Tibetan
ན་ཉིད་དོ། མེད་ པར་ཀུན་བརྟགས་ལ་གཉིས་ཏེ་སྣང་བའི་ཀུན་བརྟགས་ནི་ཡུལ་དང་དབང་པོའི་གཟུང་འཛིན་ཆ་གཉིས་སོ།། མི་སྣང་བའི་ཀུན་བརྟགས་ནི་རི་བོང་གི་རཝ་དང་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དང་མུ་སྟེགས་པའི་བདག་ཏུ་བལྟ་བ་དང། ཉན་ཐོས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲན་ནོ།། དེ་ལ་བརྒལ་ཏེ། དེ གཉིས་ཀྱང་གཞི་མེད་པར་འདྲ་བ་ལ་སྣང་བའི་ཀུན་བརྟགས་ཅིའི་ཕྱིར་སྣང།མི་སྣང་བའི་ཀུན་བརྟགས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྣང་ཞེ་ན་དང་པོ་ནི་གཞན་པའི་གཞི་པོ། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་ལ་ལྟོས་ནས་སྣང། དེ་ལ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་ཡོད་དོ།། གོང་གི་ཆོས་ཅན་ལ་རང་བཞིན་མེད་ པར་ཆོས་ཉིད་དུ་རྟོགས་ནས་འཕགས་པའི་ལམ་དུ་བསྐྱེད་ལ།དེ་ཉིད་རྟོགས་པ་མཐར་ཕྱིན་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡང་འཐོབ་པར་བསྟན། ཏོ།། ཡོད་འདོད་གཞན་དབང་པ་ར་ཏནྟྲ་ལཀྵ་ཎ་ཞེས་པ་གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། པ་ར་ཏནྟྲ་ནི། དན་ ཏྱོ་ཏི་ཛ་ན་ནྱ་ཏེ།ཞེས་པ་ནི་གཞན་གྱི་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་ཞིང་རང་མི་འབྱུང་བས་རྟེན་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་མིང་ཡིན་ཏེ། གཞན་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ།། མི་འགོག་ཅིང། གཞན་དབང་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། བསྐྱེད་པའི་གཞན་དབང་དང་ལྟོས་པའི་གཞན་དབང་ངོ།། དང་པོ་ནི་ སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ལས་འབྱུང་བ་ནི་ཀུན་འབྱུང་དང་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་འདུས་བྱས་སོ།། ལྟོས་པའི་གཞན་དབང་ནི། དེ་ལ་ལྟོས་ནས་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་བསྐྱེད་པའི་འདུས་མ་བྱས་གཞིའོ།། སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་དང། སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་དང། ནམ་མཁའ་དང། དེ་བཞིན་ཉིད་དོ།། རྟག་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་བསྟན། པ་རི་ནིཥྦནྣ་ལཀྵ་ཎ་ཞེས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་མི་འགྱུར་བ་དང་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་གྲུབ་པས་ན་ཡོང་སུ་གྲུབ་པའི མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ།། ཡོངས་གྲུབ་གཉིས་ཏེ། མི་འགྱུར་བའི་ཡོངས་གྲུབ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དོ།། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡོངས་གྲུབ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེའོ།། ཀུན་བརྟགས་སྐྱེ་བོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ།། གཞན་དབང་བྱང ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡི།། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་སངས་རྒྱས་ས།། འོ་ན་མཚན་ཉིད་གསུམ་པོ་འདི་སུའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར། ཡོད་པར་ཅིས་མངོན་ཞེ་ན། ཀུན་བརྟགས་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པར་མིག་ནད་ཅན་ལྟ་བུའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་ཏེ། གཞུང་ལས།། རྟག་ཏུ་སྐྱེ
Chinese
那即是。无有而遍计有二，即显现的遍计是境与根的所取能执二者。不显现的遍计是视兔角、石女儿、外道的我，以及声闻的极微为实有。对此进行辩驳：二者同样是无有基础，为何显现的遍计会显现？不显现的遍计为何不显现？答：前者以他者为基础，依赖因果之法而显现。对此，有生起之因和获得之因。将上述之法认知为无自性之法性后，便能在圣道上生起。如果对它的证悟达到究竟，则显示也能获得佛陀的色身和智慧之果。有宗所许的他性，（藏文）པ་ར་ཏནྟྲ་ལཀྵ་ཎ་（梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），意为他性的体性。所谓（藏文）པ་ར་ཏནྟྲ་（梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）即是（藏文）དན་ ཏྱོ་ཏི་ཛ་ན་ནྱ་ཏེ།（梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），意为依赖他缘，非由自生，故是缘起之名，称为他性的体性。不遮止。他性也有两种：生起之他性和依赖之他性。前者是从有情的心中生起的，是由俱生和因缘所生的有为法。依赖之他性是：依赖于它，从因缘所生的无为法的基础。即是各别自证的止息，非各别自证的止息，虚空，以及真如。恒常而显示圆满成就。（藏文）པ་རི་ནིཥྦནྣ་ལཀྵ་ཎ་（梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思），意为圆满成就的体性，即是真如和真实的智慧二者，以不变异和不颠倒的方式圆满成就，故称为圆满成就的体性。圆成有二：不变异的圆成是诸法的法性。不颠倒的圆成是如实证悟法性的智慧。遍计是凡夫的行境，他性是菩萨的行境，圆成是佛陀的行境。那么，这三种体性是谁的行境？如何显现为实有？答：遍计是凡夫的错乱识，如同眼疾者所见，是他们的行境。经中说：恒常生
