Tibetan
ས་དང་། རང་བཞིན་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་བཤད་པ་མཛད་པ་དང་། དེ་ཐོས་ནས་དྲང་སོང་ན་ལ་དས་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བའི་རིའི་རྩེ་མོ་ཉི་ཤུ་མཐོ་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྡོ་རྗེས་བཅོམ་ནས་རྒྱུན་ཏུ་ཞུགས་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་སོ། །དེས་བདེན་པ་མཐོང་ནས་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ་གསོལ་པ། བཙུན་པ་བདག་ལེགས་པར་ གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞིང་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དགེ་སློང་གི་དངོས་པོ་འཐོབ་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བདག་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པར་འཚལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ན་ལ་ད་ཁྱོད་ཀྱིས་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་དེ་ལ་དྲི་བའི་དོན་སྨྲའོ་ཞེས་དམ་བཅས་པས་དེའི་ཕྱིར་སོང་ལ་རེ་ཞིག་སྔར་དམ་བཅས་པ་དེ་ཚར་ཕྱུང་སྟེ་ཕྱིས་རབ་ཏུ་བྱུང་ཤིག །དེས་གསོལ་པ། བཙུན་པ་བདག་གིས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་འདི་ལྟ་བུ་ཐོབ་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་དྲི་བ་དེ་དག་གི་དོན་བདག་གིས་སྨྲ་རྔོ་མི་ཐོག་ན་དེར་མཆིས་ཏེ་ཅི་ཞིག་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ན་ལ་ད་སོང་ལ་སོན་ནས་འདི་སྐད་དུ་རེ་ཞིག་དྲི་བ་དེ་དག་སྨོས་ཤིག་ཅེས་གྱིས་ཤིག །གང་གི་ཚེ་དེས་འདི་སྐད་ཅེས་ནི། བདག་པོ་རྒྱལ་པོ་གང་ཞིག་ནི། །ཆགས་ན་རྡུལ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། །རྡུལ་མེད་ན་ནི་རྡུལ་བྲལ་འགྱུར། །གང་གིས་འདིར་ནི་ཆགས་ཞེས་བརྗོད། ། བློ་ངན་ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་བྱེད། །མཁས་པ་ཇི་ལྟར་དགའ་བར་འགྱུར། །གང་གི་ལྡན་པ་ལས་བྲལ་ནས། །འདི་ནི་གྲུབ་དང་བདེ་ཞེས་བརྗོད། །ཅེས་སྨྲས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲོས་ཤིག །དྲུག་པ་བདག་པོ་རྒྱལ་པོ་ནི། །ཆགས་ན་རྡུལ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། །རྡུལ་མེད་ན་ནི་རྡུལ་བྲལ་འགྱུར། །ཆགས་ན་བྱིས་པ་ཞེས་འདིར་བརྗོད། །བློ་ངན་དེ་ལྟར་མྱ་ངན་བྱེད། །མཁས་པ་དེ་ལྟར་དགའ་བར་འགྱུར། །འདི་ཡི་ལྡན་པ་ལས་བྲལ་ནས། །འདི་ནི་གྲུབ་དང་བདེ་ཞེས་བརྗོད། །གལ་ཏེ་བརྡ་མ་ཕྲད་དོ་ཞེས་ཟེར་ན་དེ་ལ། ལེགས་པར་གསུངས་པ་ཤེས་པ་གཅེས་པ་སྟེ། །ཐོས་དང་ཏིང་འཛིན་ཤེས་པ་གཅེས་པ་ཡིན། །མི་གང་གྱ་ཚོམ་བག་མེད་གྱུར་པས་ནི། །མི་ཤེས་དེ་ལ་ཐོས་པ་དོན་མི་ཆེ། །ཞེས་སྨྲོས་ཤིག །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་གསུང་དག་སྨྲ་མོད་ཀྱི། །ཁྱོད་ལ་མཚན་ནི་མི་སྣང་ངོ་། །འདི་ལ་བདག་གི་བློ་རྨོངས་ཀྱིས། །ཐེ་ཚོམ་མྱུར་དུ་གཅད་པར་གྱིས་ཞེས་ཟེར་ན། དེའི་མདུན་དུ་སེན་མོས་རྩྭ་ཆོད་ཅིག །གལ་ཏེ་ཅི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང
Chinese
