Tibetan
་དབང་གིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུ་དེ་དག་གི་དབང་གིས་དང་པོ་དེ་འགལ་མེའི་དབྱིབས་སམ་རྣམ་པ་ལ་འཁྲུལ། གཉིས་པ་ནི་ཟླ་བའི་གྲངས་ལ་འཁྲུལ། གསུམ་པ་ནི་རི་ལྗོན་གྱི་བྱ་བ་ལ་འཁྲུལ། བཞི་བ་ནི་ས་གཞིའི་ཁ་དོག་ལ་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོག་མེད་དབང་ཤེས་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་དང་གྲངས་དང་དུས་སོགས་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་གང་ལ་འཁྲུལ་ནའང་འཁྲུལ་བར་འཇོག་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་རྒྱན་ལས། དེས་ན་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་རྣམས་རང་ཡུལ་ཆ་གཅིག་ལ་འཁྲུལ་ནའང་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་འཁྲུལ་བ་དང་། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འཕགས་བོད་ཀྱི་པཎ་ཆེན་ཁ་ཅིག་སྔར་བཤད་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་རང་གི་དམིགས་པ་ལ་མ་འཁྲུལ་ཏེ། དང་པོ་མེ་དང་གཉིས་པ་ཟླ་བ་དང་གསུམ་པ་རི་ལྗོན་དང་བཞི་པ་ས་གཞི་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་ལའང་ཚད་མ་སྲིད་ཅེས་བཞེད་མོད་རང་ལུགས་ནི་དེ་དག་འཁྲུལ་ཤེས་དང་ལོག་ཤེས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་བར་སྣང་གི་ཉི་ཟླ་རྒྱུ་སྐར་སོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་རྒྱང་རིང་པོའི་གཟུགས་ལ་བལྟས་པའི་ཚེ་དེ་དག་རང་གི་ཚད་ལས་ཆུང་ངུར་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་དེ་འཁྲུལ་ཤེས་སུ་འཇོག་གམ་མི་འཇོག །འཇོག་ན་མི་འཐད་དེ། དེ་ལྟ་ན་ཚུལ་མཐོང་གི་མིག་ཤེས་ཚང་མས་རྒྱང་རིང་བོའི་རི་དང་ལྗོན་ཤིང་སོགས་གང་ཡང་མི་མཐོང་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར། མི་འཇོག་ནའང་མི་འཐད་དེ། དེའི་ཚེ་དེ་དག་རང་རང་གི་ཚད་ལས་ཆུང་བར་སྣང་བས་ཚད་ལ་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱོན་མེད་དེ། དེའི་ཚེ་རྒྱང་རིང་བོ་ན་ཡོད་པའི་གཟུགས་དེ་དག་མཐོང་བའི་མིག་ཤེས་ཚད་མ་དེ་འཁྲུལ་ཤེས་མ་ཡིན་ཡང་། དེ་དག་རང་རང་གི་ཚད་ལས་ཆུང་བར་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་དང་དེ་ལྟར་འཛིན་པའི་ཡིད་རྟོག་རྣམས་ནི་འཁྲུལ་ཤེས་སུ་འཇོག་རིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། དབང་མངོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པ་གྲུབ་སྟེ། མཁས་གྲུབ་རྗེས་སྡེ་བདུན་ཡིད་ཀྱི་མུན་སེལ་ལས། མྱ་ངམ་གྱི་ཐང་དུ་རྒྱང་རིང་བོ་ནས་བལྟས་པའི་ཚེ་གོང་བུ་ཆུང་དུ་ཡང་ཆེན་པོར་སྣང་བའི་མིག་ཤེས་ལྟ་བུ་ཚད་ལ་འཁྲུལ་བའི་ཤེས་པ། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འོ་ན། ཉི་ཟླ་འཆར་ནུབ་ཀྱི་དུས་སུ་རི་རྩེ་ལ་འབྱར་བ་ལྟར་སྣང་བའི་མིག་ཤེས་དེ་འཁྲུལ་ཤེས་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། སྔ་མ་དང་འདྲ་སྟེ་རི་རྩེ་ལ་འབྱར་བ་ལྟར་སྣང་བའི་ཉི་ཟླ་སོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གཟུགས་མཐོང་བའི་མིག་ཤེས་ཚད་མ་དེ་དབང་མངོན་ཡིན་བས་མ་འཁྲུལ་ཡང་། རི་རྩེར་འབྱར་བ་ལྟར་འཛིན་པའི་མིག་ཤེས་དང་དེ་ལྟར་འཛིན་པའི་རྟོག་པ་དེ་འཁྲུལ་ཤེས་ཡི
Chinese
是因为感官的缘故。因为这些原因，第一个是错误地认为火有轮状或形状。第二个是错误地认为月亮的数量。第三个是错误地认为山林的工作。第四个是错误地认为地面的颜色。无分别的感官意识，无论在形态、数量、时间等本质和特征上出现什么错误，都被认为是错误的。正如《理智庄严论》中所说：“因此，即使无分别的意识在自己的对象的一部分上出现错误，也等同于在所有自身上出现错误。”因此。一些印藏的大班智达认为，前面所说的那些意识并没有在自己的目标上出现错误，因为第一个没有错误地认为那是火，第二个没有错误地认为是月亮，第三个没有错误地认为是山林，第四个没有错误地认为是地面。因此，他们认为在这些情况下也可能存在量。但根据自己的观点，这些也是错觉和邪见。那么，当观察天空中的日月星辰等的轮廓和遥远的物体时，感官意识觉得它们比实际尺寸小，这是否被认为是错觉？如果认为是，那就不合理，因为那样的话，所有如实所见的眼识都会无法看到遥远的山和树木等。如果不认为是，那也不合理，因为那时它们看起来比各自的尺寸小，因此在尺寸上出现了错误。答：没有过失。因为那时，看到远处物体的眼识是正确的，虽然不是错觉，但感官意识觉得它们比各自的尺寸小，以及持有这种观念的意识分别，都应该被认为是错觉。第一个是成立的，因为它是感官显现。第二个是成立的，因为克珠杰在《七部论释·遣除意暗》中说：“比如在荒野中，从远处看，眼识觉得物体有时小有时大，这种在尺寸上出现错误的意识。”那么，当太阳和月亮在日出日落时看起来像粘在山顶上时，眼识是错觉吗？还是不是？与之前的情况类似，看到像粘在山顶上的太阳和月亮等轮廓的眼识是正确的，因为它是感官显现，所以不是错觉。但是，认为它们粘在山顶上的眼识和持有这种观念的分别念是错觉。