English
That is it. The non-existent but imputed has two aspects: the apparent imputation is the duality of object and sense faculty's apprehended and apprehending. The non-apparent imputation is regarding rabbit horns, barren women's children, and the self of non-Buddhists as real, as well as the atoms of Hearers. In response to that: Both of them are similar in being without basis, so why does the apparent imputation appear? Why does the non-apparent imputation not appear? Answer: The former has another as its basis, appearing in dependence on the law of cause and effect. For that, there is a cause of arising and a cause of attainment. Having realized the above-mentioned dharma as the nature of dharma without self-nature, one can generate it on the noble path. If the realization of that reaches its culmination, then it is shown that one can also attain the Buddha's form body and the fruit of wisdom. The other-powered nature accepted by the proponents of existence, (Tibetan) པ་ར་ཏནྟྲ་ལཀྵ་ཎ་ (Sanskrit Devanagari, Sanskrit Romanization, Chinese literal meaning), means the characteristic of other-powered nature. (Tibetan) པ་ར་ཏནྟྲ་ (Sanskrit Devanagari, Sanskrit Romanization, Chinese literal meaning) is (Tibetan) དན་ ཏྱོ་ཏི་ཛ་ན་ནྱ་ཏེ། (Sanskrit Devanagari, Sanskrit Romanization, Chinese literal meaning), which means relying on other conditions and not arising from oneself, hence it is the name of dependent arising, called the characteristic of other-powered nature. It does not prevent. Other-powered nature also has two aspects: the other-powered nature of arising and the other-powered nature of dependence. The former is what arises from the minds of sentient beings, which are conditioned phenomena produced by co-emergence and conditions. The other-powered nature of dependence is: depending on that, the basis of unconditioned phenomena produced from causes and conditions. It is the cessation of individual self-awareness, the non-cessation of individual self-awareness, space, and suchness. Constantly, the perfectly established is shown. (Tibetan) པ་རི་ནིཥྦནྣ་ལཀྵ་ཎ་ (Sanskrit Devanagari, Sanskrit Romanization, Chinese literal meaning), means the characteristic of perfect establishment, which is that suchness and true wisdom are both immutable and perfectly accomplished in a non-inverted manner, hence it is called the characteristic of perfect establishment. There are two kinds of perfect establishment: the immutable perfect establishment is the dharma nature of all dharmas. The non-inverted perfect establishment is the wisdom of knowledge that realizes the dharma nature without inversion. Imputation is the realm of activity for ordinary beings, other-powered nature is for Bodhisattvas, and perfect establishment is for Buddhas. So, whose realm of activity are these three characteristics? How do they appear as real? Answer: Imputation is the deluded consciousness of ordinary beings, like what is seen by someone with eye disease, it is their realm of activity. The scriptures say: Constantly born.
