Tibetan
་དར། སུ་ནི་ཕོངས་པར་གྱུར། སུ་ནི་ཉམ་ང་བར་འགྱུར། སུ་ནི་གནོད་པར་གྱུར། སུ་ནི་ཕོངས་པ་དང་ཉམ་ང་བ་དང་གནོད་པར་གྱུར། སུ་ནི་ངན་སོང་ལ་གཞོལ། སུ་ནི་ངན་སོང་ལ་འབབ། སུ་ནི་ངན་སོང་ལ་བབ། སུ་ནི་ངན་སོང་ནས་དྲངས་ཏེ་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ལ་གཞག །སུའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མ་སྐྱེད་པ་དག་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ། སུའི་བསྐྱེད་པ་དག་ནི་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ། སུའི་སྨིན་པ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱ། སུ་ནི་འདོད་པའི་འདམ་དུ་བྱིང་བ་ལས་ལག་ནས་དྲང་བར་བྱ། སུ་ནི་འཕགས་པའི་ནོར་དང་བྲལ་བ་ལས་འཕགས་པའི་ནོར་གྱི་དབང་ཕྱུག་ལ་དབང་བྱེད་པར་གཞག །སུ་ནི་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བས་བརྒྱན་པའི་འཇིག་རྟེན་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་བྱའོ་ཞེས་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་འཇུག་གོ །སྨྲས་པ། རྒྱ་མཚོ་ཆུ་སྲིན་རྣམས་ཀྱི་གནས། །དུས་རླབས་ཡོལ་བར་འགྱུར་སྲིད་ཀྱི། །གདུལ་བར་བྱ་བའི་སྲས་རྣམས་ལ། །སངས་རྒྱས་དུས་ལས་ཡོལ་བ་མེད། །ཇི་ལྟར་མ་ནི་བུ་གཅིག་སྡུག་པ་ལ། །ལྟ་བར་བྱེད་ཅིང་དེ་ཡི་སྲོག་བསྲུང་ལྟར། །དེ་བཞིན་གདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ནི། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཟིགས་ཤིང་དེའི་རྒྱུད་སྲུང་། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རྒྱུད་ལ་གནས་པ་ཡི། །ཐུགས་རྗེའི་བ་དྲུས་སྲིད་པ་བགྲོད་དཀའ་བར། །འཁྱམས་པར་གདུལ་བར་བྱ་བའི་སྲས་དག་ནི། །བ་གཤིན་བེའུ་སྟོར་བཞིན་དུ་སྐྱོ་མེད་ཚོལ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགོངས་པ། རྒྱལ་པོ་གཏུམ་པོ་རབ་སྣང་བཙུན་མོའི་འཁོར་དང་། གཞོན་ནུ་དང་། བློན་པོ་དང་། འཕགས་རྒྱལ་ན་གནས་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་དང་བཅས་པ་གང་གིས་གདུལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་སྙམ་ན་དགེ་སློང་ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་གཟིགས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཀ་ཏྱའི་བུ་འཕགས་རྒྱལ་གྱི་རྒྱལ་པོ་གཏུམ་པོ་རབ་སྣང་བཙུན་ མོའི་འཁོར་དང་། གཞོན་ནུ་དང་། བློན་པོ་དང་། འཕགས་རྒྱལ་ན་གནས་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་དང་བཅས་པ་ལ་སོམས་ཤིག །བཙུན་པ་དེ་ལྟར་འཚལ་ལོ་ཞེས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྟར་མཉན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་མོ་འདས་ནས་སྔ་དྲོ་ཆོས་གོས་དང་ཤམ་ཐབས་བགོས། ལྷུང་བཟེད་ཐོགས་ཏེ་བཱ་རཱ་ཎ་སཱིར་བསོད་སྙོམས་ལ་ཞུགས་སོ། །བཱ་རཱ་ཎ་སཱིར་བསོད་སྙོམས་སྤྱད་ནས་ཟས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱས་ཏེ་ཟས་ཕྱིས་ལེན་པ་སྤངས་ནས། གནས་མལ་ཇི་ལྟར་སྤྱད་པ་ཆམ་དུ་ཕབ་སྟེ། ལྷུང་བཟེད་དང་ཆོས་གོས་ཐོགས་ནས་འཁོར་ལྔ་བརྒྱ་དང་འཕགས་རྒྱལ་གང་ན་བ་དེར་རྒྱུ་ཞིང་སོང་ངོ
Chinese