English
It is because of the senses. Because of these reasons, the first is to mistakenly think that fire has a wheel shape or form. The second is to mistakenly think about the number of moons. The third is to mistakenly think about the work of mountains and forests. The fourth is to mistakenly think about the color of the ground. Non-conceptual sensory consciousnesses, no matter what errors occur in essence and characteristics such as form, number, and time, are considered to be errors. As it is said in the Ornament of Reasoning: "Therefore, even if non-conceptual consciousnesses are mistaken about one part of their own object, it is equivalent to being mistaken about all of themselves." Therefore. Some great Indian and Tibetan paṇḍitas believe that the consciousnesses mentioned earlier are not mistaken about their own objects, because the first is not mistaken in thinking it is fire, the second is not mistaken in thinking it is the moon, the third is not mistaken in thinking it is mountains and forests, and the fourth is not mistaken in thinking it is the ground. Therefore, they believe that there may also be valid cognition in these cases. But according to one's own view, these are also illusions and wrong views. So, when observing the outlines of the sun, moon, stars, etc. in the sky and distant objects, is the sensory consciousness that feels that they are smaller than their actual size considered an illusion? If it is considered so, it is unreasonable, because in that case, all eye consciousnesses that see things as they are would not be able to see distant mountains and trees, etc. If it is not considered so, it is also unreasonable, because at that time they appear smaller than their respective sizes, so there is an error in size. Answer: There is no fault. Because at that time, the eye consciousness that sees the objects that are far away is correct, although it is not an illusion, the sensory consciousness that feels that they are smaller than their respective sizes, and the conceptual thoughts that hold this view, should be considered illusions. The first is established because it is a sensory manifestation. The second is established because Khedrup Je said in the Elucidation of the Seven Treatises: "For example, in a wilderness, when looking from a distance, the eye consciousness feels that objects are sometimes small and sometimes large, this consciousness that is mistaken about size." So, when the sun and moon appear to be stuck to the top of a mountain at sunrise and sunset, is the eye consciousness an illusion or not? Similar to the previous situation, the eye consciousness that sees the outlines of the sun and moon, etc. that appear to be stuck to the top of the mountain is correct, because it is a sensory manifestation, so it is not an illusion. However, the eye consciousness that thinks they are stuck to the top of the mountain and the conceptual thought that holds this view are illusions.
