Tibetan
་མགར་བ་ལ་རག་ལུས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བསྒྲེའོ། །ཡང་ལྕགས་ཀྱི་རང་རྣོ་དེ་རྐྱེན་མགར་བ་ལ་རག་མ་ལུས་སོ་ཞེ་ན། འདིར་ཡང་རྐྱེན་ཐོས་བསམ་ལ་རག་མ་ལུས་སོ་བྱ། མ་སྦྱངས་པའི་རྒྱུད་དག་སྲིད་པའི་ཕྱིར། འབད་མེད་དུ་གྲོལ་བར་ཐལ་ལོ་ཞེ་ན། དེ་ཙམ་དུ་ལྕགས་རྡོས་ཀྱང་མཚོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པར་ཐལ། ཞེས་མགོ་མཚུངས་སོ། །དེས་ན་རྐྱེན་མགར་བ་དང་འཕྲད་པ་མཉམ་པོ་ལ་ལྕགས་ལ་རྣོ་བརྟུལ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང་རྐྱེན་ཐོས་བསམ་དང་འཕྲད་པ་མཉམ་པོ་ལ་རྣོ་བརྟུལ་གྱི་ཁྱད་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་བོ། །གསུམ་པ་ནི། ཁ་ཅིག་ན་རེ། གསང་བ་སྙིང་པོའི་རྒྱུད་འདི་སྦྱངས་པའི་དབང་རྣོན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་གྱི། རང་བཞིན་གྱི་དབང་རྣོན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཟེར་ན།ལན་དུ་སྒྲོལ་གཡུང་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་ཊཱི་ཀར། དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཚོད་དུ་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ་མཐོང་ལམ་པའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི། མཐར་ལམ་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་བྱས་པས། ཁོ་ན་རེ། མཐོང་ལམ་ལས་མཐར་ལམ་བློ་ཆུང་བར་ཐལ་ཟེར་ན། འོ་ན་སྦྱངས་རྣོ་བས་རང་རྣོ་བློ་ཆུང་བར་ཐལ། རྟགས་ཁྱབ་མགོ་མཚུངས། འདོད་ན། འདིར་ཡང་འདོད་དོ། །ལམ་རིམ་ལས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྤྱན་མཆོག་འཆང་། །ཞེས་པས་གསལ་ལོ་ཟེར་ན། དེ་ཉིད་ལས། མ་སྦྱངས་གྲུབ་པ་གསུམ་ཕྱིར་གྱིས། །ཞེས་པས་གསལ་ཞེས་མགོ་བསྒྲེའོ་གསུང་།བཞི་པ་སྐྱེས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ནི། སེམས་ལྔ་སྐྱེས་པ་སྟེ། ཁོག་གཞུང་ལས། ངོ་བོ་སེམས་ལྔ་སྐྱེས་པ་དང་། །ཞེས་དང་། དཔེ་ཆུང་ལས། འཇིག་ལྡང་ལ་སོགས་བྱང་སེམས་ལྔ། །ངེས་པར་སྐྱེས་པ་ངོ་བོར་འདོད། །ཅེས་སོ། །དེ་ལ་གཉིས་ཏེ། གྲོལ་ལམ་གྱི་དང་། ཐབས་ལམ་གྱི་སེམས་ལྔའོ། །དང་པོ་ལའང་། སྤྱི་ནས་འདིར་སྐྱེ་ཚུལ་བརྩི་བ་དང་། འདི་ཉིད་ཀྱི་ལམ་གོང་འོག་ལ་བརྩི་བ་གཉིས། དང་པོ་ནི། རང་བཞིན་གྱི་མུན་པ་ཅན་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་། ཆེད་དུ་བྱས་པའི་མུན་པ་ཅན་མུ་སྟེགས་པ་སོགས་ཐེག་པ་འོག་མ་རྣམས་ཀྱི་ཞེ་འདོད་ལས་གྲོལ་ནས་མ་ཧཱ་ཡོ་གར་སེམས་གཡོ་བ་ནི་གཡོ་ལྡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། གཞི་དེས་མ་ཧཱའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་སྨོན་པ་ནི་སྨོན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། དེའི་དོན་ལ་འཇུག་པ་ནི་འཇུག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། ཞུགས་ནས་དབྱེར་མེད་ཀྱི་དོན་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་རྩོལ་བ་ལ་གནས་པ་ནི་གནས་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། གནས་པས་ལམ་ལྔ་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི་མཐར་ཕྱིན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སོ། །དེའང་ལམ་རིམ་ལས། དེ་ཇི་བཞིན་དུ་གཉིས་དང་བཞིས། །མཆོག་གི་གཡོ་བའི་སེམས་འབྱུང་འགྱུར། །གཞི་དེས་ཁོང་དུ་ཆུད་སྨོན་པས། །ལྷག་པའི་གཟུགས་བརྙན་འཇུག་པར་བྱེད། །མཆོག་གི་དམ་ཚིག་དེ་རུ་བྱིན། །རིགས་ངེས་གྱུར་ལ་ཕན་པ་བཅུ། །ནུས་པ་གཉིས་ཀྱིས་བྱིན་རླབས་བཞག །རང་གི་སྤྱན་མཆོག་འབྱེད་ལ་བརྩོན། །རྒྱུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་མཐོང་བྱའི་ཕྱིར། །ཐོས་བསམ་དམ་པ་ལེན་པར་བྱེད། །ཅེས་དང་། རང་གནས་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ལས། རྒྱུ་རྐྱེན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དྲུག་གིས་སྔ་མའི་ལོག་པ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པའི་གཞི་ནས་ཐེག་པ་མཆོག་ལ་འཇུག་པའི་སེམས་ཡར་རྩྭ་མེ་ལྟར་ལྡང་ཞིང་གཡོ་བ་དང་། རྒྱུ་དེས་སྨོན་པ་གསུམ་སྐྱེ་བ་དང་། དེས་སྒྱུ་འཕྲུལ་རི་མོའི་དཀྱིལ་ འཁོར་དུ་ཞུགས་ཏེ། དམ་ཚིག་བྱིན་ནས་རིགས་བསྟན་པ་ལ། བདག་དོན་གྱི་ནུས་དབང་གཉིས་ཡན་ཆད་བྱིན་ཏེ། ཤེས་བྱའི་མཚན་ཉིད་འཚོལ་བའི་རྒྱུ་མཉན་བསམ་ལ་གནས་ཏེ། གླེང་གཞི་དང་། གླེང་བསླང་བ་དང་།དགོས་འདྲེལ་དང་། ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང་། གཏད་པའི་དབྱེ་བའི་རྐྱེན་སྡུད་ཅིང་། སྤྱོད་ཡུལ་དུ་བྱེད་པ་ནི་གནས་པ་དང་པོའོ། །དེས་ཚད་དུ་ཕྱིན་པ་ལ། བཅོ་ལྔའམ་བཅོ་བརྒྱད་བྱིན་ཏེ། བདག་གཞན་གཉིས་ཀའི་དོན་སྤྱོད་པ་ནི། ཤེས་པ་ཚད་དུ་ཕྱིན་པའི་བར་མན་ཆད་དེ། དེ་སྤང་གནས་པའི་སེམས་ལ་གཉིས། མཐོང་བ་ལ་གནས་པ་དང་། འཇུག་པ་ལྔ་ལ་གནས་པའོ། །མཐར་ཕྱིན་པའི་སེམས་ནི། སྐབས་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་དང་། སྤྱིའི་མཐར་ཕྱིན་པའི་ལམ་གསུམ་མོ། །དེ་དག་ནི་རིམ་པའི་དབང་དུ་བརྗོད་དེ།ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་ལ། ལམ་སྤྱིར་བརྩི་བ། ཟག་བཅས་ཁོ་ན་ལ་བརྩི་བ།ལམ་རེ་རེ་ལའང་སེམས་ལྔའི་ལྡན་ཚུལ་བརྩི་བའོ། །དང་པོ་ནི། སྤྱན་འགྲེལ་ལས། དང་པོ་གཡོ་ལྡང་བྱང་ཆུབ་སེམས། །གཉིས་པ་སྨོན་པ་གསུམ་འཇུག་སེམས། །གནས་པ་མཐར་ཕྱིན་བཞི་ལྔ་པ། །ཞེས་པས། ལྟ་བ་རྟོགས་ནས།དེ་ཏིང་ལ་སོགས་གཡོ་ཞིང་ལྡང་། དེ་ནས་སྒྱུ་མ་ལ་སྨོན། དེ་ཕྱག་རྒྱ་གཅིག་པ་ལ་འཇུག །སྤྲོས་བཅད་དང་ཚོགས་སྒྲུབ་ལ་གནས། རིག་འཛིན་བཞི་ལ་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། དེ་ལས། གསུམ་མཐོང་གནས་པ་བཞི་དང་ལྡན། །ལྔ་པ་ལྔ་པ་ཉིད་དུ་སྦྱོར། །ཞེས་པས་ལྟ་བ་ལ་གཡོ་སྨོན་འཇུག་གསུམ་དང་། དེ་ཏིང་ནས་སྤྲོས་པའི་བར་བཞི་ལ་གནས་པ། ཚོགས་སྒྲུབ་ལ་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །གསུམ་པ་ནི། དེ་ལས། ཡང་ན་རྣལ་འབྱོར་གཅིག་ལྔར་ལྡན། །ཞེས་པས།ལམ་རེ་རེ་ལ་སེམས་ལྔ་ལྔའི་ལྡན་ཚུལ་བརྩི་སྟེ། གོ་སླའོ། །གཉིས་པ་ཐབས་ལམ་གྱི་སེམས་ལྔ་ནི། ཁམས་ཉེར་གཅིག་པ་ལས། འཇིག་ད
Chinese
说是依赖于铁匠，这样来比拟。如果说铁的自锐并不依赖于铁匠，那么这里也应说不依赖于闻思。因为未经修习的相续存在，就会导致无需努力就能解脱。如果这样说，那么仅仅铁块也能做到兵器的作用了，这是同样的论证方式。因此，就像铁在与铁匠相遇的相同情况下，会出现锋利和迟钝一样，这里也是，在与闻思相遇的相同情况下，锋利和迟钝的差别显而易见地成立。第三，有些人说，《秘密藏续》是修习后根器敏锐者的境界，而不是自性根器敏锐者的境界。回答是，在《度荣双尊注疏》中说，这不合道理，如果那样，无漏的法性就成了见道者的境界，而不是修道者的境界了。他们说，见道比修道智慧小，这样说就过分了。那么，修习的锐利比自锐智慧小，这样说就过分了。论证方式相同。如果承认，那么这里也承认。在《道次第》中说：“持有遍知之眼。”这样就清楚了。他们说，在那里面说： “不做修习断三有。”这样就清楚了，这是反驳。第四，生起的自性是五种心生起，在《腹部经》中说：“自性是五种心生起。”并且，在《小品》中说：“坏灭等五菩提心，必定生起认为是自性。”就是这样。那有二种，即解脱道的和方便道的五种心。第一种也有两种，一般而言，这里计算生起的方式，以及就此本身的道次第来计算。第一种是，从具有自性黑暗的凡夫，以及具有特意制造的黑暗的外道等下乘的意愿中解脱出来，心在玛哈瑜伽中摇动，这是摇动菩提心。以那个基础，希望通达玛哈的意义，这是希愿菩提心。进入那个意义，这是进入菩提心。进入后，安住于修持无分别意义的努力中，这是安住菩提心。安住后，五道圆满，这是圆满菩提心。那也在《道次第》中说：“如是二和四。”
English
