Tibetan
རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །བདག་གིས་ཐོབ་བོ། བདག་གིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་རློམ་སེམས་སུ་བྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བས་སྐྲག་ཅིང་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་གྱི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་གང་གིས་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྟོང་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེས་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་ཡང་སྟོང་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྟོང་པ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་མི་འཇུག་པ་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་གང་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དང་། བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་གྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་པར་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་གཞན་མ་ཡིན་ལ་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་གཞན་མ་ཡིན་ལ་ལམ་ཡང་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། ལམ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་གང་མ་རིག་པ་དང་། སྲིད་པའི་སྲེད་པས་འཇིགས་ཤིང་མ་རིག་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། དེ་ཅི་འི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ལ་གཉིས་སུ་འདུ་ཤེས་འཇུག་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་གཞན་ཡང་དགེ་སློང་གང་འདོད་ཆགས་དང། ཞེ་སྡང་དང། གཏི་མུག་རྣམས་ཀྱིས་སྐྲག་ཅིང་རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་པོ་དག་གི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིས་སྐྲག་ཅིང་འདུ་ཤེས་བཞིའི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། སྒྲིབ་པ་ལྔས་སྐྲག་ཅིང་དབང་པོ་ལྔའི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། སྐྱེ་ མཆེད་དྲུག་གིས་སྐྲག་ཅིང་མངོན་བར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གནས་བདུན་གྱིས་སྐྲག་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་གྱི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། ལོག་པ་ཉིད་བརྒྱད་ཀྱིས་སྐྲག་ཅིང་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། འདུས་བྱས་ཀྱི་དངོས་པོ་དགུས་སྐྲག་ཅིང་མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགུའི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། མི་དགེ་བ་བཅུའི་ལས་ཀྱི་ལམ་གྱིས་སྐྲག་ཅིང་མི་སློབ་
Chinese
应当知晓这是增上慢者。心中思忖并傲慢地认为：‘我已获得，我已现证’，并且完全分别，应当知晓这是增上慢者。因惧怕坏聚见而品尝唯一道的滋味，应当知晓这是增上慢者。那是什么缘故呢？因为以空性来使坏聚见空，以空性的空性也使唯一道空。对于那样的空性，不以空性如实地进入，应当知晓这是增上慢者。尊者阿难陀，再者，如果比丘以坏聚见的空性，以及唯一道的空性，以空性来平等对待，应当知晓这是增上慢者。那是什么缘故呢？尊者阿难陀，空性也并非他者，坏聚见也并非他者，坏聚见即是空性。空性也并非他者，道也并非他者，道即是空性之故。尊者阿难陀，再者，如果比丘因无明和有爱而恐惧，并且品尝从无明中解脱的滋味，应当知晓这是增上慢者。那是什么缘故呢？因为凡是二取识产生的地方，就不是解脱。尊者阿难陀，再者，如果比丘因贪欲、嗔恚和愚痴而恐惧，并且品尝三种解脱门之味，因四颠倒而恐惧，并且品尝四种想之味，因五盖而恐惧，并且品尝五根之味，因六处而恐惧，并且品尝六种神通之味，因七识住而恐惧，并且品尝七菩提分之味，因八邪而恐惧，并且品尝八正道之味，因九有为法而恐惧，并且品尝次第止住的九次第定之味，因十不善业道而恐惧，并且品尝无学
English
It should be known that this is a person with excessive pride. Thinking and arrogantly believing, 'I have attained, I have realized,' and completely distinguishing, it should be known that this is a person with excessive pride. Fearing the view of the perishable aggregate and tasting the flavor of the one path, it should be known that this is a person with excessive pride. Why is that? Because emptiness makes the view of the perishable aggregate empty, and the emptiness of emptiness also makes the one path empty. Not truly entering into such emptiness with emptiness, it should be known that this is a person with excessive pride. Venerable Ananda, furthermore, if a monk equates the emptiness of the view of the perishable aggregate and the emptiness of the one path with emptiness, it should be known that this is a person with excessive pride. Why is that? Venerable Ananda, emptiness is not other, and the view of the perishable aggregate is not other; the view of the perishable aggregate is emptiness. Emptiness is not other, and the path is not other; the path is emptiness. Venerable Ananda, furthermore, if a monk fears ignorance and craving for existence, and tastes the flavor of liberation from ignorance, it should be known that this is a person with excessive pride. Why is that? Because wherever dualistic consciousness arises, it is not liberation. Venerable Ananda, furthermore, if a monk fears desire, hatred, and delusion, and tastes the flavor of the three doors of liberation, fears the four inversions, and tastes the flavor of the four perceptions, fears the five obscurations, and tastes the flavor of the five faculties, fears the six sense sources, and tastes the flavor of the six superknowledges, fears the seven abodes of consciousness, and tastes the flavor of the seven limbs of enlightenment, fears the eight wrongnesses, and tastes the flavor of the eightfold noble path, fears the nine conditioned phenomena, and tastes the flavor of the nine successive abidings of meditative absorption, fears the ten unwholesome paths of action, and tastes the flavor of the no-more-learning.
