Tibetan
པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། ཐ་སྙད་དེ་ཡང་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན། བུད་མེད་མ་ཡིན་གྱིས། དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྟོགས་ཤིག །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་གང་ཞེ་ན། དེ་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དང་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་སའི་ཁམས་དང་། ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། རླུང་གི་ཁམས་སོ། དེ་ལ་སའི་ཁམས་དང་བ་ནི་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་མ་ཡིན་ནོ། །ཆུའི་ཁམས་དང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། མེའི་ཁམས་དང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། རླུང་གི་ཁམས་དང་བ་ཡང་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་མ་ཡིན་ནོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སའི་ཁམས་དང་བ་ནི་ཆོས་གང་ལ་ཡང་སྐྱེ་མཆེད་དམ། སྐྱེ་མཆེད་ཐོབ་པར་བྱ་བར་ཉེ་བར་མི་གནས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་རླུང་གི་བར་གྱི་ཁམས་དང་བ་ནི་ཆོས་གང་ལ་ཡང་སྐྱེ་མཆེད་དམ། སྐྱེ་མཆེད་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཉེ་བར་མི་གནས་སོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་དེ་དག་ནི་སེམས་པ་མེད་ཅིང་བྱེད་པ་མེད་ལ་ཅི་ཡང་མི་ནུས་པ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཆོས་རྣམས་ ནི་རེ་རེ་ནས་བཙལ་ན་ཐ་སྙད་ཙམ་མ་གཏོགས་པར་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་མི་དམིགས་སོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སའི་ཁམས་དང་བ་ནི་སའི་ཁམས་དང་བས་སྟོང་། རླུང་གི་ཁམས་དང་བའི་བར་ནི་རླུང་གི་ཁམས་དང་བས་སྟོང་སྟེ། ཆོས་གང་དག་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དེ་དག་ལ་དང་བའམ། འཁྲུགས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་ག་ལ་ཡོད་དེ། གང་ལ་ངང་བའམ། འཁྲུགས་པ་མི་དམིགས་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་གཟུགས་ལ་ལྟ་བར་འགྱུར། དེ་ལྟར་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཤིན་དུ་སྟོང་སྟེ། དེ་ནི་འོང་བ་དང་། འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔོན་གྱི་མཐར་ཡང་མི་དམིགས་སོ། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡང་མི་དམིགས་སོ། རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གནས་པ་ཡང་མི་དམིགས་སོ། གང་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པ་དེ་ནི་བུད་མེད་ཀྱང་མ་ཡིན། སྐྱེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། གང་བུད་མེད་ཀྱང་མ་ཡིན། སྐྱེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་དེས་རློམ་སེམས་སུ་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་རློམ་སེམས་ནི་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། རློམ་སེམས་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རློམ་སེམས་དང་བྲལ་བའོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་ན་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་འདི་ལ་ནི་མཚན་མ་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་མཚན་མ་འདི་ནི་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་མཚན་མ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། འདི་ནི་མཚན་མ་མེད་པའོ། དེ་ནི་སྨོན་པར་མི་བྱེད་པས་འདི་ནི་སྨོན་པ་མེད་པའོ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་ན་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་སྟེ། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པའོ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་རྣ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ནས་ལུས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་གང་ཞེ་ན། གང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དང་བའོ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ངེས་པ། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐས་ཀླས་པ། གདགས་སུ་མེད་པ། ཐ་སྙད་མེད་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་གང་ལ་དབང་པོ་རྣམས་ཐོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་ཡུལ་རྣམས་ཤེས་བྱ་སྟེ། མིག་ནི་གཟུགས་རྣམས་ལ་ཐོགས་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་རྣམས་ནི་མིག་གི་ཡུལ་ཞེ་བྱའོ། དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་ནི་སྒྲ་རྣམས་ལ། སྣ་ནི་དྲི་རྣམས་ལ། ལྕེ་ནི་རོ་རྣམས་ལ། ལུས་ནི་རེག་བྱ་རྣམས་ལ། ཡིད་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཐོགས་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་རྣམས་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་མིག་གཟུགས་རྣམས་ལ་ཐོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འབབ་པའི་ཐོགས་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་མིག་ནི་གཟུགས་རྣམས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འབབ་སྟེ། འཐུན་པ་རྣམས་ལ་སྡུག་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་འབབ་པ་དང་། མི་མཐུན་པ་རྣམས་ལ་ཁོང་ཁྲོད་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་འབབ་པ་དང་། འཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་འཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་འབབ་པའོ། དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཐོགས་པར་འགྱུར་རོ། ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་འབབ་པའི་ཐོགས་པར་འགྱུར་བར་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡིད་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འབབ་སྟེ། འཐུན་པ་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པས་འབབ་པ་དང་། མི་མཐུན་པ་རྣམས་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བས་འབབ་པ་དང་། འཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་མཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་རྨོངས་པས་འབབ་པའི་ཡུལ་དེ་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཡིད་སྤྱོད་ཅིང་རྣམ་པར་སྤྱོད་པས་དེའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཡིད་དེ་འཐུན་པའི་གཟུགས་རྣམས་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་སྤྱོད་པ་དེས་ནི་དེའི་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། མི་མཐུན་པའི་གཟུགས་རྣམས་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བར་སྤྱོད་པ་དེས་ནི་དེའི་སྐྱེ་བར་འགྱུ