Tibetan
ན་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། སྡེ་བདུན་མུན་སེལ་ལས། ཉི་མ་རི་རྩེ་ལ་འབྱར་བ་ལྟ་བུ་ཡང་འཁྲུལ་བར་བཞེད་པ་འཐད་པར་མ་མཐོང་སྟེ། ཞེས་པ་ནས། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་རིའི་བར་གྱི་ནམ་མཁའ་མ་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། དེའི་དོན་ནི་བར་སྣང་གི་སྐབས་ཡོད་གཟུགས་མ་མཐོང་པའོ། །ཕྱི་མ་གྲུབ་སྟེ། དེའི་ཚེ་དོན་ལ་ཉི་ཟླ་རི་རྩེ་ལ་འབྱར་བ་ལྟར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་སོས་ཁའི་དུས་སུ་བྱེ་མ་སྐྱ་བོའི་ཡུལ་དང་ཉེ་བའི་ཚེ་ཆུ་མེད་བཞིན་དུ་སྔོ་འཁྲེགས་འཁྲེགས་རྒྱུགས་པའི་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་མཐོང་བའི་མིག་ཤེས་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ནམ་ཡིན་ཞེ་ན། སྔ་མ་དང་འདྲ་སྟེ། དེའི་ཚེ་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་མཐོང་བའི་མིག་ཤེས་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ཡང་། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་འཛིན་པའི་དབང་ཤེས་དང་རྟོག་པ་རྣམས་ནི་འཁྲུལ་ཤེས་སུ་འཇོག་རིགས་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་གྲུབ་སྟེ། སྡེ་བདུན་མུན་སེལ་ལས། སྨིག་རྒྱུའི་ཁ་དོག་མཐོང་བའི་མངོན་སུམ་ཡང་སྔོ་ཞིང་འཁྱུགས་པའི་ཆ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལ་ངེས་པ་དྲངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་སྔོ་འཁྱུག་པ་ཙམ་ཡང་མ་མཐོང་ན་ཆུར་སྒྲོ་འདོགས་ག་ལ་འགྱུར། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་གྲུབ་སྟེ། སྨིག་རྒྱུ་ཆུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་ཡི་དྭགས་འགའ་ཞིག་གི་མིག་ཤེས་ལ་བལྟ་བྱའི་ཆུ་ཀླུང་རྣག་ཁྲག་ཏུ་སྣང་བའི་ཚེ་མིག་ཤེས་དེ་དག་ཚད་མ་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན། ཡིན་ན། མི་འཐད་དེ། གངས་རི་སྔོར་སྣང་གི་དབང་ཤེས་ལ་ཚད་མ་མི་སྲིད་པ་ལྟར་ཆུ་ཀླུང་རྣག་ཁྲག་ཏུ་སྣང་བ་ལའང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། མ་ཡིན་ན་མི་འཐད་དེ། དེའི་ཚེ་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་རྣག་ཁྲག་ཚད་གྲུབ་པ་འབྱུང་བའི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དེར་ཐལ། ཚངས་ཅོད་མ་ལས། ཆུ་ཡང་རྣག་ཁྲག་ཉིད་དུ་མཐོང་། །ཞེས་པ་དང་། ལས་ཅན་གྱི་ལྷ་མི་ཡི་དྭགས་གསུམ་གྱིས་བརླན་ཞིང་གཤེར་བ་ཕོར་བ་གང་ལ་ཅིག་ཆར་དུ་བལྟས་པའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཚད་གྲུབ་པ་གསུམ་འབྱུང་སྲིད་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་ཤུ་བ་ལས། དངོས་གཅིག་ཡིད་ནི་ཐ་དད་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཞེ་ན། རྒྱུ་མཚན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་དེའི་ཚེ། བ ལྟ་བྱའི་ཆུ་ཀླུང་རྣག་ཁྲག་ཏུ་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་ལ་ཚད་མ་ཡིན་མིན་གཉིས་ཡོད་པས་གངས་རི་སྔོར་སྣང་གི་དབང་ཤེས་དང་མི་མཚུངས་སོ། །ཡང་། མར་མེའི་རྩེར་མོ་ཁྲ་སྒོར་སྣང་བའི་མིག་ཤེས་དེ་ཚད་མ་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན། ཡིན་ན་མི་འཐད་དེ། མར་མེའི་རྩེ་མོ་ན་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྲ་སྒོར་མེད་པའི་ཕྱིར། མ་ཡིན་ནའང་མི་འཐད་དེ། མར་མེའི་རྩེ་མོར
Chinese
因此。第一点成立，在《七部论释·遣除黑暗》中说：“太阳像贴在山顶上一样，也认为是错觉，这不合理。”从那里开始说：“没有看到太阳的圆盘和山之间的天空。”因为这样说的缘故，它的意思是没有看到中空的场合存在的物体。第二点成立，因为那时实际上日月并不像贴在山顶上一样。还有，在初春时节，靠近灰色沙地的地方，在没有水的情况下，看到像青苔一样流动着的海市蜃楼的水的眼识，是量吗？如果说是，那么和前面一样，那时看到海市蜃楼的水的眼识是量，但是，将海市蜃楼执着为水的根识和分别念等，应该安立为错觉识。第一点成立，在《七部论释·遣除黑暗》中说：“见到海市蜃楼颜色的现量，对于青色和流动的部分也是量，并且从中引出定解，那时如果连青色流动的部分都没有见到，怎么会虚妄地认为是水呢？”因为这样说的缘故。第二点成立，因为海市蜃楼不是水。还有，由于业力的影响，有些饿鬼的眼识，将应该观看的河流显现为脓血时，那些眼识是量吗？如果是，那么不合理，就像雪山显现为蓝色一样，根识不可能成为量，河流显现为脓血的情况也相同。如果不是，那么不合理，因为那时由于业力的影响，会出现脓血成为量的可能性。原因在于，《梵天赞》中说：“水也见到是脓血。”并且，有业力的天人饿鬼三者同时观看盛满湿润液体的碗时，可能会出现三种事物成为量的情况，因为《二十颂》中说：“事物虽一然，心各异故。”如果这样问，那么，由于同样的理由，那时，观看的河流显现为脓血的根识，存在是量与不是量两种情况，因此与雪山显现为蓝色的根识不相同。还有，看到灯焰上显现出杂色圆圈的眼识，是量吗？如果说是，那么不合理，因为灯焰上没有那样的杂色圆圈。如果说不是，那么也不合理，因为灯焰上
