Tibetan
ར། །བདག་ཀྱང་མང་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །གལ་ཏེ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྔ་རོལ་ན་བདག་དེ་ཡོད་པ་མིན་ན། ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེ་ཡི་སྔ་རོལ་ན་བ དག་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡོད་དེ་མེད་པར་ཐལ། ཚོགས་པའི་སྔར་མེད་ན་ཡ་གྱལ་རེ་རེའི་སྔ་རོལ་ན་ངོ་བོས་ཡོད་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། གང་ཟག་གཅིག་ལ་ལྟ་བ་པོ་དེ་ཉིད་ཉན་པ་པོ་དེ་ཉིད་དང་གལ་ཏེ་ཚོར་བ་པོའང་དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོད་ན། ལྟ་བ་ལ་སོགས་རེ་རེའི་སྔ་རོལ་ན་ངོ་བོས་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་དེ་ནི་དེ་ལྟར་མི་རིགས་ཏེ། རིགས་ན་ལྟ་བའི་བྱ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཉན་པ་པོ་ཡང་ལྟ་བ་པོ་དང་། ཉན་པའི་བྱ་བ་དང་བྲལ་བའི་ལྟ་བ་པོ་ཡང་ཉན་པ་པོར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ལུགས་ནི། ལེན་པ་པོ་བླང་བྱ་ཐམས་ཅད་སྔར་མེད་ཀྱང་། རེ་རེའི་སྔར་ཡོད་པ་ནི་སྲིད་དེ་འཆད་དོ། །གལ་ཏེ་གང་ཟག་གཅིག་ཉིད་ལ་བལྟོས་པའི་ལྟ་བ་པོ་དེ་ནི་ཉན་པ་པོ་སོགས་ལས་གཞན་དུ་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་ཉན་པ་པོ་སོགས་ནི་ལྟ་བ་པོ་ལས་གཞན་དང་ཚོར་པ་པོ་ལས་གཞན་དུ་ངོ་བོས་གྲུབ་ན་མི་འཐད་དེ། གང་ཟག་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་ལྟ་བ་པོར་ཡོད་པའི་དུས་སུ། ལྟ་བ་པོ་ལས་རྒྱུད་གཞན་པའི་ཉན་པ་པོར་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པའི་ལྟ་བ་པོ་དང་ཉན་པ་པོར་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་འདོད་མི་རིགས་པར་ཐལ། གང་ཟག་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་བདག་ཀྱང་རྫས་ཐ་དད་པ་མང་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། ལྟ་དང་ཉན་ལ་སོགས་པ་དང་། །ཚོར་པ་དག་ལ་སོགས་པ་ཡང་། །གང་ལས་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་དེ་ལའང་། །དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་མིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །ལྟ་བ་དང་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ཚོར་བ་དག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་བོས་མ་གྲུབ་པར་མ་ཟད། དེ་གང་ལས་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་འབྱུང་བ་བཞི་པོ་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལའང་བདག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་བཤད་པའི་རིགས་པས་གནོད་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། ལྟ་དང་ཉན་ལ་སོགས་པ་དང་། །ཚོར་བ་དག་ལ་སོགས་པ་ཡང། །གང་གི་ཡིན་པ་གལ་ཏེ་མེད། །དེ་དག་ཀྱང་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །བླང་བྱ་ལྟ་བ་སོགས་དེ་དག་ཀྱང་ནི་ཆོས་ཅན། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྟ་བ་དང་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ཚོར་བ་དག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ལེན་པ་པོ་གང་གི་བླང་བྱ་ཡིན་པའི་ལེན་པ་པོ་དེ་ནི་ངོ་བོས་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གལ་ཏེ་དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་བལྟོས་ནས་འཇོག་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་རྩོད་སྤང་ནི། གང་ཞིག་ལྟ་ལ་སོགས་པ་ཡི། །སྔ་རོལ ་ད་ལྟ་ཕྱི་ན་མེད། །དེ་ལ་ཡོད་དོ་མེད་དོ་ཞེས། །རྟོག་པ་དག་ནི་ལྡོག་པར་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་པོའི་གང་ཟག་གང་ཞིག་ཆོས་ཅན། རང་བཞིན་གྱིས་མེད་དེ། བླང་བྱ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡི་སྔ་རོལ་དང་ད་ལྟ་ལྷན་ཅིག་ཏུའང་ངོ་བོས་མེད་ཅིང་དེའི་ཕྱིར་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། གདགས་པའི་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། ལྷན་ཅིག་ཏུ་ངོ་བོས་གྲུབ་ན་ཕན་ཚུན་བལྟོས་མེད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། རང་ལུགས་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ལྟ་བ་པོ་སོགས་དང་། ལྟ་བ་སོགས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དུས་མཉམ་པར་འདོད་དེ། སོ་སོའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །ལྟ་ཉན་གྱི་བྱ་བ་རེ་རེ་རིམ་པར་འབྱུང་བའང་ཡོད་དེ། གང་ཟག་གཅིག་ཉིད་སྔར་གཟུགས་ཞིག་ལ་ལྟ་བ་པོར་གྱུར་ནས་ཕྱིས་སྒྲ་ཞིག་ཉན་པ་པོར་འགྱུར་བའང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྟགས་གསུམ་པ་གྲུབ་སྟེ། བྱེད་པ་པོ་མེད་པའི་ལས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་ལེན་པ་པོ་དེ་ཆོས་ཅན། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