Tibetan
ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཡིན་ནོ། ། གང་དག་འདོད་ཁམས་སུ་བཤད་པ་ལས་ཁོང་ཁྲོ་མ་གཏོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ཉིད་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ན་ཡོད་ཀྱི་ཁོང་ཁྲོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། (རྟེན་དང་བས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ཚོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱས་པའི་གཞི་མེད་པས་དང་)རྒྱུད་ཞི་གནས་ཀྱིས་བརླན་པས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་དགུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་དགུ་ནི་བདག་ལ་གནོད་པ་བྱས་སོ། །བྱེད་དོ། །བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུམ་དང་། བདག་གི་མཛའ་བོ་ལ་གནོད་པ་བྱས་སོ། །བྱེད་དོ། །བྱེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་གསུམ་དང་། བདག་གི་དགྲ་ལ་ཕན་བཏགས་སོ། །འདོགས་སོ། །འདོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུམ་སྟེ་དགུའོ། །དེས་ན་གཟུགས་ན་ནི་མཐོང་སྤང་དང་སྒོམ་སྤང་གི་ཕྲ་རྒྱས་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་ཡོད་དེ། ཁོང་ཁྲོ་ལྔ་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ནའང་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དེ་དང་འདྲ་བར་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་ཡིན་པས་དེ་དག་དགུ་དང་དྲུག་དྲུག་བདུན། ཁོང་ཁྲོ་ལྟ་བ་སུམ་གཉིས་དག། མ་གཏོགས་གཟུགས་ན་སྡུག་བསྔལ་སོགས། །མཐོང་བས་རིམ་བཞིན་སྤོང་བར་བྱེད། །གསུམ་ནི་བསྒོམས་པས་སྤང་བྱ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང་། གཟུགས་མེད་ལའང་སྦྱར་ཏེ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། དེ་ལྟར་ན་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་ལྟར་ན་ཁམས་གསུམ་ན་མཐོང་སྤང་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་དང་སྒོམ་སྤང་བཅུ་སྟེ་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་དུ་འདོད་ལ། དེ་དག་ཁམས་དང་ས་དང་རྣམ་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་འགྱུར་རོ། །ཆོས་མངོན་པ་བ་གཞན་དག་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་པ་ལས། ཉོན་མོངས་པ་དེ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་ང་རྒྱལ་དང་མ་རིག་པ་ནི་བཅོ་ལྔ་བཅོ་ལྔའོ། །ཁོང་ཁྲོ་ནི་ལྔའོ། །ཐེ་ཚོམ་ནི་བཅུ་གཉིས་སོ། །ལྟ་བ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གོ། དེ་དག་ལས་ལྟ་བ་འོག་མ་གསུམ་དང་ཐེ་ཚོམ་ནི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའོ། །ལྷག་མ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་ཀུན་བརྟགས་པའོ། །ཞེས་འབྱུང་བས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་བཞི་དང་ལྟ་བ་དང་པོ་གཉིས་ཏེ་དྲུག་ནི་ལྷན་སྐྱེས་སྒོམ་སྤང་དང་ཀུན་བརྟགས་མཐོང་སྤང་ཡིན་པས་གཉིས་ཀ་དང་། ལྟ་བ་ཕྱིི་མ་གསུམ་དང་ཐེ་ཚོམ་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཐོང་སྤང་ཉིད་དུ་ངེས་སོ། །ཉོན་མོངས་པ་བཅུ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་ལོག་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་འདོད་པ་ན་མཐོང་སྤང་བཞི་བཅུ་དང་། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ན་ཁོང་ཁྲོ་མེད་པའི་ཕྱིར་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་དྲུག་སྟེ། བརྒྱ་དང་བཅུ་གཉིས་དང་། སྒོམ་སྤང་ནི་འདོད་པ་ན་དྲུག་དང་། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ན་ལྔ་ལྔ་སྟེ་བཅུ་དྲུག་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཀྱང་(རྣམ་པ་དང་)ཁམས་དང་སའི་སྒོ་ནས་ཕྱེ་ན་བཞི་བརྒྱ་དང་བཅུ་བཞིར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། ། རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་བསྡུ་བ་ལས་ནི་འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་ནི་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་ལོག་པར་འཇུག་གོ། བདེན་པ་ཕྱི་མ་གསུམ་ལ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང་མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་གཉིས་མ་གཏོགས་པ་བརྒྱད་བརྒྱད་ལོག་པར་འཇུག་གོ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་ནི་ཁོང་ཁྲོ་མ་གཏོགས་པ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་དགུ་དང་བདུན་བདུན་ལོག་པར་འཇུག་གོ་ཞེས་མཐོང་སྤང་འདོད་པ་ན་སུམ་ཅུ་རྩ་བཞི་དང་། གོང་མ་གཉིས་ནི་སུམ་ཅུ་སུམ་ཅུ་སྟེ་དྲིལ་བས་དགུ་བཅུ་རྩ་བཞི་དང་། སྒོམ་སྤང་ནི་འདོད་པའི་ཁོང་ཁྲོ་དང་། ཁམས་གསུམ་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་ང་རྒྱལ་དང་མ་རིག་པའོ། །དེ་དག་ལ་ནི་ལམ་མཆོག་ཏུ་གོམས་པས་སྤོང་བས་ན་སྒོམ་སྤང་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་འདི་དང་མཐུན་པར་བཤད་དོ། །འདི་དག་ལ་བང་ཏི་ན་རེ་འདིར་བཤད་པ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་། རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་བསྡུ་བར་བཤད་པ་ནི་མདོ་སྡེ་པ་དང་། ཀུན་ལས་བཏུས་ལས་བཤད་པ་ནི་