English
Therefore. The first point is established. In the "Seven Treatises Clearing Away Darkness," it says, "It is unreasonable to consider the sun as appearing to stick to the mountain peak as an illusion." From there, it says, "The sky between the sun's disc and the mountain is not seen." Because of this, it means that objects existing in the empty space are not seen. The second point is established because at that time, in reality, the sun and moon are not like sticking to the mountain peak. Also, in early spring, when near a gray sandy area, in the absence of water, is the eye consciousness that sees the mirage water flowing like green moss a valid cognition? If so, it is the same as before. At that time, the eye consciousness that sees the mirage water is a valid cognition, but the root consciousness and conceptual thoughts that cling to the mirage as water should be established as illusory consciousness. The first point is established. In the "Seven Treatises Clearing Away Darkness," it says, "The direct perception of seeing the color of the mirage is also a valid cognition for the green and flowing parts, and from this, a definite understanding is drawn. If even the green and flowing parts are not seen at that time, how could one falsely assume it to be water?" Because of this. The second point is established because the mirage is not water. Also, due to the influence of karma, when the eye consciousness of some hungry ghosts perceives the river that should be viewed as pus and blood, are those eye consciousnesses valid cognitions? If so, it is unreasonable, just as the root consciousness of the snow mountain appearing blue cannot be a valid cognition, the same applies to the situation where the river appears as pus and blood. If not, it is unreasonable, because at that time, due to the influence of karma, there would be the possibility of pus and blood becoming a valid cognition. The reason is that in the "Brahma Praise," it says, "Water is also seen as pus and blood." Furthermore, when the three, gods, humans, and hungry ghosts, with karma, simultaneously look at a bowl filled with moist liquid, there may be three things becoming valid cognitions, because the "Twenty Verses" says, "Although the object is one, the minds are different." If asked in this way, then, for the same reason, at that time, the root consciousness of viewing the river appearing as pus and blood has both valid and invalid aspects, therefore it is not the same as the root consciousness of the snow mountain appearing blue. Also, is the eye consciousness that sees a variegated circle appearing on the tip of a flame a valid cognition? If so, it is unreasonable, because there is no such variegated circle on the tip of the flame. If it is not, then it is also unreasonable, because on the tip of the flame,