་དེ། སྔར་གྱི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དེས་ཁྱོད་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་དོ་ཞེས་པ་དང་། གཏན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོག་པ་དག་ནི་ལྡོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། འགྲོ་འོང་བརྟག་པའི་སྐབས་སུ་དྲངས་པའི་ལུང་རྣམས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། སྔ་རོལ་ན་གནས་པ་བརྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དགུ་པའི་རྣམ་བཤད་དོ།། །།གཉིས་པ་གང་ཟག་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དགག་པ་ལ་གཉིས། གྲུབ་བྱེད་ཀྱི་དཔེ་དགག་པ་དང་། སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། རབ་བྱེད་ཀྱི་གཞུང་བཤད་པ། ལུང་དང་སྦྱར་བ། །མཚན་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། མེ་དང་བུད་ཤིང་ངོ་བོས་གྲུབ་བ་དགག །རིགས་པ་དེ་གཞན་ལ་སྦྱར་བ། བཀག་པའི་དོན་དུ་ལྟ་བ་སྨད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། སྔར་མ་བཤད་པའི་རིགས་པས་དགག །བཤད་པའི་རིགས་པས་དགག །འཇུག་བསྡུ་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། །རང་བཞིན་གཅིག་པ་དགག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་དགག་པའོ། །དང་པོ་ནི། བུད་ཤིང་གང་དེ་མེ་ཡིན་ན། །བྱེད་པ་པོ་དང་ལ་གཅིག་འགྱུར། །ཞེས་སོ། ཁོ་ན་རེ། བླང་བྱ་དང་ལེན་པ་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་དོ། །བསྲེག་དང་སྲེག་བྱེད་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བུད་ཤིང་གང་ཡིན་པ་དེ་ཆོས་ཅན། མེ་དང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གཅིག་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཡིན་ན་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱ་བའི་ལས་གཉིས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྫ་མཁན་དང་རྫ་བུམ་གཉིས་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ལ་དེ་ནི་མི་
Chinese
ར། 我也变成众多。（ इति ）如果所有见等之前没有我，那么每一个见等之前，我怎么会有呢？因为没有的缘故。如果集合之前没有，那么组成部分的每一个之前，本体存在是不合理的。如果一个人，以见者即是闻者，并且感觉者也是他的方式存在，如果在每一个见等之前本体存在，那么那是不合理的。如果合理，那么脱离见的行为的闻者也是见者，脱离闻的行为的见者也是闻者。自宗是，接受者和所接受的一切之前没有，但是每一个之前存在是可能的，将要解说。如果对于同一个人来说，所依赖的见者是与闻者等不同的实物成立，并且闻者等与见者不同，与感觉者不同而本体成立，那么是不合理的。因为同一个人在作为见者存在的时候，也会变成与见者异体的闻者。因为那时存在着本体自性各异的见者和闻者。那样认为是不合理的，因为一个人在同一时间也会变成许多自体各异的我。第三是：见与闻等，以及感觉等，从何处产生的因，在那上面，那是不存在的。这样说。见和闻等，以及感觉等，不仅不是本体成立，而且它们从何处产生的因，四大种，有法。你那里也没有我本体自性成立，因为与如是所说的道理相违背是相同的缘故。第二是：见与闻等，以及感觉等，是谁的，如果不存在，那些也不存在。这样说。所取见等那些也是有法，不是本体自性存在，因为见和闻等，以及感觉等，也是接受者谁的所取，那个接受者不是本体成立的缘故。周遍，因为如果那二者互相观待而安立的缘故。第三个是辩论的消除：某某
English
Ra. I also become many. ( इति ) If that self does not exist before all views, etc., then how does that self exist before each view, etc.? Because it does not exist. If it does not exist before the collection, then it is unreasonable for it to exist in essence before each of the constituent parts. If one person exists in such a way that the seer is the same as the hearer, and the feeler is also the same, then if it exists in essence before each of the views, etc., then that is not reasonable. If it is reasonable, then the hearer who is separate from the act of seeing is also the seer, and the seer who is separate from the act of hearing is also the hearer. The self-system is that even though the receiver and all that is received do not exist before, it is possible for each to exist before, and it will be explained. If, for the same person, the seer who is dependent is established as a real thing different from the hearer, etc., and the hearer, etc., are established in essence as different from the seer and different from the feeler, then it is unreasonable. Because when the same person exists as a seer, he will also become a hearer who is a different entity from the seer. Because at that time, there exist a seer and a hearer who are different in essence and nature. It is unreasonable to think that way, because one person will also become many selves that are different substances at the same time. The third is: Seeing and hearing, etc., and feelings, etc., also, in the cause from which they arise, that does not exist. So it is said. Not only are seeing