通达地和自性，领悟四圣谛，像这样宣说佛法。听闻后，正直的纳拉达以智慧金刚摧毁了二十座高耸的观视坏聚之山的顶峰，从而实现了入流果。他见到真谛后，顶礼佛足并祈请道：‘尊者，如果我能在您善说的律法中出家并受具足戒，获得比丘的身份，我愿在世尊面前行梵行。’世尊开示道：‘纳拉达，你曾答应婆罗门童子回答他的问题，所以回去先完成你之前的承诺，之后再出家。’他祈请道：‘尊者，我虽然获得了如此的功德，但我如果不能回答那些问题，又该如何是好呢？’世尊开示道：‘纳拉达，回去后这样说，暂时先说出那些问题。’当他说出这样的话时：‘哪位主人国王是，有贪欲而有尘垢的？无尘垢则无尘垢？这里所说的贪欲是什么？愚笨的人如何悲伤？聪明的人如何喜悦？从什么中分离，而说这是成就和安乐？’当他说出这些话时，你就这样说：‘第六位主人国王是，有贪欲而有尘垢的，无尘垢则无尘垢，这里所说的贪欲是孩童。愚笨的人那样悲伤，聪明的人那样喜悦，从这个中分离，而说这是成就和安乐。’如果他说不明白，就对他说：‘善说之语，知晓最为珍贵，听闻和禅定，知晓最为珍贵。如果有人轻率放逸，那么对于不知晓的人来说，听闻没有多大意义。’如果他说：‘虽然你说了佛陀的教言，但你身上没有佛陀的相好。我因愚痴而迷惑，请你迅速断除我的疑惑。’就在他面前用指甲割断草。如果他说：‘难道世尊已经降临世间了吗？’
English
Having understood the earth and its nature, and realizing the Four Noble Truths, he preached the Dharma in such a way. Having heard this, the upright Narada destroyed the twenty high peaks of the mountain of viewing the destructible aggregates with the vajra of wisdom, and thus realized the fruit of entering the stream. Having seen the truth, he prostrated at the feet and requested, 'Venerable one, if I could be ordained and receive full ordination in the Dharma and Vinaya well-spoken by you, and obtain the status of a Bhikshu, I would like to practice Brahmacharya in the presence of the Bhagavan.' The Bhagavan said, 'Narada, you have promised the Brahmin boy to answer his questions, so go back and fulfill your previous promise first, and then be ordained later.' He requested, 'Venerable one, although I have obtained such a collection of merits, what should I do if I cannot answer those questions?' The Bhagavan said, 'Narada, go and say this, 'For a while, speak those questions.' When he says these words: 'Which master king is, with attachment and with dust? Without dust, then without dust? What is called attachment here? How does a foolish person grieve? How does a wise person rejoice? Separated from what, is it said that this is accomplishment and happiness?' When he says these words, then you say this: 'The sixth master king is, with attachment and with dust, without dust, then without dust, what is called attachment here is a child. A foolish person grieves like that, a wise person rejoices like that, separated from this, it is said that this is accomplishment and happiness.' If he says he doesn't understand, then say to him: 'Knowing the well-spoken words is most precious, hearing and meditation, knowing is most precious. If someone is reckless and careless, then for the one who does not know, hearing is of no great meaning.' If he says, 'Although you speak the Buddha's teachings, the marks are not visible on you. My mind is confused by ignorance, please quickly cut off my doubts,' then cut the grass with your fingernails in front of him. If he says, 'Has the Bhagavan Buddha appeared in the world?'