Chinese
识知之界即是识知之界自身所空。此名言非为男子，亦非为女子。如是如实以真实之智慧证悟之。大王，何为眼之生处？即四大种和合，如是地界、水界、火界、风界。其中，与地界和合者，非为眼之生处。与水界和合者亦非。与火界和合者亦非。与风界和合者亦非眼之生处。何以故？与地界和合者，于任何法亦非生处，亦不近住于可得生处。如是，风界之间的和合者，于任何法亦非生处，亦不近住于可得生处。何以故？彼等法无心、无作为，且无能为力。大王，若一一寻觅诸法，除名言之外，眼之生处不可得。何以故？与地界和合者，为空于与地界和合者。风界之间的和合者，为空于与风界和合者。任何自性空之法，彼等又怎会有和合或扰乱？于其中，若不可得和合或扰乱，彼等如何能见色？如是，眼之生处之自性极为空性，彼无来去，故于前际亦不可得，后际亦不可得。因无自性，故于彼亦不可得住处。任何自性空者，彼亦非女子，亦非男子。任何非女子亦非男子者，彼又怎会生起我慢？大王，我慢乃魔之行境，无我慢乃佛之行境。何以故？一切法皆离我慢。大王，若如实证悟，则眼之生处为空于眼之生处。何以故？此眼之生处无相，故此眼之生处之相
English
The realm of visual consciousness is empty of the realm of visual consciousness itself. This term is neither male nor female. Thus, realize it with true wisdom as it truly is. Great King, what is the source of the eye? It is the combination of the four great elements, namely the earth element, the water element, the fire element, and the wind element. Among them, that which is combined with the earth element is not the source of the eye. Nor is that which is combined with the water element. Nor is that which is combined with the fire element. Nor is that which is combined with the wind element the source of the eye. Why is that? That which is combined with the earth element is not a source for any dharma, nor does it closely abide in order to obtain a source. Likewise, that which is combined between the wind elements is not a source for any dharma, nor does it closely abide in order to obtain a source. Why is that? Those dharmas are without mind, without action, and without any power. Great King, if one searches for each of the dharmas individually, the source of the eye is not found apart from mere terms. Why is that? That which is combined with the earth element is empty of that which is combined with the earth element. That which is combined between the wind elements is empty of that which is combined with the wind elements. How could there be combination or disturbance in those dharmas that are empty of their own nature? If combination or disturbance is not found in them, how could they see form? Thus, the nature of the source of the eye is utterly empty. Because it has no coming and going, it is not found at the prior limit, nor is it found at the later limit. Because it has no own nature, dwelling in it is also not found. That which is without own nature is neither female nor male. That which is neither female nor male, how could it give rise to pride? Great King, pride is the realm of activity of the demons, and the absence of pride is the realm of activity of the Buddhas. Why is that? All dharmas are free from pride. Great King, if one truly realizes it as it is, then the source of the eye is empty of the source of the eye. Why is that? This source of the eye has no characteristics, therefore this characteristic of the source of the eye
Chinese
眼睛的生处是空性的，这是空性。眼睛的生处是离相的，这是无相。它不希求，所以这是无希求。大王，这样眼睛的生处是解脱的三门，眼睛的生处是趋向于解脱的。大王，从耳朵的生处到身体的生处之间是什么呢？ 是四大种。大王，这样一切法之间是趋向于解脱的，确定于法界，天空的界限是无尽的，不可施设，没有名称，不可言说，不是可言说的。大王，对于什么根门会产生执着呢？那就是所知境，眼睛会对色产生执着，因此色被称为眼睛的境。同样，耳朵对声音，鼻子对气味，舌头对味道，身体对触觉，意识对法产生执着，因此法被称为意识的境。其中，眼睛对色产生执着，这显示了是落入的执着。像这样，眼睛对色有三种落入的方式：对于相符的事物，以痛苦的念头落入；对于不相符的事物，以愤怒的念头落入；对于既不相符也不不相符的事物，以舍的念头落入。同样，意识对法产生执着，这显示了是落入的执着。像这样，意识对法有三种落入的方式：对于相符的事物，以随顺贪着的念头落入；对于不相符的事物，以愤怒的念头落入；对于既不相符也不不相符的事物，以愚痴的念头落入，那些境就是意识的行境，因此意识在那里活动和完全活动，所以称为意识的行境。大王，意识对相符的色随顺贪着地活动，那会使他的贪欲生起。 对不相符的色愤怒地活动，那会使他的……生起
English
The eye's birthplace is empty; this is emptiness. The eye's birthplace is devoid of characteristics; this is without characteristics. It does not desire, so this is without desire. Great King, thus the eye's birthplace is the three doors of liberation, the eye's birthplace is inclined towards liberation. Great King, what is between the birthplace of the ear and the birthplace of the body? It is the four great elements. Great King, thus among all dharmas is inclination towards liberation, certainty in the realm of dharma, the limit of the sky element is endless, unassignable, without name, unspeakable, not to be spoken. Great King, to what sense faculties does attachment arise? That is the knowable object, the eye will become attached to forms, therefore forms are called the object of the eye. Similarly, the ear to sounds, the nose to smells, the tongue to tastes, the body to tactile sensations, the mind to dharmas, therefore dharmas are called the object of the mind. Among them, the eye is attached to forms, which shows that it is the attachment of falling into. In this way, the eye falls into forms in three ways: for compatible things, it falls with the thought of suffering; for incompatible things, it falls with the thought of anger; and for things that are neither compatible nor incompatible, it falls with the thought of equanimity. Similarly, the mind is attached to dharmas, which shows that it is the attachment of falling into. In this way, the mind falls into dharmas in three ways: for compatible things, it falls with the thought of following attachment; for incompatible things, it falls with the thought of anger; and for things that are neither compatible nor incompatible, it falls with the thought of delusion, those realms are called the realm of the mind, therefore the mind acts and fully acts there, so it is called the realm of the mind. Great King, the mind acts with attachment to compatible forms, that will cause his desire to arise. Acting angrily towards incompatible forms will cause his... to arise.
Tibetan
ར། འཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་མཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ལ་རྨོངས་པར་སྤྱོད་པ་དེས་ནི་དེའི་གཏི་མུག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་རྣམས་ལ་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་དམིགས་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་དང་། རྨོངས་པར་འགྱུར་བའོ། ཡིད་ཀྱི་ཤེས་བྱ་འཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་སྤྱོད་པ་དེས་ནི་དེའི་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། མི་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བར་སྤྱོད་པ་དེས་ན་དེའི་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར། འཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་མཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་རྨོངས་པར་སྤྱོད་པ་དེས་ནི་དེའི་གཏི་མུག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་དབང་པོ་རྣམས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ། ཡུལ་རྣམས་ནི་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་མི་ཞིག་ཉལ་བའི་རྨི་ལམ་ན་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་རྨིས་ལ། དེ་ཉལ་བ་ལས་སད་ན་བུད་མེད་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་དེ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་གྱུར་ན་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས་ནི་ལམ་ན་མཐོང་བའི་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་དེ་ཡོད་དམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་མཆིས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སྐྱེས་བུ་གང་རྨི་ལམ་ན་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་རྨི་བའི་བུད་མེད་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་རྩེ་བ་དང་། དགའ་བ་དང་། མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར་བ་དེ་མཁས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནམ། གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་མ་ལགས་ཏེ། དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྨི་ལམ་ན་མཐོང་བའི་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་མ་མཆིས་ཤིང་མི་དམིགས་ཅན་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ལྟ་ག་ལ་མཆིས་ཏེ། གཞན་དུ་ན་གང་དེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མི་དེ་ནི་ཕོངས་ཤིང་དུབ་པའི་སྐལ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་ འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཐོས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཡང་མིག་གིས་གཟུགས་མཐོང་ན་ཡིད་བདེ་བར་འགྱུར་བ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་མངོན་པར་ཞེན་པས་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་ཆགས་པར་གྱུར་ནས་ཡོངས་སུ་འཆགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཡོངས་སུ་ཆགས་པར་གྱུར་ནས་འདོད་ཆགས་ལས་བྱུང་བའི་ལས་ལུས་ཀྱིས་རྣམ་པ་གསུམ་དག་གིས་ནི་རྣམ་པ་བཞི། ཡིད་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དེ། ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་དེ་ཡང་ཐོག་མ་ཉིད་ན
Chinese
又，对于非顺适也非不顺适的事物，以愚痴行事，那就会生起他的愚痴。同样地，对于声音和气味和味道和触觉等，也以三种法为对境而领受，即随之生起贪着和嗔恚和愚痴。对于意的所知顺适之法，以贪着行事，那就会生起他的贪欲。对于不顺适之法，以嗔恚行事，那就会生起他的嗔恨。对于非顺适也非不顺适之法，以愚痴行事，那就会生起他的愚痴。 大王，对于那些，应当了知诸根如幻术，诸境如梦境。大王，例如，有人睡眠时，梦见与一位美貌女子一同享乐，当他从睡眠中醒来时，如果忆起那位美貌女子，大王，您怎么想？在路上见到的那位美貌女子存在吗？ 禀告：世尊，那是不存在的。 佛告：大王，您怎么想？如果有人在梦中与梦见的美貌女子一同嬉戏、欢愉、沉迷，那人是具有智慧的吗？ 禀告：世尊，那不是的。那是什么缘故呢？世尊，梦中所见的美貌女子是完全不存在且不可见的，怎么可能与她一同享乐呢？否则，沉迷于她的人，将会是贫困和疲惫的。 世尊告曰：大王，同样地，那些无闻的凡夫俗子，当眼睛看见事物时，就会对那些令人愉悦的事物产生强烈的执着。由于强烈的执着，他们会随之产生贪恋。产生贪恋之后，就会完全地执着。完全执着之后，就会以贪欲所生的业，身体造作三种，或者四种，意造作三种，而积聚业。而那积聚的业，从一开始