Tibetan
ཕུང་པོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ། །རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྔ་པོ་སྔར་འདུས་བྱས་རྣམས་ཞེས་བཤད་པ་ལྟར་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྔ་ཆོས་ཅན། འདུས་བྱས་ཡིན་ཏེ། རང་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྔའི་ངོ་བོ་ཡོད་དེ། གཟུགས་ཅན་ཡིན་པ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ། གཙོ་སེམས་རྣམས་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ། སིམ་གདུང་བར་མ་མྱོང་བའི་སེམས་བྱུང་རྣམས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ། མཐོང་ཐོས་སོགས་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པའི་སེམས་བྱུང་རྣམས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ། དེ་ལས་གཞན་པའི་སེམས་བྱུང་དང་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་རྣམས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་མཐའ་དཔྱད་པ་ལ། ཁ་ཅིག །གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཡིན་ན། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། སྒྲའི་ཁམས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཟུགས་ཕུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དབང་པོ་ལྔ་དང་དོན་ལྔ་པོ་གང་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་བཅུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། བསྟན་ཡོད་ཀྱི་གཟུགས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཆོས་ཅན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། གཟུགས་ཅན་བཅུའི་དང་པོ་གཟུགས་ཁམས་གཅིག་པུ་བསྟན་ཡོད་ཀྱི་གཟུགས་ཡིན་ཞིང་། གཞན་དགུ་པོ་བསྟན་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩ་བར། བསྟན་ཡོད་འདིར་ནི་གཟུགས་གཅིག་པུ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཡིན་ན། གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་བཅུ་པོ་གང་རུང་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། གཟུགས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དབང་པོ་ལྔ་དང་དོན་ལྔ་པོ་གང་རུང་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁྱབ་སྟེ། རྩ་བར། དབང་དོན་དེ་དག་ཁོ་ན་ལ། །སྐྱེ་མཆེད་དང་ནི་ཁམས་བཅུར་འདོད། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་ཅན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །ཡིད་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འགལ་བར་ཐལ། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་པོ་ནང་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར་ན། མ་ཁྱབ། འདོད་ན། མི་འཐད་པར་ཐལ། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་དྲུག་པོ་གང་རུང་ལ་ཡིད་ཁམས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །བར་དོ་བའི་རྒྱུད་ལ་མིག་སོགས་དབང་པོ་ལྔ་ཡོད་པར་ཐལ། ལྷ་མིའི་བར་དོ་བ་རྣམས་དབང་པོ་ཀུན་ཚང་བའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འདོད་གཟུགས་ཀྱི་ལྷའི་བར་དོ་བའི་རྒྱུད་ལ་དེ་ལྔ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་དོ་བ་ལ་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་སོགས་ལྔ་པོ་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ།
Chinese
蕴。行蕴。识蕴和五者如前所说集合而成。彼五法，是有为法，因由自之因缘所生而有差别之故。彼五之自性存在，有色是色蕴。主要之心识是识蕴。未曾感受乐受、苦受、中间之受的心所是受蕴。能辨别见闻等差别之心所是想蕴。除此之外的心所和相应不相应行是行蕴之故。第二、边际分析方面。有人说，若是色处，则周遍是色蕴。声音处法，应是彼（色蕴）。因为，是彼之故。应是彼（色蕴），因为是色蕴之故。应是彼（色蕴），因为是五根和五境任何一个之故。应是彼（色蕴），因为有十个色处之故。不能许，因为不是显色之故。法即是彼之故。周遍，十色处之第一个色处，唯是显色，其他九个是不可见之故。应是彼（显色），根本中说：“显色于此唯一色。”有人说，若是色处，则周遍是十色处任何一个。非表色法，应是彼（十色处任何一个）。因为，是彼之故。应是彼（十色处任何一个），因为是有色之故。若许，则应是五根和五境任何一个。因为许诺之故。周遍，根本中说：“根境彼等唯，意处及为十处。”不能许，因为法即是彼之故。有人说，意和识蕴相违。十八界内部互相违背之故。不周遍。若许，则应不合理。因为意界周遍于六识界任何一个。有人说，中有者的相续中有眼等五根。因为天人和人之间的中有者都具足诸根。若许，则欲界天人的中有者相续中应有彼五者。因为许诺之故。若许，则彼二者（天人和人）的中有者有眼识等五者。因为许诺之故，不周遍。
English
Skandha. The aggregate of formations. The aggregate of consciousness and the five are said to be assembled as before. Those five dharmas are conditioned, because they are differentiated by being born from their own causes and conditions. The nature of those five exists, what has form is the form aggregate. The main consciousnesses are the consciousness aggregate. The mental factors that have not experienced pleasure, pain, or intermediate feelings are the feeling aggregate. The mental factors that can distinguish seeing, hearing, etc. are the perception aggregate. Other than that, the mental factors and associated and non-associated formations are the formation aggregate. Second, in terms of marginal analysis. Some say, if it is a form realm, then it is pervasive as the form aggregate. The sound realm, should be that (form aggregate). Because, it is that. Should be that (form aggregate), because it is the form aggregate. Should be that (form aggregate), because it is any of the five faculties and five objects. Should be that (form aggregate), because there are ten form realms. Cannot be accepted, because it is not visible form. Because the dharma is that. Pervasive, the first form realm of the ten form realms, only visible form, the other nine are invisible. Should be that (visible form), in the root it is said: "Visible form here is only one form." Some say, if it is a form realm, then it is pervasive as any of the ten form realms. Non-revealing form dharma, should be that (any of the ten form realms). Because, it is that. Should be that (any of the ten form realms), because it has form. If accepted, then it should be any of the five faculties and five objects. Because of the promise. Pervasive, in the root it is said: "The faculties and objects are only those, mind realm and are called ten realms." Cannot be accepted, because the dharma is that. Some say, mind and consciousness aggregate are contradictory. Because the eighteen realms contradict each other internally. Not pervasive. If accepted, then it should be unreasonable. Because the mind realm pervades any of the six consciousness realms. Some say, the intermediate being's continuum has the five faculties such as eyes. Because the intermediate beings between gods and humans all have complete faculties. If accepted, then the intermediate beings of the desire realm gods should have those five. Because of the promise. If accepted, then the intermediate beings of those two (gods and humans) have the five such as eye consciousness. Because of the promise, not pervasive.
Tibetan
འདོད་ན། མི་འཐད་པར་ཐལ། གཟུགས་ཁམས་པའི་བར་སྲིད་པ་ལ་སྣ་ལྕེའི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་དང་དྲི་རོ་གཉིས་ཏེ་བཞི་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩ་བར། འདོད་ཁམས་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ན་བཅུ་བཞིའོ། །དྲི་དང་རོ་དང་སྣ་དང་ནི། ལྕེ་ཡི་རྣམ་ཤེས་ཁམས་མ་གཏོགས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །གཟུགས་མེད་ཁམས་ན་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཡོད་ཟེར་ན། དེ་མེད་པར་ཐལ། དེ་ན་གཟུགས་མེད་པས་དེ་དག་མེད་ཅིང་། ཡིད་དང་ཆོས་དང་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩ་བར། གཟུགས་མེད་གཏོགས་པ་ཡིད་དང་ནི། །ཆོས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཁམས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །ཟིན་པའི་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་ཁམས་ཡིན་ན། ཟིན་པས་ཁམས་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། ལག་པ་བརྡབ་པའི་སྒྲ་ཆོས་ཅན། དེར་ཐལ། དེའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་ཅན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། སྒྲ་ཡིན་ན། མ་ཟིན་པའི་ཁམས་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འདིའི་སྐབས་ཀྱི་ཟིན་མ་ཟིན་གྱི་དོན་དབང་པོས་ཟིན་མ་ཟིན་ལ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། སེམས་ཀྱི་ཁམས་བདུན། ཆོས་ཁམས་ཀྱི་ཕྱེད་དང་སེམས་བྱུང་དང་བརྒྱད། སྒྲ་དང་དགུ་པོ་དེ་མ་ཟིན་པར་འཇོག ། གཟུགས་ཅན་གཞན་དགུ་ལ་ཟིན་མ་ཟིན་གྱི་ཆ་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩ་བར། མ་ཟིན་དགུ། །བརྒྱད་པོ་དེ་དག་རྣམས་དང་སྒྲ། དགུ་པོ་གཞན་ནི་རྣམ་པ་གཉིས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །གཟུགས་ཡིན་ན། ཆོས་ཁམས་མ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། མི་འཐད་པར་ཐལ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ལ་ཆོས་ཁམས་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །སོ་ཐར་གྱི་སྡོམ་པ་ལ། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཁྱབ་ཟེར་ན། མི་འཐད་པར་ཐལ། དེར་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཡིན་མིན་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩ་བར། དང་པོའི་རྣམ་རིག་རྣམ་རིག་མིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །རྣམ་རིག་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ལ་སྡོམ་པས་ཁྱབ་ཟེར་ན། དེ་ཡང་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེར་སྡོམ་པ་སྡོམ་མིན་བར་མ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། རྩ་བར། རྣམ་རིག་མིན་རྣམ་གསུམ་ཤེས་པ། སྡོམ་དང་སྡོམ་པ་མིན་དང་གཞན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །སོ་ཐར་གྱི་སྡོམ་པ་དེ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་ཡིན་ཟེར་ན། དེ་མི་འཐད་པར་ཐལ། དེ་ནི་རྫས་སྤྱི་མ་ཆོད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། དེ་ལ་རིག་བྱེད་ཡིན་མིན་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །ཆོས་དང་ཁམས་ཀྱི་གཞི་མཐུན་ཡིན་ན། ཆོས་ཁམས
Chinese
如果这样认为，不合理。因为色界中有的中阴身不具有鼻舌的两种识和香味两种，共四种。之所以这样，根本中说：“一切属于欲界，色界中有十四种，除了香味和鼻和舌的识界之外。”有些人说，在无色界中有色法界，这是没有的。因为那里没有色法，所以那些没有，而有意识、法和识的界。之所以这样，根本中说：“属于无色界的有意识和法以及意识的识界。”有些人说，如果是从所执的元素变化而来的界，那么凡是所执的都是界，如果这样认为，那么拍手的声音，是所立宗。之所以这样，因为那样。之所以这样，因为所立宗是那样。不能这样认为，因为如果是声音，就必须是未执的界。之所以这样，因为这种情况下的执与未执的意义，是以根所执与未执为理由。七种心界，一半的法界和心所及八，声音和九这些被安立为未执。因为其他的九种色法有执与未执的两种部分。之所以这样，根本中说：“未执九，八种那些和声音，其他的九种是两种。”有些人说，如果是色法，那么就不是法界，如果这样认为，不合理。因为非表色为法界所遍及。有些人说，别解脱的律仪，为非表色所遍及，如果这样认为，不合理。因为那里有表色和非表色两种。之所以这样，根本中说：“最初的表色和非表色。”有些人说，非表色为律仪所遍及，这也是不合理的。因为那里有律仪、非律仪和中间三种。之所以这样，根本中说：“应知非表色三种，律仪和非律仪以及其他。”有些人说，别解脱的律仪是非表色，如果这样认为，这是不合理的。因为那会变成总相未定的过失。之所以这样，因为那有表色和非表色两种。有些人说，如果法和界的所依相同，那么就是法界
English
If it is asserted, it is unreasonable. Because the intermediate state of the form realm does not possess the two consciousnesses of nose and tongue, and the two of smell and taste, totaling four. The reason for this is that the root states: "All that belongs to the desire realm, in the form realm there are fourteen. Except for the realms of smell and taste, and the consciousness of nose and tongue." Some say that in the formless realm there is the realm of form, but that is not the case. Because there is no form there, those are not there, but there are the realms of mind, phenomena, and consciousness. The reason for this is that the root states: "Belonging to the formless are mind, phenomena, and the realm of consciousness of mind." Some say that if it is a realm transformed from apprehended elements, then whatever is apprehended is necessarily a realm. If so, the sound of clapping hands is the subject. The reason for this is that it is so. The reason for this is that the subject is so. This cannot be asserted, because if it is sound, it must be an unapprehended realm. The reason for this is that the meaning of apprehended and unapprehended in this case is based on whether the senses apprehend or not. The seven mind realms, half of the phenomena realm, mental factors and eight, sound and nine are established as unapprehended. Because the other nine form phenomena have two aspects of apprehended and unapprehended. The reason for this is that the root states: "Unapprehended nine, those eight and sound, the other nine are two aspects." Some say that if it is form, then it is not the phenomena realm. If so, it is unreasonable. Because non-revealing form is pervaded by the phenomena realm. Some say that the vows of individual liberation are pervaded by non-revealing form. If so, it is unreasonable. Because there are two types of revealing and non-revealing form there. The reason for this is that the root states: "The first is revealing and non-revealing form." Some say that non-revealing form is pervaded by vows, but that is also unreasonable. Because there are three types there: vows, non-vows, and intermediate. The reason for this is that the root states: "Know the three types of non-revealing form: vows, non-vows, and other." Some say that the vows of individual liberation are non-revealing form. If so, it is unreasonable. Because that would become the fault of an undetermined general characteristic. The reason for this is that there are two types there: revealing and non-revealing form. Some say that if the basis of phenomena and realm is the same, then it is the phenomena realm.