It is compared by saying that it depends on the blacksmith. If you say that the self-sharpness of iron does not depend on the blacksmith, then here also it should be said that it does not depend on hearing and thinking. Because the uncultivated continuum exists, it would follow that one could be liberated without effort. If you say that, then even a lump of iron could perform the function of a weapon, which is the same line of reasoning. Therefore, just as sharpness and dullness occur in iron in the same situation of encountering a blacksmith, here also, in the same situation of encountering hearing and thinking, the difference between sharpness and dullness is manifestly established. Third, some say that the Guhyagarbha Tantra is the realm of those with sharp faculties after cultivation, not the realm of those with naturally sharp faculties. The answer is, in the commentary of the Two Tārās, it says that this is not reasonable, for if that were the case, the nature of undefiled dharma would be the realm of the path of seeing, not the realm of the path of cultivation. They say that it is excessive to say that the path of seeing is less intelligent than the path of cultivation. Then, it is excessive to say that cultivated sharpness is less intelligent than self-sharpness. The line of reasoning is the same. If you admit it, then admit it here as well. In the Lamrim it says, "Holding the supreme eye of omniscience." This is clear. They say that in that very text it says: "Without cultivation, abandon the three existences." This is clear, which is a refutation. Fourth, the nature of arising is the arising of the five minds, as it says in the Abdominal Sutra, "The nature is the arising of the five minds." And in the Small Treatise it says, "The five bodhicittas, such as destruction and rising, are definitely considered to be the nature." That is how it is. There are two types, namely the five minds of the path of liberation and the path of means. In the first type, there are two ways of calculating the arising in general, and calculating the order of this very path. The first is that from the ordinary person with natural darkness, and from the wishes of the lower vehicles such as the heretics with intentionally created darkness, the mind moves in Mahāyoga, which is the moving bodhicitta. With that basis, wishing to understand the meaning of Mahā, this is the aspiring bodhicitta. Entering that meaning, this is the entering bodhicitta. Having entered, abiding in the effort to practice the meaning of non-duality, this is the abiding bodhicitta. Having abided, the five paths are perfected, this is the perfected bodhicitta. That is also said in the Lamrim: "Thus, two and four."
