Tibetan
་ནི། འཛིན་པ་ལ་སོགས་ལས་སུ་གྲུབ། །ཅེས་འབྱུང་། དེ་བཞི་ཆོས་ཅན། བྱེད་ལས་ཡོད་དེ། སས་འཛིན་པ་དང་ལ་སོགས་ཏེ་ཆུས་སྡུད། མེས་སྨིན། རླུང་གིས་རྒྱས་པར་བྱེད་པའི་ལས་རྣམས་སུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། སྲ་གཤེར་དྲོ་འདི་གཡོ་རྣམས་ཏེ། ཞེས་འབྱུང་། འབྱུང་བཞི་སོ་སོའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་དེ། སྲ་བའི་འབྱུང་བ་དེ་ས་དང་། གཤེར་བའི་འབྱུང་བ་དེ་ཆུ་དང་། དྲོ་བའི་འབྱུང་བ་དེ་མེ་དང་། གཡོ་བའི་འབྱུང་བ་དེ་རླུང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁམས་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་དེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པས་ན་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། །བཞི་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ནི་ཐ་སྙད་དུ། ཁ་དོག་དབྱིབས་ལ་ས་ཞེས་བརྗོད། །ཆུ་མེ་ཡང་ངོ་རླུང་ཁམས་རྣམས། །ཉིད་ཡིན་ད་དང་འདྲ་བའང་ཡིན། །ཞེས་འབྱུང་། འདི་ལ་གཉིས། ཚིག་དོན་དང་། མཐའ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། ས་སོགས་དང་དེའི་ཁ་དོག་གི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་དུ་འབྱུང་བཞིའི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ལས་ཞེས་སོགས་ཀྱི་ཐ་སྙད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ས་སེར་པོ་དང་གྲུ་བཞི། ཆུ་དཀར་པོ་དང་ཟླུམ་པོ། མེ་དམར་པོ་དང་གྲུ་གསུམ་ཞེས་བརྗོད་ཅིང་། རླུང་གི་ཚོགས་ཇི་སྙེད་པ་ནི་རླུང་གི་ཁམས་རྣམས་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཐ་སྙད་ནི་སྔ་མ་དེ་དང་འདྲ་བར་སྔོན་པོ་དང་ཟླ་གམ་ཞེས་སུ་འང་བརྗོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འབྱུང་བཞིའི་ཁ་དོག་སོགས་འབྱུང་བཞི་དེ་དག་མིན་ཀྱང་དེ་མཐོང་བས་ས་སོགས་མཐོང་བར་འཇོག་པ་མི་འགལ་ཏེ། མིའི་གཟུགས་མི་མ་ཡིན་ཡང་དེ་མཐོང་བས་མི་མཐོང་བར་འཇོག་པ་མི་འགལ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ལ། ཁ་ཅིག །ས་སེར་པོ་ས་མ་ཡིན་པར་ཐལ། སའི་ཁ་དོག་ས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། འདོད་ན། དེ་དེ་ཡིན་པར་ཐལ། རྟ་དཀར་པོ་རྟ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །སའི་སྐྱེ་མཆེད་མིག་ཤེས་ཀྱི་གཟུང་བྱ་ཡིན་པར་ཐལ། ས་སེར་པོ་དེའི་གཟུང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། སའི་སེར་པོ་དེའི་གཟུང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། རྟགས་དེར་ཐལ། སའི་ཁ་དོག་དེའི་གཟུང་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། འཇིག་རྟེན་པས་སའི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་མཐོང་བས་ས་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་པའི་ཕྱིར། གོང་དུ་འདོད་ན་མི་འཐད་པར་ཐལ། འབྱུང་བའི་ས་ཡིན་ན། རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག །ཤིང་དང་རྡོ་ལྕགས་སོགས་ཀྱི་སྲ་བ་སའི་ཁམས་ཡིན་པར་ཐལ། དམ་བཅའ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཤིང་དང་རྡོ་ལྕགས་ཀྱང་སའི་ཁམས་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་དག་ས་ཡིན་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་དཔྱད་དོ། །གཉིས་པ་དེ་ལས་ཕྱུང་སྟེ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དུ་འཇོག་པ་ནི། དབང་དོན་དེ་དག་ཁོ་ན་ལ། སྐྱེ་མཆེད་དང་ནི་ཁམས་བཅུར་འདོད། ཅེས་བྱུང་། འདི་ལ་ཚིག་དོན་དང་། མཐའ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། དབང་པོ་ལྔ་དང་དོན་ལྔ་སྟེ་བརྒྱ་བོ་དེ་དག་ཁོ་ན་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་སྐྱེ་མཆེད་དུ་འཇོག་ཚུལ་ཡོད་དེ། གཟུགས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་སོགས་ལྔ་དང་དེ་དག་གི་ཡུལ་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་སྟེ་བཅུར་འཇོག་པའི་ཕྱིར། ཁམས་བཅུར་འཇོག་ཚུལ་ཡོད་དེ། མིག་གི་ཁམས་སོགས་ལྔ་དང་གཟུང་དོན་ཡུལ་གྱི་ཁམས་ལྔ་སྟེ་བཅུར་འཇོག་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། ཁ་ཅིག །འདིར་མིག་དང་མིག་གི་ཁམས་གཉིས་དོན་གཅིག་ཏུ་འདོད་ཟེར་ན། དགྲ་བཅོམ་པའི་མིག་ཐ་མ་ཆོས་ཅན། མིག་གི་ཁམས་ཡིན་པར་ཐལ། མིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། ཁྱོད་ཀྱི་རིགས་འདྲའི་ཕྱི་རྒྱུན་ཡོད་པར་ཐལ། འདོད་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག་མ་ཁྱབ་ཟེར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། རྒྱུན་ཆད་ཁ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཆོས་ཅན་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་དེ་དེ་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་བཏུས་ལས། མིག་ཡིན་ལ་མིག་གི་ཁམས་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། དགྲ་བཅོམ་པའི་ཐ་མའི་མིག་གོ །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་། སྒོ་ངའི་ནང་གི་མིག་གི་ཁམས་ཆོས་ཅན། མིག་ཡིན་པར་ཐལ། མིག་གི་ཁམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དེར་ཐལ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་མ་ཡིན་པར་ཐལ། ཀུན་བཏུས་ལས། མིག་གི་ཁམས་ཡིན་ལ་མིག་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དེ། སྒོ་ངའི་ནང་ན་འདུག་པ་དང་། ཞེས་སོགས་གསུངས་ཤིང་། རྣ་བ་སོགས་ལའང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་གཟུགས་སེམས་གཉིས་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་ལ། ངོ་བོ་དང་། དེ་ལས་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་འཇོག་ཚུལ་གཉིས། དང་པོ་ནི། ཚོར་བ་མྱོང་བའོ་འདུ་ཤེས་ནི། །མཚན་མར་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །འདུ་བྱེད་ཕུང་པོ་བཞི་ལས་གཞན། ཞེས་བྱུང་། འདི་ལ་ཚིག་དོན་དང་། མཐའ་དཔྱད་པ་གཉིས། དང་པོ་ནི། སྤྱིར་སིམ་གདུང་བར་མ་གསུམ་ཅི་རིགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྒོ་ནས་བཞག་པའི་སེམས་བྱུང་དེ་ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས། འདིར་ཚོར་བ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡོད་དེ་ཞེས་སོགས་འགོད་པའམ། ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་དེ། སིམ་གདུང་བར་མ་ཅི་རིགས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སེམས་བྱུང་གི་ཕུང་པོ་དེ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཚོར་བ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་གསུམ་ཡོད་དེ། ཡུལ་བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབྱེ་བས་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། བདག་རྐྱེན་གྱི་སྒོ་ནས་དྲུག་ཡོད་དེ། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ནས་ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་བའི་བར་དྲུག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དྲུག་པོ་རེ་རེ་ལ་གསུམ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བས་བཅོ་བརྒྱད་ཡོད་དེ། རྩ་བར། ཚོར་བ་དག་ནི་ཡར་བཅོ་བརྒྱད། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། བསྡུ་ན་ལུས་ཚོར་དང་སེམས་ཚོར་གཉིས་སུ་འདུ་སྡེ། རྩ་བར། ལྔ་ནི་ལུས་ཀྱི་འོ་སེམས་ཀྱི་གཞན། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དབང་ཤེས་སུ་གྱུར་པའི་ཚོར་བ་དང་ལུས་ཚོར་དོན་གཅིག །ཡིད་ཤེས་སུ་གྱུར་པའི་ཚོར་བ་དང་སེམས་ཚོར་གཅིག་སྟེ་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ཕྱེ་བ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མྱོང་བའི་དོན་ལ་གསུམ་ཡོད་དེ། གང་མྱོང་བ་དང་། གང་གིས་མྱོང་བ་དང་། ཇི་ལྟར་མྱོང་བ་གསུམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དང་པོ་ནི་མྱོང་བྱ་དང་། གཉིས་པ་ནི་མྱོང་བྱེད་དང་། གསུམ་ནི་མྱོང་ཚུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཉམས་སུ་ཞེས་པའི་དོན་ཡོད་དེ། རེག་པས་བཅད་པ་ལྟར་མྱོང་བའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདིར། ཁ་ཅིག །མྱོང་བའི་དོན་ལ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་མི་འཐད་དེ། མྱོང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་མྱོང་བའི་ཚུལ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། མྱོང་བ་ནི་བདེ་སྡུག་བར་མ་གསུམ་པོ་གང་རུང་ཞིག་ཏུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ན་མ་ཁྱབ། ཡང་ན། མ་ངེས་ཏེ། དེ་གསུམ་པོ་གང་རུང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཚོར་བ་སྤྱི་དང་ཚོར་བ་གསུམ་པོ་དེ་དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡོད་དེ། རང་ཡུལ་གྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མཚན་མའམ་སྤུ་རིས་མ་འདྲེས་པར་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སེམས་བྱུང་དེ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