Tibetan
མེད་ཆོས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས།། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་དང་འདྲ།། བྱིས་པའི་བློ་ཅན་མཚན་མར་འཛིན་པ་རྣམས།། འཇིག་རྟེན་དག་ན་མེད་པའི་ཆོས་ལ་སྤྱོད།། ཅེས་སོ།། སྔར་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མི་འགག་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་རྟག་ཏུ་སྐྱེ་མེད་ཅེས་བྱ། སྐྱེ་འགག་མེད་པའི ཆོས་ཉིད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་དང་འདྲ་བྱ།འཕགས་པ་ལ་བློ་ཤེད་མ་བྱེ་བ་དོན་མ་རྟོགས་པའི་བློ་ཅན་ལ་བྱིས་པ་ཞེས་སོ།། གཟུང་འཛིན་གཉིས་མེད་བཞིན་དུ་ཡོད་པར་བརྟགས་ནས་འཇིག་རྟེན་དག་ན་མེད་པའོ།། དེས་ན་ཀུན་བརྟགས་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་ པའོ།། གཞན་དབང་ནི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་ཏེ། མིག་ནད་མེད་པ་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང། དེ་མ་མཐོང་པར་དེ་མི་མཐོང།། ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཉིད་མ་རྟོགས་ན་གཞན་དབང་ལ་གཟུང་འཛིན་གཉིས་དང་བྲལ་བར མཐོང་དུ་མི་བཏུབ་ན།ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་ཀྱི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་དག་པ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས། གཞན་ཡང་གཟུང་འཛིན་གཉིས་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟར་རྟོགས་ཏེ། སྒྱུ་མ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པས་ཡང་དག། གཞན་དབང་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་ལ། གཟུང་ འཛིན་གཉིས་སུ་འཛིན་ཀྱང་ཡང་དག་པར་མེད།ཡང་དག་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།། སྤྱིར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་གསུམ་དུ་འདུས་ཏེ། མེད་པའི་ཆོས་ལ་ཡོད་པར་བརྟགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་བརྟགས། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱི་སྐྱེ་ བ་ཐམས་ཅད་གཞན་དབང།ཕྱིན་ཅི་ལོག་བློས་བཏགས་པ་ཡང་མིན། རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས་ཀྱང་མ་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་གྲུབ་ཏུ་འདུས་སོ།། རང་གི་རྣ་པར་རིག་པ་ལ། མཚན་ཉིད་གསུམ་ཡང་དེར་འདུས་ཏེ། རང་གི་རིག་པ་ཙམ་ལ་འཁྲུལ་པས། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ པའི་ཡུལ་ལོགས་ན་མེད་པ།ཀུན་བརྟགས་ཀྱང་དེར་འདུས། རང་གི་ཤེས་པ་ལ་དངོས་པོར་འཛིན་ཀྱང། ཤེས་པ་དེ་ཉིད་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་མ་བསྐྱེད་པར་རང་སྐྱེ་མི་ནུས་པས། གཞན་དབང་ཡང་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ལ་འདུས་སོ།། རང་གི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དེ་ཉིད། ཆོས་ཐམས་ ཅད་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ལ།ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་ངོ་བོ་མ་སྐྱེས་ཏེ། ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས། ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་ཉིད་དབྱེར་མེད་པས། ཡོངས་གྲུབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པར་རིག་ཙམ་ལ་འདུས་སོ། དེ་ལ་མཚན་ཉིད་གསུམ་ནི་མཚོན་པའི་ཚིག་ཙམ་མོ།། ཀུན་བརྟགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ ཀྱིས་མ་གྲུབ་ཅིང་སྟོང་པས་མཚོ
Chinese
