Tibetan
བདག་གིས་སེམས་ཅན་དག་ལ་བརྟགས་ན། ཁ་ཅིག་ཁ་དོག་དང་མདོག་དང་མཐུ་སྟོབས་སུ་ལྡན་ཏེ། འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་དབང་དུ་གྱུར། ཁ་ཅིག་ནི་ནད་ཀྱིས་གཟིར་ནས་ཤིན་དུ་རིད་དེ་མདོག་དང་ཁ་དོག་ཏུ་མི་ལྡན། མཐུ་དང་སྟོབས་མེད་པས་དབང་དུ་མ་གྱུར་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཤིན་ཏུ་ལོངས་སྤྱོད་དང་ལྡན་ཏེ་བང་མཛོད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་གང་ངོ་། །ཁ་ཅིག་ནི་དབུལ་ཕོངས་པས་ཅི་ཡང་མི་བདོག་གོ །ཁ་ཅིག་ནི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ངོ་། །ཁ་ཅིག་ནི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་མཐོང་བས་དེ་བས་ན་ངེས་པར་ནང་གི་ཆོས་ནི་མི་རྟག་པར་རིག་གོ །གཞན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་ས་བོན་དང་། མྱུ་གུ་དང་། སྡོང་བུ་དང་། ལོ་མ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུའི་ཚེ་སོ་སོར་ཐ་དད་དེ། དེ་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆོས་ཀྱང་ཁ་ཅིག་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན། ཁ་ཅིག་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་མི་ལྡན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མི་རྟག་པར་རིག་གོ་སྙམ་སེམས་སོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པར་རྟོགས་ནས་ཐོས་པའི་སྒོ་ནས་ཆོས་ ཐམས་ཅད་ལ་འདི་ལྟར་རྟོག་གོ །བདག་གིས་ཐོས་ན་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་བདེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་ཏེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་དབང་དུ་ལྡན་ཡང་ལྟས་ལྔ་མངོན་པར་བྱུང་བས་དེ་བས་ན་མི་རྟག་པར་རིག་གོ །གཞན་ཡང་བསྐལ་པ་ཐོག་མའི་ཚེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སོ་སོ་ནས་ཡོན་ཏན་མཆོག་དམ་པ་དང་ལྡན་ཏེ། སོ་སོའི་ལུས་ཀྱི་འོད་ཀྱིས་སྣང་བར་བྱེད་ཀྱི་ཉི་མ་ཟླ་བའི་འོད་ལ་རག་མ་ལུས་སོ་ཞེས་ཐོས་ཏེ། མི་རྟག་པའི་མཐུས་འོད་ཀྱང་ཉམས་ནས་ཡོན་ཏན་ཡང་མེད་པར་གྱུར་ཏོ། །གཞན་ཡང་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུ་གླིང་བཞི་ལ་དབང་སྟེ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་དང་ལྡན་པའི་དབང་ཆེན་པོ་ཐོབ་ཀྱང་མི་རྟག་པ་བཅོམ་མ་ནུས་སོ་ཞེས་ཐོས་སོ། །གཞན་ཡང་ས་ཆེན་པོ་འདི་ལ་སྔོན་ནི་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་སྙེད་བདེ་བར་གནས་ཏེ། ཤིང་རྟའི་ཕང་ལོ་ཙམ་གྱི་ས་སྟོངས་མེད་པར་སྨན་དམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་། ནགས་ཚལ་དང་། བཟའ་ཤིང་གི་ར་བ་དང་། འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ལས་ད་ནི་སེམས་ཅན་བསོད་ནམས་ཆུངས་པས་ས་ཆེན་པོ་འདིའི་མཐུ་སྟོབས་མེད་པར་གྱུར་ཏེ། ས་ལས་སྐྱེས་པའི་རྣམས་ཀྱང་རོ་མེད་ཅིང་ཡ་མ་བརླར་གྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མི་རྟག་པ་སྦོམ་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སྦོམ་པོ་རྟོགས་ནས་མཐ
Chinese
我观察众生，有些具有颜色、光泽和力量，来去自如，拥有主权。有些则被疾病折磨，非常瘦弱，没有光泽和颜色，没有力量，因此没有主权。有些非常富有，仓库也完全充满。有些则贫穷，一无所有。有些被视为具有圆满的功德。有些则被视为具有罪恶和不善的法，因此必须认识到内在的法是不恒常的。此外，外在的法，如种子、幼苗、树干、树叶、花朵和果实，在各自的生命阶段是不同的。同样，外在的法有些是圆满的，有些是不圆满的。因此，我认为一切外在的法也是不恒常的。像这样，在认识到一切法都是不恒常之后，通过听闻的方式，对一切法作如下思考：我听闻天界的天人们也具有非常安乐圆满的享受，虽然具有神通和主权，但由于五衰相的显现，因此认识到他们也是不恒常的。此外，在劫初之时，一切众生各自都具有殊胜的功德，各自身体的光芒照亮一切，不依赖日月的光芒。但听闻说，由于不恒常的力量，光芒也消失了，功德也没有了。此外，像转轮圣王一样，统治四大部洲，拥有七宝，获得巨大的权力，但听闻说也无法战胜不恒常。此外，在这大地之上，过去有无数众生安乐地居住，没有像车轮辐条一样空旷的地方，充满了各种珍贵的药材、森林、食用植物的园圃和果实等，非常繁荣。但现在由于众生福报浅薄，这大地的力量也消失了，从地上生长出来的东西也没有味道，变得贫瘠。因此，一切内外之法都是不恒常的，这被称为粗大的不恒常。像这样认识到粗大的不恒常之后，
English