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་(ལ་ཟླ་ཅོག་གི་ཊཱི་ཀར་ཡང་མཐོང་བས་སྤང་བྱའི་ཕྲ་རྒྱས་ལས། གྲུབ་མཐའ་སྨྲ་བ་གསུམ་གྱིས་ནི། བརྒྱས་ཅུ་བརྒྱད་དང་དགུ་བཅུ་བཞི། །བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་དགུ་ཅུ་འདོད་ཅེས་འབྱུང་།) མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ལུགས་ཕྱི་མ་གཉིས་ནི་རྣམ་པ་འགལ་ཙམ་དང་དངོས་སུ་འགལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཆིམས་གསུང་ངོ་། ། གལ་ཏེ་མཐོང་སྤང་གི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་མཐོང་ལམ་ཁོ་ནས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་ཡོད་དེ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ལས་སྐྱེས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་ལ་སོགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་བཞི་ཡིས་གཞོམ་པར་བྱ་བ་དེ་དག་ནི་བདེན་པ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། (དེ་དག་ནི་མཐོང་ལམ་ཁོ་ནས་སྤང་བར་ངེས་པའི་ཕྱིར།) ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་(ཁོ་ནའི་)ངེས་པར་གཟུང་བའོ། །འདི་ལྟར་མཐོང་སྤང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྒོམ་ལམ་གྱིས་སྤོང་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྲིད་རྩེ་བའི་མཐོང་སྤང་དེ་ལ་སྤོང་བྱེད་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲིད་རྩེ་ལས་གཞན་པའི་མཐོང་སྤང་ས་ལྷག་མ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་མན་ཆད་ལས་སྐྱེས་པའི་མཐོ
Chinese
那么，如此说来，欲界中的微细烦恼有三十六种。 那些在欲界中所说的，除了嗔恚之外的烦恼，在色界中也有，但没有嗔恚（因为依靠和以痛苦感受为基础，没有增长的基础，并且）因为相续被寂止所滋润，所以没有九种遍恼之事物。九种遍恼之事物是：对自身造成损害，正在造成损害，将会造成损害这三种；对自己的朋友造成损害，正在造成损害，将会造成损害这三种；对自己的敌人施加利益，正在施加利益，将会施加利益这三种，共九种。因此，在色界中有见所断和修所断的微细烦恼三十一种，因为没有五种嗔恚。在无色界也和色界一样有三十一种，因此，那些九、六、六、七，嗔恚、见、三、二、九，除了这些，在色界中痛苦等，以见而次第断除，三种是以修而断除。这样以及与无色界相联系而了解。 如此说来，按照分别说者的观点，三界中有见所断八十八种和修所断十种，共九十八种。如果从界、地和相的角度来区分，则会变成二百五十二种。其他法论者从五蕴来说，烦恼中贪欲、我慢和无明是十五种、十五种。嗔恚是五种。怀疑是十二种。见是三十六种。其中，下三见和怀疑是遍计所执。其余的是俱生和遍计所执。这样说来，贪欲等四种和最初的两种见，共六种是俱生修所断和遍计见所断，因此是两者。后面的三种见和怀疑是仅仅遍计所执，因此确定是见所断。这十种烦恼也因为对痛苦等四种真谛没有差别地错误执着，所以在欲界中有见所断四十种，在上面的两个界中没有嗔
English
So, in this way, the subtle afflictions in the desire realm are thirty-six. Those afflictions that are spoken of in the desire realm, except for anger, are also present in the form realm, but there is no anger (because there is no basis for increase since it relies on and is based on painful feelings), and because the continuum is moistened by tranquility, there are no nine objects of pervasive torment. The nine objects of pervasive torment are: having harmed oneself, harming oneself, and will harm oneself, these three; having harmed one's friend, harming one's friend, and will harm one's friend, these three; having benefited one's enemy, benefiting one's enemy, and will benefit one's enemy, these three, totaling nine. Therefore, in the form realm, there are thirty-one subtle afflictions of what is abandoned by seeing and what is abandoned by meditation, because there are no five types of anger. In the formless realm, there are also thirty-one, similar to the form realm, so those nine, six, six, seven, anger, views, three, two, nine, except for these, in the form realm, suffering, etc., are abandoned sequentially by seeing, and three are abandoned by meditation. Thus, understand by relating it to the formless realm as well. Thus, according to the Vaibhashikas, there are eighty-eight that are abandoned by seeing and ten that are abandoned by meditation, totaling ninety-eight, in the three realms. If these are divided according to realm, ground, and aspect, they become two hundred and fifty-two. Other Abhidharma masters say from the five aggregates that among the afflictions, desire, pride, and ignorance are fifteen each. Anger is five. Doubt is twelve. Views are thirty-six. Among these, the lower three views and doubt are conceptually imputed. The remainder are both innate and conceptually imputed. Thus, the four, such as desire, and the first two views, totaling six, are both innate to be abandoned by meditation and conceptually imputed to be abandoned by seeing. The latter three views and doubt are only conceptually imputed, therefore they are definitely to be abandoned by seeing. These ten afflictions also, because they wrongly engage without distinction in the four truths, such as suffering, there are forty to be abandoned by seeing in the desire realm, and no anger in the two upper realms.
