Tibetan
ས་རྒྱས་ཀྱིས་ བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བསྟན་པ་རྣམས་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལྟ་བའི་བསམ་པ་ཅན་གྱི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི། ལོགས་ཤིག་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཚུལ་རང་བཞིན་གྱི་ཆོས། འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་ལ་གནས་པ་ཐོབ་པ་རབ་ཏུ་དབྱེ་ཞིང་སྟོན་པར་མི་བྱེད་དོ། །དཔེར་ན་ཆུའི་ནང་དུ་ཤིང་གི་གྲིབ་མ་སྣང་ཡང་དེ་ནི་གྲིབ་མ་ཡང་མ་ཡིན། གྲིབ་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཤིང་གི་དབྱིབས་ཀྱང་མ་ཡིན། ཤིང་གི་དབྱིབས་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱང་གཅིག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། གཉི་ག་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པས་རང་གི་སེམས་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ། །དཔེར་ན་མེ་ལོང་རབ་ཏུ་ཕྱིས་པའི་ནང་དུ་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་གཟུགས་བརྙན་ཐམས་ཅད་སྣང་སྟེ། དེ་དག་ནི་གཟུགས་ཀྱང་མ་ཡིན། གཟུགས་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཡང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་གཟུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སུ་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་མུ་སྟེགས་ཅན་ལྟ་བ་ངན་པ་པ་རང་གི་སེམས་སྣང་བའི་གཟུགས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱང་གཅིག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། གཉི་ག་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པར་ལྟ་བ་ལ་རབ་ཏུ་རྟེན་ཏོ། །དཔེར་ན་རླུང་དང་འབབ་ཆུ་ཕྲད་པ་ལས་སྒྲ་འབྱུང་ཡང་དེ་ནི་དངོས་པོ་ཡང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་ངན་པའི་རྟོག་གེ་པ་རྣམས་ཀྱང་གཅིག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། གཉི་ག་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པར་ལྟ་བ་ལ་རབ་ཏུ་རྟེན་ཏོ། །དཔེར་ན་རྩྭ་དང་། ཤིང་མེད་པའི་ས་ཕྱོགས་ཆེན་པོར་ཉི་མ་ཤིན་ཏུ་ཚ་བའི་འོད་ཀྱིས་སྨིག་རྒྱུའི་དབའ་རླབས་རབ་ཏུ་གཡོ་ཡང་དེ་ནི་དངོས་པོ་ཡང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཆགས་པ་དང་། ཆགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་ བོ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱིས་རྣམ་པར་སྤྲོས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྐྱེ་བ་དང་། གནས་པ་དང་། འཇིག་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་རྣམས་ཀྱང་གཅིག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། གཉི་ག་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྟེན་པས་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོའི་སྒོ་ལ་དམིགས་པ་ཡང་སྨིག་རྒྱུའི་དབའ་རླབས་དེ་དག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་ལ་ལ་ཞིག་གིས་སྔགས་དང་། འཁྲུལ་འཁོར་གྱིས་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་པ་སྟོན་པ་འདྲེ་དང་སྦྱོར་བར་ལྡན་ན་གཡོ་བའི་ལས་བྱེད་དེ། བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འགྲོ་བ་དང་། འོང་བ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་མུ་སྟེགས་བྱེད་ལྟ་བ་ངན་པའི་བསམ་པ་ཅན་དག་ཀྱང་། གཅིག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། གཉི་ག་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པའི་ལྟ་བ་ལ་རྟེན་ཅིང་སྤྲོས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་སོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དེ་བས་ན་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པ་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དངོས་པོ་འདོད་པ་དག་གིས་སྐྱེ་བ་དང་། གནས་པ་དང་། འཇིག་པ་དང་། གཅིག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དང་། གཉི་ག་དང་། གཉི་ག་མ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ལྟ་བ་ངན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