Tibetan
། །ཉན་པོ་སྣོད་ཅེས་བྱ་བར་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་གཉིས་ཡོད་དེ། ཐ་སྙད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་དང་། ནང་དོན་གྱི་གདམས་ངག་ཉན་པའི་གང་ཟག་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ཡུལ་གང་ལས་ཉན་པ་ཡོད་དེ། མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུ་དང་བྱང་སེམས་ཉན་རང་སོགས་ལས་ཉན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ཉན་པའི་རྒྱུ་ཡོད་དེ། དོན་གཉེར་གྱིས་ཟིན་པའི་དྲན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་སོགས་མང་ཡང་། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་གྲངས་མེད་པ་ལས་གདམས་ངག་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཉན་པ་ལ་ཆོས་རྒྱུན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། དེའི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ལས་ནི། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་ཞི་གནས་དང་། ། ཡེ་ཤེས་སྤངས་པ་ཐོབ་བྱའི་ཕྱིར། །གདམས་ངག་རྒྱ་ཆེན་རྙེད་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བཞི་པ་ལ། ངོ་བོ། དབྱེ་བ། ཕྱེ་བ་སོ་སོའི་དོན་བཤད་པ་དང་གསུམ། དང་པོ་ལ། གདམས་ངག་གི་ངོ་བོ་ཡོད་དེ། མངོན་མཐོ་ངེས་ལེགས་སོགས་བླང་དོར་གྱི་གནས་ཅི་རིགས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པའི་རྗོད་བྱེད་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་དབྱེ་ན་དུ་མ་ཡོད་དེ། ཐེག་པ་ཆེ ་ཆུང་གི་གདམས་ངག་གཉིས་དང་། རྗེས་བསྟན་གྱི་གདམས་ངག་དང་། འདོམས་པའི་གདམས་ངག་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། ཡོན་ཏན་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདམས་པ་ནི་དང་པོ་དང་། ཐོབ་ཟིན་མི་ཉམས་པའི་ཕྱིར་གདམས་ནི་གཉིས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གདམས་ངག་ལ་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གཉིས་ཡོད་ཀྱང་། སྐབས་འདིའི་དངོས་བསྟན་གྱི་གདམས་ངག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀས་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཡིན་ན། མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུའི་ངག་ཡིན་པས་ཁྱབ་པས་ཕྱིར། དེ་ལ་དབྱེ་ན་བཅུ་ཡོད་དེ། དོན་བསྡུས་སྒྲོན་མེ་ལས། གདམས་ངག་རྣམ་པ་བཅུ་ཡིན་ཏེ། །ངོ་བོ་ངག་གི་འཁོར་ལོ་ཡིན། །དབྱེ་བ་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། སྤྱིར་གདམས་ངག་སྟོན་པ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ། གདམས་ངག་གསུམ་གྱི་ས་མཚམས་ཡོད་དེ། ལམ་མ་ཞུགས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་བར་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཉན་པ་ཡོད་དེ། དེས་རང་དོན་དུ་གཞན་ལས་གདམས་ངག་ཉན་མི་དགོས་ཀྱང་། གཞན་དོན་ལ་དགོངས་ནས་སངས་རྒྱས་ནང་ཕན་ཚུན་ཆོས་ཉན་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་སྐུ་རྒྱབ་སྙུང་བའི་ཚུལ་བསྟན་པའི་ཚེ། ཤཱ་རིའི་བུ་ཁོ་བོ་ལ་འཕགས་པའི་ཆོས་སྟོན་ཅིག་ཅེས་བཀའ་བསྩལ་ནས་ཉན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་མི་འ གལ་ཏེ། དཔེར
Chinese
据说听者是容器。正如所说的那样。这有两种情况：一是听闻名相的论典，二是听闻内涵的诀窍。第二，从何处听闻？因为是从殊胜的化身和菩萨、声闻缘觉等处听闻。第三，听闻的因缘是：虽然有被求法欲所摄持的忆念、禅定和智慧等很多，但是为了从十方无量诸佛处听闻特别广大殊胜的诀窍，必须获得法流的禅定。如《经庄严论》中所说：那时从法流中，为了从诸佛处获得寂止和，智慧的舍弃，将能获得广大的诀窍。正如所说的那样。第四，分为本体、分类、各自分别解释意义三种。第一，有诀窍的本体，因为是如实不颠倒地显示增上生和决定胜等应取应舍之处的言说。第二，如果分类则有很多种，因为有大乘和小乘的诀窍两种，以及随教的诀窍和教诫的诀窍两种。后两者的差别是：为了使未获得的功德得以获得而教诫是第一种，为了使已获得的功德不退失而教诫是第二种。虽然诀窍有佛语和论典两种，但是此处所说的诀窍遍及佛语，因为如果是这样，则遍及殊胜化身的语言。对此，分为十种。如《义摄灯》中所说：诀窍有十种，本体是语的法轮，分类是从所依处来说的。一般来说，诀窍有说法者和听法者，诀窍三者的界限是：从道未入门到佛地的存在。佛也听法，虽然佛不需要为了自己的利益而从他人处听闻诀窍，但是为了他人的利益，诸佛之间也会互相听法，而且，世尊也曾示现背痛的时候，对舍利子说：你为我说殊胜之法吧，并听闻。这并不矛盾，例如
English
It is said that the listener is a vessel. As it is said. There are two cases: one is listening to the treatises of names, and the other is listening to the key points of the inner meaning. Second, from where do you listen? Because it is listening from the supreme incarnation and Bodhisattvas, Shravakas, Pratyekabuddhas, etc. Third, the cause of listening is: Although there are many memories, samadhi, and wisdom that are taken by the desire for Dharma, in order to listen to the particularly vast and supreme key points from the immeasurable Buddhas of the ten directions, it is necessary to obtain the samadhi of the Dharma stream. As it