Chinese
因此，见道所断有三十六种，总计一百一十二种。修道所断在欲界有六种，在上二界各有五种，总计十六种。如果从（种类）和界、地的角度来分，则会变成四百一十四种。有人这么说。 《辨别集论》中说，对于欲界的苦谛，十种烦恼都会生起。对于后三种真谛，除了有身见和边执见之外，其余八种烦恼都会生起。对于上二界的真谛，除了嗔恚之外，其余的烦恼如前一样，各有九种和七种生起。因此，见道所断在欲界有三十四种，在上二界各有三十种，总计九十四种。修道所断是欲界的嗔恚，以及三界的贪欲、我慢和无明。这些烦恼是通过在道上不断串习来断除的，因此称为修道所断。与此相符的说法是这样。班智达说，这里所说的是分别说部，在《辨别集论》中所说的是经部，在《摄集论》中所说的是唯识宗的观点。（在月称的注释中也看到，从见所断的细微差别来看，三种宗派的论师认为，有118种、94种、112种和90种。）虽然如此，但后两种观点是根据形式上的差异和实际上的差异来解释的，赤麦如是说。 如果问，这些见道所断的烦恼是否只能通过见道来断除呢？是有区别的，即从有顶所生的苦谛见道所断等细微差别，可以通过四种苦谛随顺智忍来摧毁的那些烦恼，才是通过见谛来断除的。（因为那些烦恼必定只能通过见道来断除。）“ཉིད་（藏文）”这个词是（“ཁོ་ནའི་（藏文）”）决定的意思。像这样，见道所断不可能通过出世间的修道来断除，而且有顶的见道所断也没有世间的道来断除。除了有顶之外，见道所断，从无所有处等下方的所有生处所生的
English
Therefore, there are thirty-six types of what is abandoned by the path of seeing, totaling one hundred and twelve. What is abandoned by the path of meditation is six in the desire realm, and five each in the upper two realms, totaling sixteen. If these are divided according to (types) and realms and grounds, they will become four hundred and fourteen. So it is said. The *Distinguishing Collection* says that for the truth of suffering in the desire realm, all ten afflictions arise. For the latter three truths, except for the view of the aggregates and the view of holding to extremes, the remaining eight afflictions arise. For the truths of the upper two realms, except for anger, the afflictions are the same as before, with nine and seven arising respectively. Therefore, what is abandoned by the path of seeing is thirty-four in the desire realm, and thirty each in the upper two realms, totaling ninety-four. What is abandoned by the path of meditation is anger in the desire realm, and desire, pride, and ignorance in the three realms. These afflictions are abandoned by becoming accustomed to the supreme path, hence they are called what is abandoned by the path of meditation. This is explained in accordance with this. Pandita says that what is explained here is the view of the Vaibhashikas, what is explained in the *Distinguishing Collection* is the view of the Sautrantikas, and what is explained in the *Compendium of Topics* is the view of the Cittamatrins. (It is also seen in the commentary of Zla-cog that, from the subtle differences of what is to be abandoned by seeing, the teachers of the three schools think that there are 118, 94, 112, and 90.) However, the latter two views are explained based on the power of formal differences and actual differences, Chim said. If it is asked whether these afflictions that are abandoned by the path of seeing are only to be abandoned by the path of seeing, there is a distinction, namely, those subtle differences such as what is abandoned by the path of seeing, which arise from the peak of existence, and which are to be destroyed by the four acceptances that know suffering, are indeed to be abandoned by seeing the truth. (Because those afflictions are definitely only to be abandoned by the path of seeing.) The word "ཉིད་（藏文）" means (of "ཁོ་ནའི་（藏文）") determination. In this way, it is impossible to abandon what is abandoned by the path of seeing by the supramundane path of meditation, and there is also no mundane path to abandon what is abandoned by the path of seeing at the peak of existence. Other than the peak of existence, what is abandoned by the path of seeing, arising from all the birth places below the sphere of nothing whatsoever,