谁会贫穷？谁会可怜？谁会受害？谁会变得贫穷、可怜和受害？谁会倾向于恶道？谁会堕入恶道？谁会落入恶道？谁会被从恶道中救出，安置于天界和解脱之地？谁未生起的善根，就令其生起。谁已生起的善根，就令其圆满成熟。谁已成熟的善根，就令其彻底解脱。谁沉溺于欲望的泥潭，就从手中拉出来。谁远离了圣者的财富，就令其拥有圣者财富的支配权。谁能使世界充满佛陀的出现，并结出果实呢？这就是智慧的观察进入。 说道： 大海是水族生物的住所， 时节的波涛或许会过去， 但对于应被调伏的众生来说， 佛陀的教化永不逾时。 如同母亲看待唯一的爱子， 既关爱又守护他的生命一样， 如来也同样关照应被调伏的众生， 并守护他们的传承。 安住于一切智者传承中的， 慈悲的雨露在难以逾越的轮回中， 寻找着迷途的应调伏之子， 如同母牛寻找丢失的牛犊般不知疲倦。 世尊思忖：谁能调伏暴虐的国王然巴囊及其后妃眷属、青年、大臣，以及居住在阿雅国的民众？他观察到是迦旃延大比丘。于是，世尊对具寿迦旃延大比丘说：迦旃延之子，你当去调伏阿雅国的国王暴虐的然巴囊及其后妃眷属、青年、大臣，以及居住在阿雅国的民众。具寿迦旃延大比丘听从了世尊的教诲，当晚过去，第二天清晨，穿上法衣和下裙，拿着钵，前往波罗奈城乞食。在波罗奈城乞食完毕，用斋完毕，停止饭后零食，整理好住所，拿起钵和法衣，与五百眷属一起，向着阿雅国所在的方向游行而去。
English
Who will become impoverished? Who will become miserable? Who will be harmed? Who will become impoverished, miserable, and harmed? Who will incline towards the evil realms? Who will fall into the evil realms? Who will descend into the evil realms? Who will be drawn from the evil realms and placed in the heavens and liberation? Whose roots of virtue have not been generated, may they be generated. Whose generated roots of virtue, may they be fully matured. Whose matured roots of virtue, may they be completely liberated. Who is sinking in the swamp of desire, may they be pulled out by the hand. Who is separated from the wealth of the noble ones, may they be placed in dominion over the wealth of the noble ones. Who will make the world adorned with the appearance of the Buddhas and with fruits? Thus, the wisdom vision enters. It is said: The ocean is the abode of aquatic creatures, The waves of time may pass, But for the sons to be tamed, The Buddha's time never passes. Just as a mother cherishes her only beloved child, Watching over and protecting its life, Likewise, the Tathagata watches over the beings to be tamed, And protects their lineage. The dew of compassion, dwelling in the lineage of the all-knowing one, In the difficult-to-traverse existence, For the sons to be tamed who wander, Seeks tirelessly like a cow searching for its lost calf. The Blessed One contemplated: Who should tame King Tumbo Rabnang of Arya, along with his queen's entourage, youths, ministers, and the assembly of beings dwelling in Arya? He saw that it was the great Bhikshu Katyayana's son. Then the Blessed One spoke to the venerable Katyayana's son: Katyayana's son, contemplate the king Tumbo Rabnang of Arya, along with his queen's entourage, youths, ministers, and the assembly of beings dwelling in Arya. The venerable one replied, "So I shall, O Blessed One." The venerable Katyayana's son, having heard the Blessed One's words, after that night had passed, in the early morning, put on his Dharma robes and lower garments, took his alms bowl, and entered Varanasi for alms. Having practiced alms-gathering in Varanasi, having finished the meal, having stopped taking after-meal snacks, having arranged his dwelling as it was used, taking his alms bowl and Dharma robes, he traveled with five hundred attendants towards where Arya was.