Tibetan
་ངམ་ཞེས་ཟེར་ན་བྱུང་ངོ་ཞེས་སྨྲོས་ཤིག །ཇི་སྟེ་གང་ན་བཞུགས་ཞེས་ཟེར་ན་དྲང་སྲོང་སྨྲ་བ་རི་དགས་ཀྱི་ནགས་ནའོ་ཞེས་གྱིས་ཤིག །བཙུན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཚལ་ཞེས་རིགས་ཀྱི་བུ་ན་ལ་དས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ལྟར་མཉན་ཏེ་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་གང་ན་བ་དེར་སོང་སྟེ་ཕྱིན་པ་དང་། བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །བྲམ་ཟེའི་ ཁྱེའུ་དེ་རེ་ཞིག་དྲི་བ་དེ་དག་སྨྲོས་ཤིག །དེས་ཚིགས་སུ་བཅད་དེ་སྨྲས་པ། བདག་པོ་རྒྱལ་པོ་གང་ཞིག་ནི། །ཆགས་ན་རྡུལ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། །རྡུལ་མེད་ན་ནི་རྡུལ་བྲལ་འགྱུར། །གང་གིས་འདིར་ནི་ཆགས་ཞེས་བརྗོད། །བློ་ངན་ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་བྱེད། །མཁས་པ་ཇི་ལྟར་དགའ་བར་འགྱུར། །གང་ཞིག་ལྡན་པ་ལས་བྲལ་ནས། །འདི་ནི་གྲུབ་དང་བདེ་ཞེས་བརྗོད། །དེས་སྨྲས་པ། དྲུག་པ་བདག་པོ་རྒྱལ་པོ་ནི། །ཆགས་ན་རྡུལ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། །རྡུལ་མེད་ན་ནི་རྡུལ་བྲལ་འགྱུར། །ཆགས་ན་བྱིས་པ་ཞེས་འདིར་བརྗོད། །བློ་ངན་དེ་ལྟར་མྱ་ངན་བྱེད། །མཁས་པ་དེ་ལྟར་དགའ་བར་འགྱུར། །འདི་ཡི་ལྡན་པ་ལས་བྲལ་ནས། །འདི་ན་གྲུབ་དང་བདེ་ཞེས་བརྗོད། །བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུས་སྨྲས་པ། དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་བརྡ་མ་ཕྲད་དོ། །དེས་སྨྲས་པ། ལེགས་པར་གསུངས་པ་ཤེས་པ་གཅེས་པ་སྟེ། །ཐོས་དང་ཏིང་འཛིན་ཤེས་པ་གཅེས་པ་ཡིན། །མི་གང་གྱ་ཚོམ་བག་མེད་གྱུར་པས་ནི། །མི་ཤེས་དེ་ལ་ཐོས་པ་དོན་མི་ཆེ། །བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུས་སྨྲས་པ། ན་ལ་ད། སངས་རྒྱས་གསུང་དག་སྨྲ་མོད་ཀྱི། །ཁྱོད་ལ་མཚན་ནི་མི་སྣང་ངོ་། །འདི་ལ་བདག་གི་བློ་རྨོངས་ཀྱིས། །ཐེ་ཚོམ་མྱུར་དུ་གཅད་པར་གྱིས། །ན་ལ་དས་དེའི་མདུན་དུ་སེན་མོས་རྩྭ་བཅད་པ་དང་། དེས་སྨྲས་པ། ན་ལ་ད་ཅི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངམ། དེས་སྨྲས་པ། བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་བྱུང་ངོ་། །གང་ན་བཞུགས། ཡུལ་བཱ་ར་ཎ་སཱི་འདི་ཉིད་ནའོ། །ཕྱོགས་གང་ན། དྲང་སྲོང་སྨྲ་བ་རི་དགས་ཀྱི་ནགས་ནའོ། །བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུས་བསམས་པ། གལ་ཏེ་བདག་གིས་འདི་ལ་རང་གི་རིགས་བསྙད་ན་ནི་འདིས་བརྙས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུའི་ཆ་ལུགས་ཁོ་ནས་སོང་ན་ནི་བཱ་རཱ་ཎ་སཱི་ན་གནས་པའི་བྲམ་ཟེ་རིག་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པའམ། ཁ་ཅིག་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་རིགས་མཐོན་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་དག་དགེ་སྦྱོང་གཽ་ཏ་མའི་དྲུང་དུ་སོང་ངོ་ཞེས་མ་དད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་ཆ་ལུགས་ཀྱིས་སོང་ན་ནི་བདག་དང་། ཀླུ་མང་པོ་འཁོན་ཡོད་པས་ལ་ལས་བདག་ལ་གནོད་པ་བྱས་སུ་འོང་བས་མ་ལ་བདག་གིས་བདག་ཉིད་
Chinese