་བ་ཡོད་དེ། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་སོགས་དྲུག་དང་། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་རྟོག་མེད་དང་རྟོག་བཅས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། སྒོ་ལྔའི་དབང་པོའི་འདུ་ཤེས་དང་པོ་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་གཉིས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡོད་དེ། གཟུགས་ཚོར་འདུ་ཤེས་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བཞི་པོ་གང་རུང་ལས་དོན་གཞན་པའི་འདུས་བྱས་དེ་དེ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དབྱེ་ན། གཉིས་ཡོད་དེ། མཚུངས་ལྡན་འདུ་བྱེད་དང་། ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་གཉིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། དང་པོ་ནི། ཤེས་པ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་དང་། གཉིས་པ་ནི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་ལ་དུ་མ་ཡོད་
Chinese
是。由执持等作用而成。如是说。彼四法，具有作用，因为地有执持等作用，水有聚集作用，火有成熟作用，风有增长作用。第三是：坚湿暖动诸。如是说。四大各自具有体性，因为坚硬之界是地，湿润之界是水，温暖之界是火，动摇之界是风的体性。之所以称为界，是因为具有执持自体性的缘故。第四是：世间名言中，颜色形状名为地。水火亦然风界等，即是与此相同。如是说。此有二，词义和边际分析二者。第一是：地等与其颜色的差别，因为在世间的名言中，从四大之颜色和形状等而说名言。地是黄色和四方形，水是白色和圆形，火是红色和三角形。风的集合有多少，就是风的界，虽然名言与前者相同，但也说成是蓝色和半月形。四大的颜色等虽然不是四大本身，但见到它就认为见到了地等，这并不矛盾，就像人的形体不是人本身，但见到它就认为见到了人，这并不矛盾一样。第二，有些人认为：黄色的地不是地，因为地的颜色不是地，这不遍及。如果承认，那么它就是它，因为白色的马是马。有些人认为：地的生处是眼识的所取境，因为黄色的地是它的所取境。在那里成立，因为地的黄色是它的所取境，这不遍及。在那里成立，因为地的颜色是它的所取境。在那里成立，因为世间人见到地的颜色和形状就称之为地。如果承认以上，那么不合理，因为如果是地界，就必须是所触的生处。有些人认为：木头和石头钢铁等的坚硬是地的界，因为誓言是合理的。如果承认，那么木头和石头钢铁也是地的界，因为是承认的。如果承认，那么
English
It is. It is accomplished through functions such as holding. Thus it is said. Those four dharmas have functions, because earth has the function of holding, etc., water has the function of gathering, fire has the function of ripening, and wind has the function of increasing. The third is: solid, liquid, warm, and moving. Thus it is said. The four elements each have their own characteristics, because the nature of the solid element is earth, the nature of the liquid element is water, the nature of the warm element is fire, and the nature of the moving element is wind. The reason why it is called a realm is because it holds its own nature. The fourth is: In worldly terms, color and shape are called earth. Water and fire are also the same, and the wind realm, etc., are the same as this. Thus it is said. This has two parts: the meaning of the words and the marginal analysis. The first is: the difference between earth, etc., and its color, because in worldly terms, names are spoken from the color and shape of the four elements, etc. Earth is yellow and square, water is white and round, and fire is red and triangular. However many collections of wind there are, they are the wind realm itself, but although the terms are the same as before, they are also called blue and crescent-shaped. Although the colors of the four elements, etc., are not the four elements themselves, it is not contradictory to consider that seeing them is seeing earth, etc., just as the form of a person is not the person himself, but it is not contradictory to consider that seeing it is seeing the person. Secondly, some people think: yellow earth is not earth, because the color of earth is not earth, which is not pervasive. If you admit it, then it is it, because a white horse is a horse. Some people think: the birthplace of earth is the object of eye consciousness, because yellow earth is its object. It is established there, because the yellow of earth is its object, which is not pervasive. It is established there, because the color of earth is its object. It is established there, because worldly people see the color and shape of earth and call it earth. If you admit the above, then it is unreasonable, because if it is the earth realm, it must be the birthplace of touch. Some people think: the hardness of wood, stone, iron, etc., is the earth realm, because the vow is reasonable. If you admit it, then wood, stone, and iron are also the earth realm, because it is admitted. If you admit it, then
