིས་དང་། གཡུང་དྲུང་འཁྱིལ་པ་མངའ་བ། སྐྲག་པ་རྣམས་དབུགས་འབྱིན་པར་མཛད་པས་མགོ་ལ་བྱུགས་ནས་གསུངས་པ། བསྔགས་ལྡན་ཐ་མ་ཡི་ནི་ཁུར་ལོང་སྟེ། །དཀའ་ཐུབ་ནགས་སུ་མ་ཐོགས་ང་སྐྱོལ་ཅིག །བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ནས་མྱུར་དུ་འགྲོ་བ་ཀུན། །བསམ་གཏན་རྣམ་ཐར་ཆར་གྱིས་ཚིམ་པར་བྱ། །ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་དུད་འགྲོ་ཡང་གདམས་ན་ཕྱི་ལང་མི་བྱེད་པས་རྟའི་རྒྱལ་པོ་བསྔགས་ལྡན་མི་གཡོ་བར་འདུག་གོ །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐུགས་དགྱེས་པ་སྐྱེས་ཏེ་རྟའི་རྒྱལ་པོ་བསྔགས་ལྡན་བསྟད་དོ། །ཇི་ཙམ་ན་ཤཱཀྱ་མིང་ཆེན་འདྲམ་པོ་བྱེད་པ་སྐྱེ་བོ་ཉུལ་ཞིང་ཕྱོགས་དེར་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ གཤེགས་པར་ཆས་པ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ནས་སྐད་འཛེར་ཅིང་མིག་མཆི་མས་གང་བས་སྨྲས་པ། གཞོན་ནུ་འདི་ཅི་མཛད། མིང་ཆེན་འགྲོའོ་གཞོན་ནུ་འདི་ནི་རིགས་པ་མ་ལགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གསུངས་པ། མིང་ཆེན་འདི་ཉིད་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ངས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་དཀའ་བ་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པ་དེས་ན་ད་ང་ཅི་ཁྱིམ་ན་འདུག་ཕོད་དམ། འདི་ནི་ངེས་ཏེ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ཚལ་དུ་འགྲོའོ། །གང་ཞིག་འབར་བའི་ཁྱིམ་ཆེན་ལས། །མཁས་རྣམས་མྱུར་དུ་འབྱུང་བ་ལ། །ལེགས་མིན་སྨྲ་བར་མི་འོས་ཀྱི། །དེ་ནི་བསྔགས་པར་འོས་ཉིད་ཡིན། །དེ་བཞིན་རྒ་ནད་འཆི་བ་ཡིས། །རབ་འབར་སྲིད་པའི་གཟེབ་ལས་ནི། །འབྱུང་བར་འདོད་གྱུར་གང་ཡིན་ལ། །འདིར་ནི་མི་རིགས་ཅི་ཞིག་མཐོང་། །དེ་ལྟར་གསུང་དྲག་པོས་སྤྱོས་པ་དང་། མིང་ཆེན་གདོང་ལས་མཆི་མ་ཆར་བཞིན་དུ་འབབ་ཅིང་ཆོ་ངེ་འདེབས་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ་ཀྱི་ཧུད། དེང་དུ་རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་དང་། །
Chinese
于是（国王）下令说：“阿阇，你几次三番，如果不违背我的话，在我这最后的时刻，不要违背我的话。”阿阇禀告说：“年轻的王子，今晚是恐怖和令人恐惧的，我不接受骑乘。”菩提萨埵心想：“一次又一次的劝说是不会被鬼怪吞噬的，会让人们觉醒，我自己去准备那匹名叫‘善哉’的马王吧。”于是他自己打开宫殿的门，开始抓住马王‘善哉’，但它却扭动脖子，到处逃窜，无法驯服。 然后，菩提萨埵用积累了无数功德的双手，手掌上具有法轮、吉祥和卍字符号，他驱散恐惧，抚摸马头说道：“善哉，这是你最后一次承担重任了，请带我到苦行林中，不要耽搁。获得菩提后，我将迅速让一切众生，以禅定解脱之雨而满足。”由于法性，即使是对待畜生也要教诲，所以马王‘善哉’一动不动地站着。然后，菩提萨埵心中生起喜悦，驯服了马王‘善哉’。这时，释迦族的有名之人，名叫米钦，他四处游荡，来到了那个方向，看见菩提萨埵准备离开。 于是，他发出尖叫，眼中充满泪水，说道：“王子，您在做什么？米钦要走了，王子，这不合道理啊！”菩提萨埵说道：“米钦，这才是合乎道理的。因为我为了众生的利益，在无数的三个阿僧祇劫中，经历了成百上千的苦行，才证得了圆满的菩提，现在我怎么还能呆在家里呢？这是肯定的，我要去苦行林。谁能从燃烧的大房子里，迅速逃离出来，不应该说他做得好不好，而是应该赞叹他。同样，被衰老、疾病和死亡所燃烧的有之大屋中，想要逃离的人，在这里又能看到什么不合情理的地方呢？”就这样，他用严厉的话语斥责米钦，米钦的脸上像下雨一样流淌着泪水，开始哭泣，呜呼！如今国王净饭王和……
English
Then (the king) commanded, "Ajah, if you do not break my word even a few times, do not break my word at this, my last moment." Ajah reported, "Young prince, this night is terrifying and frightening, so I will not accept the ride." The Bodhisattva thought, "Repeated persuasion will not be devoured by demons, but will awaken people, so I myself will go and prepare the horse king 'Praised One'." Then he himself opened the door of the palace and began to seize the horse king 'Praised One', but it twisted its neck and fled back and forth, and could not be tamed. Then, the Bodhisattva's hands, which had accumulated hundreds of thousands of merits, possessed wheels, auspiciousness, and swastikas, dispelled fear, stroked the horse's head, and said, "Praised One, this is your last time to bear the burden, please take me to the ascetic forest without delay. After attaining Bodhi, I will quickly satisfy all beings with the rain of meditation and liberation." Because of the Dharma nature, even animals should be taught, so the horse king 'Praised One' stood still. Then, joy arose in the Bodhisattva's heart, and he tamed the horse king 'Praised One'. At that time, a famous man of the Shakya clan, named Michen, wandered around and came to that direction, and saw the Bodhisattva preparing to leave. Then, he screamed and his eyes filled with tears, saying, "Prince, what are you doing? Michen is leaving, Prince, this is not reasonable!" The Bodhisattva said, "Michen, this is reasonable. Because for the benefit of sentient beings, I have undergone hundreds of thousands of austerities for countless three asankhyeya kalpas, and have attained perfect Bodhi, how can I still stay at home now? It is certain that I will go to the ascetic forest. Whoever can quickly escape from a burning big house, one should not say whether he is doing well or not, but should praise him. Similarly, in this great house of existence that is burning with old age, sickness, and death, what unreasonableness can one see in someone who wants to escape?" In this way, he rebuked Michen with harsh words, and tears flowed from Michen's face like rain, and he began to weep, alas! Now King Suddhodana and...
Tibetan
ཤཱཀྱ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །ཡང་དང་ཡང་དུ་བསམ་པ་ཡི། །རེ་བ་འབྲས་བུ་མེད་པར་གྱུར། །དེང་དུ་རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་ནི། །སྲས་ཀྱི་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས་པ། །ལག་བསྒྲེང་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཞིང་། །མི་བཟད་སྒྲ་ནི་འབྱིན་པར་འགྱུར། །ས་འཚོ་གྲགས་འཛིན་རི་དགས་སྐྱེས། །དེ་བཞིན་བཙུན་མོའི་འཁོར་རྒྱས་པའང་། །དོན་གྲུབ་དང་ནི་བྲལ་བ་ཡིས། །ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར། །ཞེས་སྨྲས་ནས། དེ་དངངས་པས་གྲགས་འཛིན་མ་བསླང་སྟེ་སྨྲས་པ། དོན་གྲུབ་འདི་ནི་ཤེས་གྱུར་གྱིས། །ཁྱིམ་ཐབ་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་ནས། །སྡུག་བསྔལ་ཉམ་ཐག་དུ་མ་འོང་། །ཁྱིམ་ཐབ་སྡུག་པ་དེ་ཟློག་ཤིག །ཁྱེད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐབ་གཤེགས་གྱུར་འདི་ནི་མཐོང་དཀའ་སྟེ། །ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ལྟོས་ཁྱིམ་ཐབ་མཐོང་བའི་ཐ་མ་ཡིན། །ཀྱི་ཧུད་ཕོངས་པ་བདག་གིས་མཚན་མོ་ཁུས་བཏབ་ཀྱང་། །སུས་ཀྱང་ལན་མ་སྟེར་བས་བདག་གིས་མ་ཉེས་སོ། །དེས་ནི་དེ་ལྟར་ཁུས་བཏབ་ཀྱང་། །འདི་ལྟར་ལྷ་རྣམས་བྱིན་བརླབས་ཀྱིས། །དགོན་པར་འོ་དོད་བོས་པ་བཞིན། ། འགའ་ཡང་སད་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་དགོངས་ཏེ། གང་བདག་གིས་ཡབ་ལ་མ་བལྟས་པར་འགྲོ་བ་ནི་ངའི་ཚུལ་དང་འཐུན་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མ་གང་ན་བ་དེར་གཤེགས་ཏེ་བྱོན་པ་དང་། རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་མ་གཉིད་ཀྱིས་ནོན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་འདི་སྙམ་དུ་དགོངས་ཏེ་ཇི་ལྟར་ང་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕར་གྱུར་ཅིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་བླ་མ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐུ་བོ་ཡིན་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཕ་དང་མ་ནི་སྐྱེས་བུའི་སློབ་དཔོན་དུ་གྱུར་པ་དང་། ལྷར་གྱུར་པ་དང་། ཚངས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞིང་ཤིན་ཏུ་ཕན་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་ཡབ་ཀྱི་ཞབས་གཉིས་ལ་བཏུད་དེ་བསྐོར