Tibetan
ཞིན་གྱིས་མེད་པའི་དེ་ཉིད་ཤེས་སོ། །རྣམ་དག་ཕུང་པོ་ལྔ་འཆང་བ། །ཞེས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། གཟུགས་སོགས་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་འཆང་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཏིང་འཛིན། ཤེས་རབ། རྣམ་གྲོལ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་ཕུང་པོ་ལྔ་འཆང་ལ་འཆད་པ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ་ནི། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐབས་དང་། གཉིས་པ་ཐུན་མོང་པའི་སྐབས་དང་སྦྱར་བའོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སོགས་ལྔ་སྟེ། རིགས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་འཆང་བའི་དོན་ནོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཐེག་པའམ་ལམ་ཀུན་གྱི་མཐར་ཐུག་ལ་གནས་པས་ན་མཐའ་ལ་གནས་པ་དང་། ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་གྱི་དོན་ལ་མཁས་ཤིང་། སྡུག་བསྔལ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཀུན་གྱི་ལམ་མཐར་ཐུག་པ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནས་ཏེ། གདུལ་བྱ་ལ་ངེས་པར་འབྱུང་བ་གསུམ་པོ་ཀུན་ལེགས་པར་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །མ་རིག་པ་ནས་རྒ་ཤིའི་བར་གྱི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཁོར་བར་འཁོར་བའི་སྲིད་པའི་རྩ་བ་བཅད་པའམ་བཏོན་པ་སྟེ། འཁོར་བའི་རྩ་བ་མ་རིག་པ་སྤངས་པས་འཁོར་བའང་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དག་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་འཆང་། །ཞེས་པས་གཉིས་ཏེ། མ་རིག་པ་འགག་པ་ནས་རྒ་ཤི་འགག་པའི་བར་གྱི་དག་པ་བཅུ་གཉིས་འཆང་བ་དང་། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནས་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དྲུག་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དྲུག་སྟེ་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྡན་པའོ། །འདིས་རྗེ་བཙུན་གྱིས་རང་རྒྱལ་གྱི་ལམ་རྟོགས་ནས་དེ་ལ་སྟོན་པའི་དོན་དུ་བཤད་དོ། །སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་སོགས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་ཚུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཤེས་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་སྟེ་འདི་ལ་གཉིས། སྡུག་བསྔལ་ཆོས་ཤེས་དང་། སྡུག་བསྔལ་རྗེས་ཤེས་དང་། དེ་བཞིན་དུ། ཀུན་འབྱུང་། འགོག་པ། ལམ་གསུམ་པོ་རེ་རེ་ལའང་ཆོས་ཤེས་རྗེས་ཤེས་གཉིས་སྦྱར་བའི་བརྒྱད་ལ་བཤད་པ་དང་། མིག་གི་རྣམ་ཤེས་སོགས་དྲུག་དང་ཀུན་གཞི་ཉོན་ཡིད་དེ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་དག་པ་ལ་བཤད་པ་གཉིས་སྣང་། དེ་ལྟ་བུའི་རྟོགས་པ་ཡང་ལྡན་གྱིས་རྫོགས་པའི་རིགས་མཐུན་འཆང་བའོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པའི་དོན་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་ཡང་བདེན་པ་བཞི་རེ་རེ་ལའང་། ངོ་བོ་དང་། བྱེད་པ་དང་། བྱ་བའི་འབྲས་བུ་གསུམ་སྟེ། བཅུ་གཉིས་ཡོད་པས། དེ་བཅུ་གཉིས་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལན་གསུམ་དུ་བཟླས་ཏེ་རྣམ་པ་བཅུ
Chinese
了知无有自性之彼性。持有清净五蕴者。此句有二种解释：一是持有五蕴清净之五种智慧；二是持有戒蕴，同样持有定蕴、慧蕴、解脱蕴、解脱知见蕴之五蕴。前者与不共之场合相连，后者与共通之场合相连。五种智慧即如镜之智等五者，意为持有五部之自性者。安住于解脱之乘或一切道之究竟，故为安住于边际者。精通三乘一切解脱之义，安住于从痛苦中解脱一切道之究竟无二之智慧中，故能为所化众生善巧开示一切三种解脱。从无明至老死之十二支门流转轮回之有根本已断除或已拔除，因舍弃轮回之根本无明，故亦舍弃轮回。持有十二种清净。此句有二种解释：一是持有从无明灭尽至老死灭尽之十二种清净；二是眼处至意处之六者，以及色处至法处之六者，即具有十二处之清净。此乃尊者证悟自宗之道后，为彼而宣说之义。具有了知苦谛等四圣谛之理之八种知识，此有二种解释：一是苦谛法智和苦谛类智，同样，集谛、灭谛、道谛三者各自配以法智和类智，共为八种；二是眼识等六识，加上阿赖耶识和染污意，即清净八识聚。如是之证悟亦具有圆满之同类，持有之。圣谛之义具有十二种相，即每一谛各具本体、作用、作用之果三种，共有十二种。因此，从该十二种出发，转三次法轮，即为十种
English
Knowing thatness which is without inherent existence. Holding the five pure aggregates. This has two explanations: one is holding the five wisdoms that are the pure essence of the five aggregates such as form; the other is holding the aggregate of morality, and similarly holding the five aggregates of concentration, wisdom, liberation, and the wisdom of seeing liberation. The first is connected with the uncommon context, and the second is connected with the common context. The five wisdoms are the five such as mirror-like wisdom, meaning holding the nature of the five families. Because he abides at the ultimate