་དེ་ཉིད་ཡང་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་གསུངས་སོ། །སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་ཆུ་གྲིབ་ཤིང་། །སྐྲ་ཤད་འཛིངས་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟར། །སྲིད་གསུམ་དག་ནི་རབ་རྟོགས་ན། །མཐར་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར། །རི་དགས་སྐོམ་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི། །གཡོ་བས་སེམས་ནི་བསླུས་པས་ན། །སྨིག་རྒྱུ་ལ་ནི་ཆུར་རྟོག་ཀྱང་། །ཆུ་ཡི་དངོས་པོ་ཡང་དག་མེད། །དེ་བཞིན་རྣམ་ཤེས་ས་བོན་པ། །གཡོ་ཞིང་གྱུར་པས་ཡུལ་དུ་སྣང་། །བྱིས་པ་རྣམ་རྟོག་གང་སྐྱེས་པ། །རབ་རིབ་ཅན་གྱི་རབ་རིབ་བཞིན། །ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བ་ལ། །དངོས་པོར་འཛིན་ཅིང་མངོན་ཞེན་པ། །མི་འཐུན་ཁྱེའུས་ཁྱེའུ་དབྱུང་བཞིན། །འདོད་རྒྱུ་འཛིན་པ་རབ་ཏུ་སྤོངས། །སྒྱུ་མ་རོ་ལངས་འཁྲུལ་འཁོར་དང་། ། སྤྲིན་དང་རྨི་ལམ་གློག་ལྟ་བུར། །རབ་ཏུ་རྟོག་ན་རྣམ་གྲོལ་ཞིང་། །རྒྱུན་གསུམ་དག་ནི་གཏན་དུ་སྤོངས།
Chinese
不是由大地所开示的。 而且其他的教法，都是由于凡夫各自的见解想法所产生的。不分别安立各自的自性之法，不善于分辨显示圣者各自以智慧所证悟的安住于三摩地之乐。例如水中显现树的倒影，但那既不是倒影，也不是非倒影，既不是树的形状，也不是非树的形状。 同样，那些被外道见解的习气所完全熏染而执着于分别念的人们，也因为执着于一和异、有和无、亦有亦无、常和无常的观念，而不能领悟到这仅仅是自心的显现。例如在擦拭干净的镜子中，会如实显现各种影像，而没有分别念。但那些影像既不是色，也不是非色。而那些愚痴的人们，却将所见之色和非色执着为色的概念。 同样，那些具有外道邪见，并执着于自心所显现之色的人们，也执着于一和异、二者和非二者、有和无、亦有亦无、常和无常的见解。例如风和流水相遇会发出声音，但那既不是实物，也不是非实物。 同样，那些具有外道邪见的论师们，也执着于一和异、二者和非二者、有和无、亦有亦无、常和无常的见解。例如在没有草和树木的广阔地方，由于太阳 अत्यधिक (梵文天城体，atyadhika，非常)炎热的光芒，海市蜃楼的波浪会剧烈地摇动，但那既不是实物，也不是非实物，因为有贪执和无贪执的缘故。同样，那些凡夫俗子从无始以来就被分别念所戏弄
English
It is not taught by the earth. Moreover, other teachings arise due to the views and thoughts of individual ordinary people. They do not separately establish the nature of things as they are, nor do they skillfully distinguish and show the bliss of samadhi attained by the wisdom of the noble ones themselves. For example, the shadow of a tree appears in water, but it is neither a shadow nor not a shadow, neither the shape of the tree nor not the shape of the tree. Similarly, those who are completely imbued with the habits of heretical views and cling to conceptual thoughts also fail to comprehend that it is merely the appearance of their own mind because they cling to the notions of one and different, existent and non-existent, both existent and non-existent, permanent and impermanent. For example, in a well-cleaned mirror, all images appear without conceptual thought, just as they are. But those images are neither form nor not form. And those foolish people who see form and non-form cling to the concept of form. Similarly, those who have heretical wrong views and cling to the form that appears in their own mind also cling to the views of one and different, both and neither, existent and non-existent, both existent and non-existent, permanent and impermanent. For example, when wind and flowing water meet, sound arises, but that is neither a real thing nor not a real thing. Similarly, those logicians who have heretical wrong views also cling to the views of one and different, both and neither, existent and non-existent, both existent and non-existent, permanent and impermanent. For example, in a vast place without grass and trees, the waves of mirage tremble violently due to the extremely hot light of the sun, but that is neither a real thing nor not a real thing, because of attachment and non-attachment. Similarly, those ordinary people have been deluded by conceptual thoughts since beginningless time.
