Tibetan
ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ༔ དེ་གཉིས་རྩ་དབུ་མའི་ཡར་སྣེ་མར་སྣེ་བཀག་པའི་བར་ན༔ སྲོག་ལྟ་བུའི་རླུང་ཁ་དོག་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུས་གང་བ་ནི་ལས་དང་ཡེ་ཤེས་གཉིས་འདྲེས་པར་གནས་པས་ལུས་སེམས་མི་འབྲལ་བའི་ཟུང་བྱེད་ཅིང་༔ ང་དང་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་དྲན་པ་སྐྱེད་པའི་བརྟན་བྱེད་དེ༔ རླུང་དེ་ཅུང་ཟད་ཙམ་འགུལ་ལམ་ལོག་ན་བརྒྱལ་བ་དང་སྨྱོ་བ་འབྱུང་༔ རླུང་དེ་ལོག་སྟེ་གནས་ཕྱིར་ཤོར་ན་སྲོག་ཆད་པ་ཞེས་འཆི་བར་བྱེད་པས་སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་རླུང་ཞེས་བྱ༔ ད་ལྟ་ནི་ཡེ་ཤེས་མགོན་པོ་ཞེས་སམ་སྲོག་རླུང་ཞེས་ཟེར༔ དེ་ཡང་སྤྱིར་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་བཞོན་པར་གྱུར་པའི་ལས་རླུང་དང་༔ འགྲོ་འོང་བྲལ་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་གཉིས་ཏེ༔ ལས་རླུང་གི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་སྤྱོད་པས་ཆུའི་རླབས་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དུ་མ་འཕྲོ་སྟེ༔ དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དུ་ཕྱི་མ་བསགས་ནས་འཁོར་བར་འཁྱམས་པ་ཡིན་པས༔ རྒྱུ་མའི་རྟ་ཁ་ནས་བཟུང་ན་མི་དེ་ཡང་འགྲོ་རྒྱུ་མེད་པ་ལྟར༔ རླུང་བཟུང་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཇེ་འགགས་སུ་སོང་ནས༔ མི་ རྟོག་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ༔ ཐ་མལ་གྱི་ཤེས་པ་འོད་གསལ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་ཡིན་ཏེ༔ སེམས་ཉིད་གསལ་ལ་མི་རྟོག་པ༔ ངོ་བོ་ཡེ་ཤེས་རླུང་ཆེན་པོ༔ ཞེས་གསུངས་སོ། དེས་ན་ཐ་མལ་འཁྲུལ་པའི་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རླུང་དང་དོན་གཅིག་པར་བྱུང་༔ རང་རིག་འོད་གསལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རླུང་དང་དོན་གཅིག་པར་བྱུང་། དེ་ལ་རྡོ་རྗེ་ལུས་ཀྱི་བཤད་པ་མཐའ་ཡས་ཀྱང་༔ རྩ་དབུ་མ་ཨ་ཧི་ཐིག་ལེ་གཉིས་དེ་རྩ་བ་ཡིན་པས༔ ཡིད་གཞན་དུ་མ་ཡེངས་པར་ཨ་ཝ་དྷུ་ཏིའི་ནང་དུ་རླུང་སེམས་ཟིན་ན་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བས༔ དེ་ལ་སེམས་གཏད་པ་གལ་ཆེ༔ དེ་ཡང་ལུས་ཀྱི་དབུས་དྲང་པོར་གནས་པས་ཕལ་ཆེར་དེར་བསྒོམ་ཡང་༔ འདི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྩ་ཡིན་པས་བསྒོམ་པ་གཙོ་ཆེ་བའི་ཕྱིར༔ རེས་འགའ་ལུས་ཐམས་ཅད་དབུ་མས་ཁྱབ་པར་བསྒོམས་པས་རྩ་གནས་གང་དུ་རླུང་ཟིན་ཀྱང་ཡོན་ཏན་སྐྱེ་བའི་གནད༔ རེས་འགལ་ནམ་མཁས་གར་ཁྱབ་རྩ་དབུ་མས་ཁྱབ་པར་བསྒོམས་པས་སྣང་སེམས་འདྲེས་པའི་ཉམས་རྟོགས་སྐྱེ་བའི་གནད་ཡོད་དོ༔ དེ་བཞིན་ཏུ་སྤྱི་བོའི་ཧཾ་ཡིག་ལས་བདུད་རྩི་བྱང་སེམས་དཀར་པོའི་རྒྱུན་ བབས་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བ་བསྒོམས་པས༔ བདེ་ཉམས་སྐྱེ་ཞིང་ཚད་པ་དང་རླུང་ནད་ཞི༔ དེ་བཞིན་ཏུ་སྤྱི་བོའི་ཧཾ་ཡིག་གི་བདུད་རྩི་བྱང་སེམས་དཀར་པོ་བདེ་བའི་ཉམས་དང་ལྡན་པས་ལུས་གང་༔ བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་ཕྱིར་འཕྲོས་པས་ནམ་མཁའ་བར་སྣང་ས་གཞི་ཐམས་ཅད་གང་སྟེ་བདེ་སྟོང་དུ་མེ་རེ་བར་སྒོམ་པས་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་འཆར༔ ལྟེ་བའི་ཨ་ཐུང་ལས་མེ་འབར་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་༔ མ་དག་པའི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཉོན་དང་བཅས་བསྲེགས་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལུས་སུ་བསྒོམ་པས་སྡིག་སྒྲིབ་འདག༔ བདེ་དྲོད་འབར་ཟས་འཇུ༔ གྲང་བའི་ནད་ཞི༔ མེ་ལྕེ་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་ཕྱིར་འཁོར་ཏེ་གནས་མལ་དང་ཡུལ་ཕྱོགས་ཁྱབ་པར་འབར་བར་བསྒོམས་པས་གདོན་འབྲོས༔ བར་ཆད་ཀྱིས་མི་ཚུགས༔ ནམ་མཁས་གར་ཁྱབ་ཏུ་འབར་ཏེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡིག་སྒྲིབ་སྲེག་པར་བསྒོམས་པས་བསོད་ནམས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐོབ༔ དེ་ལྟར་མེ་དང་བྱང་སེམས་ཕྱིར་སྤྲོས་པ་བསྡུས་ནས་མཐར་ལུས་ཀྱི་ཨ་ཧཾ་ལ་བསྟིམ་པར་བྱའོ༔ དེ་དག་དོན་ཡང་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལས༔ སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ཙམ་སྟེ་རང་གི་ཡིད་ལ་སྐྱེས་པ་མེ་ ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་ཉིད༔ གང་ཞིག་མཐའ་དག་རྒྱལ་བའི་སྲས་དང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་རྣལ་འབྱོར་དབང་པོའི་བསྟན་བྱ་སྟེ༔ ཡེ་ཤེས་མེ་ལྕེ་རབ་ཏུ་རྒྱས་པ་དེས་ནི་བདུད་ཚོགས་གཡུལ་དང་བཅས་པ་མཐའ་དག་སྲེག་བྱེད་ཅིང་༔ ལུས་ལ་ཚིགས་པ་ལ་སོགས་ཀྱང་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་རྣམས་ལ་ལོ་ཡི་སྦྱོར་བས་བདེ་ཉམས་སྟེར་བའོ༔ ཞེས་གསུངས་སོ༔ དེ་ལ་ལས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་དང་༔ རྣལ་འབྱོར་གྱི་གཏུམ་མོ་དང་༔ མཆོག་གི་གཏུམ་མོ་དང་གསུམ་ལས༔ དང་པོ་ནི༔ གསང་བར་གནས་པ་ལས་རྒྱ་སོགས་ལ་བསྟེན་ནས་སྤར་བ་དང་༔ གཉིས་པ་ལྟེ་བར་གནས་པར་རླུང་གཟུང་བས་སྤར་བ་དང་༔ གསུམ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མེས་ལས་ཉོན་སྲེག་པའམ༔ ཡང་ན་ལས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་དང་༔ ཉམས་ཀྱི་གཏུམ་མོ་དང་༔ མཆོག་གི་གཏུམ་མོ་དང་གསུམ་ལས༔ དང་པོ་ལུས་གནད་དང་ལྡན་པས་རླུང་སྦྱོར་བ་བཞི་ལྡན་དུ་བཟུང་ནས༔ དམིགས་པ་གསལ་བར་བསྒོམ་པ་ཡིན་ཏེ༔ ལུས་སེམས་རླུང་གསུམ་གྱི་ལས་ལ་འབད་དགོས་པས་སོ༔ གཉིས་པ་ལ་ཡང་ཐུན་མོང་དང་ཁྱད་པར་གཉིས་ལས༔ དང་པོ་ནི༔ རླུང་ནི་ཟིན་པར་གྱུར་པ་ཡིས༔ དང་པོ་ དྲོ་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་༔ གཉིས་པ་བདེ་བ་འཆར་བ་དང་༔ གསུམ་པ་མི་རྟོག་སྐྱེ་བར་འགྱུར༔ དེ་ནས་རྣམ་རྟོག་ཤུགས་ཀྱིས་འགགས༔ དུ་བ་སྨིག་རྒྱུ་མེ་ཁྱེར་དང་༔ སྐྱ་རེངས་ཤར་བ་ཇི་བཞིན་དུ༔ ནམ་མཁའ་སྤྲིན་དག་ལྟ་བུ་འབྱུང་༔ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའི་རྟགས་ཐོན་པའོ༔ གསུམ་པ་ནི༔ མ་བཅོས་གཉུག་མ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས༔ ཟག་པ་མེད་པའི་ཏིང་འཛིན་གནས༔ ཞེས་པ་ལྟར་རླུང་དབུ་མར་ཐིམ་ནས་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པ
Chinese
识之自性，彼二者于中脉上下端封闭之间，如命之风，其色如虚空般充满，乃业与智慧二者交融而住，是身心不离之系缚，亦是生起我与我所执之稳固基石，若此风稍有动摇或错乱，则昏厥与癫狂生起，若此风错乱而向外逸散，则谓之断命而死，故名无悲之风，如今则称之为智慧怙主或命气。 此亦可分为，总而言之，作为识之乘骑之业风，以及离于来去之智慧风二者，以业风之阿赖耶识行持，如水之波浪般生起诸多分别念，随逐彼等而积聚诸多业与烦恼，故于轮回中流转，如若抓住马之缰绳，则彼人亦无法行走一般，若能持风，则分别念渐趋止息，转为无分别智慧之风，庸常之识，即光明大印，彼即是智慧之风，心性本净而无分别，体性乃智慧大风，如是宣说。 故而，庸常错乱之分别念，皆与业风意义相同，自证光明无分别，则与智慧之风意义相同。对此，金刚身之解说无边，然根本在于脉中脉与阿和提二者，故莫心散他处，若能于阿瓦都帝中摄持风心，则智慧生起，故于此专注至关重要，此亦因身体正直安住于中脉，故多于此处修习，然此乃智慧之脉，故修习至关重要，有时观想身体全部为中脉所遍布，则无论于何处摄持脉气，皆能生起功德之要诀，有时观想如虚空般遍布，中脉亦遍布其中，则有生起显现与心识交融之觉受之要诀。 如是，自顶轮之“吽”字降下甘露白菩提之流，观想充满全身，则生起乐受，并平息热症与风疾，如是，自顶轮之“吽”字之甘露白菩提，具足安乐之觉受而充满身体。
