Tibetan
གསལ་བར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་འགགས་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ཐེག་པ་གསུམ་དང་། ཐེག་པ་གཅིག་དང་། སེམས་དང་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པ་ལ་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་པར་ཞེན་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་། སྐུར་པའི་མཐར་ལྷུང་བ་ཡིན་ནོ། །ལྟ་བ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་གནས་ལ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གཞན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རྟོག་གི་འཕགས་པ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་དེ་ཉིད་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །སྒྲ་བཞིན་རྣམ་རྟོག་དེ་དག་གིས། །ཆོས་རྣམས་གང་དག་རྣམ་གཞག་པ། །དེ་ལྟར་དེ་དག་སྒྲོ་བཏགས་པས། །ཤི་འཕོས་དམྱལ་བའི་གནས་སུ་ལྷུང་། །ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བདག་མེད་དེ། །ཕུང་པོ་ཉིད་ཀྱང་བདག་མ་ཡིན། །དེ་དག་བཏགས་པ་བཞིན་དུ་མེད། །མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་གྱུར་ལ། །ཇི་ལྟར་བྱིས་པས་བརྟགས་པ་ལྟར། །དེ་སྟེ་མཐོང་བཞིན་དེ་ཡོད་ན། །ཐམས་ཅད་བདེན་པ་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཆོས་རྣམས་དངོས་པོ་མེད་ན་ནི། །རྣམ་དག་མ་དག་ཡོད་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་བཞིན་མིན་ཏེ། །དེ་དག་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པར་གྱུར་ན། ཁྱོད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡེ་ཤེས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ཡེ་ཤེས་དེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཆོག་གོ །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མུ་སྟེགས་ཅན་དང་། བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་ འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུང་བའི་བསམས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མཆོག་གི་ཡེ་ཤེས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྣང་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པར་མཐོང་བ་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས། གང་ཟག་དང་། ཆོས་བདག་ཏུ་མེད་པ་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །གཞན་ཡང་ཡེ་ཤེས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་འགག་པ་མེད་པ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་ལ་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །མི་སྐྱེ་མི་འཇིག་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །མཚན་མ་དང་མཚན་མ་མེད་པར་ལྷུང་བ་དང་། ཡོད་པ་དང་མེད་པར་ལྷུང་བ་དང་། མཚན་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལས་ཤིན་དུ་འདས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གཞན་ཡང་དངོས་པོ་གསུམ་འདུས་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཐབས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །དངོས་པོ་དང་ཐབས་མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང་ཐོབ་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །ཐོབ་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། རང་ཉིད་འཕགས་པའི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་རྟོགས་པས་ན་མི་འཇུག་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཆུའི་ཟླ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་དེ་ཉིད་ ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །ལས་རྣམས་སོགས་པ་རྣམས་ཤེས་ཏེ། །མི་སོགས་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཆོས་རྣམས་སོ་སོར་རབ་བརྟགས་ཏེ། །སྣང་བ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང་། །དབང་དང་སྟོབས་ཀྱང་ཐོབ་གྱུར་ན། །དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ། །ཡུལ་དང་འབྲེལ་བ་སེམས་ཡིན་ཏེ། །རྣམ་རྟོགས་རིག་པ་ཡེ་ཤེས་ཡིན། །སྣང་བ་མེད་དང་ཁྱད་པར་ལས། །ཤེས་རབ་དག་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་ཤེས་དང་། །རྟོག་པའི་འདུ་ཤེས་སྤངས་པ་དང་། །རྣམ་རྟོག་མེད་པའི་ཆོས་ཐོབ་པ། །རྒྱལ་སྲས་ཡིན་ཏེ་ཉན་ཐོས་མིན། །རབ་ཞི་ཁྱད་པར་བཟོད་པ་དང་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་དག་གི། །ཡེ་ཤེས་ལས་ནི་དོན་དགེ
Chinese
正如所阐明的那样。此外，大慧，对于未生、未灭、自性涅槃、三乘、一乘，以及心和自性等等，如果执着于与声音完全一致的显现，那么这种执着就会堕入增益和诽谤的极端。如果将见解安立于其他形态，并以其他方式进行分别，那么就会显现出如幻术般的各种分别。正如幻术显现出各种形态一样，凡夫俗子们会以不同的方式进行分别，但圣者们则不然。然后，为了再次阐释这个道理，世尊宣说了这些偈颂：由于那些随声分别，对诸法进行安立，因此，他们如此增益，死后堕入地狱之处。蕴聚之中无我，蕴聚本身也不是我，它们如所安立般不存在，不存在本身也不存在。如果一切事物都存在，正如孩童所臆测的那样，如果它如所见般存在，那么一切都将显现为真实。如果诸法没有事物自性，那么清净与不清净都不存在，不如所见般，但它们也不是不存在的。此外，大慧，将要阐述智慧和识的体性。如果善于区分智慧和识的体性，那么你和菩萨们将领悟智慧和识的体性，并迅速现证无上圆满正等菩提。大慧，智慧有三种，即世间、出世间和出世间之最胜。那么，什么是世间智慧呢？例如，外道和凡夫俗子们执着于存在和不存在。那么，什么又是出世间智慧呢？例如，声闻和独觉们执着于堕入自相和共相的思念。那么，什么是出世间最胜的智慧呢？
English