As I examined sentient beings, some possessed color, radiance, and power, moving freely and holding dominion. Others were afflicted by illness, exceedingly emaciated, lacking radiance and color, without power, and thus without dominion. Some were exceedingly wealthy, their treasuries completely full. Others were impoverished, possessing nothing. Some were seen to possess perfect qualities. Others were seen to possess sinful and unwholesome dharmas, therefore one must recognize that inner dharmas are impermanent. Furthermore, external dharmas, such as seeds, sprouts, trunks, leaves, flowers, and fruits, are distinct in their respective life stages. Likewise, some external dharmas are perfect, while others are not. Therefore, I think that all external dharmas are also impermanent. Having thus realized that all dharmas are impermanent, through the gateway of hearing, one contemplates all dharmas in this way: I have heard that even the gods of the heavens possess exceedingly blissful and perfect enjoyments, and although they possess clairvoyance and dominion, they are recognized as impermanent due to the manifestation of the five signs of decay. Furthermore, in the beginning of the kalpa, all sentient beings individually possessed supreme and excellent qualities, and the light of their own bodies illuminated everything, not relying on the light of the sun and moon. But it is heard that due to the power of impermanence, the light also diminished and the qualities also disappeared. Furthermore, like a Chakravartin king, ruling over the four continents, possessing the seven precious jewels, and obtaining great power, it is heard that he could not conquer impermanence. Furthermore, on this great earth, in the past, countless sentient beings lived in happiness, with no empty space even as small as the spokes of a chariot wheel, filled with various precious medicines, forests, gardens of edible plants, and fruits, etc., flourishing greatly. But now, due to the meager merit of sentient beings, the power of this great earth has also disappeared, and those that grow from the earth are also tasteless and have become barren. Therefore, all inner and outer dharmas are impermanent, and this is called gross impermanence. Having thus realized gross impermanence,
Tibetan
ར་གྱིས་ཕྲ་མོ་ལ་རྟོག་གོ །དེ་ལ་ཕྲ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་བར་དུ་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་མི་རྟག་པར་རྟོག་གོ །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཚན་མ་ཡོངས་སུ་བཅོམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མ་འོངས་པའི་གཟུགས་དེ་མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ན། གཟུགས་ལ་ཁྱད་པར་གྱི་དུས་རྣམ་པ་འདི་བཅུ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བ་མི་རུང་ངོ་། །བཅུ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ནུར་ནུར་པོའི་དུས་དང་། མེར་མེར་གྱི་དུས་དང་། མཁྲེགས་པའི་དུས་དང་། ཤ་གོང་གོང་པོར་གྱུར་པའི་དུས་དང་། ཡན་ལག་སྐྱེས་པའི་དུས་དང་། བུས་པ་ཆུང་ངུའི་དུས་དང་། གཞོན་ནུའི་དུས་དང་། ལང་ཚོའི་དུས་དང་། དར་ལ་བབ་པའི་དུས་དང་། རྒས་པའི་དུས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནུར་ནུར་པོའི་ཚེ་ན་མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོག་ན་མེར་མེར་ནས་ལང་ཚོ་བའི་བར་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་ན་རྒས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་དུས་མང་པོ་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་འགོག་པ་མ་ཡིན་ན་རྒས་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་མི་རིགས་ཏེ། དུས་གཅིག་ཏུ་ཚད་དུ་ཕྱིན་པར་སྐྱེ་བའི་རིགས་སོ། །དེ་ལྟར་དུས་གཅིག་ཏུ་ཚད་དུ་ཕྱིན་པར་སྐྱེ་བའི་གནས་མེད་དེ། དེ་བས་ན་ངེས་པར་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་འགོག་པའི་མི་རྟག་པ་ཕྲ་མོ་ཡོད་པར་རིག་གོ །གཞན་ཡང་གང་ཟག་ཁ་ཅིག་ནི་སྔོན་དབང་པོ་དང་མདོག་ཏུ་ལྡན་ཏེ། ཕྱིས་རྒུད་ཅིང་ཉམས་པ་ཡང་མཐོང་བས་ན་གང་ཟག་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་ངེས་པར་མི་རྟག་པར་མངོན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཆེན་པོ་བཞི་དང་། སྤྱོད་ལམ་བཞི་ལ་རྟོག་གོ །གཞན་ཡང་ཕྱི་ནང་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་གཉིས་ཡོད་དེ། བཀྲེས་པ་དང་། སྐོམ་པ་དང་། གྲང་བ་དང་། ཚ་བ་ཡང་རྟོག་གོ །གཞན་ཡང་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་མི་རྟག་པ་ཕྲ་མོ་མ་ཡིན་ན་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་ཡང་གསུང་བའི་མི་རིགས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གིས་དེ་ལྟར་རྟོག་ན་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་རྟག་པ་ཕྲ་མོ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕྱི་ནང་གི་གཟུགས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་སྤྱོད་པ་ན་བར་བར་ནི་དགའ་བའི་སེམས་སྐྱེ། བར་བར་ནི་ཞེ་སྡང་གི་སེམས་སྐྱེ། བར་བར་ནི་འདོད་པའི་སེམས་སྐྱེ། བར་བར་ནི་དྲན་པའི་
Chinese
了知微细。何谓微细？菩萨摩诃萨于内外一切法乃至极微尘，于未来时了知无常。为何如此？因具足一切相已摧坏之故。若未来之色非无常，则不可说色有此十种差别时。十者为何？即：凝滑之时，稍凝之时，坚硬之时，成肉团之时，生支分之时，婴孩之时，少年之时， 青春之时，壮年之时，衰老之时。菩萨于凝滑之时，若不了知无常，则从稍凝乃至青春亦不转变。若不了知无常，则亦不转变至衰老。如是众多时分若非刹那刹那坏灭，则有老而生之族类，即一时圆满而生之族类。如是，一时圆满而生之理不应有。是故，应知必有刹那刹那坏灭之微细无常。又，见有众生先具足根及容色，后衰损毁坏，故知彼众生刹那刹那定是无常。又，了知四大及四威仪。又，内外二者各有二种痛苦之因，即饥渴、寒热亦了知。又，若如是四者非刹那刹那之微细无常，则思彼四种痛苦亦应不言说。菩萨若如是了知，则名菩萨了知微细无常。如内外之色，心之法亦应如是了知。为何如此？因于六处行故。于六处行时，时而生喜乐之心，时而生嗔恚之心，时而生贪欲之心，时而生忆念的
English
Knowing the subtle. What is meant by subtle? The Bodhisattva Mahasattva knows the impermanence of all internal and external phenomena, down to the finest particles, in the future. Why is this? Because it possesses the characteristic of being completely destroyed. If the future form is not impermanent, then it is not possible to say that there are these ten kinds of different times for form. What are the ten? They are: the time of congealing, the time of slightly congealing, the time of hardening, the time of becoming a lump of flesh, the time of the limbs developing, the time of infancy, the time of youth, the time of adolescence, the time of maturity, and the time of old age. If the Bodhisattva does not perceive impermanence at the time of congealing, then there will be no change from the time of slightly congealing to the time of adolescence. If he does not perceive impermanence, then he will not change to old age either. Thus, if many times are not destroyed moment by moment, then there would be a race that is born old, that is, a race that is born perfect at one time. Thus, there is no place for being born perfect at one time. Therefore, one should know that there is definitely subtle impermanence that is destroyed moment by moment. Furthermore, since some beings are seen to have faculties and complexion at first, but later decline and deteriorate, it is evident that those beings are definitely impermanent moment by moment. Furthermore, one contemplates the four great elements and the four postures. Furthermore, the two internal and external aspects each have two causes of suffering, namely, hunger and thirst, cold and heat, are also contemplated. Furthermore, if these four aspects are not subtle impermanence moment by moment, then one thinks that the four kinds of suffering should not be spoken of either. If a Bodhisattva understands in this way, then it is called a Bodhisattva understanding subtle impermanence. Just as with internal and external forms, the phenomena of the mind should also be understood in the same way. Why is this? Because it acts on the six sense sources. When acting on the six sense sources, sometimes a mind of joy arises, sometimes a mind of hatred arises, sometimes a mind of desire arises, sometimes a mind of