English
The nature of consciousness: These two, between the blocked upper and lower ends of the central channel, are filled with wind like life, its color like the sky. It is the dwelling of the intermingling of karma and wisdom, which binds body and mind inseparable, and is the firm foundation for generating the memory of self and possession. If this wind moves or deviates even slightly, fainting and madness will arise. If this wind deviates and escapes outward, it is said to cut off life and die, hence it is called the wind of no compassion. Now it is called the Wisdom Protector or the life wind. This can also be divided into, generally speaking, the karma wind that serves as the mount of consciousness, and the wisdom wind that is free from coming and going. With the karma wind's alaya consciousness acting, like waves of water, many conceptual thoughts arise. Following them, many karmas and afflictions are accumulated, and thus one wanders in samsara. Just as if one grabs the reins of a horse, that person cannot walk, so if one can hold the wind, conceptual thoughts will gradually cease, and it will transform into the non-conceptual wisdom wind. Ordinary consciousness, which is the clear light mahamudra, is the wisdom wind. The nature of mind is clear and non-conceptual, its essence is the great wind of wisdom, as it is said. Therefore, all ordinary deluded conceptual thoughts are the same in meaning as the karma wind, and self-aware clear light non-conceptualization is the same in meaning as the wisdom wind. Regarding this, there are endless explanations of the vajra body, but the root lies in the central channel and the two, A and Huti. Therefore, do not let the mind wander elsewhere. If one can hold the wind-mind within the Avadhuti, wisdom will arise. Therefore, it is crucial to focus on this. This is also because the body is upright and resides in the central channel, so one mostly practices there. However, this is the channel of wisdom, so practice is crucial. Sometimes, one visualizes the entire body as pervaded by the central channel, so wherever one holds the channel-wind, the key to generating qualities arises. Sometimes, one visualizes as pervading like the sky, and the central channel also pervades it, so there is the key to generating the experience of the merging of appearance and mind. Likewise, from the syllable "Hum" at the crown of the head, a stream of nectar white bodhicitta descends, and one visualizes it filling the entire body, so blissful experiences arise, and heat disorders and wind diseases are pacified. Likewise, the nectar white bodhicitta from the syllable "Hum" at the crown of the head, possessing the experience of bliss, fills the body.