如果问“没有吗？”，就说“有”。如果问“住在哪里？”，就说“在仙人所说的鹿野苑”。 尊者，就这样寻找吧。 种姓之子那罗陀像世尊一样听闻后，去了婆罗门童子所在的地方，到达后，对婆罗门童子说了这样的话： 婆罗门童子，请你先说出那些问题。 他以偈颂说道： 哪个是国王的主人？ 执着时，就具有尘垢。 没有尘垢时，就远离尘垢。 谁在这里被称为执着？ 愚笨的人如何悲伤？ 聪明的人如何喜悦？ 谁从具有中分离后？ 被称为成就和安乐？ 他说： 第六个是国王的主人。 执着时，就具有尘垢。 没有尘垢时，就远离尘垢。 执着时，这里被称为孩童。 愚笨的人那样悲伤。 聪明的人那样喜悦。 从这具有中分离后。 这里被称为成就和安乐。 婆罗门童子说： 大仙人没有领会。 他说： 善说，知晓是珍贵的。 听闻和禅定，知晓是珍贵的。 无论谁轻率放逸。 不知晓，听闻对他没有意义。 婆罗门童子说： 那罗陀， 虽然说的是佛陀的教言。 但你身上没有相好。 对此，我以愚昧的心。 迅速断除疑惑。 那罗陀在他面前用指甲割断草。 他说： 那罗陀，难道佛陀世尊已经出现在世间了吗？ 他说： 婆罗门童子，已经出现了。 住在哪里？ 就在这瓦拉纳西（公元前6世纪古印度城市，今贝拿勒斯）地方。 在哪个方向？ 在仙人所说的鹿野苑。 婆罗门童子心想： 如果我告诉他我的种姓，他会轻视我的。 然而，如果仅仅以婆罗门童子的身份去，那么住在瓦拉纳西的婆罗门，拥有三种明或者一些婆罗门童子，从高种姓出生的人，会不相信他们已经去了沙门乔达摩那里。 如果以我自己的身份去，那么我和许多龙有仇，有些人可能会伤害我，所以我不应该
English
If asked, "Is there not?" say, "There is." If asked, "Where does he reside?" say, "In the Deer Park spoken of by the sage." O venerable one, seek him out in that way. The son of the lineage, Nalada, having heard as the Blessed One did, went to where the Brahmin boy was, and having arrived, spoke these words to the Brahmin boy: Brahmin boy, please speak those questions for a moment. He spoke in verse: Which is the king of lords? When attached, he is possessed of dust. When without dust, he becomes free from dust. Who here is called attachment? How does the foolish one grieve? How does the wise one rejoice? Who, separated from possession, Is called accomplished and happy? He said: The sixth is the king of lords. When attached, he is possessed of dust. When without dust, he becomes free from dust. When attached, here he is called a child. Thus the foolish one grieves. Thus the wise one rejoices. Separated from this possession, Here he is called accomplished and happy. The Brahmin boy said: Great sage, you have not understood the sign. He said: Well spoken, knowing is precious. Hearing and samadhi, knowing is precious. Whoever is reckless and unrestrained, For the unknowing, hearing is of no great purpose. The Brahmin boy said: Nalada, Although you speak the words of the Buddha, The marks are not visible on you. With my foolish mind, Quickly cut off my doubts about this. Nalada cut the grass with his fingernails in front of him, and he said: Nalada, has the Buddha, the Blessed One, appeared in the world? He said: Brahmin boy, he has appeared. Where does he reside? In this very land of Varanasi. In which direction? In the Deer Park spoken of by the sage. The Brahmin boy thought: If I were to tell him my lineage, he would despise me. However, if I were to go only in the guise of a Brahmin boy, then the Brahmins residing in Varanasi, possessing the three knowledges, or some Brahmin boys born from high lineages, would not believe that they had gone to the Shramana Gautama. If I were to go in my own guise, then I have enmity with many nagas, and some might harm me, so I should not