Tibetan
་། །དེའི་ཚེ་ཡུལ་ཀ་ནྱཱ་ཀུབ་ཛ་ན་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོའི་སྔོན་ཁྱིམ་པའི་མཛའ་བོ་བྲམ་ཟེ་ཞིག་གནས་པ་དེའི་བུ་མོ་གཟུགས་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་པས་ཚེ་རབས་སྔ་མའི་མིང་དང་མཐུན་པར་སྐྲ་ཅན་ཞེས་བཏགས་སོ། །ཇི་ཙམ་ན་ལྷོ་ཕྱོགས་ནས་གར་མཁན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཞིག་འོངས་ཏེ་དེས་དེའི་སྐྲ་བཟང་བར་མཐོང་ནས་བྲམ་ཟེའི་དྲུང་དུ་འོངས་ཏེ་དེས་སྨྲས་པ། ཀྱེ་བྲམ་ཟེ་ཆེན་པོ་བུ་མོ་འདིའི་སྐྲ་རྣམས་བདག་ལ་བྱིན་ཅིག་དང་། ཀཱར་ཥཱ་པ་ཎ་སྟོང་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། དེས་སློབ་དཔོན་བདག་ཅག་ནི་བྲམ་ཟེ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཅག་སྐྲ་འཚོང་དུ་མི་རུང་ན་ཇི་ལྟར་སྐྲ་བཙོང་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། གར་མཁན་གྱི་སློབ་དཔོན་དེ་ཅང་མི་ཟེར་བར་སོང་ངོ་། །བྲམ་ཟེ་དེ་ཡང་ཕྱི་དེ་ཉིན་དུས་ལས་འདས་སོ། །དེའི་ཆུང་མས་ཇི་ལྟར་འཕགས་པ་ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོ་འཁོར་ལྔ་བརྒྱ་དང་དེ་ནས་ཐག་མི་རིང་བ་ཞིག་ན་འདུག་སྟེ། འཕགས་རྒྱལ་དུ་འོང་བར་འདོད་དོ་ ཞེས་ཐོས་སོ། །ཁྱོ་དང་བྲལ་བས་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་སྐྱེས་པ་དེ་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོ་འོང་བ་ཐོས་ནས་ལག་པ་འགྲམ་པ་ལ་གཏད་དེ་སེམས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་འདུག་གོ །བུ་མོ་སྐྲ་ཅན་མས་མ་དེ་ལྟར་འདུག་པ་མཐོང་ངོ་། །མཐོང་ནས་ཀྱང་སྨྲས་པ། མ་ཅིའི་ཕྱིར་ལག་པ་འགྲམ་པ་ལ་གཏད་དེ་སེམས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་འདུག །དེས་སྨྲས་པ། བུ་མོ་འཕགས་པ་ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཀྱི་ཕའི་ཆུང་པོ་གྲོགས་འདི་ནས་མི་རིང་བ་ཞིག་ན་འདུག་ སྟེ་འཕགས་རྒྱལ་དུ་འོང་འདོད་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ཕ་ནི་དུས་ལས་འདས། བདག་ཅག་གི་ཁྱིམ་གྱི་གནས་སྐབས་ནི་འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་པས་རིང་ཞིག་ན་འོངས་པ་དེ་ལ་ཉི་མ་འགའི་བསོད་སྙོམས་ཀྱང་སྦྱིན་མི་ནུས་པས་སོ། །དེས་སྨྲས་པ། མ་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་གར་མཁན་གྱི་སློབ་དཔོན་དེ་བདག་གི་སྐྲ་ཀཱར་ཥཱ་པ་ཎ་སྟོང་གིས་ཉོ་བས་དེ་ཉིད་དུ་ཚོངས་ལ་འཕགས་པ་ཀ་ཏྱའི་བུ་ཆེན་པོ་ལ་བསོད་སྙོམས་ཕུལ་ཅིག །བདག་གི་སྐྲ་ནི་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱིས་མྱ་ངན་མ་མཛད་ཅིག །དེས་དེའི་ཚིག་དད་པ་ལས་བྱུང་བ་དེ་ཐོས་ནས། བུ་མོ་ལེགས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། གར་མཁན་གྱི་སློབ་དཔོན་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་ནས་སྨྲས་པ། སློབ་དཔོན་ཁྱོད་ཀྱིས་ངའི་བུ་མོའི་སྐྲ་ཀཱར་ཥཱ་པ་ཎ་སྟོང་གིས་འཇལ་ན་དེ་སྣོམས་ལ་ཀཱར་ཥཱ་པ་ཎ་སྟོང་སྩོལ་ཅིག །དེས་སྨྲས་པ། སྲིང་མོ་དེའི་ཚེ་ནི་ཁོ་བོ་ལ་དེ་དག་དགོས་ཀྱི་ད་ནི་དེ་དག་མི་དགོས་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཀཱར་ཥཱ་པ་ཎ
Chinese