Chinese
因此，这是正确的。因为这是所希望的，所以需要考察。第二，从那之中提取，安立为界和处：对于那些根和境，就认为是处和界。这是所说的。这有词义和辩论两种。第一，五根和五境，也就是那些百物，作为有法，你有安立为处的方式，因为安立为十个有色处，也就是眼处等五个，以及它们的对象处五个，共十个。你有安立为界的方式，因为认为是眼界等五个，以及所取对象境的五个界，共十个。第二，有些人说，这里眼和眼界二者被认为是同一个意思。那么，阿罗汉的最后一眼，作为有法，是眼界，因为是眼。如果承认，那么你会有同类的后继。因为承认。有些人说不遍。不能承认，因为不是断绝的。因为那是。另外，那不是那，因为《俱舍论》中说：有的是眼，但不是眼界，那就是阿罗汉的最后一眼。另外，蛋中的眼界，作为有法，是眼，因为是眼界。那是那，因为那存在。如果承认，那么不是，因为《俱舍论》中说：有的是眼界，但不是眼，那就是在蛋中的。等等。据说耳等也同样适用。第二，对于色心二者之外的法，有体性和从那之中安立界和处两种。第一：感受是体验，意识是执取相状的自性，行蕴是除了四蕴之外的。这是所说的。这有词义和辩论两种。第一：一般来说，通过体验舒适、痛苦、中庸三种，从而安立的心生，是感受的相状。因此，这里感受，作为有法，你有相状，等等。或者说，感受蕴的相状是，通过体验舒适、痛苦、中庸三种，从而安立的心生蕴就是那。感受，作为有法，你从体性的角度有三种，也就是境乐
English
Therefore, this is correct. Because it is what is desired, it needs to be examined. Second, extracting from that and establishing it as dhātu and āyatana: For those faculties and objects, they are considered as āyatana and ten dhātus. This is what is said. This has two aspects: the meaning of the words and the debate. First, the five faculties and the five objects, that is, those hundred things, as a subject, you have a way of establishing them as āyatana, because they are established as ten form āyatanas, that is, the five eye āyatanas, etc., and the five object āyatanas of those, totaling ten. You have a way of establishing them as ten dhātus, because it is believed that the five eye dhātus, etc., and the five object dhātus of the apprehended object, totaling ten. Second, some say that here the eye and the eye dhātu are considered to be the same meaning. Then, the last eye of an Arhat, as a subject, is an eye dhātu, because it is an eye. If you admit, then you will have a similar subsequent lineage. Because you admit. Some say it is not pervasive. It cannot be admitted, because it is not cut off. Because it is that. Furthermore, that is not that, because the *Abhidharmasamuccaya* says: There is that which is an eye but not an eye dhātu, that is, the last eye of an Arhat. Furthermore, the eye dhātu in an egg, as a subject, is an eye, because it is an eye dhātu. That is that, because that exists. If you admit, then it is not, because the *Abhidharmasamuccaya* says: There is that which is an eye dhātu but not an eye, that is, that which is in an egg. And so on. It is said that the same applies to the ear, etc. Second, for dharmas other than form and mind, there are two aspects: the essence and the way of establishing dhātu and āyatana from that. First: Feeling is experiencing, perception is the nature of grasping characteristics, and the aggregate of formations is other than the four aggregates. This is what is said. This has two aspects: the meaning of the words and the debate. First: In general, the mental events that are established through experiencing the three kinds of comfort, pain, and neutrality are the characteristics of feeling. Therefore, here feeling, as a subject, you have characteristics, etc. Or, the characteristic of the aggregate of feeling is that the aggregate of mental events that are established through experiencing the three kinds of comfort, pain, and neutrality is that. Feeling, as a subject, you have three from the perspective of essence, that is, object pleasure.