Tibetan
ར་ཐོག་མར་འཆགས་པའི་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ཚན་ཡིན་ཀྱང་། སྙིང་གའི་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ཚན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྙིང་གའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྩ་འདབ་བཞི་ལས་འབྱུང་བ་བཞིའི་རླུང་རྒྱུ་པས་འབྱུང་བའི་རྩ་དང་། མཚམས་ཀྱི་རྩ་བཞི་ལས་གཟུགས་དྲི་རོ་རེག་བྱ་བཞི་འབབ་པས་མཆོད་པའི་རྩ་ཞེས་བཤད་ཅིང་། བཤང་གཅི་ཁུ་ཁྲག་བད་ཀན་ཏེ་བདུད་རྩི་ལྔ་འབབ་པར་ཡང་བཤད་དོ། །དེ་རྣམས་ལས་རླུང་ཁྲག་ཁུ་བ་གསུམ་གཙོ་བོར་འབབ་པའི་སྒོ་ནས་གསུམ་གསུམ་དུ་གྱེས་ཏེ་སྤྱི་བོ་ལ་སོགས་པ་གནས་ཉེར་བཞིར་གནས་པའི་རྩ་རྣམས་ལ་ནི་གནས་ཉེར་བཞིའི་རྩ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གནས་ཉེར་བཞི་ནི་སྐྲ་མཚམས་ནས་པུས་མོའི་བར་ལ་བདེ་མཆོག་ནས་འབྱུང་བ་ལྟར་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྩ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྟེང་དུ་སྙིང་གར་ཐོག་མར་འཆགས་པའི་རྩ་བརྒྱད་བསྣན་པས་སོ་གཉིས་པོ་དེ་ལ་བྱང་སེམས་འབབ་པའི་རྩ་ཞེས་བྱ་སྟེ། མཉམ་སྦྱོར་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྩ། །སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དམ་པ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འོན་ཀྱང་བདུད་བྲལ་མའི་ནང་ནས་དེ་འབབ་པར་གསུངས་པ་ནི་འཆི་བའི་ཚེ་དང་ལམ་དུས་ལ་དགོངས་ནས་གསུངས་ཀྱི། གཞི་ལ་ནི་དེའི་ནང་ནས་རླུང་དང་བྱང་སེམས་གང་ཡང་མི་འབབ་སྟེ། དེའི་ནང་ནས་མི་འབབ་པར་མ་ཟད། དེས་རྩ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་རླུང་དང་བྱང་སེམས་འབབ་པའི་གེགས་བྱེད་པས་ན། དེ་ལ་བདུད་བྲལ་མ་དང་། དུས་ཀྱི་རྩ་དང་། རྣལ་འབྱོར་མ་རྣམས་ཀྱིས་འགོག་པའི་རྩ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞི་ལ་འཆི་དུས་མ་གཏོགས་དབུ་མའི་ནང་ནས་ཀྱང་རླུང་ཡས་མན་ཏུ་རྒྱུ་བ་མེད་དེ། དེ་ལ་རོ་རྐྱང་གི་མདུད་པ་དམ་པོས་བསྡོམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཆི་དུས་སུ་ནི་རླུང་རྒྱུ་སྟེ། ལས་དབང་གིས་རྩ་མདུད་རྣམས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྩའི་དབྱེ་བ་བདེ་གསང་ཐུན་མོང་བའི་བཤད་རྒྱུད་རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བར་བཤད་པའི་དོན། འདོད་འཇོ་སོགས་ནས་འབྱུང་བ་ལྟར། གནས་ཉེར་བཞིའི་རྩ་དེ་རྣམས་ལས་གཙོ་བོར་ཁུ་བ་འབབ་པ། གཙོ་བོར་ཁྲག་འབབ་པ། གཙོ་བོར་རླུང་འབབ་པ་གསུམ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བས་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ལ། དེ་རེ་རེ་ལས་སྟོང་སྟོང་དུ་ཕྱེ་བས་སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས། སྟོང་ཕྲག་བདུན་ཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་ལས་སྟོང་ཕྲག་ཉེར་བཞི་པ་ཚན་པ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བའི་ཚན་པ་གཅིག་ནས་གཙོ་བོར་ཁུ་བ་དང་། ཚན་པ་གཅིག་ནས་གཙོ་བོར་ཁྲག་དང་། ཚན་པ་གཅིག་ནས་གཙོ་བོར་རླུང་འབབ་པ་གསུམ་ལ་རིམ་པ་བཞིན་དུ། སྐུ་གསུངས་ཐུགས་ཀྱི་རྩ་དང་། འཁོར་ལོ་གསུམ་
Chinese
虽然它是最初形成的八脉之一，但因为它不是心间的八脉之一。心间方向的四脉瓣中，由于四大之风流动，所以说是生脉；从四隅脉中，流出形、香、味、触四者，所以说是供脉。也有说是流出粪、尿、精、血、痰这五甘露。从这些脉中，主要以风、血、精三种流注的方式，分为三三，在头顶等二十四处安住的脉，称为二十四处的脉。二十四处是指从发际到膝盖之间，如胜乐轮中所说的那样。在这些脉之上，加上最初在心间形成的八脉，这三十二脉被称为菩提心流注的脉。如《合续》中所说：“菩提心之自性脉，三十二者为殊胜。”然而，说从断魔母中流注，是指死亡时和道位时而言。在基位时，风和菩提心都不从其中流注。不仅不从其中流注，而且它还阻碍其他脉中风和菩提心的流注，因此，它被称为断魔母、时脉，以及瑜伽母们所遮止的脉。在基位时，除非死亡时，否则风也不会在中脉中上下流动，因为那里有坚固的罗浪结节封锁着。死亡时，风才会流动，因为业力使脉结解开。脉的分类是《乐秘密共同释续·金刚鬘》中所说的意义，如《如意》等中所说的那样。从这二十四处的脉中，主要流注精液的、主要流注血液的、主要流注风的三种，分为三三，就变成七十二脉。每一脉又分为千千，就变成七万二千脉。从这七万二千脉中，将二万四千脉分为三组，一组主要流注精液，一组主要流注血液，一组主要流注风，依次是身语意之脉和三轮。