那时，在迦腻俱跋阇那（梵文：Kanyakubja，古印度城市名）地方，住着一位具寿迦旃延大子的前世俗家朋友婆罗门，他有个女儿，容貌非常出众，因为与前世的名字相符，所以取名为“发女”。不久，从南方来了一位歌舞师的老师，他看到这女孩的头发很好，就来到婆罗门那里，对他说：‘喂，大婆罗门，请把这女孩的头发给我吧，我给你一千喀尔沙巴拿（古印度货币单位）。’婆罗门说：‘老师，我们是婆罗门，我们不能卖头发，怎么能卖头发呢？’歌舞师的老师一句话也没说就走了。那位婆罗门也在第二天去世了。他的妻子听说具寿迦旃延大子和五百眷属从那里不远的地方住着，想要到王舍城去。与丈夫分离而痛苦和不快乐的她，听到具寿迦旃延大子要来，就用手托着脸颊，心中郁闷地坐着。发女看到母亲那样坐着，看到后就说：‘母亲，为什么用手托着脸颊，心中郁闷地坐着？’她说：‘女儿，具寿迦旃延大子，你父亲的朋友，从离这里不远的地方住着，想要到王舍城去，而你的父亲已经去世了。我们家的境况变成了这样，对于很久以后才来的人，连几天的斋饭都供养不了啊。’她说：‘母亲，如果那样的话，那位歌舞师的老师不是要用一千喀尔沙巴拿买我的头发吗？就卖给他，供养具寿迦旃延大子吧。我的头发还会再长的，不要悲伤。’她听到女儿出于信仰的话后，说：‘女儿，好吧，就那样做。’然后就到歌舞师老师所在的地方，去后说：‘老师，如果你用一千喀尔沙巴拿买我女儿的头发，那就拿去，给我一千喀尔沙巴拿吧。’他说：‘姐妹，那时我需要那些，现在我不需要那些了，但是’
English
At that time, in the land of Kanyakubja, there lived a Brahmin who was a former householder friend of the Venerable Mahā-Kātyāyana. He had a daughter with extraordinary beauty, and in accordance with her name from a previous life, she was named 'Hair Woman.' Soon after, a teacher of dancers came from the south. He saw that her hair was beautiful and went to the Brahmin, saying, 'O great Brahmin, please give me this girl's hair, and I will give you a thousand karshapanas.' The Brahmin said, 'Teacher, we are Brahmins, and we are not allowed to sell hair, so how can we sell hair?' The teacher of dancers left without saying a word. The Brahmin also passed away the next day. His wife heard that the Venerable Mahā-Kātyāyana, with five hundred attendants, was staying not far from there and intended to go to Rajagriha. Grieving and unhappy due to being separated from her husband, she heard that the Venerable Mahā-Kātyāyana was coming, and she sat with her hand on her cheek, deep in thought. The Hair Woman saw her mother sitting like that, and after seeing her, she said, 'Mother, why are you sitting with your hand on your cheek, deep in thought?' She said, 'Daughter, the Venerable Mahā-Kātyāyana, your father's friend, is staying not far from here and intends to go to Rajagriha, but your father has passed away. Our household situation has become such that we cannot even offer a few days' alms to those who come after a long time.' She said, 'Mother, if that is the case, the teacher of dancers offered to buy my hair for a thousand karshapanas, so sell it to him and offer alms to the Venerable Mahā-Kātyāyana. My hair will grow again, so do not grieve.' Hearing her daughter's words born of faith, she said, 'Daughter, very well, let it be done.' Then she went to where the teacher of dancers was and said, 'Teacher, if you will pay a thousand karshapanas for my daughter's hair, then take it and give me a thousand karshapanas.' He said, 'Sister, at that time I needed those things, but now I do not need them, but'