end of the vehicle or path of definite emergence, he is one who abides at the limit. He is skilled in the meaning of all the definite emergences of the three vehicles, and abides in the non-dual wisdom that is the ultimate end of all paths of definite emergence from suffering, and thus he skillfully shows all three definite emergences to those to be trained. The root of existence, which revolves in samsara through the twelve branches from ignorance to old age and death, has been cut off or uprooted, because by abandoning ignorance, the root of samsara, samsara is also abandoned. Holding twelve kinds of purity. This has two explanations: one is holding the twelve purities from the cessation of ignorance to the cessation of old age and death; the other is the six from the eye base to the mind base, and the six from the form base to the dharma base, that is, possessing the purity of the twelve bases. This explains that after the venerable one realized the path of his own tradition, he taught it for that purpose. Possessing the eight knowledges that know the manner of the four noble truths such as the truth of suffering, this has two explanations: one is the knowledge of the dharma of suffering and the subsequent knowledge of suffering, and similarly, each of the three, origin, cessation, and path, is combined with the knowledge of the dharma and the subsequent knowledge, making eight; the other is the six consciousnesses such as eye consciousness, plus the alaya consciousness and the afflicted mind, that is, the pure eight aggregates of consciousness. Such realization also possesses the complete concordant lineage. The meaning of the noble truths possesses twelve aspects, that is, each of the four truths has three aspects: essence, function, and the result of the function, making twelve. Therefore, starting from these twelve, the wheel of dharma is turned three times, making ten
Tibetan
་གཉིས་སུ་བསྐོར་བའང་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཁ་ཅིག་བཅུ་གཉིས་ལྡན་པ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལ་བཤད་པའང་སྣང་ལ། སྦས་དོན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཅུ་གཉིས་ལྡན་པ་ནི་དབང་བཞི་དང་། སྐད་ཅིག་མ་བཞི་དང་དགའ་བ་བཞི་སྟེ་བཅུ་གཉིས་ལ་བཤད་པ་དང་། ཡང་བཅུ་གཉིས་པོ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལ་བྱས་ནས་དེ་འགགས་པའི་ཆ་བཅུ་གཉིས་ལྡན་པ་ལའང་འཆད་དོ། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་རིག་ཅེས་པ་ལ། སྡུག་བསྔལ་བདེན་པའི་མི་རྟག །སྡུག་བསྔལ། སྟོང་པ། བདག་མེད་བཞི། ཀུན་འབྱུང་བདེན་པའི་རྒྱུ། ཀུན་འབྱུང་། རབ་སྐྱེ། རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་བཞི། ལམ་བདེན་གྱི་ལམ། སྒྲུབ་པ། རིག་པ། ངེས་འབྱིན་བཞི། འགོག་བདེན་གྱི་འགོག་པ། ཞི་བ། རྒྱ་ནོམ་པ། ངེས་འབྱུང་བཞི་སྟེ་བཅུ་དྲུག་རིག་པ་ལ་འཆད་པ་དང་། ནང་སྟོང་པ་ཉིད་སོགས་སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་རིག་པར་ཡང་འཆད་ལ། སྦས་དོན་དུ། ཡས་བབས་མས་བརྟན་གྱི་དགའ་བ་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལའང་བཞི་བཞིར་ཕྱི་ནས་བཅུ་དྲུག་བསྟན་པར་བཤད་དོ། །རྣམ་པ་ཉི་ཤུས་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་པ་ལ་གཟུགས་བདག་མ་ཡིན་ཞིང་གཟུགས་ལ་བདག་རང་དངོས་ནས་མེད། བདག་ཉིད་གཟུགས་མིན། བདག་ལ་གཟུགས་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་པ་བཞི་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ། ཚོར་བ། འདུ་ཤེས། འདུ་བྱེད། རྣམ་ཤེས། བཞི་ལ་སྦྱར་བའི་འཇིག་ལྟ་ཉི་ཤུ་སྤངས་པ་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྟོང་ཉིད་བཅུ་དྲུག་ཤེས་པའི་སྟེང་དུ། མེ་ལོང་ལྟ་བུ། མཉམ་པ་ཉིད། སོ་སོར་རྟོགས་པ། བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་བཞི་བསྣན་ཏེ་ཉི་ཤུ་ལ་འཆད་པ་དང་། ཡང་། འབྱུང་བ་ལྔ། ཕུང་པོ་ལྔ། ཉོན་མོངས་པ་ལྔ། དབང་པོ་ལྔ་སྟེ་ཉི་ཤུ་པོ་ཤེས་པ་དང་། དེ་ལས་གཞན་དུ་འཆད་པའང་སྣང་། ཕྱི་མ་ལྟར་ན། དེ་དག་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆ་ནས་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ན་སངས་རྒྱས་དང་ཀུན་རེག་པའི་མཆོག་ཅེས་བྱ་ལ། དེ་ལྟར་རིག་པས་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་བྱེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཕྱོགས་བཅུར་སྤྲུལ་ནས་འགྱེད་པ་པོ་སྟེ། ལོངས་སྐུས་སྤྲུལ་པ་སྟོན་པའི་ཚུལ་ལོ། །འདི་དག་གི་སྦས་དོན་ལ་སྔགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་འཚང་རྒྱ་བའི་ཚུལ་སྟོན་པར་བཤད་དོ། །ཤེས་བྱ་མཐོང་བ་ལ་གེགས་བྱེད་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་ཇི་སྙེད་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་ཏེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་ཤིང་། ཡང་། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཤེས་བྱའི་དོན་ཀུན་མངོན་སུམ་དུ་རེག་པར་མཛད་དོ། །ཐུན་མོང་
Chinese
亦是二转法轮。此处，有说十二具足是指十二处，也有从密意的角度解释为十二具足是指四自在、四刹那和四喜，共十二。又，将十二者视为十二支，并解释为证悟十二支止息之分。所谓“了知十六种行相”，即苦谛之无常、苦、空、无我四相；集谛之因、集、生、缘四相；道谛之道、行、理、出四相；灭谛之灭、静、妙、离四相，共十六相。也有解释为了知内空等十六空性。密意上，则说上下稳固之四喜，每一喜又分四，从外显现为十六。所谓“以二十种方式证菩提”，即色非我，我非有色，我非即色，色非我有，此四者；如是，受、想、行、识，各配此四者，断除二十种坏聚见。又，在知晓十六空性的基础上，加上镜智、平等性智、妙观察智、成所作智四智，共二十。又，了知五大、五蕴、五烦恼、五根，共二十。此外，也有其他解释。若依后者，则是从彼等清净之分而证菩提。因通达一切所知之行相，故称为佛陀和一切触之胜者。如是通达之后，为利有情，于十方化现无量无数之诸佛化身，此乃报身示现化身之方式。此等之密意，于密咒之场合，则解释为示现成佛之方式。因断除障碍了知所见的诸障，故能现量了知一切有情之心之种种分别念，于刹那间生起之前后所有。又，于一刹那心中，现量触及一切所知之义。共同
English
It is also the second turning of the Dharma wheel. Here, some say that the twelve qualities refer to the twelve sources, while others explain it from the perspective of hidden meaning, saying that the twelve qualities refer to the four freedoms, four moments, and four joys, totaling twelve. Furthermore, the twelve are regarded as the twelve links, and it is explained as realizing the cessation of the twelve links. The so-called "knowing the sixteen aspects" refers to the four aspects of the truth of suffering: impermanence, suffering, emptiness, and selflessness; the four aspects of the truth of origin: cause, origin, arising, and condition; the four aspects of the truth of the path: path, practice, reason, and deliverance; and the four aspects of the truth of cessation: cessation, peace, excellence, and liberation, totaling sixteen aspects. It is also explained as knowing the sixteen emptinesses, such as inner emptiness. In terms of hidden meaning, it is said that the four joys of upward and downward stability, each divided into four, are outwardly manifested as sixteen. The so-called "attaining enlightenment in twenty ways" refers to the four aspects: form is not self, self is not form, self is not identical to form, and form is not in self; similarly, feeling, perception, volition, and consciousness, each associated with these four, abandoning the twenty views of the aggregates. Furthermore, on the basis of knowing the sixteen emptinesses, adding the four wisdoms: mirror-like wisdom, wisdom of equality, discriminating wisdom, and accomplishing wisdom, totaling twenty. Also, knowing the five elements, five aggregates, five afflictions, and five faculties, totaling twenty. In addition, there are other explanations. According to the latter, it is from the aspect of their purification that enlightenment is attained. Because all aspects of knowable things are understood, it is called Buddha and the supreme of all touches. Having thus understood, for the benefit of sentient beings, countless emanations of Buddhas are manifested in the ten directions, which is the way the enjoyment body shows emanations. The hidden meaning of these is explained in the context of mantra as showing the way to attain Buddhahood. Because the obscurations that hinder the seeing of knowable things are removed, all the various conceptual thoughts of the minds of all sentient beings, arising in the past and future moments, are directly and manifestly realized. Moreover, in a single moment of mind, all the meanings of knowable things are directly touched. Common