is said in the Ornament of Sutras: At that time, from the Dharma stream, in order to obtain quiescence and, the abandonment of wisdom from the Buddhas, one will be able to obtain vast key points. As it is said. Fourth, it is divided into three types: essence, classification, and explanation of the meaning of each. First, there is the essence of the key points, because it is the expression that shows the places to be taken and abandoned, such as higher rebirth and definite goodness, without reversing the truth. Second, if classified, there are many kinds, because there are two kinds of key points of the Great Vehicle and the Small Vehicle, as well as the key points of following the teachings and the key points of precepts. The difference between the latter two is: to teach in order to obtain the merits that have not been obtained is the first, and to teach in order to prevent the merits that have been obtained from being lost is the second. Although there are two types of key points: Buddha's words and treatises, the key points mentioned here cover the Buddha's words, because if so, it covers the language of the supreme incarnation. There are ten types of these. As it is said in the Lamp for Compiling Meanings: There are ten types of key points, the essence is the wheel of speech, and the classification is expressed from the perspective of the object. Generally speaking, there are the speaker and the listener of the key points. The boundary between the three key points is: from the time when the path has not been entered to the existence of the Buddha's land. The Buddha also listens to the Dharma. Although the Buddha does not need to listen to the key points from others for his own benefit, for the benefit of others, the Buddhas will listen to the Dharma with each other. Moreover, when the Bhagavan showed the appearance of back pain, he said to Shariputra: Please tell me the supreme Dharma, and listen. This is not contradictory, for example
Tibetan
་ན། བྱམས་འཇམ་དབྱངས་སོགས་ཀྱིས་གཞན་དོན་ལ་དགོངས་ནས་སྟོན་པ་ལས་ཆོས་ཉན་པ་བཞིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཇི་སྐད་བཤད་པ་སྒྲུབ་པ་ལ་ཞེས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འཆད་པ་ལ། ཉན་ཐོས་སྡེ་བའི་ལུགས། སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས། དབུ་མ་པའི་ལུགས་དང་གསུམ། དང་པོ་ལ། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་འདི་ལྟར་དུ་འདོད་པ་དེ་ཡིན་ཏེ། བློས་ཆ་ཤས་གཞན་གསལ་བ་ན་དེར་འཛིན་གྱི་བློ་འདོར་དུ་རུང་བའི་ཆོས་དེ། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་འཇོག་བྱེད་དང་། དེ་ལྟར་འདོར་དུ་མི་རུང་བའི་ཆོས་དེ། དོན་དམ་བདེན་པའི་འཇོག་བྱེད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་སོ་སོའི་མཚན་གཞི་ཡོད་དེ། བུམ་པ་དང་ནང་གི་ཆུ་ལྟ་བུ་དང་པོ་དང་། རྡུལ་ཕྲན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་མེད་དང་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་ཆ་མེད་ལྟ་བུ་གཉིས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ཀྱི་བདེན་གཉིས་འཇོག་ཚུལ་ཡོད་དེ། རྟོག་པས་བཏགས་ཙམ་དུ་ཡོད་པའི་ཆོས་དེ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་ངོ་བོ་དང་། རྟོག་པས་བཏགས་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཡུལ་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྡོད་ལུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་གྲུབ་པ་དེ། དོན་དམ་བདེན་པའི་ངོ་བོར་འདོད་པའི་ཕྱིར། སོ་སོའི་མཚན་གཞི་ཡོད་དེ། ཀ་བུམ་གཉིས་ཐ་དད་ལྟ་བུ་དང་པོ་དང་། ཀ་བུམ་གཉིས་ལྟ་བུ་གཉིས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་སེམས་ཙམ་པའི་ལུགས་ལ་བདེན་གཉིས་ཀྱི་འཇོག་ཚུལ་ཡོད་དེ། ཕལ་ཆེར་དབུ་མའི་ལུགས་དང་འདྲ་ཡང་མཚན་གཞི་ལ་ངོས་འཛིན་མི་འདྲ་སྟེ། འདི་བས་གཟུགས་ནས་རེག་བྱའི་བར་ཕྱི་རོལ་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་དང་། གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་རང་ཉིད་རང་ཉིད་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པའི་འཇུག་གཞིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མ་གྲུབ་པ་དོན་དམ་བདེན་པའི་མཚན་གཞིར་འདོད་པ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །༈ གསུམ་པ་དབུ་མ་པའི་ལུགས་ལ། དབྱེ་གཞི། དབྱེ་བ་དང་གྲངས་ངེས། ཕྱེ་བ་སོ་སོའི་རྣམ་གཞག །ངེས་ཚིག །བདེན་གཉིས་དང་ཐ་དད་གང་ཡིན། གཏན་ལ་ཕབ་པའི་དགོས་པ་དང་དྲུག་གོ །དང་པོ་ལ། ཤེས་བྱ་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་གཞི་ཡིན་ཏེ། ཡབ་སྲས་འཇལ་བའི་མདོ་ལས། ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་འདིར་ཟད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ཤེས་བྱ་ལ་བདེན་པ་གཉིས་སུ་ཡོད་ཅིང་། དེར་གྲངས་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱ་གང་ཞིག །དེ་གཉིས་ལས་གཅིག་ཡིན་པར་ཡོངས་གཅོད་ལ་གྲུབ་ན། ཅིག་ཤོས་ཡིན་པ་རྣམ་བཅད་ལ་ཁེགས། ཅིག་ཤོས་ཡིན་པ་རྣམ་བཅད་ལ་ཁེགས་ན། གཞན་ཡིན་པ་ཡོངས་གཅོད་ལ་གྲུབ་པ
Chinese
如慈氏、妙音等为了他人的利益而从导师处听闻佛法一样。关于菩提心的详细分类，如在“修习”等章节中阐述二谛的体系时，有声闻部的主张、唯识宗的主张、中观宗的主张这三种。首先，分别说部是这样认为的：当意识清晰地显现其他部分时，在那里可以舍弃的法，是世俗谛的安立依据；而不能舍弃的法，是胜义谛的安立依据。这二者各自有其所指，如瓶子和其中的水是前者，微尘、无分方分和无分刹那的意识是后者。经部对二谛的安立方式是：由分别念假立存在的法是世俗谛的体性；不是由分别念假立，而是从对境自身独特的住立方式上成立的法，是胜义谛的体性。各自有其所指，如柱子和瓶子二者是不同的，是前者；柱子和瓶子二者，是后者。其次，唯识宗对二谛的安立方式是：虽然大体上与中观宗相似，但在所指的认识上有所不同。例如，从色到触，空无外境；从色到一切智，作为施设“自身自身”这一名称的施设处，不以自相成立，被认为是胜义谛的所指，存在这样的差别。第三，中观宗有六点：分类的依据、分类和数量的确定、各个分类的体系、词义、二谛是否是他体、以及最终确定的必要性。首先，所知是二谛的分类依据。如《父子相会经》中说：“所应知的事物，都包含于世俗谛和胜义谛之中。”其次，所知有两种谛，并且数量是确定的。任何所知的事物，如果确定是二者之一，那么排除是另一个；如果排除是另一个，那么确定是另一个。
English
Like Maitreya, Manjushri, etc., who listen to the Dharma from the Teacher with the intention of benefiting others. Regarding the detailed divisions of the mind of enlightenment, such as when explaining the system of the two truths in the context of "practice," there are three: the assertion of the Hearer Vehicle, the assertion of the Mind-Only school, and the assertion of the Middle Way school. First, the Vaibhashika school believes that when consciousness clearly reveals other parts, the dharma that can be abandoned there is the basis for establishing conventional truth, and the dharma that cannot be abandoned is the basis for establishing ultimate truth. These two each have their own referents, such as a vase and the water inside it being the former, and indivisible particles, indivisible directions, and indivisible moments of consciousness being the latter. The Sautrantika school's way of establishing the two truths is that the dharma that exists merely as a conceptual imputation is the nature of conventional truth, and the dharma that is not merely a conceptual imputation but is established from the perspective of the object's own unique way of abiding is the nature of ultimate truth. Each has its own referents, such as the difference between a pillar and a vase being the former, and a pillar and a vase being the latter. Second, the Mind-Only school's way of establishing the two truths is that, although it is largely similar to the Middle Way school, there is a difference in the recognition of the referents. For example, from form to touch, being empty of external objects, and from form to omniscience, not being established by its own characteristic as the basis for applying the term "self-self," is considered the referent of ultimate truth, and there is such a difference. Third, the Middle Way school has six points: the basis of division, the division and the certainty of number, the system of each division, the etymology, whether the two truths are different entities, and the necessity of final determination. First, knowable things are the basis for dividing the two truths. As stated in the Sutra of the Meeting of Father and Son: "All that is to be known is exhausted in conventional and ultimate truths." Second, there are two truths in knowable things, and the number is certain. If it is established that any knowable thing is one of the two, then it is excluded from being the other. If it is excluded from being the other, then it is established as the other.