and hearing, etc., and feelings, etc., not established in essence, but also the cause from which they arise, the four great elements, have the nature of things. You also do not have the self established by its own essence, because it is the same as being contradicted by the reason stated above. The second is: Seeing and hearing, etc., and feelings, etc., also, whose they are, if they do not exist, those also do not exist. So it is said. Those objects to be taken, such as seeing, etc., are also things that have the nature of things. They do not exist in their own essence, because seeing and hearing, etc., and feelings, etc., are also the objects to be taken of whoever is the receiver, and that receiver is not established in essence. It is pervasive, because if those two are established in mutual dependence. The third is the elimination of debate: Someone
Chinese
如观看等。先前现在未来皆无。于彼存在或不存在，诸分别念皆将止息。如是说。能取者之补特伽罗，任何法，自性为空，所取之观看等之前时与现在同时亦无自性，因此亦无。初者成立，因成安立之因。二者成立，同时以自性成立则成互相无待。自宗则于名言中，观看者等与观看等同时存在，各自为主。观看听闻之事业一一依次产生亦有，一补特伽罗先前成为观看某色者，之后亦有成为听闻某声者。第三个理由成立，无作者之业不可能故。因此，能取者彼法，自性为空，先前之分别，以彼对汝说自性存在与，说为全无，诸分别念皆将止息故。二者为，于往来观察之时所引之教证等。三者为，先前安住观察名为第九品之释。第二，破斥于补特伽罗有自性之立宗分二：破立宗之比喻与，破立宗之理由。初者分三：解释论典，与教证结合，标示名称。初者分三：破斥火与木材以自性成立，将彼理路应用于其他，于破斥之义中轻蔑观看。初者分三：以先前未说之理路破斥，以已说之理路破斥，结尾。初者分二：破斥自性为一与，破斥为他。初者为：木材若是火，作者与业将成一。如是说。彼云：所取与能取以自性存在。燃烧与能燃烧以自性存在故。木材任何者，彼法，与火非自性为一，若是一，则作者与所作二者将成一，如是则陶师与陶罐二者亦将成一，此不
English
Like seeing, etc. Before, now, and in the future, there is nothing. Regarding whether it exists or does not exist, all conceptual thoughts will cease. Thus it is said. Any person who is a taker, any phenomenon, is without inherent existence, because the object to be taken, such as seeing, etc., is also without inherent existence in the past and present together, and therefore it is also non-existent. The first is established because it becomes the cause of imputation. The second is established because if it is established simultaneously by its own nature, it becomes mutually independent. The self-view is that in name, the seer, etc., and the seeing, etc., are considered to be simultaneous, each being independent. The act of seeing and hearing also occurs one by one in sequence, because one person may first become a seer of a form and later become a hearer of a sound. The third sign is established because there is no action without an actor. Therefore, that taker, that phenomenon, is without inherent existence, because the previous analysis will cause thoughts to cease, saying to you that it exists inherently and saying that it is completely non-existent. The second is the quotations cited during the examination of going and coming. The third is the commentary on the ninth chapter called "Examining What Dwells in the Past." Secondly, there are two refutations of the assertion that a person has inherent existence: refuting the example of the assertion and refuting the reason for the assertion. The first has three parts: explaining the text of the treatise, combining it with scripture, and stating the name. The first has three parts: refuting that fire and wood are established by their own nature, applying that reasoning to others, and disparaging seeing in the sense of refutation. The first has three parts: refuting with reasoning not previously explained, refuting with reasoning already explained, and concluding. The first has two parts: refuting oneness of nature and refuting otherness. The first is: If wood is fire, the agent and the action will become one. Thus it is said. He says: The object to be taken and the taker exist by their own nature. Burning and what is burned exist by their own nature. Whatever wood is, that phenomenon is not one in essence with fire, because if it were, the agent and the action would become one; in that case, the potter and the pot would also become one, which is not