无有之法即如来，一切诸法皆与如来同。 凡愚痴之人执著名相者，于世间中行于无有之法。 如是说。 因先前未生故，不灭之法性，恒常称之为不生。 生灭灭有之法性，与如来相同。于圣者前不显露智慧，不解其义者，称之为愚痴。 如执取能取所取二者本无而实有，故于世间中实无有。 是故遍计所知乃是错乱之行境。 他起者，于诸菩萨乃是世间之行境，犹如无眼疾者。 亦即，若未见彼，则不见此。 如是说。 若未证得圆成实性，则于他起法上，不能见离能取所取二者。 若以证得圆成实性之后，由清净世间之智慧， 亦能如幻觉般了知能取所取二者。 幻觉虽显现种种，然无实体故为真实。 他起法由因缘所生，虽执取为能取所取二者，然非真实。真实圆成实乃是佛之行境。 总而言之，一切诸法皆摄于三自性中。 于无有之法执取为有，一切皆是遍计所执。 一切因缘之生起皆是他起。 颠倒错乱之分别念亦非是。 一切非由因缘所生者，皆摄于圆成实中。 于自之耳识中，三自性亦皆摄于其中。 以于自之识性迷惑故， 显现能取所取二者，于非有之外境中实无有，遍计所执亦摄于其中。 虽于自之觉知执取为实有，然此觉知非由他之因缘所生，不能自生，故他起亦摄于唯识中。 自之唯识性，显现为一切诸法。一切诸法自之体性不生，乃是法性故。 有法与法性无别故，圆成实之法性亦摄于唯识中。 故此三自性仅是诠释之词语。 遍计所执非由自之体性所成，以空性故。
English
The non-existent dharma is the Tathagata. All dharmas are like the Tathagata. Those with childish minds who grasp at signs, in the world, engage in non-existent dharmas. Thus it is said. Because it was not born before, the nature of non-cessation is always called unborn. The nature of non-arising and non-ceasing is like the Tathagata. Those who do not have sharp wisdom before the noble ones, those whose minds do not understand the meaning, are called childish. Having conceived of the two, grasper and grasped, as existing when they are non-existent, they are therefore non-existent in the world. Therefore, the knowable that is completely imputed becomes the object of mistaken activity. Dependent origination is the object of activity for bodhisattvas in the world, like those without eye disease. That is, if one does not see that, one does not see this. It is said that if one does not realize the perfectly established nature, then one cannot see dependent origination as being free from the two, grasper and grasped. If, after realizing the perfectly established nature, one understands the two, grasper and grasped, as being like illusions through the pure worldly wisdom, then it is true that illusions appear in various ways but have no substance. Dependent origination arises from causes and conditions, but even if one grasps at the two, grasper and grasped, it is not true. The truly perfectly established is the realm of activity of the Buddhas. In general, all dharmas are included in the three natures. All that is conceived of as existing in non-existent dharmas is completely imputed. All arising from causes and conditions is dependent origination. Distorted conceptualizations are also not. All that is not produced by causes and conditions is included in the perfectly established. In one's own ear consciousness, the three natures are also included there. Because one is deluded by one's own consciousness alone, the two, grasper and grasped, appear, which do not exist in a separate external object. The completely imputed is also included there. Although one grasps at one's own consciousness as being real, that consciousness itself cannot arise without being produced by other causes and conditions. Therefore, dependent origination is also included in mere consciousness. That mere consciousness of one's own appears as all dharmas, and all dharmas do not arise from their own essence, because they are the nature of dharma. Because there is no difference between the dharma and the nature of dharma, the nature of the perfectly established is also included in mere consciousness. Therefore, the three natures are merely words of designation. The completely imputed is not established by its own nature and is empty.