Chinese
殊胜的动摇之心生起变化，以那个为基础领悟而祈愿，殊胜的形象融入其中，殊胜的誓言在那里给予，对确定种姓者有十种利益，以两种能力加持安住，努力开启自己的殊胜之眼，为了能见到因之坛城，听闻思维修持殊胜，如是说。自处之解释中说，以六种不共的因缘，从先前的两种颠倒的知识之基础上，进入殊胜乘的心，如草上之火般升起并动摇，以那个因生起三种祈愿，由此进入幻化图画的坛城中，给予誓言后指示种姓，给予超过自主之二种能力，安住于寻求所知之自性的因，听闻和思维，收集谈论之基础，谈论之发起，必要关联，完全了知的对境，和交付之差别的因，作为行境是第一安住。由此达到量，给予十五或十八，行持自他二者之义，是知识达到量之间的下方，那个舍弃安住之心有二，安住于见和安住于五种进入。达到边际之心是，时机之达到边际和，共同之达到边际的三种道。那些是就次第而言说的。如是说。第二，有三种，将道视为共同，只视为有漏，在每一个道上也计算五种心的具足方式。第一种是，眼之解释中说，第一是动摇生起菩提心，第二是祈愿三种进入心，安住和达到边际是第四第五，如是说。证悟见解后，那个从定等动摇生起，之后祈愿幻化，那个进入唯一手印，安住于断除戏论和积聚资粮，在四种明觉持明上达到边际。第二种是，其中说，第三见与四种安住相连，第五与第五本身结合。如是说，对于见解有动摇祈愿进入三种，那个从定到戏论之间安住于四种，在积聚资粮上达到边际。第三种是，其中说，或者一个瑜伽与五种相连。如是说，在每一个道上计算五种心的具足方式，很容易理解。第二，方便道的五种心是，从二十一种界中，毁灭
English
The excellent mind of agitation arises and changes. Based on that, one comprehends and prays. The excellent image enters into it. The excellent vows are given there. There are ten benefits for those who have determined their lineage. Blessings are bestowed by two powers. Strive to open one's own excellent eyes. In order to see the mandala of causes. Receive the holy teachings and thoughts. Thus it is said. In the explanation of one's own place, it is said that through six uncommon causes and conditions, from the basis of the knowledge of the previous two errors, the mind that enters the excellent vehicle rises and moves like fire on grass. From that cause, three aspirations arise. From that, one enters the mandala of illusory paintings. After giving vows, the lineage is shown. More than two powers of self-interest are given. Abiding in the cause of seeking the characteristics of knowledge, listening and thinking, gathering the basis of discussion, the initiation of discussion, the necessary connection, the object to be fully known, and the cause of the difference of entrustment, making it the object of practice is the first abiding. When it reaches the limit, fifteen or eighteen are given. Practicing the meaning of both self and others is below the point where knowledge reaches the limit. That abandoning mind has two abidings: abiding in seeing and abiding in the five entries. The mind that reaches the end is the end of the occasion and the three paths of the common end. These are spoken of in terms of order. Thus it is said. Secondly, there are three ways: considering the path as common, considering only the contaminated, and calculating the way in which the five minds are complete in each path. The first is, as said in the explanation of the eye, the first is the mind of agitation arising bodhicitta, the second is the mind of aspiration entering the three, abiding and reaching the end are the fourth and fifth. Thus it is said. After realizing the view, that from samadhi etc. agitates and arises, then aspires to illusion, that enters the single mudra, abides in cutting off elaboration and accumulating merit, and reaches the end on the four vidyadharas. The second is, it says, the third seeing is connected with the four abidings, the fifth is combined with the fifth itself. Thus it is said, for the view there are three of agitation aspiration entering, that from samadhi to elaboration abides in the four, and reaches the end on accumulating merit. The third is, it says, or one yoga is connected with the five. Thus it is said, on each path calculating the way in which the five minds are complete, it is easy to understand. Secondly, the five minds of the path of means are, from the twenty-one realms, destruction.