Chinese
从毛孔中向外散发，充满天空、空间和大地，观想在乐空中燃烧，一切显现皆为乐。从脐轮的短“阿”字中燃起火焰，充满全身。观想不净的蕴、界、处连同烦恼一起焚烧，成为智慧身，从而消除罪障。乐暖燃烧，食物消化，寒病平息。观想火焰从毛孔中向外回旋，燃烧住所和地方，从而驱逐邪魔，不受障碍阻碍。观想在天空广阔处燃烧，焚烧一切众生的罪障，从而获得广大的福德。如此将向外散发的火焰和菩提心收回，最终融入身体的“阿吽”中。这些意义也出自吉祥时轮金刚续：心的显现仅仅是自己心中产生的，如同镜中的影像。一切诸佛之子和佛陀的教法，都是瑜伽自在者的教导。智慧火焰猛烈增长，焚烧一切魔众及其军队，身体的关节等也因瑜伽者的年份修持而带来安乐衰退。如是说。其中有事业拙火、瑜伽拙火和殊胜拙火三种。第一种是从秘密处依靠印等而点燃；第二种是安住在脐轮，通过持风而点燃；第三种是通过智慧之火焚烧烦恼。或者，也有事业拙火、体验拙火和殊胜拙火三种。第一种是具备身体要点，以四合的调风来持风，并清晰地观想，因为需要努力于身、心、风三者的事业。第二种又分为共同和特殊两种。第一种是：风被抓住后，首先出现温暖，其次出现安乐，第三产生无分别念，然后分别念自然停止，出现如烟、阳焰、萤火虫和破晓之光，如同天空中的净云一般。如是说，出现这样的征兆。第三种是：无造作的本初俱生，安住于无漏的等持中。如是说，风融入中脉后，获得殊胜的成就。
English
Radiating outwards from the pores, filling the sky, space, and earth, meditate on burning in bliss-emptiness, so that all appearances arise as bliss. From the short "A" at the navel, flames blaze, filling the entire body. Meditate on burning away the impure aggregates, elements, and sense bases, along with afflictions, transforming into a body of wisdom, thereby purifying obscurations. Blissful warmth blazes, food is digested, and cold diseases subside. Meditate on the flames circling outwards from the pores, burning the dwelling and surrounding areas, thereby dispelling demons and preventing obstacles. Meditate on burning in the vastness of the sky, burning away the obscurations of all sentient beings, thereby attaining vast merit. Thus, gather back the flames and bodhicitta that have radiated outwards, and finally dissolve them into the "Ah Hum" of the body. The meaning of these is also from the glorious Kalachakra Tantra: The appearance of the mind is merely what arises in one's own mind, like a reflection in a mirror. All the teachings of the sons of the Victorious Ones and the Buddhas are the teachings of the yogic masters. The intensely blazing flame of wisdom burns away all the hordes of demons and their armies. The joints and so forth of the body also bring about the decline of bliss due to the yogi's practice over the years. Thus it is said. Among these, there are three types of tummo: karmic tummo, yogic tummo, and supreme tummo. The first is ignited from the secret place by relying on seals and so forth. The second is ignited by residing in the navel and holding the breath. The third is burning away afflictions with the fire of wisdom. Alternatively, there are three types of tummo: karmic tummo, experiential tummo, and supreme tummo. The first is to hold the breath with the fourfold combination of winds, possessing the key points of the body, and to meditate clearly on the object, because it is necessary to exert effort in the activities of body, mind, and wind. The second is also divided into common and special. The first is: When the wind is grasped, first warmth arises, second bliss arises, and third non-conceptual thought arises. Then conceptual thoughts naturally cease, and appearances like smoke, mirages, fireflies, and the dawn of light arise, like pure clouds in the sky. Thus it is said, and such signs appear. The third is: The uncreated, innate, co-emergent abides in the stainless samadhi. Thus it is said, and when the wind dissolves into the central channel, supreme accomplishment is attained.