English
Although it is one of the eight channels that form initially, it is not one of the eight channels of the heart center. From the four petals of the heart center channels, the four elements' winds flow, so it is said to be the element channel; from the four intermediate channels, the four objects of form, smell, taste, and touch flow, so it is said to be the offering channel. It is also said that the five nectars of excrement, urine, semen, blood, and phlegm flow. From these, the three, wind, blood, and semen, mainly flow, dividing into three groups of three, and the channels that reside in the twenty-four places, such as the crown of the head, are called the channels of the twenty-four places. The twenty-four places are from the hairline to the knees, as it appears in Chakrasamvara. Adding the eight channels that initially form in the heart to these channels, these thirty-two are called the channels through which bodhicitta flows. As it says in the Samputa Tantra: "The nature of the bodhi mind is the channel, the thirty-two are supreme." However, when it is said that it flows from the demon-severing mother, it is referring to the time of death and the path. On the ground, neither wind nor bodhicitta flows from within it. Not only does it not flow from within it, but it also obstructs the flow of wind and bodhicitta from within other channels, so it is called the demon-severing mother, the time channel, and the channel that yoginis block. On the ground, except at the time of death, wind does not flow up and down within the central channel, because it is sealed by a tight knot of "ro rkyang". At the time of death, the wind flows, because the karmic force causes the channel knots to unravel. The meaning of the classification of channels as explained in the Hevajra Tantra and the Vajra Garland Tantra, which are common to bliss and secrecy, is as it appears in the Wish-Fulfilling Jewel and others. From these channels of the twenty-four places, the ones that mainly flow semen, the ones that mainly flow blood, and the ones that mainly flow wind are divided into three groups of three, becoming seventy-two channels. Each of these is divided into a thousand, becoming seventy-two thousand channels. From these seventy-two thousand channels, the twenty-four thousand are divided into three groups, one group mainly flows semen, one group mainly flows blood, and one group mainly flows wind, which are, in order, the channels of body, speech, and mind, and the three chakras.