Tibetan
པའི་ཆོས་བཅུའི་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་དང། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱིས་སྐྲག་ཅིང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཀྱི་ཁམས་དག་གིས་རོ་མྱང་བར་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། དེ་ཅེའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་གཡོ་བ་དང། རློམ་སེམས་དད། སྤྲོས་པ་ཡིན་ཏེ། བཙུན་བ་ཀུན་དགའ་བོ་ཇི་ཙམ་དུ་གཡོ་བ་དང། རློམ་སེམས་དང། སྤྲོས་པ་དང། སེམས་མཐོ་བ་དང། དམའ་བ་དང། འཛིན་པ་དང། སྤོད་པ་དང། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དང། རྟེན་པ་དང། ལྷག་པར་ཞེན་པ་དང། སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡོད་པ་དེ་ཙམ་དུ་ལྷག་པར་བྱེད་པ་དང་ལྡན་བའི་ལྷག་པི་ང་རྒྱལ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་དེ་ལྟ་བུའི་དགེ་སློང་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་སྟོད་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དང། འདུ་མ་བྱས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའི་སྟོང་པ་དང། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མཉམ་ཉིད་དུ་མི་འཇུག་པ་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་བའི་ཕྱིར་རོ། དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཡིན། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། བཙུན་བ་ཀུན་དགའ་བོ་གང་གི་ཚེ་དགེ་སློང་ནང་ཉེ་བར་ཞི་བས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཉེ་བར་ཞི་བར་མཐོང་ཞིང་མཉམ་བཞེས་བྱ་བ་འམ། མི་མཉམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། མ་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། འདུས་བྱས་ཤེས་བྱ་བ་འམ། འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་ བར་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། རྟོག་པ་མི་བྱེད། རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་བྱེད། གཉིས་སུ་འབྱེད་པར་མི་བྱེད། གཅིག་ཏུ་སྡུད་པར་མི་བྱེད། ལེན་པར་མི་བྱེད། འདོར་བར་མི་བྱེད། འཕྲོ་བར་མི་བྱེད། མངོན་བར་ཞེན་པར་མི་བྱེད་ཅིང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་མཉམ་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་ལ་མཉམ་པ་མེད་པ་དང། མི་མཉམ་པ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་པར་བྱ་བ་འམ། མི་མཉམ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་གང་ཡང་མེད་དེ། མཉམ་པ་ཉིད་གང་ཡིན་བ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ཞིང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། རྟོག་པར་མི་བྱེད། རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་བྱེད། མངོན་པར་ཞེན་པར་ཡང་མི་བྱེད་ན། ཐོབ་པ་འམ། མངོན་བར་རྟོགས་པ་འམ། མངོན་སུམ་བྱ་བས་རློམ་སེམས་སུ་བྱེད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་དེ་ནི་གནས་མེད་དོ། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་དེ
Chinese
十种法的味道，并且因有为界而恐惧，品尝无为界的味道，应当知晓这是具有增上慢者。那是什么缘故呢？ 尊者阿难陀，那些全部都是虚伪、傲慢和戏论。 尊者阿难陀，有多少虚伪、傲慢、戏论、心高、心低、执着、增益、完全分别、依赖、特别贪恋和妄加分别，就有多少具有增上慢，因此，尊者阿难陀，应当知晓这样的比丘是具有增上慢者。那是什么缘故呢？ 尊者阿难陀，对于有为界的赞叹和无为界的空性，不以平等性进入空性和空性，因此应当知晓这是具有增上慢者。 之后，具寿阿难陀对文殊童子说道： 文殊，如何比丘没有增上慢呢？ 文殊说道： 尊者阿难陀，当比丘以内心的寂静而见到一切境也寂静，并且平等或不平等，明或不明，有相或无相，有为或无为，
English
tasting the flavor of the ten dharmas, and being afraid of the realm of conditioned things, and tasting the flavor of the realms of unconditioned things, one should know that this is someone with excessive pride. Why is that? Venerable Ananda, all of those are deceit, arrogance, and proliferation. Venerable Ananda, to the extent that there is deceit, arrogance, proliferation, high-mindedness, low-mindedness, grasping, increasing, complete discrimination, reliance, excessive attachment, and imputation, to that extent there is excessive pride endowed with increase. Therefore, Venerable Ananda, one should know that such a bhikshu is one with excessive pride. Why is that? Venerable Ananda, the praise of the realm of conditioned things and the emptiness of the realm of unconditioned things, not entering into equality with emptiness and emptiness itself, therefore one should know that this is someone with excessive pride. Then, the venerable Ananda said to Manjushri, who had become a youth, "Manjushri, how is it that a bhikshu is without excessive pride?" Manjushri said, "Venerable Ananda, when a bhikshu, through inner peace, sees that all realms are also peaceful, and whether it is equality or inequality, knowledge or ignorance, sign or signlessness, conditioned or unconditioned,
Tibetan