་བ་ལན་གསུམ་མཛད་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསུངས་སོ། །བདག་ཀྱང་ཡིད་ལ་བརྩེར་ལྡན་ཞིང་། །བདག་ཀྱང་ཉེ་དུ་རྣམས་ལ་དགའ། །འོན་ཀྱང་འཁོར་བ་རང་བཞིན་ངན། །འདི་མཐོང་ནས་ནི་མཆི་བ་ལགས། །གལ་ཏེ་རྒ་ནད་འཆི་བ་དང་། །སྡུག་པའི་གཉེན་བྲལ་ལས་བྱུང་བའི། །གནོད་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་མ་མཆིས་ན། །ཁྱོད་ནི་སྤོང་བར་སུ་ཞིག་བྱེད། །གང་ཕྱིར་མི་འདོད་བཞིན་དུ་ནི། །རབ་ཆེ་གཉེན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་། །མཛའ་བཤེས་ཆུང་མ་དབང་ཕྱུག་རྣམས། །ཡུན་མི་རིང་བར་འཁོར་བར་འགྱུར། །དེ་བས་མ་ཆགས་ཡིད་ཀྱིས་ནི། །འཁོར་བ་ལས་ནི་རྣམ་གྲོལ་ཕྱིར། །བརྩེར་ལྡན་ཉེ་དུ་སྤངས་ནས་ནི། །སྐྱེ་བོ་མེད་ནགས་བསྟན་པ་ལགས།
Chinese
所有释迦族人，反复思量，希望都成了没有果实的。如今净饭国王，被儿子的悲伤所折磨，举着双手痛苦，发出难以忍受的声音。土地供养、持名、鹿生的，同样还有妃嫔眷属兴盛的，因为与义成（悉达多）分离，将要感受极大的痛苦。说完后，她惊慌地没有叫醒持名母，说道：要知道义成（悉达多）这件事，家族被痛苦所折磨，不要再有痛苦可怜的事发生，阻止家族的痛苦吧！你家族的离去是难以见到的，你看看这是见家族的最后一次了。唉，可怜的我，即使夜晚呼喊，也没有人回应，我没有错啊。即使那样呼喊，也像这样诸神的加持，像在寂静处呼救一样，谁也没有醒来。然后菩萨这样想到：我不拜见父亲就走，是不合我的规矩的。想着就去往净饭国王所在的地方，走过去的时候，净饭国王正在熟睡。然后这样想到：我虽然是所有世间的彼岸，是世间的上师和世间的长子，但即使这样，父母也是人的导师，是天神，是梵天，是做极大益处的。这样想着，就亲吻了父亲的双足，绕了三圈，说了这样的话：我也是心中充满慈爱，我也喜欢亲戚们，然而轮回自性不好，看到这些才要离开。如果老、病、死，以及与所爱分离所生的，损害的痛苦不存在，谁会舍弃你呢？因为不情愿地，极其盛大的亲友眷属，朋友、妻子、权势等，不会长久地停留在轮回中。因此以不执着的心，为了从轮回中解脱，舍弃了慈爱的亲人，去往没有人的森林，是为了这个缘故。
English
All the Shakyas, repeatedly thinking, their hopes turned into fruitless ones. Now, King Suddhodana, tormented by the sorrow of his son, suffers with his hands raised, uttering unbearable sounds. Earth Offering, Holder of Fame, Deer-born, likewise, the flourishing retinue of consorts, because of separation from Siddhartha, will experience immense suffering. Having said this, she, in a panic, did not wake Holder of Fame Mother, and said: Know this matter of Siddhartha, the family is tormented by suffering, may no more suffering and misery occur, prevent the suffering of the family! The departure of your family is difficult to see, look at this, it is the last time to see the family. Alas, poor me, even though I cry out at night, no one responds, I am not at fault. Even though I cry out like that, it is like the blessings of the gods, like calling for help in a solitary place, no one has awakened. Then the Bodhisattva thought: It is not in accordance with my custom to leave without seeing my father. Thinking this, he went to where King Suddhodana was, and as he went, King Suddhodana was fast asleep. Then he thought: Although I am the other shore of all the world, the teacher of the world, and the eldest son of the world, even so, father and mother are the teachers of men, are gods, are Brahmā, and do immense good. Thinking this, he kissed his father's feet, circumambulated him three times, and said these words: I am also full of love in my heart, I also like relatives, but samsara is bad in nature, seeing these things is why I am leaving. If old age, sickness, death, and the suffering of separation from loved ones did not exist, who would abandon you? Because unwillingly, the extremely grand circle of relatives, friends, wives, powers, etc., will not remain in samsara for long. Therefore, with a non-attached mind, for the sake of liberation from samsara, having abandoned loving relatives, going to the forest where there are no people, is for this reason.