As it is clearly explained. Furthermore, Mahamati, clinging to the appearance that is exactly like the sound, regarding things such as the unborn, the unceasing, naturally completely passing beyond sorrow, the three vehicles, the one vehicle, and the mind and nature, etc., then that clinging relies on falling into the extremes of imputation and defamation. If views are established in other forms, and discriminated in other ways, then various discriminations like illusions will appear. Just as illusions appear in various forms, so too do childish ordinary beings discriminate separately in other ways, but not the noble ones. Then, in order to teach that very meaning again, the Bhagavan spoke these verses: Through those discriminations that follow sound, whatever things are established, thus, by imputing those, having died and transmigrated, they fall into the hell realms. In the aggregates there is no self, the aggregates themselves are also not self, those do not exist as they are imputed, non-existence itself also does not exist. If all things were to exist, just as children imagine, if it exists as it is seen, then all would be seen as true. If the dharmas have no entity, then purity and impurity do not exist, it is not as it is seen, but those are also not non-existent. Furthermore, Mahamati, the characteristics of wisdom and consciousness will be explained. If you become skilled in thoroughly distinguishing the characteristics of wisdom and consciousness, then you and the Bodhisattvas will comprehend the characteristics of wisdom and consciousness, and quickly manifestly and completely awaken to unsurpassed, perfect, complete enlightenment. Mahamati, wisdom has three aspects: namely, the worldly, the transcendental, and the supreme transcendental. What is worldly wisdom? It is like this: the tirthikas and childish ordinary beings cling to existence and non-existence. What is transcendental wisdom? It is like this: all the shravakas and pratyekabuddhas cling to thoughts that fall into self-characteristics and general characteristics. What is the supreme transcendental wisdom?
Chinese
何为智慧？即是说，对于佛和菩萨们无相之法，能够彻底分辨，并且能见到不生不灭，远离有和无的边际，是如来之地，对于人与法无我，各自由自己觉悟而生。此外，智慧有三种，即是说，了悟生和灭的智慧，了悟自相和共相的智慧，以及了悟不生不灭的智慧。对于大智慧来说，生和灭是识，不生不灭是智慧。落入有相和无相，落入有和无，以及从各种特征之因所生起的是识，完全超越有和无的特征的是智慧。此外，具有生之特征的是识，具有不生之特征的是智慧。此外，无碍之特征是智慧，对于各种境具有阻碍之特征的是识。此外，从三种事物聚合而产生的方法之特征是识，没有事物和方法之自性特征是智慧。此外，具有获得之特征的是识，没有获得之特征是智慧，因为自己是圣者，通过各自觉悟的智慧来领悟其行境，所以不入不生，犹如水中的月亮。之后，世尊为了再次阐释那个意义，宣说了这些偈颂：了知业等诸法，非人等即是智慧。善加辨别诸法，证悟无相，若能获得自在与力量，则称为智慧。与境相关联的是心，分别念是识，觉性是智慧。从无相和差别中，智慧得以生起。舍弃心、意、识和分别之想，获得无分别之法，是佛子而非声闻。殊胜寂静、差别与安忍，以及如来之清净，从智慧中产生殊胜之义。
English
What is wisdom? It is said that, for the unmanifested Dharma of Buddhas and Bodhisattvas, one can thoroughly distinguish, and see the unborn and unceasing, being apart from the sides of existence and non-existence, it is the place of the Tathagata, and the selflessness of person and Dharma arises from one's own individual realization. Moreover, there are three aspects of wisdom, namely, the wisdom of realizing birth and destruction, the wisdom of realizing self and general characteristics, and the wisdom of realizing the unborn and unceasing. For great wisdom, birth and destruction are consciousness, and the unborn and unceasing are wisdom. Falling into signs and signlessness, falling into existence and non-existence, and what arises from the causes of various characteristics are consciousness, and what completely transcends the characteristics of existence and non-existence is wisdom. Furthermore, the characteristic of having birth is consciousness, and the characteristic of having no birth is wisdom. Furthermore, the characteristic of being unobstructed is wisdom, and the characteristic of being obstructed by various objects is consciousness. Furthermore, the characteristic of the method of arising from the aggregation of three things is consciousness, and the characteristic of the nature of having no things and methods is wisdom. Furthermore, the characteristic of having attainment is consciousness, and the characteristic of having no attainment is wisdom, because one is a noble being, and by realizing the realm of practice of the wisdom of individual self-awareness, one does not enter or arise, like the moon in water. Then, the Bhagavan, in order to explain that meaning again, spoke these verses: Knowing actions and so on, that which is not a person and so on is wisdom. Having well discriminated all dharmas, realizing the absence of appearance, if one obtains power and strength, that is called wisdom. That which is related to objects is mind, discrimination is consciousness, awareness is wisdom. From the unmanifest and the distinct, wisdom arises. Abandoning mind, intellect, consciousness, and the thought of discrimination, and obtaining the Dharma without discrimination, is a son of the Conqueror, not a Hearer. Supreme peace, distinction, and forbearance, and the purity of the Tathagata, from wisdom arises excellent meaning.