་ལྟར་ན་དགེ་སློང་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་ཅིང་གཉེན་པོ་མེད་པ་དང། ཕྱོགས་མེད་པ་དང། རང་གི་ཕྱོགས་དང། གཞན་གྱི་ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ་དང། ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་བཅད་པ་དང། ཚོར་བ་དང། ཚོར་བ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དང་། དམིགས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང་། འཆིང་བ་མེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ངར་འཛིན་པ་དང་། ང་ཡིར་འཛིན་པ་དང་བྲལ་བས་ཆོས་གང་ལ་ཡང་སྤང་བའམ། མངོན་པར་རྟོགས་པ་འམ། མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་ཡོད་པའི་ཆོས་དེ་ཡང་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟར་ཞུགས་པའི་དགེ་སློང་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ན་ཆོས་གང་ལ་ཡང་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། མི་དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། ཟག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའམ། འཇིག་རྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འམ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ ཞེས་བྱ་བ་འམ། འདུས་བྱས་ཤེས་བྱ་བ་འམ། འདུས་མ་བྱས་ཤེས་བྱ་བར་སྒྲོ་འདོགས་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད། རྟོག་པར་མི་བྱེད། རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་དེ། ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ། དེས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་མཉམ་ཞིང་ནམ་མཁའ་ལྟར་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། བཙུན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་གང་དེ་ལྟར་མོས་པའི་དགེ་སློང་ནི་ཡང་དག་པར་ཤིན་དུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། དེ་ལས་དགོངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ་ཇི་སྟར་ནམ་མཁའ་ལག་མཐིལ་ལ་མི་ཆགས་པ་ལྟར་དགེ་སློང་གི་ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །བསྟན་པ་འདི་བཤད་པ་ན་དགེ་སློང་ཉིས་བརྒྱ་ལེན་པ་མེད་པར་ཟག་པ་རྣམས་ལས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་རིན་ཆེན་མཆོག་གིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། འཇམ་དཔལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་བརྡ་སྤྲོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ལས་ཁྱད་པར་དུ
Chinese
如是，比丘没有增上慢且没有对治，没有偏颇，远离自己的宗派和别人的宗派，断绝一切感受，以及一切感受和无感受，以及一切所缘、分别念和作意，没有束缚，没有取著，寂静，极寂静，近寂静。因为远离我执和我所执，所以对于任何应断除、应证悟或应现证之法，也不如实随观。如是行持的比丘，即是没有增上慢者。彼以虚空界之平等性，了知一切法之平等性，故对于任何法，不作是善，不作是不善，不作是有罪，不作是无罪，不作是有漏，不作是无漏，不作是世间，不作是出世间，不作是有为，不作是无为之增益。彼不作增益，亦不生骄慢，不作思惟，不作分别念，不如实随观。彼了知一切法无有增益，以平等性而平等，如虚空般平等。具寿阿难陀，如是信解之比丘，名为真实极解脱，如是即为没有增上慢者。世尊由此密意而说，如虚空不著于手掌，比丘之法亦如是。宣说此教法时，二百比丘不受取著，心从诸漏中解脱。其后，天子宝顶对文殊童子说道：文殊，云何菩萨没有增上慢，能通达真实之智慧？文殊答言：天子，菩萨于何时以一切智智之心，于不平等心与平等心，胜过一切三界。
English
Thus, a monk without arrogance and without antidote, without bias, separated from his own sect and the sects of others, cutting off all feelings, and all feelings and non-feelings, and all objects, discriminations, and mental activities, without bonds, without attachment, peaceful, extremely peaceful, and nearly peaceful. Because he is free from the attachment to self and the attachment to what belongs to self, he does not truly follow and observe any dharma that should be abandoned, realized, or directly experienced. A monk who practices in this way is without arrogance. He understands the equality of all dharmas through the equality of the space element, so he does not ascribe to any dharma as being good, bad, blameworthy, blameless, defiled, undefiled, worldly, transcendent, conditioned, or unconditioned. Because he does not ascribe, he also does not become conceited, does not think, and does not discriminate; he does not truly follow and observe. He understands that all dharmas are equal without ascription, equal through equality, and equal like space. Venerable Ananda, a monk who believes in this way is called truly and completely liberated, and thus is without arrogance. With this intention, the Blessed One said, 'Just as space does not cling to the palm of the hand, so too is the dharma of a monk.' When this teaching was proclaimed, two hundred monks, without attachment, had their minds liberated from all defilements. Then, the son of the gods, Jewel Peak, said to Manjushri, who had become a youth: 'Manjushri, how does a Bodhisattva without arrogance communicate true wisdom?' Manjushri replied: 'Son of the gods, when a Bodhisattva, with the mind of omniscience, surpasses all three realms with a mind that is unequal and equal.'