Chinese
由宿习的习气所熏染，以分别念对生、住、灭显现执着，这些也与一、异、俱、非俱、有、无、亦有亦非有、常、无常密切相关，因此各自对所应认识的自性之门进行观察，也如海市蜃楼的波浪一般。例如，有些人通过咒语和幻轮，显示非为有情之物，与鬼神结合而行摇动之事，孩童们以分别念对去来显现执着。同样，外道邪见的思想者们，也因对一、异、俱、非俱、有、无、亦有亦非有、常、无常的见解产生依赖和戏论而显现执着，从而妄加臆测。大智慧者，因此，对于那些想要各自认识圣者智慧自性的人们来说，应当完全舍弃对生、住、灭、一、异、俱、非俱、有、无、亦有亦非有、常、无常等邪见的分别念。此后，世尊为了再次阐明此义，宣说了这些偈颂：如幻术、梦境、水影、树木，发梳乱结与海市蜃楼般，若能善知三有之真相，终将获得彻底解脱。如渴鹿因错觉而奔走，心被迷惑，虽于海市蜃楼中妄想有水，然水中实无真实之物。如是，识的种子，因动摇和变化而显现为境，孩童所生的分别念，如患眼翳者的眼翳。于无始轮回中，执着实有并显现执着，如不合群的孩童排斥其他孩童般，应彻底舍弃贪求之执着。如幻术、僵尸、幻轮，如云、梦、闪电般，若能善加了知便得解脱，应彻底断绝三续。
English
Influenced by the imprints of past habits, and clinging to arising, abiding, and ceasing through conceptual thought, these are also closely related to one, different, both, neither, existent, non-existent, both existent and non-existent, permanent, and impermanent. Therefore, observing the door of the self-nature that should be known by each individual is like the waves of a mirage. For example, some people use mantras and magic wheels to show things that are not considered sentient beings, and they perform moving actions in conjunction with ghosts and spirits. Children cling to going and coming through conceptual thought. Similarly, those with heretical views and thoughts also cling to dependence and elaboration on the views of one, different, both, neither, existent, non-existent, both existent and non-existent, permanent, and impermanent, and thus make false conjectures. Greatly wise ones, therefore, for those who wish to individually recognize the self-nature of the wisdom of the noble ones, they should completely abandon the conceptual thoughts of wrong views such as arising, abiding, ceasing, one, different, both, neither, existent, non-existent, both existent and non-existent, permanent, and impermanent. Then, the Bhagavan spoke these verses to further clarify this meaning: Like illusion, dream, water reflection, trees, tangled hair comb and mirage, if one thoroughly understands the truth of the three realms, one will ultimately attain complete liberation. Like a thirsty deer running due to delusion, the mind is deceived, although one imagines water in a mirage, there is no real substance of water in it. Likewise, the seed of consciousness, appearing as an object due to shaking and changing, the conceptual thoughts born in children are like the cataracts of those with cataracts. In beginningless samsara, clinging to things as real and manifesting attachment, like an unsociable child rejecting other children, one should completely abandon the clinging to desire. Like illusion, corpse, magic wheel, like clouds, dreams, lightning, if one can understand well, one is liberated, and one should completely cut off the three continuums.